كەنشىلەردىڭ شاعىن قالاسىن عانا ەمەس, قاراعاندى وبلىسىن, قالا بەردى بۇكىل ەلدى ەلەڭ ەتكىزگەن بۇل وقيعانىڭ قالاي وربىگەنىن قولداعى بار دەرەكتى ۇقساتا وتىرىپ, رەت-رەتىمەن بايانداپ كورەلىك.
ايتۋعا اۋىز بارمايتىن بۇل قىلمىس 23 شىلدە كۇنى ساتباەۆ قالاسىنداعى ەردەن كوشەسىنىڭ بويىندا ورنالاسقان كوپقاباتتى ۇيلەردىڭ بىرىندە بولدى. ءزابىر كورگەن قىز بالانىڭ اتا-اناسى وسى ءۇيدىڭ بەسىنشى قاباتىندا تۇراتىن تۋىستارىنىڭ ۇيىنە جەزقازعاننان كەلگەن ەكەن. سودان, كەشكى ساعات 20.30 شاماسىندا دالاعا شىققان جۇدىرىقتاي قىز ءۇشتى-كۇيلى جوعالعان دا كەتكەن. ارادا جوبامەن العاندا جارتى ساعات ۋاقىت وتكەندە بۇل جونىنەن جەرگىلىكتى پوليتسيا دا قۇلاقتانىپ, ىلە-شالا ءتارتىپ ساقشىلارى, ەرىكتىلەر بار, ءبارى بىردەي تىك كوتەرىلىپ, ىزدەۋ شارالارى باستالىپ كەتەدى. بۇل جۇمىستى ولار الدىمەن الگى كىرەبەرىستەن باستاعان ەكەن. جوعارىدان تومەن ءتىنتىپ كەلىپ, ءبىرىنشى قاباتقا تۇسكەن. ونداعى پاتەرلەردىڭ بىرىندەگى جاس شاماسى الپىستاعى ەركەك ەسىكتى ءوزى اشىپ, ۇيدە ەشكىمنىڭ جوقتىعىن ايتىپتى. ازىرگە انىقتالماعان دەرەك بويىنشا, پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى پاتەر ىشىنە ەسىك اۋزىنان تۇرىپ كوز جۇگىرتە سالعان دا, ءارى قاراي كەتە بارعان...
ال بۇل كەزدە ابدەن شوشىنعان, كەيبىر دەرەكتەر بويىنشا اۋزىنا سكوتچ جاپسىرىلعان جۇدىرىقتاي قىز بالا سول پاتەردىڭ ىشىندە تىعۋلى جاتىپتى. پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى مەن ەرىكتىلەر بولسا, اياقتان سابىلىپ, باسقا جاقتى شارلاپ جۇرگەن.
ەندى, جوعالعان قىز بالا قالاي تابىلدى دەسەڭىزشى؟ جوعارىدا ايتقان ۇيگە جاپسارلاس سالىنعان تويحانا بار ەكەن. ءىز كەسكەندەردىڭ ءبىرىنىڭ ەسىنە سول عيماراتتا بەينە- باقىلاۋ كامەراسىنىڭ بارلىعى ءتۇسىپتى. سودان, بەينەجازبانى قاراپ كەپ جىبەرسە, ساعات 20:30-دىڭ مۇعدارىندا جوعالعان قىز بالا باۋىرى بولسا كەرەك, جاس شاماسى تورتتەردەگى ۇل بالانى ەرتىپ كىرەبەرىستەن ىشكە ەنگەن. ارادا از عانا ۋاقىت وتكەندە جاڭاعى بالا ىشتەن جالعىز ءوزى عانا شىققان. ال قىز بالا زىم-زيا جوق بولىپ كەتكەن.
وسىنى كورە سالا ءتارتىپ ساقشىلارى جۇگىرىپ كەلىپ, الگى كىرەبەرىستى قايتا ءسۇزىپ شىققاندا, ءبىرىنشى قاباتتاعى پاتەرلەردىڭ بىرىنەن جوعالعان قىزدى تاۋىپ الىپتى...
بۇل كەزدە ۇيالى تەلەفون, الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى وقيعا بارىسىنان قۇلاعدار بولىپ ۇلگەرگەن قالا تۇرعىندارى اتالعان ءۇيدىڭ جانىنا جيىلىپ, كىرەبەرىستىڭ ەسىگىن كۇزەتىپ تۇرعان پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنەن ازعىندى ءوز قولدارىنا بەرۋدى تالاپ ەتەدى. جاعداي ءسات سايىن ۋشىعىپ, ءىستىڭ ارتى ناسىرعا شابا باستاعان. ال, بىلەتىندەردىڭ ايتۋىنشا, پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى كۇدىكتىنى ءۇيدىڭ ارت جاعىنداعى تەرەزەدەن شىعارىپ, بولىمشەگە الىپ كەتىپتى. مۇنى ەستىگەن اشۋلى توپ ەندى پوليتسيا بولىمشەسىن بەتكە العان. پەدوفيلدى ءوز قولدارىمەن جازالاعىسى كەلگەن نيەتتەرى ىسكە اسپاعاننان كەيىن ولار اشۋىن پوليتسيا بولىمشەسىنىڭ اۋلاسىندا تۇرعان قىزمەتتىك اۆتوكولىكتەردەن العان. ءتىپتى, ءبىر-ەكەۋىن ورتەپ تە جىبەرىپتى. كەيبىر راستالماعان دەرەكتەرگە قاراعاندا, سول ءتۇنى ءتۇرلى دەنە جاراقاتىن العان ءتارتىپ ساقشىلارى دا بولعان ەكەن. وسىدان-اق ءتارتىپ بۇزۋشىلىقتىڭ قانداي اۋقىمدا بولعانىن اڭداۋعا بولادى.
ابىروي بولعاندا, ءتۇنى بويى قالانىڭ ۇيقىسىن قاشىرعان, جۇرتتىڭ زارەسىن ۇشىرعان ىزالى توپتىڭ تاڭعا قاراي اشۋى تارقاپ, قوعامدىق ءتارتىپ ءبىرتىن-ءبىرتىن قالپىنا كەلە باستاعان. بۇل جەردە پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ تاباندىلىق تانىتقانىن دا ايتا كەتكەن ءجون. ولار جولدان تايقىپ كەتكەندە, جاعدايدىڭ قانداي بولماعىن كوز الدىڭىزعا ەلەستەتۋدىڭ ءوزى قورقىنىشتى.
شىلدەنىڭ 24-ءى كۇنى قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمى جەڭىس قاسىمبەك ساتباەۆ قالاسىنا ارنايى باردى. ءوڭىر باسشىسى جاعدايدى ءوز كوزىمەن كورىپ, وقيعانىڭ ءمان-جايىمەن جەتە تانىستى. تىكەلەي ەفيرگە شىعىپ, بۇل ءىستىڭ مەملەكەت باسشىسىنىڭ جەكە باقىلاۋىندا ەكەنىن بەينەۇندەۋ ارقىلى مالىمدەدى. سونداي-اق كۇدىكتىنىڭ ۇستالعانىن, قازىرگى ۋاقىتتا وسى وقيعا بويىنشا ءتيىستى تەرگەۋ امالدارىنىڭ جان-جاقتى جۇرگىزىلىپ جاتقانىن جۇرتشىلىققا جەتكىزدى.
– وكىنىشكە قاراي, ساتباەۆ قالاسىندا وقيعا بولعان ءتۇنى جازىعى جوق جاندارعا زيان كەلتىرىلدى. ءتارتىپ بۇزۋشىلاردى توقتاتۋ ءۇشىن جەكە قۇرام وقيعا ورنىنا جۇمىلدىرىلدى. مەن ازاماتتارىمىزدىڭ جۇرەگى نارازىلىققا تولى ەكەنىن تۇسىنەمىن جانە ونىمەن كەلىسەمىن. بىراق ءبىز قۇقىقتىق مەملەكەتتە ءومىر سۇرەمىز, سوندىقتان دا ەموتسيامىزدى تەجەي ءبىلىپ, بولعان جاعدايدى قۇقىقتىق الاڭدا قاراستىرۋىمىز كەرەك, – دەدى جەڭىس قاسىمبەك.
ءوڭىر باسشىسى تەرگەۋ امالدارى اياقتالعاننان كەيىن كىنالىنى قاتاڭ جازا كۇتىپ تۇرعانىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. سونداي-اق ول ءزابىر كورگەن قىز بالانىڭ دەنساۋلىعى ەڭ ۇزدىك دارىگەر-مامانداردىڭ باقىلاۋىندا بولاتىنىنا ۋادە بەردى.
مۇنىڭ الدىندا ىشكى ىستەر ءمينيسترى ەرلان تۇرعىمباەۆ تا تىكەلەي ەفيرگە شىعىپ, مالىمدەمە جاساعان بولاتىن.
– اتالعان فاكتى بويىنشا سوتقا دەيىنگى تەرگەۋ باستالدى. تەرگەۋ ارەكەتتەرى جۇرگىزىلۋدە, قاجەتتى ساراپتامالار تاعايىندالدى. كۇدىكتىنىڭ ارەكەتتەرى قىلمىستىق كودەكستىڭ ەكى بابى – «ادامدى ۇرلاۋ», «جاس بالالاردى زورلاۋ» بويىنشا سارالانادى. بولعان وقيعاعا قاتىستى قالا تۇرعىندارى اشۋ شاقىرىپ, نارازىلىق ءبىلدىردى. ولار وقيعا ورنىنا جينالدى. كەيبىر تۇلعالار بۇزاقىلىق ارەكەتتەر جاساۋعا, مۇلىكتى قاساقانا بۇلدىرۋگە ارەكەت ەتتى. قوعامدىق ءتارتىپتى بۇزعانداردى پوليتسيا زاڭعا سايكەس انىقتاپ, جاۋاپكەرشىلىككە تارتادى, – دەگەن ەدى مينيستر.
كەيبىر دەرەكتەر بويىنشا, سول ءتۇنى جاپپاي تارتىپسىزدىكتىڭ جۋان ورتاسىندا بولعان جيىرما شاقتى ادام ۋاقىتشا قاماۋعا الىنىپ, قازىرگى ۋاقىتتا ولارمەن تەرگەۋشىلەر جۇمىس ىستەپ جاتىر ەكەن. ال زابىرلەنۋشى قىز بالا دارىگەردىڭ تەكسەرۋىنەن وتكەننەن كەيىن اتان-اناسىنىڭ قولىنا تاپسىرىلعان. كەيىنگى تۇسكەن اقپاراتتارعا قاراعاندا, ازعىن زابىرلەنۋشى بالاعا قاتىستى ارام ويىن جۇزەگە اسىرىپ ۇلگەرمەگەن ەكەن.
جالپى, شىلدەنىڭ 23-ىنەن 24-ىنە قاراعان ءتۇنى ساتباەۆ قالاسىندا بولعان بۇل جاعا ۇستاتارلىق وقيعا كوپتەگەن جايتتىڭ بەتىن اشتى. بۇگىنگى قوعامدا قۇقىق قورعاۋشىلارعا, سوت ورىندارىنا جانە اتقارۋشى بيلىككە دەگەن الەۋمەتتىڭ سەنىمى ازايعان سىڭايلى. قازىرگىدەي كۇردەلى كەزەڭدە ادىلەتسىزدىكتەن تۇڭىلگەن, تۇرمىستىڭ يلەۋىنەن كۇيزەلگەن ەلدىڭ جۇيكەسى سىر بەرە باستاپتى. ەڭ سوراقىسى سول, وسىنداي سىن ساعاتتا جۇرتتى سابىرعا شاقىرۋدىڭ ورنىنا, وتقا ماي قۇيىپ, ادامداردى نەبىر سويقان ىستەرگە ايداپ سالعىسى كەلەتىندەر تىم كوبەيىپ كەتكەندەي...
ودان بەرىدە, ءدال وسى وقيعا بارىسىندا رەسمي اقپاراتتىڭ قالىڭ بۇقاراعا كەشەۋىلدەپ جەتكەنى دە ءجون-جوسىعى جوق ءتۇرلى قاۋەسەتتىڭ تارالۋىنا سەپتىگىن تيگىزبەي قويمادى. بۇگىنگىدەي تەحنولوگيا دامىعان زاماندا حالىقتى شىنايى اقپاراتپەن شاپشاڭ تۇردە قامتاماسىز ەتىپ وتىرۋدىڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىنە تاعى ءبىر مارتە كوز جەتتى.
قالاي بولعان كۇندە دە, ساتباەۆتاعى سوراقى وقيعا جۇدىرىقتاي بالانىڭ قاۋىپسىزدىگىنەن باستاپ قوعامداعى قوردالانىپ قالعان ماسەلەلەرگە دەيىنگى ارالىقتاعى جالپى احۋالعا ءجىتى نازار اۋدارىلىپ, تەرەڭ تالداۋ جاسالىنىپ, ءتيىستى قورىتىندىلار شىعارىلۋ كەرەكتىگىن كورسەتتى.
قاراعاندى وبلىسى,
ساتباەۆ قالاسى