• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ساياسات 31 جەلتوقسان, 2025

ادىلەتتىلىك تەگەۋرىندى زاڭعا سۇيەنەدى

20 رەت
كورسەتىلدى

پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆتىڭ توراعالىعىمەن وتكەن ۇكىمەت وتىرىسىندا 2025 جىلعا ارنالعان زاڭ جوبالاۋ جۇمىستارىنىڭ بارىسى تالقىلاندى. سونداي-اق كەلەر جىلى يتاليادا وتەتىن قىسقى وليمپيادا ويىندارىنا دايىندىق ماسەلەسى دە كۇن تارتىبىنە قويىلدى.

تياناقتىلىق بيۋروكراتياعا جول بەرمەيدى

مەملەكەت باسشىسىنىڭ قوعامدىق قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋ مەن قارجى سەكتورىن رەتتەۋ جونىندەگى تاپسىرمالارىن جۇزەگە اسىرۋ شەڭبەرىندە پارلامەنت بىرقاتار نەگىزگى زاڭ جوباسىن قابىلداعانى ءمالىم. ۇكىمەت وتىرىسىندا زاڭ جوبالاۋ جۇمىسىنىڭ قورىتىندىلارى تۋرالى ادىلەت ءمينيسترى ەرلان سارسەمباەۆ حابارلادى. ونىڭ ايتۋىنشا, 2025 جىلعا ارنالعان جوسپار تولىعىمەن ورىندالعان. الەۋمەتتىك ماڭىزدى باستامالارعا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى.

اتاپ ايتقاندا, پارلامەنت 5 زاڭ قابىلداپ, پرەزيدەنتكە قول قويۋعا جولداعان. ولاردىڭ قاتارىندا قۇقىق بۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الۋ, بانكتەر مەن بانك قىزمەتى تۋرالى قۇجاتتار بار. بۇعان قوسا مەملەكەت باسشىسى مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ ماسەلە­لەرى­نە قاتىستى تۇزەتۋلەر مەن ۇشجىلدىق كەزەڭگە ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋد­جەتتى قوسا العاندا, 3 زاڭعا قول قويدى. قازىر ءماجىلىستىڭ قاراۋىندا 14 زاڭ جوباسى جاتىر.

«بۇل – مەملەكەت باسشىسىنىڭ تىكە­لەي تاپسىرماسى بويىنشا ازىرلەنگەن قوعام ءۇشىن ماڭىزدى زاڭدار. بارلىق ەنگىزىلگەن جوبالاردى قوسا العاندا, 2025 جىلعا ارنالعان جوسپار ورىندالدى», دەدى ە.سارسەمباەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, كەلەسى جىلعى جوسپاردا 12 زاڭ جوباسىن ازىرلەۋ قاراستىرىلعان, ولاردىڭ نەگىزگىلەرى ناقتى الەۋمەتتىك جانە ەكونوميكالىق مىندەتتەردى شەشۋگە باعىتتالعان. الەۋمەتتىك قورعاۋ سالاسىندا تۇرعىن ءۇيدى تابيعي اپاتتاردان مىندەتتى ساقتاندىرۋ تۋرالى زاڭ, سونداي-اق ەڭبەك زاڭناماسى مەن الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ جۇيە­سىنە تۇزەتۋلەر ازىرلەنگەن. بۇعان قوسا مەملەكەتتىك م ۇلىك ماسەلەلەرى بو­يىنشا تۇزەتۋلەر, ونلاين-پلاتفورمالار مەن ماسس-مەديا ماسەلەلەرى تۋرالى زاڭناما دايىندالىپ جاتىر. ونەركاسىپ بلوگىندە مۇناي-گاز حيمياسى ونەركاسىبى تۋرالى زاڭ جوباسىن ەنگىزۋ جوسپارلانعان. «پارلامەنتكە الداعى ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا – 5, ەكىنشى جارتىجىلدىقتا 7 زاڭ جوباسىن ەنگىزۋدى جوسپارلادىق. پرەزيدەنتتىڭ الەۋمەتتىك سالاعا دا, تسيفرلىق دامۋعا دا قاتىستى تاپسىرماسىن ساپالى پىسىقتاۋعا باسىمدىق بەرىلدى», دەدى مينيستر.

پرەمەر-مينيستر جىل بويى اتقارىلعان جۇمىستاردى تاراتىپ ايتتى. «بيىل ماڭىزدى زاڭنامالىق باس­تامالار قابىلداندى. مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ, قۇقىق بۇزۋشىلىق پروفيلاكتيكاسى, بالامالى ەنەرگەتيكانى دامىتۋ, ينۆەستيتسيالىق قورلاردى رەتتەۋ مەن باسقا دا ماڭىزدى باعىتتار بو­يىنشا بىرقاتار زاڭ جوبالارى ازىرلەنىپ, پارلامەنت قاراۋىنا ەنگىزىلدى», دەدى و.بەكتەنوۆ.

مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋعا قاتىستى قابىلدانعان شارالار ءار ازامات ءۇشىن قولجەتىمدى ءارى ساپالى مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ينۆەستيتسيالىق قورلار تۋرالى جاڭا زاڭ جوباسىنىڭ ەرەجەلەرى كاپيتال نارىعىن ودان ءارى ءتيىمدى دامىتۋعا ىقپال ەتەدى. بۇعان قوسا بەلگىلەنگەن مەرزىمدەردىڭ ساقتالۋىنا قاتىستى ماسەلەلەر دە بار. مىسالى, دەنساۋلىق ساقتاۋ تۋرالى زاڭ جوباسىن ۇكىمەتكە ەنگىزۋ مەرزىمىنەن 30 كۇنگە كەشىكتىرىلدى.

«مۇندايدى دوعارۋ قاجەت. مەملە­كەتتىك ورگانداردىڭ ءبىرىنشى باسشىلارى زاڭ جوبالاۋ جۇمىستارى جوسپارى­نىڭ ۋاقتىلى ىسكە اسىرىلۋىن تىكەلەي باقى­لاۋدا ۇستاۋعا ءتيىس. سونداي-اق بىرقا­تار جوباعا ۇكىمەت اپپاراتى مەن پرە­زي­دەنت اكىمشىلىگىنىڭ ەسكەرتۋلەرىنەن كەيىن كوپ وزگەرىستەر ەنگىزىلىپ, قايتا پىسىق­تالادى», دەدى ۇكىمەت باسشىسى.

جالپى العاندا, وسى جىلعا ارنالعان زاڭ جوبالارى پارلامەنت قاراۋىنا ەنگىزىلدى. دەمەك جوسپار ورىندالدى دەپ ساناۋعا بولادى. ۇكىمەت كەلەسى جىلى زاڭ شىعارۋ جۇمىسىنىڭ ەكونوميكا مەن الەۋمەتتىك سالانىڭ ماڭىز­دى اسپەكتىلەرىنە قاتىستى نەگىزگى باعىت­تارىنا باسا ءمان بەرەتىن بولادى. سونىڭ ءبىرى – مەملەكەتتىك م ۇلىكتى باسقارۋدى ودان ءارى جەتىلدىرۋ.

«مەملەكەتتىڭ ەكونوميكاعا قاتىسۋ شەگىن ناقتى ايقىنداپ, باسقارۋ ىسىنە قاتىستى قۇقىقتىق تالاپتاردى بەكىتىپ الۋ قاجەت. ءبىز جۇمىسكەرلەردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ مەن الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ جۇيەسىن نىعايتۋ ءۇشىن نورماتيۆتىك بازانى جەتىلدىرۋ باعىتىندا بەلسەندى جۇمىستى جالعاستىرامىز. سونداي-اق مۇناي-گاز حيمياسى ونەركاسىبىن دامى­تۋ­دىڭ جۇيەلى ءارى كەشەندى ءتاسىلىن قامتا­ماسىز ەتەتىن زاڭنامالىق باستامالار بار», دەدى پرەمەر-مينيستر.

كەلەسى جىلى بارلىعى 12 زاڭ جوباسىن ازىرلەۋ كوزدەلگەن. وسىعان بايلانىستى مىنا ماسەلەلەرگە نازار اۋدارۋ قاجەت. ءبىرىنشى, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ءبىرىنشى باسشىلارى ءاربىر زاڭ جوباسى­نىڭ ساپالى ازىرلەنۋى مەن ولاردىڭ ماجىلىس­كە ۋاقتىلى ەنگىزىلۋىن قاتاڭ باقى­لاۋدا ۇستاۋعا ءتيىس. ەكىنشى, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ اراسىندا ۆەدومستۆوارالىق ۇيلەستىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ ماڭىزدى. زاڭ جوبالارىن كەلىسۋ بارىسىندا باسى ارتىق بيۋروكراتيادان ارىلىپ, جەدەل جۇمىس ىستەۋ كەرەك.

 

 

ينفوگرافيكانى جاساعان – امانگەلدى قياس, «ەQ»

ۇلتتىق قۇرامانىڭ ۇلكەن سىنعا دايىندىعى

كەلەر جىلى يتاليانىڭ ميلان مەن كورتينا-د’امپەتستسو قالالارىندا وتەتىن XXV قىسقى وليمپيادا ويىندارى الەم نازارىن وزىنە اۋداراتىن ايتۋلى سپورت مەرەكەسى بولماق. ۇكىمەت وتىرىسىندا تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترى ەربول مىرزابوسىنوۆ وسى ءدۇبىرلى دوداعا قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسىنىڭ دايىن­دىق بارىسى تۋرالى كەڭىنەن باياندادى.

ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, 6-22 اقپان ارالىعىندا وتەتىن وليمپياداعا 93 ەلدەن شامامەن 3 مىڭ سپورتشى قاتىسىپ, 116 مەدال جيىنتىعى ساراپقا سالىنادى. ەلىمىزدىڭ قۇراماسى سپورتتىڭ 10 تۇرىنەن 58 مەدال جيىنتىعىندا باق سىناۋدى كوزدەپ وتىر. ولاردىڭ قاتارىندا بياتلون, كونكيمەن جۇگىرۋ, مانەرلەپ سىرعاناۋ, شورت-ترەك, تاۋ شاڭعىسى, شاڭعى جارىستارى مەن قوسسايىسى, ترامپليننەن سەكىرۋ, سونداي-اق فريستايلدىڭ موگۋل مەن اكروباتيكا باعىتتارى بار. ۇلتتىق قۇرامانىڭ سانى شامامەن 35 سپورتشى بولادى دەپ كۇتىلۋدە.

قازىر وتاندىق سپورتشىلار وليم­پيادا ليتسەنزيالارىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن جەڭىپ الۋدا. مانەرلەپ سىرعاناۋدان سوفيا سامودەلكينا مەن ميحايل شايدوروۆ ەكى جەكە رەسمي ليتسەنزياعا يە بولسا, شورت-ترەكتەن – 9, كونكيمەن جۇگىرۋدەن 12 جولداما الىنعان. بۇل – پەكين-2022 ويىندارىندا 34 سپورتشى قاتىسقان كورسەتكىشپەن شامالاس دەڭگەي.

مينيستر ەلىمىزدە قىسقى وليمپيا­دالىق سپورتتىڭ 13 ءتۇرى جۇيەلى تۇردە دامىپ كەلە جاتقانىن اتاپ ءوتتى. بۇگىندە رەسپۋبليكا بويىنشا قىسقى سپورتقا ارنالعان 1262 سپورت نىسانى جۇمىس ىستەيدى. سونىڭ ناتيجەسىندە قىسقى سپورتپەن تۇراقتى اينالىساتىن ازاماتتار سانى 149 مىڭعا جەتىپ, سپورت مەكتەپتەرىندە تاربيەلەنىپ جاتقان بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر قاتارى 17 مىڭدى قۇرادى. ۇلتتىق قۇراما حالىقارالىق جارىستارداعى ناقتى ناتيجەلەر نەگىزىندە جاساقتالادى.

حالىقارالىق ارەنادا جوعارى جەتىستىككە جەتكەن سپورتشىلار دا ەرەكشە اتالدى. اناستاسيا گورودكو فريستايل-موگۋلدان جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى 2025 جىلعى الەم چەمپيو­نى اتانىپ, ەرەسەكتەر اراسىندا قولا جۇلدە يەلەندى. ميحايل شايدوروۆ الەم چەمپيوناتىندا كۇمىس جۇلدەگەر بولسا, سوفيا سامودەلكينا ايەلدەر اراسىنداعى گران-پريدە ەل تاريحىنداعى العاشقى كۇمىستى جەڭىپ الدى. شورت-ترەكتەن دەنيس نيكيشا, كونكيمەن جۇگىرۋدەن ەۆگەني كوشكين, فريستايل-اكروباتيكادان شەرزود حاشيرباەۆ پەن رومان يۆانوۆتىڭ ناتيجەلەرى دە ۇلتتىق قۇرامانىڭ الەۋەتىن ايقىنداي تۇسەدى.

وليمپياداعا ساپالى دايىندىق ءۇشىن كەشەندى جوسپار جاسالىپ, 178 وقۋ-جاتتىعۋ جيىنى وتكىزىلگەن. سپورتشىلار 125 حالىقارالىق جارىسقا قاتىسىپ, دايىندىققا بارلىعى 13,3 ملرد تەڭگە باعىتتالعان. ۇلتتىق قۇرامامەن الەمدىك دەڭگەيدەگى 13 شەتەلدىك جاتتىقتىرۋشى-كەڭەسشى جۇمىس ىستەپ جاتىر.

بۇعان قوسا XIV قىسقى پاراليمپيادا ويىندارىنا دايىندىق تا نازاردان تىس قالماعان. ميلان مەن كورتينادا وتەتىن بۇل دودادا قازاقستان پاراشاڭعى جارىسى مەن پارابياتلوننان ونەر كورسەتپەك. قازىردىڭ وزىندە 7 سپورتشى 10 ليتسەنزيا جەڭىپ الىپ وتىر.

ۇكىمەت باسشىسى وليمپيادا ويىندارى ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق ءيميدجىن نىعايتۋ ىسىندە وتە ماڭىزدى ءرول اتقاراتىنىنا توقتالدى. «سپورتشى­لارىمىز الەمنىڭ باستى بايراقتى باسەكەلەرىنە وزدەرى مەن تالىمگەرلەرىنىڭ تاباندى ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسىن عانا ەمەس, بۇكىل ۇلتىمىزدىڭ ابىرويىن قورعاۋ ءۇشىن بارادى. مەملەكەت باسشىسى بۇقارالىق جانە كاسىبي سپورتتى دامىتۋ ءار كەز باسىمدىققا يە بولىپ قالا بەرەتىنىن ايتىپ كەلەدى. سوندىقتان ەلىمىزدە سپورتتى دامىتۋ باعىتىندا كەشەندى شارا قابىلدانىپ, سپورتشى­لاردىڭ ساپالى دايارلانۋى ءۇشىن ءتيىستى جاعداي جاسالىپ جاتىر. 2023–2025 جىلدارى وسى ماقساتقا بيۋدجەتتەن 360 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات ءبولىندى», دەدى ول.

قىسقى سپورت تۇرلەرىن دامىتۋ ءۇشىن ەلىمىزدە قاجەتتى بازالىق ينفرا­قۇرىلىم مەن قولايلى كليماتتىق جاعدايلار بار.

بۇل ورايدا سالالىق سپورت فەدەراتسيا­لارى باستى ءرول اتقارادى. بۇعان قوسا ۇلتتىق كوماندالار, جاتتىقتىرۋشى­لار قۇرامى مەن سپورت رەزەرۆى جاساق­تالىپ, ناقتى سپورت تۇرلەرىن دامىتۋدىڭ ۇزاقمەرزىمدى ستراتەگياسى ايقىندالادى. وتكەن جىلى كانۆون قالاسىندا وتكەن جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى وليمپيادا ويىندارىندا وتاندىق سپورتشىلاردىڭ تابىستى ونەر كورسەتۋىن سپورت رەزەرۆىن دايارلاۋدىڭ ماڭىزدى ناتيجەسى رەتىندە باعالاۋعا بولادى.

«بۇل جەتىستىكتى الدا يتاليادا وتەتىن قىسقى وليمپيادا ويىندارىندا ودان ءارى نىعايتىپ, ەسەلەي ءتۇسۋ قاجەت. جالپى, سپورتشىلاردىڭ ىشكى ءتارتىبى, تاباندى, العىر ءارى ناعىز كوماندالىق رۋحى ولاردى جەڭىس جولىنا جەتەلەيدى دەپ سەنە­مىز. جاھاندىق دودادا ءادىل سايىس, مىق­تى ەرىك-جىگەر مەن ۇزدىك ناتيجە تىلەي­مىز! ۇلتتىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى گەننادي گولوۆكين ءوزىنىڭ قايسار رۋحىمەن سپورتشىلاردىڭ جىگەرىن جانىپ, جەڭىسكە ىنتالاندىرادى», دەدى و.بەكتەنوۆ.

ەلىمىز سپورتشىلاردى ماقتان تۇتىپ, زور سەنىم ارتاتىنىن جەتكىزگەن ۇكىمەت باسشىسى, بايراقتى باسەكەنىڭ باستالۋىنا ساناۋلى كۇندەر قالعانىن ەسكە سالدى. «بارلىق دايىندىق شارالارى تولىق كولەمدە اياقتالۋى قاجەت. وسىعان بايلانىستى بىرقاتار تاپسىرما بەرەمىن», دەدى ول.

سوڭعى جاڭالىقتار