تەحنيكالىق رەتتەۋ جۇيەسى جەتىلەدى
جيىندا تەحنيكالىق رەتتەۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ جايىندا ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ءمينيسترى جەڭىس قاسىمبەك باياندادى. ءمينيستردىڭ مالىمدەۋىنشە, تەحنيكالىق رەتتەۋدىڭ قولدانىستاعى ينفراقۇرىلىم جۇيەسى ءتورت نەگىزگى باعىتتى قامتيدى. ولار – تەحنيكالىق رەتتەۋ مەن ستاندارتتاۋ, مەترولوگيا, اككرەديتتەۋ جانە سايكەستىكتى باعالاۋ, سونداي-اق مەملەكەتتىك باقىلاۋ. جالپى, جۇيەنى جەتىلدىرۋ ەكى كەزەڭدە جۇزەگە اسىرىلماق. ءبىرىنشىسى, بيىل «ستاندارتتاۋ تۋرالى» جاڭا زاڭدى جانە مەترولوگيا مەن اككرەديتتەۋ سالاسىنداعى جۇمىستاردى جانداندىرۋ جانە جەتىلدىرۋ تۋرالى زاڭناماعا ەنگىزىلەتىن باسقا دا وزگەرىستەردى قابىلداۋ جانە ىسكە اسىرۋ بويىنشا شارالار قابىلدانادى. ەكىنشىسى, 2018-2020 جىلدارى سايكەستىكتى باعالاۋ جانە مەملەكەتتىك باقىلاۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ جۇرگىزىلەدى.
بۇگىندە «ستاندارتتاۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى ازىرلەنگەن, ونىڭ اياسىندا اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەلەر – ستاندارتتاۋ پروتسەستەرىنىڭ ستاندارتتاۋ جونىندەگى ۇلتتىق ورگان ارقىلى جۇمىس ىستەيتىن بىرىڭعاي وپەراتورى انىقتالماق.
مينيستر مەترولوگيا سالاسىندا دا جۇمىستار ءجۇرىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. «سايكەستىكتى باعالاۋ سالاسىنداعى اككرەديتتەۋ تۋرالى» زاڭعا وزگەرىستەر ەنگىزۋ اككرەديتتەۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋگە جانە اتالعان سالا سۋبەكتىلەرىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان.
تەحنيكالىق رەتتەۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋدىڭ ەكىنشى كەزەڭى سەرتيفيكاتتاۋ سىناقتارىنىڭ ناتيجەلەرىنە ءوزارا سەنىمدى تومەندەتۋ جانە يمپورتتاۋشىلاردىڭ «تاۋارلاردى شارتتى تۇردە شىعارۋ» كەدەندىك ءرəسىمى ارقىلى سەرتيفيكاتتاۋدان ءوتۋىن بولدىرماۋ سياقتى تۇيتكىلدى مəسەلەلەردى شەشۋگە باعىتتالعان. مينيستر بۇل باعىتتاعى جۇمىستار بۇگىندە باستالعانىن جەتكىزدى.
مينيسترلىك مەملەكەتتiك باقىلاۋ سالاسىندا قابىلدانعان شارالاردىڭ تيiمدiلiگiن ارتتىرۋ ماقساتىندا مەملەكەتتiك ورگانداردىڭ وكiلەتتiكتەرiن سارالاۋدى ۇسىنباق.
بۇدان ءارى ج.قاسىمبەك تەحنيكالىق رەتتەۋ جۇيەسىن اۆتوماتتاندىرۋ جانە تسيفرلاندىرۋ تۋرالى ايتا وتىرىپ, قازىرگى تاڭدا ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسياعا سايكەستىك تۋرالى دەكلاراتسيالار مەن سەرتيفيكاتتار جونىندە مالىمەت بەرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتقانىنا توقتالدى. سونداي-اق «E-كترم» بىرىڭعاي اقپاراتتىق جۇيەسىن قۇرۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. ول قازاقستانداعى جانە ەاەو اياسىنداعى بارلىق ۇدەرىستەردى اۆتوماتتاندىرادى جانە بىرىكتىرەدى.
شوب ءونىمى ءوستى
شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ بويىنشا قولعا الىنعان شارالار تۋرالى ۇكىمەت وتىرىسىندا ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى تيمۋر سۇلەيمەنوۆ باياندادى. ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, جۇمىسپەن قامتۋدىڭ, ينۆەستيتسيالار تارتۋدىڭ نەگىزگى كوزى, ەكونوميكانىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن قالىپتاستىرۋدىڭ ىرگەتاسى بولىپ تابىلاتىن ەكونوميكانىڭ اتالعان سەكتورىن دامىتۋ – ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى جۇمىسىنىڭ نەگىزگى باسىمدىعى. اتالعان باعىتتاعى جۇمىس مەملەكەتتىك رەتتەۋدى جەتىلدىرۋ جانە بيزنەس احۋالدى جاقسارتۋ; قارجىلاندىرۋعا قولجەتىمدىلىكتى ارتتىرۋ جانە قولداۋ شارالارىن جەتىلدىرۋ; سالالىق كەدەرگىلەردى جويۋ سياقتى ءۇش جۇيەلىك بلوك بويىنشا جۇزەگە اسىرىلادى.
بۇگىندە «مەملەكەتتىك رەتتەۋدى جەتىلدىرۋ جانە بيزنەس احۋالدى جاقسارتۋ» باعىتى بويىنشا سايكەس زاڭ جوباسى ازىرلەنگەن, وندا 100 زاڭ مەن 13 كودەكسكە وزگەرىستى قامتيتىن شامامەن 1000 تۇزەتۋ بار.
كەلەسى ماڭىزدى باعىت – كاسىپكەرلىك قىزمەتتى قارجىلاندىرۋعا قولجەتىمدىلىكتى ارتتىرۋ بويىنشا قولداۋدىڭ باستى قۇرالدارى «بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» بيزنەستى قولداۋ مەن دامىتۋدىڭ بىرىڭعاي باعدارلاماسى, ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسى, سونداي-اق حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ كرەديتتىك جەلىلەرى ەكەنى انىق.
ءمينيستردىڭ مالىمدەۋىنشە, «بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» بيزنەستى قولداۋ مەن دامىتۋدىڭ بىرىڭعاي باعدارلاماسى اياسىندا 2017 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قولداۋ شارالارىمەن 192 مىڭنان استام كاسىپكەر مەن كاسىپكەرلىك باستاماسى بار ادامدار قامتىلعان, بۇل 2016 جىلمەن سالىستىرعاندا 10 پايىزعا ارتىق. ال سىياقى جانە كرەديتتەرگە كەپىلدىك بەرۋ مولشەرلەمەلەرىن سۋبسيديالاۋ ارقىلى قولداۋ كورسەتىلگەن كرەديت قورجىنى 286,6 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. بارلىعى 3351 جوباعا قولداۋ كورسەتىلگەن, بۇل 2016 جىلمەن سالىستىرعاندا 10 پايىزعا ارتىق. 490 ملن تەڭگە سوماسىنا 276 جوباعا مەملەكەتتىك گرانت ۇسىنىلعان, 12,1 ملرد تەڭگە سوماسىنا 25 جوباعا جەتىسپەيتىن ينفراقۇرىلىم جۇرگىزىلگەن, وقىتۋ باعدارلامالارىمەن جانە سەرۆيستىك قىزمەتتەرمەن 74,8 مىڭ جاڭا باستاعان جانە جۇمىس ىستەپ جاتقان كاسىپكەر قامتىلعان. وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا باعدارلاماعا قاتىسۋشىلار 3,5 ترلن تەڭگە سوماعا ءونىم ءوندىرىپتى, 17,3 مىڭنان استام جۇمىس ورنى قۇرىلىپ, 217 ملرد تەڭگە سالىق تولەنگەن.
شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ بويىنشا تاعى ءبىر ماڭىزدى باعىت سالالىق كەدەرگىلەردى جويۋ بولىپ تابىلادى. وتكەن جىلدارداعى جۇمىستى ەسكەرە وتىرىپ, مينيسترلىك مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرگە 552 بيزنەستىڭ پروبلەمالى ماسەلەلەرىن قاراعان, ولاردىڭ 497-ءسى شەشىلگەن. ستاتيستيكا كوميتەتىنىڭ مالىمەتىنشە, جۇمىس ىستەپ تۇرعان بيزنەس سانى 2017 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 1 145 994 بىرلىكتى قۇرادى, بۇل 2016 جىلمەن سالىستىرعاندا 3,6 پايىزعا ارتىق. وعان قوسا, شوب-تا ءونىم ءوندىرىسى ەداۋىر وسكەن. وتكەن جىلدىڭ 9 ايىندا ءونىم ءوندىرىسى 14,4 ترلن تەڭگەنى قۇراعان.
باسقارۋ ىسىنە باسىمدىق بەرىلەدى
جيىندا قارالعان ءۇشىنشى ماسەلە – مەديتسينالىق ۇيىمدارداعى كورپوراتيۆتىك باسقارۋ جانە مەنەدجمەنتتى دامىتۋ شارالارىن ىسكە اسىرۋ تۋرالى دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلجان ءبىرتانوۆ باياندادى.
100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىنىڭ 81-قادامىن, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن دامىتۋدىڭ 2016-2019 جىلدارعا ارنالعان «دەنساۋلىق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى مەديتسينالىق ۇيىمداردا كورپوراتيۆتىك باسقارۋدى جانە مەنەدجمەنت پرينتسيپتەرىن ەنگىزۋ جۇمىسىن جۇرگىزۋدە. بۇدان وزگە, مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2014 جىلعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا قازاقستاننىڭ الەمنىڭ ەڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ قاتارىنا كىرۋى ءۇشىن ەىدۇ قاعيداتتارى مەن ستاندارتتارىن ەنگىزۋ مىندەتىن قويدى. وسىلايشا, قازاقستاندىق كومپانيالاردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگى مەن قىزمەتىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ەىدۇ-نىڭ كورپوراتيۆتىك باسقارۋ پرينتسيپتەرىن ەنگىزۋ ماسەلەسى وزەكتى بولىپ تابىلادى.
مينيستر اتاپ وتكەندەي, قازىر قازاقستاننىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنىڭ كوپشىلىگى بايقاۋ كەڭەستەرى بار شارۋاشىلىق جۇرگىزۋ قۇقىعىنداعى كاسىپورىندار (بك بار شجق رمك), اق پەن جشس سياقتى كورپوراتيۆتىك باسقارۋ ەلەمەنتتەرىن ەنگىزۋگە ىقپال ەتەتىن زاڭدى فورمالارعا اۋىستىرىلعان. بۇگىندە وڭىرلىك دەڭگەيدە مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنا ۇيىمداستىرۋ-ادىستەمەلىك قولداۋ كورسەتۋ بويىنشا بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ بارلىق ۆەدومستۆوعا قاراستى ۇيىمدارىندا جانە ءىشىنارا وڭىرلىك مەديتسينالىق ۇيىمدارىندا ەنگىزىلگەن ۇلگىلىك كورپوراتيۆتىك قۇجاتتار اكتسيونەرلىك قوعام, شارۋاشىلىق جۇرگىزۋ قۇقىعىنداعى مەملەكەتتىك كاسىپورىن ءۇشىن ازىرلەنىپ, ەنگىزىلۋدە. سونداي-اق مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ رەسمي سايتتارىندا «كورپوراتيۆتىك باسقارۋ» ءبولىمىن قۇرۋ ارقىلى مەديتسينالىق ۇيىمدار قىزمەتىنىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە.
دەنساۋلىق ساقتاۋداعى كوشباسشىلىق پەن مەنەدجمەنتتى دامىتۋ باعىتى اياسىندا ارنايى ءبىلىمى بار باسشىلاردى دايىنداۋ ءىسى وزەكتىلىگىن ساقتاۋدا. بۇل سالادا 3000-عا جۋىق توپ-مەنەدجەر قىزمەت اتقارادى. الايدا, مەديتسينالىق ۇيىمدار باسشىلارىنىڭ 60 پايىزى تەك جوعارى مەديتسينالىق ءبىلىم يەلەرى, ارنايى مەنەدجمەنت سالاسىندا جوعارى ءبىلىم الماعان ازاماتتار ەكەن. ءبىرىنشى باسشىلاردىڭ تەك 13,5 پايىزى ءارتۇرلى ماماندىق بويىنشا ماگيستر دارەجەسىن العان. وسى رەتتە ە.ءبىرتانوۆ مەديتسينالىق ۇيىمداردى ارنايى دايىندىقتان وتكەن باسشىلار باسقارۋى تيىستىگىن باسا ايتتى.
ماسەلەنى تالقىلاۋ قورىتىندىسىندا ە.ءبىرتانوۆ كورپوراتيۆتىك باسقارۋدى جانە مەنەدجمەنتتى دامىتۋ بويىنشا جۇمىس جالعاساتىنىن جەتكىزدى. مەديتسينالىق ۇيىمدارداعى ءتيىمدى كورپوراتيۆتىك باسقارۋ مەن مەنەدجمەنت ءۇشىن ەىدۇ باسقارۋ پرينتسيپتەرىنە سايكەس كورپوراتيۆتىك باسقارۋ پرينتسيپتەرى مەن تۇسىنىكتەرىن زاڭناما تۇرىندە بەكىتۋ جوسپارلانعان.
دينارا بىتىك,
«ەگەمەن قازاقستان»