سەمەي – فۋتبولدىڭ وتانى. ولاي دەيتىنىمىز, 1913-1914 جىلدارى سەمەي قالاسىندا العاشقى فۋتبول كلۋبى پايدا بولدى. «وليمپ», «لاستوچكا», «ورلياتا» جانە سەمنيناريستەردىڭ «يارىش» ستۋدەنتتىك كلۋبى قۇرىلدى. فۋتبول سول كەزدەگى ورتالىق ازيا مەن ءسىبىر ساۋدا ورتالىعىنىڭ ءبىرى سانالعان سەمەيگە انگليا ساۋداگەرلەرىمەن كەلگەن دەيدى تاريحي دەرەكتەر. وسى «جارىس» فك قۇرامىندا ايگىلى جازۋشى جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆ ونەر كورسەتكەن. ەندى مىنە ءبىر عاسىردان كەيىن سول جەرگە ۇلكەن فۋتبول ستاديونى سالىناتىن بولدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
دەگەنمەن وڭىرلەردى وڭتايلاندىرۋ كەزىندە سەمەي شىعىس قازاقستان وبلىسىنا قوسىلىپ, ارادا شيرەك عاسىر وتكەندە ۇلى اباي ەسىمىمەن قايتا قۇرىلعانعا دەيىن بۇل سالا توقىراپ, ستاديوندار قاڭىراپ بوس قالدى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اباي وبلىسىن قۇرۋ تۋرالى شەشىمىنەن كەيىن وبلىسپەن قاتار «ەلىماي» كومانداسى دا ەڭسەسىن تىكتەي باستادى. ماسەلەن, وتكەن عاسىردىڭ 90-جىلدارىنداعى «ەلىماي» قۇرامى ەلىمىزدىڭ كəسىبي فۋتبولىندا بىرقاتار رەكوردتار ورناتتى. سول ۋاقىتتا سەمەي كومانداسى قازاقستاننىڭ العاش ءۇش دۇركىن چەمپيونى اتاندى (1994, 1995, 1998), ءبىر ماۋسىمدا ءبىرىنشى بولىپ (1995) ۇلتتىق بىرىنشىلىكتىڭ التىنىن, سونداي-اق قازاقستان كۋبوگى مەن سۋپەركۋبوگىن يلەندى. بۇگىندە «ەلىماي» ەل بىرىنشىلىگىنىڭ ۇزدىكتەرى قاتارىندا. سۇيىكتى كومانداسىنا دەگەن حالىقتىڭ ىقىلاسى دا ەرەكشە. بيىلعى ءدۇبىرلى دودالاردا ورتالىق ستاديون جانكۇيەرلەرگە لىق تولادى. ءتىپتى سىيماي, اۋزى-مۇرنىنان شىعىپ قالعان ساتتەر كوپ بولدى. بۇگىندە سەمەيلىكتەرگە ءəربىر ماتچ ۇلكەن مەرەكەگە اينالادى. ەڭبەكتەگەن بالادان ەڭكەيگەن قارياعا دەيىن ايتۋلى فۋتبول ويىنىن كۇتىپ, كاسسالاردا ۇزىن-سونار كەزەكتەر تۋدىرادى. سوندىقتان دا بۇل جاڭالىقتى ەستىگەن سەمەيلىكتەردىڭ بوركى اسپاندا قالىقتاپ ءجۇر ءالى.
پرەزيدەنتتىڭ قولداۋىمەن باستالعان «ابايعا قۇرمەت» اكتسياسى اياسىندا ەلىمىزدىڭ بىرنەشە ءوڭىرى سەمەي قالاسىنا ءبىر نىساننان سالىپ بەرۋگە ءوز ۇسىنىستارىن بەردى. ماڭعىستاۋ وبلىسى دوستىق ءۇيىنىڭ ىرگەتاسىن قالادى. شىمكەنت قالاسى شىعارماشىلىق ورتالىعى مەن مادەنيەت ءۇيىن, تۇركىستان وبلىسى كورمە ورتالىعىن, استانا قالاسى كەلەشەك مەكتەبىن, اقتوبە وبلىسى جەكپە-جەك ورتالىعىن, پاۆلودار وبلىسى ۇستەل تەننيسى ورتالىعىن, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى رامىزدەر الاڭىن, قىزىلوردا وبلىسى «اناعا تاعزىم» ورتالىعىن, باتىس قازاقستان وبلىسى جەلىلىك ساياباق سالۋدى, شىعىس قازاقستان وبلىسى ەرتىس جاعالاۋىن اباتتاندىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. وسىنداي يگى باستامالار اياسىندا, سەمەي قالاسىنا 25 مىڭ ورىندىق ستاديوننىڭ قۇرىلىسى باستالىپ وتىر.
كەشە وبلىس اكىمى بەرىك ءۋالي جاڭا «Smart City» ىقشاماۋدانىنا بارىپ, ستاديوننىڭ قۇرىلىس بارىسىمەن تانىستى. قاداسىن قاقتى.
«بۇگىن, مىنە, ستاديوننىڭ قۇرىلىس جۇمىستارى باستالدى. وسى جۇمىستى باسەڭدەتپەي, جالعاستىرۋ قاجەت. قارجىسى كەزەڭ-كەزەڭىمەن بولىنەتىن بولادى. بۇل – سەمەيلىكتەردىڭ كوپتەن كۇتكەن جاڭالىعى. سەمەي – قازاق فۋتبولىنىڭ وتانى. قالا تۇرعىندارى فۋتبولدى جاقسى كورەدى. سول سەبەپتى وسىنداي ستاديون كەرەك. كوپتەن بەرى ايتىلىپ ءجۇر. نىسان ازىرگە استانا, الماتى, اقتوبەدەن كەيىنگى سىيىمدىلىعى جاعىنان قۇرىلىسى جوسپارلانعان ستاديونداردىڭ اراسىندا 4-ءشى ورىندى الادى. ۋەفا-نىڭ ماتچتارىن قابىلداۋعا مۇمكىندىك تۋادى, ولاردىڭ ستاندارتتارىنا ساي كەلەدى. بۇل جاڭا ىقشام اۋداندا ءالى دە قانشاما نىسانداردىڭ قۇرىلىسى باستالادى. جاقىن ارادا ماڭعىستاۋلىقتار العاش بولىپ قورشاۋ قويىپ, جۇمىستارىن باستايىن دەپ وتىر. ەڭ باستىسى, ۇكىمەت تاراپىنان كەلىسىم بار. قۇجاتتار راسىمدەلگەننەن كەيىن جۇمىستار باستالادى», دەدى ايماق باسشىسى.
وبلىستىق ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنشە, «تۋعان جەرگە تۋىڭدى تىك» ينۆەستيتسيالىق فورۋمى اياسىندا سەمەي قالاسى اكىمدىگى مەن «KAZ Minerals» توبى اراسىندا مەموراندۋم جاسالىپ, 25 مىڭ كورەرمەنگە ارنالعان ستاديون سالۋ جوسپارلانعان. سونىمەن قاتار اتالعان كومپانيا «ەلىماي» فتبول كلۋبىنا جان-جاقتى دەمەۋشىلىك جاساپ كەلەدى. ال ستاديوننىڭ جالپى اۋماعى – 20 گەكتار. قازىرگى ۋاقىتتا 25 مىڭ ورىندىق ستاديوننىڭ قۇرىلىسىن جۇرگىزەتىن مەردىگەر ۇيىممەن ءۇش جاقتى كەلىسىمشارت جاسالىپ, اۋماق قورشالىپ, جەردى قازۋ, تەگىستەۋ جۇمىستارى باستالدى.
جوباعا سايكەس, اۋماقتا اسفالت جولدار مەن الاڭدار قاراستىرىلعان. ارحيتەكتۋرالىق-جوسپارلاۋ جانە ينجەنەرلىك-قۇرىلىمدىق شەشىمدەردى ازىرلەۋ بارىسىندا ايماقتىڭ تابيعي-كليماتتىق جانە گەولوگيالىق ەرەكشەلىكتەرى تولىق ەسكەرىلدى. ستاديون قۇرىلىسى 2 جىلدان كەيىن اياقتالاتىن بولادى.
«قازىرگى قازاق فۋتبولىنا ەڭ كەرەگى – ينفراقۇرىلىم. جاڭا ستاديوندار سالىپ, بالالارعا ساپالى اكادەميالار ۇيىمداستىرىلۋى كەرەك. 30 جىلدان استام بۇل جۇمىستار ءسوز كۇيىندە قالىپ كەتتى. پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىنىڭ ارقاسىندا سوڭعى كەزدەرى ىلگەرىلەۋ بايقالادى. سەمەيدە ءاۋ باستا ستاديون 10 مىڭ بولادى دەلىنگەن. بىراق جاڭا اكىم بەرىك ءۋاليدىڭ باستاماسىمەن سىيىمدىلىعى 25 مىڭعا ۇلعايتىلدى. بۇل وتە دۇرىس باستاما. اكىم – قازاق فۋتبولىنىڭ وتانى سانالاتىن ءوڭىر حالقىنىڭ الا دوپقا دەگەن قىزىعۋشىلىعى جوعارى ەكەنىن بايقاپ وتىر. «ەلىماي» دەگەن ات ماعان قاتتى ۇنايدى. قازاقتىڭ كومانداسى ەكەنىن بىردەن بايقاتادى. ەندى كوماندا اتىنا ساي بولىپ, ەۋروكۋبوكتا ءساتتى ونەر كورسەتسە دەيمىن. ستاديون قۇرىلىسى ۋاقىتىندا اياقتالىپ, جانكۇيەرلەردىڭ قۋانىشى ارتادى دەپ ۇمىتتەنەمىن», دەيدى فۋتبول ساراپشىسى بەك تولەۋوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, «ەلىماي» كلۋبىنىڭ بيىلعى ماۋسىمداعى ويىنىن ەكىگە ءبولىپ قاراۋعا بولادى. كوماندا تامىزعا دەيىن الا-قۇلا وينادى. سوسىن عالىمجان كەنجەبەك, رامازان ورازوۆ ۇلتتىق قۇراما ۇزدىكتەرى كەلىپ, ەڭسە تىكتەدى. كۇزگە قاراي «اقتوبەندەن» وزىپ, ەۋروكۋبوكقا جولداما الدى. ياعني «ەلىمايدىڭ» بيىلعى ماۋسىمداعى ناتيجەسىنە 4 دەگەن باعا قويۋعا بولادى. كەلەسى جىلعى جاۋاپكەرشىلىگى ەكى ەسە. كلۋب ىشكى چەمپيوناتتا جۇلدەگە تالاسۋ كەرەك. سوسىن ەۋروكۋبوكتا جوعارى ناتيجەگە ۇمتىلۋى ءتيىس. ەگەر وسى ەكى تاپسىرمانىڭ بىردە-بىرەۋى ورىندالماسا, كوماندا باسشىلىعى, باپكەرى قىزمەتىنەن كەتكەنى دۇرىس.
بيىل قازاقستان پرەمەر‑ليگاسىندا «ەلىماي» ماۋسىمدى جاقسى ناتيجەمەن اياقتادى. كوماندا 26 ويىننان سوڭ 14 جەڭىس, 6 تەڭ, 6 جەڭىلىس كورسەتىپ, تۋرنير كەستەسىندە 4‑ورىنعا يە بولدى. ەرەكشە ايتار جايت – 25‑تۇردا «تۇراندى» 6:3 ەسەبىمەن جەڭۋى. سول جەڭىس «ەلىمايعا» ەۋروپا جولداماسىنا – UEFA كونفەرەنتسيالار ليگاسى ىرىكتەۋ كەزەڭىنە قاتىسۋ مۇمكىندىگىن سىيلادى. وسىلايشا, «ەلىماي» كلۋبى اباي ءوڭىرى ءۇشىن تاريحي ساتكە قول جەتكىزدى. ءسويتىپ كلۋب العاشقى رەت ەۋروكۋبوكقا جولداما الىپ وتىر. جالپى, 2025 جىل كلۋبتىڭ العا ۇمتىلىسىن كورسەتتى. سەمەي فۋتبولىنىڭ ابىرويىن اسقاقتاتىپ, جانكۇيەرلەرىنە كوپتەن جەڭىس سىيلادى. ال جاڭا ستاديون «ەلىماي» فۋتبولشىلارىنىڭ ىنتاسىن اسىرىپ, جىگەرىن جاني تۇسەرى ءسوزسىز.
اباي وبلىسى