ايماقتار • 29 ءساۋىر، 2021

ەپيدەميالىق باعدارشام «سارى» ءتۇستى كورسەتتى

10 رەت كورسەتىلدى

شىمكەنت قالالىق سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى ءابدىماناپ تولەباەۆتىڭ ايتۋىنشا، COVID-19 جۇقتىرۋ جاعدايلارىنىڭ تىركەلۋى بويىنشا 26 ساۋىردەن باستاپ شىمكەنت قالاسى «سارى ايماققا» كىردى. قالا ەپيدەميالىق جاعدايدى باعالاۋ ماتريتساسىنا سايكەس، 15 ساۋىردەن باستاپ بۇگىنگە دەيىن «قىزىل ايماقتا» بولعان ەدى.

 

«شىمكەنت قالاسىندا ءساۋىر ايىنىڭ 25 كۇنىندە 2 131 جاعداي تىركەلىپ، اۋىر­عان­داردىڭ سانى 4،5 ەسەگە ءوستى. ناۋرىز ايىندا ەسەپتى كەزەڭدە 473 جاع­داي تىر­كەل­گەن ەدى. ەپيدەميالىق زەردەلەۋ با­رى­­سىندا ناۋقاستانعانداردىڭ 29،3 پا­يى­­زى اۋىرعان اداممەن قارىم-قاتى­ناس­تاعىلاردان انىقتالدى. قال­عان­دارى كارانتيندىك ساقتىق شارالارىن ساق­­تاماعاندىقتان ىندەتكە شالدىققان. جىل باسىنان بەرى انىقتالعان 3 475 ناۋقاستىڭ 32،4 پايىزى ءىرى ساۋدا ۇيلەرى مەن دۇكەندەردە، 20،1 پايىزى بازارلاردا، 18،2 پايىزى قوعامدىق كولىكتەردە جانە ءتۇرلى جيىندارعا بارعاندا جۇقتىرعان»، دەدى دەپارتامەنت باسشىسى.

شاھاردا ەپيدەمياعا قارسى ساني­تار­لىق-اعارتۋ جۇمىستارى بەلسەندى جۇر­گى­زى­لۋدە. جىل باسىنان بۇگىنگە دەيىن 451 سا­نيتارلىق-اعارتۋ شاراسى وتكىزىلىپ،
12 338 نىسانعا ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى جۇر­گى­زىلگەن.

 

Ashyq جوباسى قاشىقتىقتى ساقتايدى

شىمكەنتتە ەپيدەميالىق جاع­داي «قىزىل ايماقتان» «سارى ايماق­قا» وتۋىنە بايلانىستى قىزمەتىنە شەكتەۋ قويىلعان بىرقاتار كاسىپكەرلىك نىسان سانيتارلىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ، قايتا ىسكە قوسىلدى. ءا.تولەباەۆ ەپيدەميالىق احۋال، سانيتارلىق-اعارتۋ جۇمىستارىنا ارنالعان Ashyq جوباسى تۋرالى ءتۇسىندىرىپ بەردى.

«قازىرگى تاڭدا قالادا ەپيدە­ميالىق جاعداي ءالى دە تۇراقسىز. ياعني 15 ساۋىردەن باستاپ «قىزىل اي­ماق­تا» بولدى. ال COVID-19 جۇق­تى­­رۋ جاع­دايىنىڭ تىركەلۋ سانىن ەسكە­رە وتىرىپ، 26 ساۋىردەن باستاپ «سارى اي­ماققا» اۋىستىرىلدى. بىراق ناۋ­قاس­تار­دىڭ ىشىنەن كوروناۆيرۋستىڭ «بري­تا­نيالىق»، «وڭتۇستىك افريكالىق» جانە «برازيليالىق» اۋىر جاعدايدا وتە­تىن تۇرلەرى انىقتالۋدا. بۇل ىندەتتىڭ قاۋىپ­تى­لىگىن ودان سايىن ارتتىرىپ وتىر. 26 ساۋىر­دەن باستاپ سپا، باسسەين، يوگا ورتا­لىق­تارىن قوسا العاندا، فيتنەس-كلۋبتارى قالىپتى رەجىمدە جۇمىس ىس­تەي­دى. ال بانكەت زالدارىن، اسحانا، فاست-فۋد وبەكتىلەرىن قوسپاعاندا، قوعامدىق تا­ماق­تانۋ ورىندارىنىڭ ۋاقىت كەستەسى ساعات 07:00-دەن 00:00-گە وزگەرىپ، ادام سانى 50 پايىزدان اسپاۋى ەسكەرتىلگەن. كي­نو­­تەاتر، تەاتر، فيلارمونيا مەن كونتسەرت زالدارىنىڭ سىيىمدىلىعى 20 پا­يىز­دان اسپايتىن جاعدايدا قالىپتى رەجىمدە قىزمەتىن جالعاستىرادى. سونى­مەن قاتار وبلىس­ارالىق جانە قالا­لىق تۇراقتى ەمەس (تۋريستىك) تاسىمالدار 15 ادام­نان (75 پايىز) اسىرماي جولاۋشى تاسى­مالدايدى. ودان بولەك، بيليارد، PlayStation كلۋبتارىن قوسا العاندا، كوم­­پيۋ­­­تەرلىك جانە بوۋلينگ كلۋبتارىن­دا تۇرعىندار 50 پايىزدان اسپاعان جاع­داي­دا جۇمىس رەجىمى ساعات 12:00-دەن 00:00-گە دەيىن ساقتالادى»، دەدى دەپارتامەنت باسشىسى.

اتالعان جوبا 23 ساۋىردە قالالىق باس مەملەكەتتىك سانيتارلىق دارىگە­ردىڭ Ashyq جوباسىنا قاتى­سا­تىن سۋبەك­تى­لەر­گە شەكتەۋ شارالارىن بەكىتۋ تۋرا­­لى قاۋلىسىنا سايكەس 26 ساۋىردەن باستاپ كۇشىنە ەندى. دەپارتامەنت باس­شى­­­سىنىڭ ايتۋىنشا، كوروناۆيرۋس ين­فەك­­تسياسىنىڭ تارالۋىن بولدىرماۋ ماق­ساتىندا جىل باسىنان بەرى موبيل­دىك توپتار ارقىلى ۇيلەستىرۋ ورتالىق­تا­­رىنا 190 جەدەل حابارلاما تۇسكەن. بارلىق شۇعىل قوڭىراۋ بويىنشا تەكسەرۋ ۇيىمداستىرىلىپ، 170 نىسانعا ايىپ­پۇل سالىنعان. ايتا كەتەيىك، زەردەلەۋ بارىسىندا COVID-19 ينفەكتسياسىن جۇقتىرعانداردىڭ 29،3 پايىزى اۋىرعان ادام­مەن قارىم-قاتىناستا بولعانى انىق­تالعان. ال قالعانى كارانتيندىك ءتار­تىپتى ساقتاماۋ سالدارىنان ىندەتكە شالدىققان. وسى ورايدا ول قالا تۇر­عىن­دا­رىن سانيتارلىق نورمالاردى قاتاڭ ساقتاۋعا شاقىردى.

 

ۆاكتسينا، تاعى دا ۆاكتسينا...

شىمكەنتتىكتەردىڭ ىندەتكە قارسى ەكپە سالدىرۋ بەلسەندىلىگى ارتىپ، وتكەن اپتا سوڭىندا قويمالارداعى ۆاكتسينا تاۋسىلعان ەدى. كۇنى كەشە وتاندىق QazVac ۆاكتسيناسىنىڭ 4 مىڭ دوزاسى جەتكىزىلدى. ەندى شاھار تۇرعىندارى ەلىمىزدە وندىرىلگەن ەكپەنى ەكتىرمەك.

«شىمكەنتتە كوروناۆيرۋسقا قارسى سپۋتنيك V ۆاكتسيناسىنىڭ I كومپو­نەن­تىن 78 مىڭنان اسا ادام قابىل­دادى. ال ەرىكتى تۇردە ۆاكتسينا الۋشىلاردىڭ وسۋىنە بايلانىستى قالاداعى ەكپە ەگۋ پۋنكتتەرىنىڭ سانى 42-گە جەتتى. سو­نى­مەن قاتار ەلىمىزدە 26 ساۋىردەن باس­تاپ بعم بيولوگيالىق قاۋىپسىزدىك پروب­­لە­مالارى عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋ­تى بازاسىندا وندىرىلگەن وتاندىق QazVac (QazCovid-in) ەكپەسىنىڭ ءبىرىن­شى پارتياسى قولدانىسقا ەنگىزىلىپ وتىر. وسى ورايدا ءۇشىنشى مەگاپوليسكە QazVac-تىڭ 4 مىڭ دوزاسى جەت­كى­زىلدى. بۇل ەكپەلەر قالاداعى بارلىق ەمحانا مەن ۆاكتسينالاۋ ورنىنا تارا­تىل­دى. ايتا كە­تەرلىگى، تۇرعىندار ەكپە قابىلداۋ كە­زىن­دە ەكى ۆاكتسينانىڭ قالا­عا­نىن تاڭ­­داي الادى»، دەدى قالالىق ساني­تار­­لىق-ەپيدەميولوگيالىق با­قى­­لاۋ دە­پار­تامەنتى ينفەكتسيالىق جانە پارازيتتىك اۋرۋلاردى ەپي­دە­ميو­لو­گيالىق باقىلاۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى زاميرا ەسەنعاراەۆا.

ايتا كەتەرلىگى، QazVac – كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا قارسى بەل­­سەندىلىگى جويىلعان، بۇلشىقەت ىشىنە ەن­گىزۋگە ارنالعان سۋسپەنزيا تۇ­رىن­دەگى ۆاكتسينا. اتالعان ەكپە 18-دەن اسقان ادامدارعا 21 كۇندىك ينتەرۆالمەن ەكى رەت سا­لىنادى. بۇل رەتتە قالا ەم­حا­نا­لا­­رىن­داعى ەكپە ەگۋ كابينەتىنىڭ بار­لىعى قاجەتتى جابدىقتارمەن تولىق قام­تاماسىز ەتىلگەن. ودان بولەك، جىلجىمالى ەگۋ پۋنكتتەرىندە ۆاكتسينالاۋ جۇرگىزىلۋدە. ال ۆاكتسينالاۋعا قا­تى­سا­تىن قىزمەتكەرلەر ارنايى وقى­تۋ­دان وتكەن. وسى ورايدا دەپارتامەنت باسشىسى شاھار تۇرعىندارىن جاپپاي ۆاكتسينالاۋعا قاتىسىپ، قوعامدىق يم­مۋ­نيتەت قالىپتاستىرۋ قاجەت ەكەنىن جەت­كىزدى.

 

«اۋرۋدى جاسىرعانىمەن، ءولىم اشكەرەلەيدى»

«شىمكەنتتە ىندەت جۇقتىرعانداردىڭ كورسەتكىشى تومەندەگەنىمەن، اۋىر جاع­داي­داعى ناۋقاستار سانى كوبەيىپ جاتىر»، دەيدى قالالىق جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنىڭ باس دارىگەرى باقتىعالي ەرەجەپوۆ. باس ينفەكتسيونيستىڭ ايتۋىنشا، اۋىر جاعدايداعى ناۋقاستاردىڭ باسىم بولىگى ۇيلەرىندە ءوز بەتىنشە ۇزاق ۋاقىت ەم العان. وسىلايشا، كوروناۆيرۋسكە شالدىققان ناۋقاستاردىڭ قاتارى قالىڭداعان. سالدارىنان اۋىر حالدە اۋرۋ­حاناعا تۇسكەن.

«جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسى 560 توسەكتىك ورىنعا ارنالعان. بۇگىندە اۋرۋ­حا­ناعا تۇسكەندەردىڭ بارلىعىندا كوروناۆيرۋس وڭ ناتيجە بەرۋدە. 560 توسەكتىك ورىن­نىڭ 60-ى جانساقتاۋ بولىمىندەگى ناۋقاستارعا ارنالعان. سول جانساقتاۋ بولىمىندەگى توسەكتىڭ 95 پايىزىندا ناۋقاستار اۋىر حالدە جاتىر. ولاردىڭ جارتىسى يۆل، قالعاندارى وتتەگى اپپاراتىنا قوسىلعان. اۋرۋحاناعا ءتۇسىپ جاتقان ناۋقاستاردىڭ باسىم بو­لى­گىنىڭ وكپەسى 80-95 پايىزعا دەيىن قا­بىنىپ، ساتۋراتسياسى 50-گە دەيىن ءتۇ­سىپ كەتكەن. بۇل ناۋقاستاردىڭ كوبىسى ۇيلەرىندە 7-10 كۇندەي ۇزاق ۋاقىت ەم قابىلداپ، اۋرۋىن اسقىندىرىپ العان. ۇيدە ەم قابىلداپ، ءتۇرلى پرەپارات العان ناۋقاستاردى ەمدەۋ دۇرىس جۇرمەي جاتىر. ءوز بەتىنشە ۇيدە ەم الۋدان اۋلاق بولىپ، كو­رو­­نا­ۆيرۋس بەلگىلەرى بايقالعان جاع­داي­دا ۋچاسكەلىك دارىگەرىڭىزگە نەمەسە جەدەل جاردەمگە حابارلاسقان ءجون. قازىر قالا­داعى بارلىق ەمحانادا ۆاكتسينالاۋ جۇ­مىستارى جۇرگىزىلۋدە. ۆاكتسينالاۋ – وسى اۋرۋدى الدىن الۋدىڭ ەڭ نەگىزگى جولى»، دەيدى جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋ­حاناسىنىڭ باس دارىگەرى باقتىعالي ەرەجەپوۆ.

انىعىندا، ءۇي جاعدايىندا ءوز بەتىنشە ەم الىپ جاتقان ازاماتتار ەل اۋزىندا تارالعان عىلىمي نەگىزسىز ەم-دومدارعا كوپتەپ يەك ارتۋدا. ناتيجەسىندە، اۋرۋ اسقىنىپ، ومىرلەرىنە قاۋىپ تونۋدە. ماسەلەن، تەك انتيبيوتيكالىق تابلەتكالار، قابىنۋعا قارسى انتيكواگۋليانتتاردى (اسپيرين) ءىشىپ ىندەتتەن قۇلان تازا ايىعىپ كەتەمىن دەگەن تۇسىنىك دۇرىس ەمەس»، دەيدى مەديتسينا ماماندارى.

قالالىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باس­قار­­ما­سى­نىڭ باسشىسى باقىتجان پوزي­لوۆ­تىڭ ايتۋىنشا، شىمكەنتتە دۇنيە جۇزىندە تارالىپ جاتقان ىندەتتىڭ ءۇش شتامى دا تىركەلگەن. «ەندى ساقتانۋدىڭ ەڭ ءتيىمدى جولى – ۆاكتسينا سالدىرۋ، كاران­تين تالاپ­تارىن ساقتاۋ، تازالىققا ءمان بەرۋ»، دەيدى قالانىڭ باس دارىگەرى باقىتجان پوزيلوۆ.

جىل باسىنان بەرى قالادا ءتاج ۆي­رۋ­سىن جۇقتىرۋ بويىنشا 3 155، سوڭعى تاۋلىكتە 131 جاعداي تىركەلگەن. 1 848 ادام ەمدەلىپ شىققان. باسقارما باسشى­سى­نىڭ پىكىرىنشە، ەندى ۇجىمدىق يممۋني­تەت قالىپتاستىرۋ قاجەت. بۇل تۇر­عى­دا شىمكەنت ۆاكتسينالاۋ جوس­پا­رىن ورىن­داۋ بويىنشا «جاسىل ايماقتا». بۇگىنگە دەيىن شاھاردا 80 مىڭنان استام ادام ەرىكتى تۇردە ۆاكتسينا سالدىرعان. ونىڭ ىشىندە 7 مىڭنان استام ادام ۆاك­تسي­نانىڭ ەكى كومپونەنتىن تولىق قابىلداعان. مەديتسينالىق مەكەمەلەردەن تىس قالاداعى 38 بەكەتتە ۆاكتسي­نال­اۋ جۇرگىزىلىپ، ەكپە الۋشىلار ارا­سىندا ءبىلىم سالاسىنىڭ ماماندارى جو­عارى كورسەتكىش كورسەتكەن. ينفەك­تسيا­­لىق ستاتسيونارلاردا بارلىعى 1 290 ورىن دايىندالعان. ەگەر توتەنشە جاعداي ورىن الار بولسا، 5 مىڭ ناۋقاس قابىلداۋعا قاجەتتى قوسالقى توسەكتىك ورىن قاراس­تى­رىلعان. قالاداعى ءدارىحانالار مەن قوي­مالاردى ارنايى مونيتورينگتىك توپ جۇيەلى تۇردە تەكسەرۋدە.

 

شىمكەنت

 

سوڭعى جاڭالىقتار

كاسپي جاعالاۋىندا قوقىس كوپ

ەكولوگيا • بۇگىن، 20:47

قازان-نۇر-سۇلتان اۋە رەيسى اشىلادى

قازاقستان • بۇگىن، 18:45

COVID-19: وڭىرلەردەگى جاعداي كۇردەلى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 18:03

نۇر-سۇلتاندا قانداي ۆاكتسينالار بار؟

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 17:19

الماتىدا قويما ورتەنىپ جاتىر

ايماقتار • بۇگىن، 10:30

ۇقساس جاڭالىقتار