ەلدەگى سالىق رەفورماسىنىڭ العاشقى ناتيجەسى كورىنە باستادى. مىڭداعان ازامات پەن كاسىپكەر جاڭا رەجىمدەردى تاڭداپ, قىزمەتىن زاڭداستىرۋعا قادام جاسادى. بۇل ەڭبەك نارىعىن اشىق جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ماڭىزدى تەتىك سانالادى.
پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعاريننىڭ توراعالىعىمەن سالىق كودەكسىن ەنگىزۋ جونىندەگى جوبالىق كەڭسەنىڭ جەتىنشى وتىرىسى ءوتتى. جيىندا كاسىپكەرلەردىڭ جاڭا سالىق رەجىمدەرىن تاڭداۋ بارىسى سارالاندى. كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنە اعىمداعى جىلدىڭ 1 ناۋرىزىنا دەيىن قولايلى رەجىمدى ايقىنداۋ مىندەتتەلگەن ەدى.
قارجى مينيسترلىگىنىڭ دەرەگىنە قاراعاندا, ءوزىن-ءوزى جۇمىسپەن قامتىعاندارعا ارنالعان رەجىمدى 346 مىڭ ادام تاڭداعان. ونىڭ 265 مىڭى بۇرىن رەسمي تىركەۋسىز ەڭبەك ەتىپ كەلگەن ازاماتتار. سالىق رەفورماسى ەڭبەك نارىعىن زاڭداستىرۋعا, ازاماتتاردىڭ قىزمەتىن اشىق جۇرگىزۋىنە جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان. جاڭا ءتارتىپ تابىسقا سالىق سالىنباۋىمەن ەرەكشەلەنەدى, جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەلۋ مىندەتى دە قاراستىرىلماعان. مۇنداي مۇمكىندىك بۇرىن بەيرەسمي ەڭبەك ەتكەن ادامدارعا زاڭدى تۇردە جۇمىس ىستەۋگە جول اشىپ وتىر.
جەڭىلدەتىلگەن دەكلاراتسيا نەگىزىندەگى ارنايى رەجىمدى 1,2 ملن كاسىپكەر تاڭداعان. بۇل شاعىن بيزنەسكە اكىمشىلىك جۇكتەمەنى ازايتىپ, ەسەپ-قيساپتى جەڭىلدەتۋگە باعىتتالعان قادام رەتىندە باعالانىپ وتىر.
جيىندا جالپىعا ورتاق پايدالى قازبالارعا سالىناتىن پايدالى قازبالاردى ءوندىرۋ سالىعىنىڭ (پقوس) تۇسىمدەرىن ءبولۋ ءتارتىبى دە تالقىلاندى. بيىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ بيۋدجەت كودەكسىنە ەنگىزىلگەن وزگەرىستەرگە سايكەس, جالپىعا ورتاق پايدالى قازبالار, جەراستى سۋلارى مەن ەمدىك بالشىققا قاتىستى تولەمدەر ءوندىرۋ جۇزەگە اسقان ءوڭىردىڭ جەرگىلىكتى بيۋدجەتىنە تۇسەدى.
قولدانىستاعى سالىق كودەكسىندە بۇل تولەمدەر جەر قويناۋىن پايدالانۋشى تىركەلگەن جەرگە اۋدارىلاتىن ەدى. ەكى كودەكستەگى نورمالاردى ۇيلەستىرۋ قاجەتتىگى تۋىنداعاندىقتان, سالىق كودەكسىنە وزگەرىس ەنگىزۋ جونىندە شەشىم قابىلداندى. وزگەرىستەر كۇشىنە ەنگەنگە دەيىن وتكەن جىلدىڭ ءتورتىنشى توقسانىنا قاتىستى تۇسىمدەر جەر قويناۋىن پايدالانۋشى تىركەلگەن ايماققا, ياعني رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە ەسەپتەلەدى. ال بيىلدان باستاپ مىندەتتەمەلەر ءوندىرۋ جۇرگىزىلگەن ءوڭىردىڭ جەرگىلىكتى قازىناسىنا باعىتتالادى.
كەڭەس بارىسىندا تابيعي مونوپوليالار سۋبەكتىلەرىنىڭ نىسانالى قاراجاتىنا كورپوراتيۆتىك تابىس سالىعىن سالۋ ماسەلەسى دە كوتەرىلدى. قولدانىستاعى زاڭناماعا ساي تاريف قۇرامىنا ەنگىزىلگەن پايدا مەن امورتيزاتسيا نىسانالى سيپاتتا بولادى. بۇل قارجى تەك ينۆەستيتسيالىق باعدارلامالاردى جۇزەگە اسىرۋعا, ينفراقۇرىلىمدى سالۋ, جاڭعىرتۋ مەن قايتا قۇرۋ جۇمىستارىنا جۇمسالادى. دەمەك ول كاسىپورىنداردىڭ ەركىن پايدالاناتىن تابىسى سانالمايدى.
ەنەرگەتيكا جانە كوممۋنالدىق سەكتوردى جاڭعىرتۋعا ارنالعان ۇلتتىق جوبا شەڭبەرىندە 2025–2029 جىلدارى جەلىلەردى جاڭارتۋعا باعىتتالعان ءىرى جوبالار قولعا الىنعان. جاڭا نىساندار پايدالانۋعا بەرىلگەن كەزدە نەگىزگى قۇرالداردىڭ قۇنى ءوسىپ, امورتيزاتسيا كولەمى ۇلعايادى. مۇنىڭ سالدارى كورپوراتيۆتىك تابىس سالىعى ەسەپتەلەتىن بازانىڭ ارتۋىنا اكەلۋى مۇمكىن.
كاسىپورىنداردىڭ مۇنداي شىعىنى تاريف قۇرامىندا قاراستىرىلماعان ءارى وتەلمەيدى. ناتيجەسىندە, قوسىمشا قارجىلىق جۇكتەمە تۋىنداپ, جاڭعىرتۋ جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگى شەكتەلۋى ىقتيمال. وسىعان بايلانىستى ينۆەستيتسيالىق باعدارلامالار اياسىنداعى نىسانالى قاراجاتقا كورپوراتيۆتىك تابىس سالىعىن سالۋعا جول بەرمەۋ جونىندە ورتاق ءتاسىل قالىپتاستىرۋ مەن ءتيىستى تۇسىندىرمە بەرۋ ۇسىنىلدى. بۇل ينفراقۇرىلىمدى جاڭارتۋ جۇمىستارىن تۇراقتى قارجىلاندىرۋعا ءارى تۇتىنۋشىلارعا تۇسەتىن سالماقتى ارتتىرماۋعا باعىتتالعان.
جيىندا تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا سالاسى كاسىپورىندارى مەن مەملەكەتتىك مەكەمەلەرگە قاتىستى سالىق نورمالارىن قولدانۋ ماسەلەلەرى دە قارالدى.