قازاقستاندا كىمدەردىڭ اكىمشىلىك جازالارى تولىقتاي كەشىرىلەدى؟

دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, مەملەكەت باسشىسى بيىلعى جىلدىڭ 17 ناۋرىزىندا جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ قابىلدانۋىنا بايلانىستى كەشەندى قىلمىستىق جانە اكىمشىلىك راقىمشىلىق وتكىزىلەتىنىن جاريالاعان. وسىعان بايلانىستى ءماجىلىس ۇكىمەتپەن بىرلەسىپ راقىمشىلىق تۋرالى زاڭ جوباسىن ازىرلەگەن. بۇل قاتەلىك جىبەرگەن, بىراق ءوز ىسىنە وكىنىپ, تۇزەلۋ جولىنا تۇسكەنىن دالەلدەگەن ازاماتتارعا مەملەكەت تاراپىنان جاسالاتىن كەزەكتى ىزگىلىك اكتىسى بولماق.

سپيكەردىڭ ايتۋىنشا, الداعى راقىمشىلىقتىڭ ەرەكشەلىگى – قازاقستاندا العاش رەت قىلمىستىق راقىمشىلىقپەن قاتار اكىمشىلىك راقىمشىلىق تا قاتار جۇرگىزىلەدى.

«مورالدىق قۇقىعىمىز جوق»: دەپۋتات ماس جۇرگىزۋشىلەرگە راقىمشىلىق جاساۋعا قارسى شىقتى

ابزال قۇسپاننىڭ مالىمەتىنشە, قىلمىستىق راقىمشىلىق شەڭبەرىندە وسى زاڭ كۇشىنە ەنگەنگە دەيىن جاسالعان قىلمىستىق تەرىس قىلىقتار, قاۋىپتىلىگى از قىلمىستار, سونداي-اق زيان كەلتىرۋگە اكەپ سوقپاعان نەمەسە كەلتىرىلگەن زياندى تولىق وتەگەن ورتاشا اۋىر قىلمىستار بويىنشا قىلمىستىق ىستەر توقتاتىلادى. بۇل نورما سوتتاردىڭ قاراۋىنداعى ىستەرگە دە قاتىستى بولادى.

سونىمەن بىرگە ازاماتتار مەن مەملەكەتتىڭ قاۋىپسىزدىگىنە ەلەۋلى قاتەر توندىرمەيتىن قىلمىستار ءۇشىن سوتتالعانداردى جازادان بوساتۋ كوزدەلگەن. اتاپ ايتقاندا, قىلمىستىق تەرىس قىلىقتار مەن ونشا اۋىر ەمەس قىلمىستار جاساعاندار, سونداي-اق زيان كەلتىرۋگە اكەپ سوقپاعان نەمەسە كەلتىرىلگەن زياندى تولىق وتەگەن ورتاشا اۋىر قىلمىستار بويىنشا سوتتالعاندار راقىمشىلىققا ىلىگۋى مۇمكىن.

بۇدان بولەك, ورتاشا اۋىر قىلمىستار ءۇشىن سوتتالعانداردىڭ جازاسىنىڭ وتەلمەگەن مەرزىمىن جارتىسىنا دەيىن قىسقارتۋ, ال اۋىر جانە اسا اۋىر قىلمىستار ءۇشىن سوتتالعانداردىڭ دا جازاسىن قىسقارتۋ ۇسىنىلىپ وتىر.

الايدا دەپۋتات راقىمشىلىقتىڭ بارلىق سوتتالعاندارعا بىردەي قولدانىلمايتىنىن اتاپ ءوتتى.

«سونىمەن قاتار قىلمىستىق كودەكستىڭ 78-بابىنا سايكەس, راقىمشىلىق اسا قاۋىپتى قىلمىستار جاساعان ادامدارعا, اتاپ ايتقاندا: سىبايلاس جەمقورلىق, تەرروريستىك جانە ەكسترەميستىك قىلمىستار, كامەلەتكە تولماعانداردىڭ جىنىستىق تيىسپەۋشىلىگىنە قارسى قىلمىستار, ازاپتاۋلار جاساعاندارعا, قىلمىستاردىڭ قايتالانۋى (رەتسيديۆ) كەزىندە, قوعامدىق قاۋىپتىلىگى جوعارى دەڭگەيدەگى قىلمىستار, جاقىندا كريميناليزاتسيالانعان (قىلمىس قاتارىنا جاتقىزىلعان) ءىس-ارەكەتتەر جاساعاندارعا, سونداي-اق سىرتتاي (سىرتتاي ۇكىممەن) سوتتالعان ادامدارعا قولدانىلمايدى», دەدى ابزال قۇسپان.

ونىڭ ايتۋىنشا, وسى ماقساتتا زاڭ جوباسىنىڭ 3-بابىندا راقىمشىلىق قولدانىلمايتىن قىلمىستاردىڭ ناقتى تىزبەسى كورسەتىلگەن.

سونداي-اق سپيكەر قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكستىڭ 476-بابىنىڭ 15-تارماعىنا سايكەس راقىمشىلىق جاساۋ تۋرالى تۇپكىلىكتى شەشىمدى سوت ءاربىر سوتتالعان ادامعا قاتىستى جەكە قابىلدايتىنىن ايتتى.

زاڭ جوباسىندا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارعا باس بوستاندىعىنان ايىرۋ ورىندارىنان بوساتىلاتىن ادامداردى الەۋمەتتىك بەيىمدەۋ جانە قايتا الەۋمەتتەندىرۋ بويىنشا مىندەتتەر جۇكتەلگەن.

كولىك جۇرگىزۋ قۇقىعىنان ايىرىلعاندار راقىمشىلىققا ىلىگە مە؟

اكىمشىلىك راقىمشىلىق اياسىندا قازاقستان ازاماتتارى بولىپ تابىلاتىن جەكە تۇلعالاردى, جەكە كاسىپكەرلەردى, سونداي-اق جەكە نوتاريۋستاردى, جەكە سوت ورىنداۋشىلارىن, ادۆوكاتتار مەن زاڭ كونسۋلتانتتارىن اكىمشىلىك ايىپپۇل تۇرىندەگى جازادان تولىق بوساتۋ ۇسىنىلادى.

دەگەنمەن اكىمشىلىك راقىمشىلىق سوتتار سالعان ايىپپۇلدارعا جانە ازاماتتار مەن مەملەكەتتىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرەتىن قۇقىق بۇزۋشىلىقتار ءۇشىن سالىنعان ايىپپۇلدارعا قولدانىلمايدى. زاڭ جوباسىنىڭ 8-بابىندا راقىمشىلىققا جاتپايتىن اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ تىزبەسى دە كورسەتىلگەن.

ابزال قۇسپاننىڭ ايتۋىنشا, زاڭنىڭ قابىلدانۋى قوسىمشا قارجىلىق شىعىنداردى تالاپ ەتپەيدى جانە تەرىس ەكونوميكالىق, الەۋمەتتىك نەمەسە قۇقىقتىق سالدارعا اكەلمەيدى.

«زاڭ جوباسىندا الداعى راقىمشىلىققا بايلانىستى ادامنىڭ, قوعامنىڭ جانە مەملەكەتتىڭ مۇددەلەرىنىڭ تەڭگەرىمى (بالانسى) قامتاماسىز ەتىلگەن», دەدى دەپۋتات.

زاڭ جوباسى ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ قاراۋىنا ۇسىنىلدى.