زيانكەستەردىڭ كۇرت كوبەيۋىنە اسەر ەتەتىن نەگىزگى فاكتور كۇننىڭ جىلۋى عانا ەمەس, ءتۇرلى تۇرمىستىق قالدىقتاردىڭ بەي-بەرەكەت تاستالۋى. وسىنىڭ سالدارىنان قالا اۋماعىنداعى ساياباقتاردا, اسىرەسە, كوپقاباتتى ۇيلەردىڭ ماڭىندا ادام دەنساۋلىعى ءۇشىن اسا قاۋىپتى كەمىرگىشتەر كوبەيەدى. مامانداردىڭ سوزىنشە, كەمىرگىشتەردىڭ كەيبىر تۇرلەرى ءتىپتى ءولىم جاعدايلارىنا اكەلىپ سوقتىراتىن جۇقپالى اۋرۋلاردىڭ وشاعى سانالادى.
بۇل ايلاردا, كەمىرگىشتەردەن بولەك ادام مەن جانۋارلاردىڭ, سونداي-اق وسىمدىكتىكتەردىڭ ءپارازيتى بولىپ تابىلاتىن كەنەدەن دە اباي بولعان ءجون. قىشىما كەنە سياقتى كەيبىر تۇقىمداستارى ءتىپتى كوزگە دە شالىنبايتىن بۇل جاندىك ادام بويىندا بورتپە, سۇزەك, كەنە ەنتسەفاليتى, تۋليارەميا سياقتى اۋرۋلاردىڭ وربۋىنە جول اشادى. اسىرەسە, مۇنداي كەنەلەر جاڭبىردان كەيىن كوگالدى جەرلەردە كوپتەپ بەلەڭ الادى. سوندىقتان, كۇن جىلىسىمەن تاۋلى ايماقتارداعى تابيعات اياسىنا كوككە شىعاتىن تۇرعىندار بۇل جاعدايدى قاپەرىندە ۇستاعانى ابزال. ارناۋلى ماماندار, زيانكەستەرمەن كۇرەس ماسەلەسى ءاردايىم باستى نازاردا, دەگەنمەن, ءار ازامات تازالىققا ءمان بەرىپ, ساق جۇرگەنى ءجون دەگەندى ايتادى.
«قالا اۋماعىن زيانكەستەردەن زالالسىزداندىرۋ جۇمىستارىنىڭ كوكتەمگى ناۋقانىنا ارنالعان ارنايى كەستە بەكىتتىك. سول كەستە نەگىزىندە تاۋلى ايماقتار مەن دەمالىس ورىندارىندا, قالا اۋماعىنداعى ساياباقتاردا زالالسىزداندىرۋ جۇمىستارى باستالادى. جاپپاي زالالسىزداندىرۋ ىسىنە قۇرامىندا تاجىريبەلى ەپيديميولوگ دارىگەرلەرى بار 6 ادامنان قۇرالعان 3 بريگادا جۇمىلدىرىلماق. دەراتيزاتسيالاۋ جۇمىستارى الماتى قالاسىنىڭ ءار اۋدانىندا كەزەڭ-كەزەڭىمەن جۇرگىزىلەدى. بارلىق تۇرعىنداردى ءۇي اۋلالارى مەن قوعامدىق ورىنداردا, دەمالىس وشاقتارىندا سانيتارلىق تازالىق ساقتاۋعا شاقىرامىز», دەيدى الماتى قالاسى بويىنشا دەزينفەكتسيا ورتالىعى فيليالىنىڭ باسشىسى ەسەن بەكبوسىنوۆ.
ارمان وكتيابر,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى