كاسىپورىنداردىڭ جالاقى بويىنشا بەرەشەگى جانە ەڭبەك نارىعىن رەتتەۋ جۇمىستارى تۋرالى قر ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى ب. نۇرىمبەتوۆ, كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنىڭ توراعاسى ە. توعجانوۆ, اتىراۋ وبلىسىنىڭ اكىمى ن. نوعاەۆ, اقتوبە وبلىسىنىڭ اكىمى و. ورازالين, پرەمەر-مينيستر ورىنباسارى ب. ساپارباەۆ باياندادى.
قازاقستان جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك يندەكسىندە 2019 جىلى «ەڭبەك نارىعىنىڭ تيىمدىلىگى» فاكتورى بويىنشا گرۋزيا (37), رەسەي (62), ۋكراينا (69) جانە باسقا دا ەلدەردى باسىپ وزىپ, 30-دان 25 ورىنعا كوتەرىلدى.
وسى جىلدىڭ شىلدە ايىندا ۇكىمەت پارلامەنت ماجىلىسىنە «قر كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ەڭبەك ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن ۇسىندى, وندا ەڭبەك كەلىسىمشارتتارىن ەلەكتروندى فورماتقا اۋدارۋ, جۇمىسشىلارعا لايىقتى ەڭبەك جانە تۇرمىس جاعدايلارىن جاساۋ ءۇشىن جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ مىندەتتەرى مەن جاۋاپكەرشىلىكتەرىن بەلگىلەۋ, ءبىر كومپانيانىڭ توبى اياسىندا ءىس-ساپارمەن بارۋ جاعدايلارىن كەڭەيتۋ, كəسىپورىندارداعى كاسىپتىك سىن-تەگەۋرىندەردى باعالاۋ مەن باسقارۋ نەگىزىندە ەڭبەكتى قورعاۋدى باسقارۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ بويىنشا شارالاردى بەكىتۋ جəنە باسقا دا شارالار قاراستىرىلعان.
قازاقستاندا 6,7 ملن-نان استام جالدامالى جۇمىسكەر جۇمىس ىستەيدى. وسى جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ەڭ تومەنگى جالاقى ءبىر جارىم ەسەگە – 42,5 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ءوستى, ال 203 مىڭ كاسىپورىندا 1,2 ملن جالاقى از تولەنەتىن جۇمىسشىلاردىڭ جالاقىسى 32%-عا ءوستى.
2017-2019 جىلدارى جالاقى بويىنشا بەرەشەك 169 ملن تەڭگەگە نەمەسە 9,8%-عا تومەندەپ, 1,4 ملرد تەڭگەگە جەتتى. ەڭ كوپ بەرەشەك كاسىپورىندار نۇر-سۇلتان قالاسى, اقتوبە, الماتى جانە تۇركىستان وبلىستارىندا. وڭالتۋ جانە بانكروتتىق ساتىسىنداعى 65 كاسىپورىننىڭ قارىزى 691 ملن تەڭگەنى قۇرايدى.
سوڭعى 3 جىل ىشىندە ەڭبەك ينسپەكتورلارى پروكۋراتۋرا ورگاندارىمەن بىرلەسىپ ەڭبەك جانە كوشى-قون زاڭناماسىن بۇزۋدىڭ 930 فاكتىسىن انىقتادى, ونىڭ ىشىندە 25 كاسىپورىندا ەڭبەكاقى تولەۋدىڭ سايكەسسىزدىگىنىڭ 474 فاكتىسى, 681 رۇقسات قايتارىپ الىندى, 393 شەتەلدىك جۇمىسشى ەلدەن شىعارىلدى. بيىل ەڭبەك جانجالدارىن شەشۋ مەن الدىن-الۋدىڭ كەشەندى جوسپارى بەكىتىلدى.
«قر تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن. نازارباەۆ جانە مەملەكەت باسشىسى ق. توقاەۆتىڭ ءبىزدىڭ الدىمىزعا قويعان باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – كاسىپورىنداردا الەۋمەتتىك تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ, جۇمىسكەرلەر ءۇشىن قاۋىپسىز ەڭبەك جاعدايلارىن جاساۋ. قازىرگى تاڭدا بۇل سالادا تۇتاس زاڭنامالىق بازا بار, ۇشجاقتى الەۋمەتتىك ارىپتەستىك قاراستىرىلعان, قاۋىپسىزدىك تەحنيكاسىن ساقتاۋ جانە جاراقاتتانۋدى ازايتۋ شارالارى قابىلدانىپ جاتىر – 10 ايدا 2018 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 13%-عا تومەن», — دەدى ا. مامين.
ۇكىمەت باسشىسى بيىل قابىلدانعان وندىرىستىك جاراقاتتانۋدى ازايتۋ جونىندەگى جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋدى جانداندىرىپ, وندىرىستەگى جازاتايىم وقيعالاردىڭ الدىن الۋ مەن ەسكەرتۋگە نازار اۋدارۋدى تاپسىردى.
«وڭىرلەردىڭ اكىمدىكتەرى ەڭبەك جونىندەگى مەملەكەتتىك ينسپەكتسيالار قۇرامىنىڭ ساپاسىن, قاجەت بولسا – سانىن ارتتىرۋى كەرەك», — دەدى ا. مامين.
پرەمەر-مينيستر جالاقى بويىنشا بەرەشەكتى مونيتورينگتەۋدىڭ قولدانىستاعى الگوريتمىن قايتا قاراۋدى, سونداي-اق, جالاقىنى ۋاقىتىلى تولەۋ جونىندەگى زاڭناما نورمالارىن قاتاڭداتۋدى تاپسىردى.
«جۇمىسكەرلەرىنە جالاقى تولەمەگەنى جۇمىس بەرۋشى ءۇشىن ءتيىمسىز بولۋى كەرەك», — دەدى ا. مامين.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنە ەڭبەك مينيسترلىگى جانە كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىمەن بىرلەسىپ, كاسىپتىك اۋرۋلاردى بولدىرماۋ ماقساتىندا ولاردى ەرتە انىقتاۋ جونىندە شارالاردى قابىلداپ, سونداي-اق كاسىپتىك پاتولوگيالىق كومەك كورسەتۋدى كۇشەيتۋ تاپسىرىلدى.
پرەمەر-مينيستر قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىنىڭ كونۆەنتسيالارىنا قوسىلۋ مۇمكىندىگىن قاراۋ جانە الەۋمەتتىك-ەڭبەك قاتىناستارىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن تالقىلاۋ جونىندە ۆەدومستۆوارالىق كوميسسيا قۇرۋدى تاپسىردى.
ا. مامين ۇكىمەت مۇشەلەرىنىڭ نازارىن ەڭبەك ماسەلەلەرىندە مەدياتسيا كەڭىنەن قولدانىلماي وتىرعانىنا اۋداردى.
ء«ار ەڭبەك داۋىن شەشۋگە مەملەكەتتىك ورگاندار قاتىسادى. ال بۇل ماسەلەلەر ەڭ الدىمەن, جۇمىس بەرۋشى مەن جۇمىسكەردىڭ ورتاسىندا كاسىپوداقتاردىڭ ارالاسۋىمەن شەشىلۋى كەرەك», — دەپ پرەمەر-مينيستر, جىل سوڭىنا دەيىن الەۋمەتتىك ارىپتەستىك فورماتىن تۇرلەندىرۋ جونىندە ۇسىنىستار بەرۋدى تاپسىردى.