ءبىلىم • 21 ماۋسىم, 2020

ءبىلىم سالاسىنداعى بىرەگەي ءبىر جىل

1060 رەت
كورسەتىلدى
9 مين
وقۋ ءۇشىن

جۋىردا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ ءۇشىنشى وتىرىسىندا قالىپتاسقان جاڭا احۋال ءبىلىم جانە عىلىم جۇيەسىن تۇبەگەيلى رەفورمالاۋدى تالاپ ەتىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتىپ, بۇكىل مەملەكەتتىك ساياساتتى سوعان سايكەس جۇزەگە اسىراتىنىمىزدى جەتكىزگەن بولاتىن. بۇل ەلىمىزدە اتالعان سالاعا قانشالىقتى نازار اۋدارىلىپ وتىرعانىن كورسەتسە كەرەك. سوڭعى ءبىر جىلدا وتاندىق ءبىلىم مەن عىلىم جۇيەسىندە اۋىز تولتىرىپ ايتارلىقتاي بىرقاتار وڭ وزگەرىس بايقالادى. كارانتين شارالارى اياسىندا قاشىقتان وقۋعا كوشكەن ءتورتىنشى توقسان دا, ەمتيحان تاپسىرۋ مەن ديپلوم قورعاۋ بارىسى دا, ءتىپتى بۇگىن باستالعان ۇبت-نىڭ العاشقى كۇنى دە ىڭ-شىڭسىز ءوتتى. سالا جەتەكشىلىگىنە كەلگەن اسحات ايماعامبەتوۆتىڭ قوردالانعان ماسەلەلەردىڭ ءتۇيىنىن بىرتىندەپ تارقاتا باستاعانىن ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى دە قۋاتتاپ وتىر. بۇگىن رەداكتسيامىزعا ءار وڭىردەن كەلىپ جاتقان وسى سيپاتتاعى پىكىرلەردىڭ ءبىر پاراسىن جاريالاپ وتىرمىز.

كوللەدجەرگە قولداۋ كوپ

انە-مىنە دەگەنشە وقۋ جىلىن دا اياقتادىق. بيىلعى جىل ءبىلىم جۇيەسى ءۇشىن وتە ماڭىزدى جىل بولدى. 2019-2020 وقۋ جىلىنىڭ ەرەكشەلىگى قاشىقتان وقىتۋ جۇيەسىنە كوشۋ عانا ەمەس, بىرىنشىدەن, ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك تاريحىندا العاش رەت "پەداگوگ مارتەبەسى تۋرالى" زاڭ قابىلداندى. 2025 جىلعا دەيىنگى ءبىلىم جانە عىلىمدى دامىتۋدىڭ جاڭا مەملەكەتتىك باعدارلاماسى بەكىتىلىپ, ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. بۇل قۇجاتتاردىڭ ءبىلىم  سالاسى ءۇشىن تاريحي ماڭىزى زور. وسى ءبىر بۇرىنعىدان ەرەكشە جاڭالىقپەن باستالىپ, سىن ساعاتقا تولى بولسا دا ءساتتى اياقتالعان وقۋ جىلىندا ماڭىزدى وزگەرىستەر ورىن الدى.

كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ – جۇمىسسىزدىقتى جويۋمەن كۇرەسىپ جاتقان ءبىز سەكىلدى ەلگە اسا ماڭىزدى سالا. كوللەدجدەردى دامىتۋ مەن ونداعى ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋ ارقىلى سۇرانىستاعى مامانداردى قىسقا مەرزىمدە دايارلاپ شىعۋعا بولادى. وسى رەتتە كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن دامىتۋ مەن جاڭعىرتۋ ماقساتىنداعى ءۇش جىلعا ارنالعان "جاس مامان" جوباسى اياسىندا 180 كوللەدجدىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىنىڭ جاڭارتىلۋى ءۇشىن بيۋدجەتتەن 56 ملرد تەڭگە قاراستىرىلدى. وسى ۋاقىت ىشىندە كوللەدجدەردى جابدىقتاۋ, باعدارلامالارىن جاڭارتۋ جانە كادرلاردى وقىتىپ, سول باعدارلامامەن جۇمىس ىستەۋگە بەيىمدەۋ سياقتى مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋ كوزدەلگەن.

"پەداگوگ مارتەبەسى تۋرالى" زاڭنىڭ قابىلداۋى ارقاسىندا كوللەدج وقىتۋشىلارىنىڭ جالاقىسى جىلىنا 25% جانە جاڭا اتتەستاتتاۋ جۇيەسى ارقىلى قوسىمشا 30%-دان 50%-عا دەيىن كوبەيتىلۋدە.

بۇگىندە پەداگوگ كاسىبىنىڭ تارتىمدىلىعىن ارتتىرۋ بويىنشا جۇيەلى شارالار قابىلدانىپ جاتىر. 2020 جىلدىڭ قىركۇيەك ايىنان باستاپ مۇعالىم بولۋعا نيەت بىلدىرگەن ستۋدەنتتەردىڭ شاكىرتاقىسىن 26186 تەڭگەدەن 42500 تەڭگەگە دەيىن كوتەرۋ جوسپارلانعان. پەداگوگيكالىق ماماندىقتارعا وقىتۋعا شەكتى بالدى 70 بالعا دەيىن كوتەرۋ قاراستىرىلدى. پەداگوگيكالىق باعىتتاعى تۇلەكتەر بيىلدىڭ وزىندە پەداگوگ-مودەراتور بىلىكتىلىگىن الۋعا ۇمىتكەر بولا الادى. بۇل ءۇشىن ۇلتتىق بىلىكتىلىك تەستىنەن ءوتىپ, ءوزىنىڭ يگەرگەن داعدىلارىن كورسەتۋى ءتيىس.

ەلىمىزدەگى مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ باسىم بولىگى ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا كورسەتىلەدى. ماسەلەن, كوللەدجدەرگە وقۋعا قابىلداۋ پروتسەسىن اۆتوماتتاندىرۋ قاعازباستىلىقتان ارىلىپ, جالپى قابىلداۋ تالاپتارىن جەڭىلدەتتى. كوللەدجدەرگە وقۋعا قابىلداۋ قىزمەتى ۇلكەن سۇرانىسقا يە. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا قۇجات تاپسىرۋ ءۇشىن ءبىراز ۋاقىت جۇمساۋ قاجەت بولاتىن. بۇل ءۇشىن كوپتەگەن انىقتامالاردى جيناپ, باسقا مەملەكەتتىك ورگانداردان قۇجاتتاردى الىپ, ولاردى اپارىپ بەرۋ سىندى بىرقاتار كەزەڭنەن ءوتۋ قاجەت ەدى. مۇنداي پروتسەسس وتە ىڭعايسىز ەكەنى تۇسىنىكتى. بيىلدان باستاپ كوللەدجدەرگە وقۋعا قابىلداۋ اۆتوماتتاندىرىلعان رەجىمدە قولجەتىمدى. "ازاماتتارعا ارنالعان ۇكىمەت" بولىمدەرى نەمەسە "ەلەكتروندى ۇكىمەت" ۆەب-پورتالى ارقىلى جۇزەگە اسىرا الادى. بۇل رەتتە كوپتەگەن قۇجاتتاردى جان-جاقتان جيناۋ قاجەت بولمايدى. ءاربىر بولاشاق ستۋدەنت ءوزى ءۇشىن تاڭداعان كوللەدجدىڭ سايتتارى ارقىلى تانىسىپ, ءبىر تەتىكتى باسۋ ارقىلى بارلىق قۇجاتتاردى جىبەرۋىنە بولادى.

شاعانگۇل جاناەۆا,

م.اۋەزوۆ اتىنداعى پەداگوگيكالىق كوللەدجىنىڭ ديرەكتورى,

قازاقستان پعا كوررەسپوندەنت مۇشەسى,

"ى. التىنسارين", ء"بىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ قۇرمەتتى قىزمەتكەرى" توسبەلگىلەرىنىڭ يەگەرى

سەمەي

تزشش

ءبىلىم سالاسىنىڭ تىڭ سەرپىلىسى

قازاق حالقى ۇستازىن سىيلاپ, قۇرمەتتەگەن ەل. "ۇستازى جاقسىنىڭ ۇستامى جاقسى" دەپ ادامعا قاراپ ۇستازىن تانىعان. ۇستازدار مارتەبەسىن كوتەرۋ ماقساتىندا, "پەداگوگ مارتەبەسى تۋرالى" زاڭنىڭ قابىلدانۋى, سانالى عۇمىرىن ساپالى قىزمەت ەتۋگە ارناعان سانسىز ماماننىڭ ىشىندەگى بارشا الەم باس يەتىندەي قۇدىرەتتىسى – ۇستاز ەكەنىن دالەلدەيتىن زاڭ بولدى.

ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ تامىز كونفەرەنتسياسىندا قازاقستان مەكتەپتەرىنە "الىپپە" وقۋلىعىنىڭ قايتارىلاتىنىن مالىمدەدى. ياعني 2021 جىلى, وزدەرىڭىزگە جاقسى تانىس, قازاق تىلىنە بەيىمدەلگەن احمەت بايۇرسىن ۇلىنىڭ ادىستەمەسى نەگىزىندە ازىرلەنگەن الىپپەنىڭ قايتا ەنگىزىلۋى دە – قازاق حالقىنىڭ سارىلا كۇتكەن جاڭالىعى.

جالپى ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتەردە 2021 جىلدان باستاپ وقۋ جۇكتەمەسىنىڭ 16 ساعاتقا  ازايتىلۋى, مەكتەپتەردىڭ 5 كۇندىك جۇمىس جۇيەسىنە كوشۋى, مۇعالىمدەر ەڭبەكاقىسىنىڭ الداعى 4 جىلدا ساتىلاي ەكى ەسەگە ءوسۋى, پەداگوگ مامانداردىڭ اتتەستاتسيادان ءوتۋى ارقىلى قوسىمشا ۇستەمەاقى الۋى, سىنىپ جەتەكشىلىككە, تالىمگەرلىككە ت.ب. قوسىمشا ۇستەمەاقىلاردىڭ تولەنۋى, مۇعالىمدەردى ءتيىمسىز جۇمىستار اتقارۋدان بوساتۋ, قاعازباستىلىق پەن قاجەتسىز ەسەپتەردەن بوساتۋ ۇستازدار قاۋىمى ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە بولدى.

سونداي-اق باسقارۋ جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدىڭ ماڭىزدى ماسەلە ەكەنى دە نازاردان تىس قالمادى. جاڭا وقۋ جىلىندا مەكتەپ ديرەكتورلارى مەن ورىنباسارلارىن اتتەستاتتاۋ جۇيەسىنىڭ ەنگىزۋى – ءبىلىم سالاسىنىڭ تىڭ سەرپىلىسى.

وسىنداي از ۋاكىتتا اۋقىمدى ءىستى اتقارىپ, بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدە بولىپ جاتقان سىندارلى ساتتە شۇعىل شەشىم قابىلداپ, وسى ۋاقىتقا دەيىن تاجىريبەمىزدە بولماعان قاشىقتان وقىتۋ فورماتىندا دا ءبىلىم بەرىپ, ابىرويمەن وقۋ جىلىن اياقتاۋىمىز اسحات قانات ۇلىنىڭ ىسكەرلىگى مەن بىلىكتى مامان, ۇتقىر ۇيىمداستىرۋىنىڭ ناتيجەسى دەپ بىلەمىن.

سونىمەن قاتار بۇعان دەيىن ۆەدومستۆونى باسقارعان مينيسترلەرمەن سالىستىرعاندا ا.ايماعامبەتوۆتىڭ حالىققا جاقىن, ۇستازدارعا قولجەتىمدى مينيستر ەكەنىن الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى كەز كەلگەن سۇراققا جاۋاپ بەرىپ, كەرى بايلانىسقا شىعۋىنان كورۋگە بولادى.

عاليا اقشولاقوۆا,

№22 ورتا مەكتەبىنىڭ ديرەكتورى

تالدىقورعان

شش

تاربيەشىلەردىڭ تەرەزەسى تەڭەستى

وقۋشىلاردىڭ وقۋ جەتىستىكتەرىن باعالاۋدىڭ حالىقارالىق باعدارلاماسىنىڭ (PISA) زەرتتەۋىنە سايكەس, مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىمى جوق وقۋشىلار مەكتەپتە ناشار جانە قۇرداستارىنان ءبىر كۋرستان اسا ۋاقىتقا ارتتا قالادى. سەبەبى پەداگوگيكالىق عىلىمدا ادام ميىنىڭ 85%-ى 5 جاسقا دەيىن داميتىنى ءتۇرلى عالىمداردىڭ زەرتتەۋلەرى مەن ەڭبەكتەرى ارقىلى دالەلدەنگەن. وسى تۇرعىدا مينيسترلىكتىڭ بالالاردى ەرتە جاستان دامىتۋعا ەرەكشە ءمان بەرگەنى قۋانتادى. بۇل باعىتتىڭ مەكتەپكە دەيىنگى تاربيە مەن وقىتۋدىڭ ۇلگىلىك وقۋ باعدارلاماسىنا ەنگىزىلىپ, ىسكە اسىرىلىپ, ناقتى ناتيجەلەردىڭ كورىنە باستاۋى ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆتىڭ قىزمەتىنە كىرىسكەن ۋاقىتىمەن تۇسپا-تۇس كەلگەنىنىن اتاپ ءوتۋ كەرەك.

ءوزىم – پەداگوگپىن ءارى انامىن. وسى رەتتە بيىل پەداگوگتەردىڭ بالالارىنا بالاباقشادان ءبىرىنشى رەتتە ورىن بەرىلەتىن شەشىمنىڭ شىعارىلعانىنا ءدان ريزامىن. شىن مانىندە جۇمىسقا ۋاقىتىندا شىققىمىز كەلگەنىمەن, بالامىزدى بەرەتىن بالاباقشا ماسەلەسى, ونداعى ورىن تابۋ جايى ۇلكەن كەدەرگى تۋدىراتىنى تۇسىنىكتى. ەندى بۇل زاڭمەن رەتتەلدى, مۇنىڭ ءوزىن پەداگوگكە جاسالعان الەۋمەتتىك دەمەۋ دەۋگە بولادى. 

بۇعان دەيىن مەكتەپ مۇعالىمدەرى عانا بىلىكتىلىك ساناتىنا سايكەس جالاقىسىنا قوسىمشا ۇستەمەاقى الاتىن. ال مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىم قىزمەتكەرلەرى ارنايى اتتەستاتسيادان ءوتىپ, بىلىكتى ەكەنىن دالەلدەسە دە ساناتىنا قوسىمشا ۇستەمەاقى المايتىن. مىنە, بيىلدان باستاپ, بىلىگىمىزگە قاراي ەڭبەكاقىمىزدىڭ كولەمىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرىلىپ وتىر. وسىلايشا كوڭىل بولىنگەن پەداگوگ قاۋىمنىڭ قاتارىنا قوسىلىپ, مۇعالىمدەرمەن تاربيەشىلەردىڭ تەرەزەسى تەڭەستى.

ماليكا ابدىرازاقوۆا,

بىرلىك اۋىلىنداعى №102 ورتا مەكتەبى جانىنان اشىلعان «كۇنىكەي» شاعىن ورتالىعىنىڭ ادىسكەرى

قىزىلوردا وبلىسى,

قازالى اۋدانى

شش

دايىنداعان

ايدانا شوتبايقىزى

سوڭعى جاڭالىقتار