• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ءبىلىم 03 قاراشا, 2023

تۇيتكىلدى ماسەلەلەر تۇگەسىلگەن جوق

221 رەت
كورسەتىلدى

قازاق بالالار ادەبيەتىنە دەگەن ەسكى كوزقاراستى وزگەرتۋدى, ەڭ الدىمەن, قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ كازىرگى باسقارماسى باستاسىن دەيمىز. ول باستاپ تا جاتىر. بۇرىن جىلدىق قورىتىندى جينالىستاردا بالالار ادەبيەتى تۋرالى باياندامالار ەڭ سوڭىندا جاسالاتىن. بۇل ءبىر وزگەرمەيتىن قالىپتاسقان ءداستۇر سياقتى ەدى. سوڭعى جىلدارى ادەبيەتتىڭ بۇل سالاسى جايىنداعى اڭگىمەنى الدىمەن قوزعاۋعا قول جەتكىزدىك دەپ ايتا الامىز.

ەكىنشى ءبىر وزەكتى ماسەلە – مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى بالالار كىتا­بىن شىعارۋدى جالپى توپقا قو­سىپ جىبەرمەي, جەكە تەندەر جاريالاسا دەگەن وي. شۇكىرشىلىك دەيىك, ەل پرەزي­دەن­تىنىڭ جانە جەكەلەگەن دەپۋتاتتار مەن ءتيىستى مينيسترلىك وكىلدەرىنىڭ قايتا-قايتا قوزعاۋىمەن بالالار ادە­بيەتى كىتاپ­تارىن باسىپ شىعارۋدا ىلگە­رى­لەۋ نى­شاندارىنىڭ بارى انىق. دەگەنمەن بۇل سالاداعى ورىندالۋعا ءتيىستى ماسە­لەلەر ءالى دە تولىق شەشىمىن تابا الماي كەلە جاتىر. ايتالىق, جاس وقىرمان­دار­عا ارنالعان كىتاپتاردى مەملەكەت قارجى­سىنان شىعارۋدا ويلاناتىن جايتتار بارشىلىق.

قاپتاعان باسپالار اراسىندا وسىنداي تەندەردى الۋعا قايىسىسى لايىقتى دەگەن ماسەلەنى ءالى دە جەتە زەرتتەپ, ماركەتينگ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ كەرەك. كىمنىڭ ۇسىناتىن سوماسى ارزان بولسا, جەڭىستى سوعان بەرە سالۋمەن بارلىق ماسەلە شەشى­لە قويا ما؟ بىزدىڭشە, مىنا ماسەلەلەرگە جەتكىلىكتى نازار اۋدارىلماي كەلەدى.

ەڭ بولماعاندا كىتاپتاردىڭ ماتىندەرى ەش قاتەسىز تازا شىعارىلىپ ءجۇر مە؟ ياعني بۇرىن شىعارعان ونىمدەرىنىڭ سا­پالىق كورسەتكىشى ەسكەرىلە مە؟ وندا­عى رەداكتورلار مەن كوررەكتورلاردىڭ بازالىق ءبىلىمى قانداي؟ تالاپ بويىنشا, بۇل مامانداردىڭ فيلولوگيالىق نەمەسە جۋرناليستيكالىق ءبىلىم بولۋى كەرەك ەمەس پە؟ وكىنىشكە قاراي, كەي­بىر باسپالاردىڭ بۇل اتالعان ورىندارىندا باسقا ماماندىق يەلەرى دە جۇمىس ىستەيتىن كورىنەدى. سونىڭ سالدا­رىنان جاس وقىرماندارعا ارنالعان ونىم­دەردىڭ كەيبىرى ورفوگرافيالىق, ءتىپتى پۋنك­تۋاتسيالىق قاتەلەرگە تولى.

كىتاپتاردى بەزەندىرەتىن سۋرەتشىلەر مەن گرافيكتەردىڭ, ديزاينەرلەر مەن بەت قاتتاۋشىلاردىڭ دا ءوز قىزمەتتەرىنە قان­شالىقتى ساي ەكەندىگىن ەسكەرۋ كەرەك. ويتكەنى بالالارعا ارنالعان كىتاپتاردىڭ بەزەندىرىلۋى, تالاپقا ساي تارتىمدى بولىپ شىعۋى وسى اتالعان ماماندىقتارعا تىكەلەي بايلانىستى.

ءۇشىنشى ايتارىمىز, بالالار ادەبيە­تىنە قالام تارتاتىن اۆتورلار قاتارى جوق ەمەس, بارشىلىق. كەيىنگى جاس بۋىن وكىلدەرىنىڭ ىشىندە دە تالاپكەر­لەر سانى كوبەيە تۇسۋدە. ماسەلە – سولار­دىڭ جازعاندارىنىڭ كوركەمدىك-ەستەتي­كالىق ساپاسى قانداي ەكەندىگىنە بايلا­نىستى. كوبىنىڭ كوڭىل كونشىتە بەر­مەي­تىندىگىن جاسىرا بەرۋدىڭ قاجەتى جوق. قول­جازبالاردى تاڭداۋداعى ءتيىستى كوميسسيا مۇشەلەرى مەن باسپا رەداكتورلارىنىڭ قاتتىراق كوڭىل بولەتىن ماسەلەلەرى, مىنە, وسى ارادا.

قازىرگى تاڭدا فەنتەزي, ميستيكالىق باعىتتاعى تۋىندىلاردى جازۋدىڭ اۋقى­مى كەڭەيە ءتۇستى. ال سونىڭ جاس ۇرپاق­تىڭ تانىم-تۇسىنىگىن ەستەتيكالىق تۇر­عىدا قالىپتاستىرۋداعى ءرولى قانداي؟ بۇل ادەبيەتتانۋشى عالىمداردىڭ, ۇستازدار مەن الەۋمەتتانۋشىلاردىڭ ارنايى زەرتتەپ, زەردەلەۋىن قاجەتسىنەدى. مەملەكەتىمىزدىڭ كەلەشەك مۇشەلەرىن قالىپتاستىرۋداعى كوركەم ادەبيەتتىڭ ءرولىن مويىندايتىن بولساق, بۇل ماسەلەگە ءاتۇستى قاراۋعا بولمايدى.

جاس وقىرماندارعا, اسىرەسە كەرەگى – شاپشاڭ دامىپ كەلە جاتقان بۇگىنگى زاماننىڭ تىنىسىن بىلدىرەتىن رەاليستىك شىعارمالار. جاس قالامگەرلەردىڭ ول جاعىنا بارا بەرمەي, جوعارىداعىداي جەڭىل باعىتتاردى تاڭداۋعا جاپپاي بەت بۇرۋى – بۇگىنگى ءومىر شىندىعىن جەتە بىلمەگەندىكتەن, زەرتتەپ جازۋدى قيىن­سىناتىندىعىنان.

بۇل ايتىلعاندار – تەك مەنىڭ ويىم عانا ەمەس, قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارماسى جانىنداعى بالالار ادەبيە­تى كەڭەسى مۇشەلەرى ا.ەستەن, ب.قوشىم-نوعاي, ب.ۇسەنباەۆ, د.مامىرباەۆا, ب.بو­لات­حانوۆا, س.دۇيسەنبيەۆ, ءا.باي­بول, تاعى باس­قالارى تاراپىنان ءبىر ار­نا­عا قۇيىل­عان ورتاق پىكىرلەر. جۋىردا بول­­عان كەزەكتى وتىرىستا تالقىلانعان ماسە­­لەلەر قاتارى بۇدان دا اۋقىمدى.

ءبىر اۋىز سوزبەن ايتقاندا, قازىرگى بالالار ادەبيەتىن ءارى قاراي دامىتۋ ءۇشىن بۇل باعىتتا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن اۆتورلار كونتينگەنتى دە, جاۋاپتى ورىنداردا وتىرعان مەملەكەتتىك لاۋازىم يەلەرى دە جان-جاقتى ويلاستىرسا ەكەن دەيمىز.

 

نۇرداۋلەت اقىش,

قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارماسى جانىنداعى بالالار ادەبيەتى كەڭەسىنىڭ توراعاسى 

سوڭعى جاڭالىقتار