الماتىدا ورنالاسقان 70 جىلدىق تاريحى بار قاركەن احمەتوۆ اتىنداعى وليمپيادا رەزەرۆىنىڭ رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مەكتەپ-ينتەرنات-كوللەدجىنەن تالاي ساڭلاقتار تۇلەپ ۇشقانى بەلگىلى. كەزىندە ەل ماقتانىشىنا اينالعان قايرات مىسىقباەۆ, الەكساندر پارىگين, اسحات جيتكەەۆ, جاسۇلان قىدىرباەۆ, بۇل كۇندەرى حالىقارالىق دودالاردا ەل نامىسىن ابىرويمەن قورعاپ جۇرگەن ەلدوس سمەتوۆ, الىشەر ەرعالي, ميلاد كاريمي, تاعى باسقا دۇلدۇلدەر – ءدال وسى قارا شاڭىراقتىڭ تۇلەكتەرى.
– ءبىزدىڭ مەكتەپتى قازاقستان سپورتىنىڭ قارا شاڭىراعى دەپ اتاعان ءجون, – دەپ باستادى ءوز اڭگىمەسىن اتالعان مەكەمەنىڭ ديرەكتورى ەرنار ىبرايىموۆ. – ويتكەنى بۇل ەلىمىزدەگى عانا ەمەس, الەمدەگى تۇڭعىش سالالىق وقۋ ورنى. العاش رەت ول سپورت مەكتەبى رەتىندە اشىلسا, كەيىننەن ينتەرنات, ودان كەيىن كوللەدجگە اينالدى. ۋاقىت وزا ەلىمىزدىڭ بالاماسى بويىنشا كەڭەس وداعىنىڭ وزگە رەسپۋبليكالارىندا وسىنداي مەكەمەلەر بىرىنەن كەيىن ءبىرى بوي كوتەردى. مىنە, جوعارىدا ايتىپ وتىرعان ءسوزىمنىڭ ناقتى دالەلى وسى. ءبىزدىڭ باستى ميسسيامىز – دەنەشىنىقتىرۋ جانە سپورت سالاسىندا جوعارى بىلىكتى جانە باسەكەگە قابىلەتتى مامانداردى دايارلاۋ. ماقساتىمىز – ءار وقۋشىنىڭ وزىندىك ەرەكشەلىكتەرىن دامىتا وتىرىپ, وزدەرى تاڭداعان سپورت تۇرىمەن اينالىسۋعا بارىنشا قولايلى جاعداي جاساپ, سپورت تۇرلەرى بويىنشا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قۇراما كوماندالارى ءۇشىن ساپالى وليمپيادالىق رەزەرۆ دايارلاۋ. كۇنى بۇگىنگە دەيىن وسى جوسپاردى ويداعىداي جۇزەگە اسىرىپ كەلەمىز. وسى ورايدا مەكتەپ ۇجىمىنا قولداۋ كورسەتىپ وتىرعان تۋريزم مەن سپورت مينيسترلىگى جانە سپورت كوميتەتىنە بارىنشا العىسىمدى بىلدىرەمىن.
قاسيەتتى اۋليەاتا ءوڭىرىنىڭ تۇلەگى ەرنار ىبرايىموۆتىڭ ءوزى دە كەزىندە ەركىن كۇرەسپەن كاسىبي تۇردە اينالىسىپ, ءبىراز تابىسقا قول جەتكىزدى. سپورتتىق مانسابىن اياقتاعاننان كەيىن جامبىل وبلىسى مەن الماتى قالاسىنىڭ اكىمدىگىندە قىزمەت ەتتى. 2011-2018 جىلدار ارالىعىندا ءوزىنىڭ تۋعان ولكەسىنە ورالىپ, وليمپيادالىق دايارلاۋ ورتالىعىن باسقاردى. سول كەزدەرى تارازدىڭ تالاي تاستۇلەگى ءدۇبىرلى دودالاردا اتوي سالدى. اتالعان ورتالىقتان شىققان وليمپيا ويىندارىنىڭ ەكى دۇركىن جۇلدەگەرى, الەم چەمپيونى دزيۋدوشى ەلدوس سمەتوۆ, وليمپيادا مەن الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا جۇلدەگەرى, ەركىن كۇرەس شەبەرى اقجۇرەك تاڭاتاروۆ, قازاقتىڭ داڭقتى تۇيە بالۋانى بەيبىت ىستىباەۆ, ءار جىلدارى حالىقارالىق ارەنادا تابىستى ونەر كورسەتكەن بوكسشىلار عاني جايلاۋوۆ پەن ءابىلحان امانقۇل, تاەكۆوندوشى رۋسلان جاپاروۆ جانە تاعى باسقا سپورتشىلار ەرنار تالاسبەك ۇلىنىڭ شاپاعاتىن كوپ كوردى.
– جاستار اراسىندا الەم چەمپيونى اتانعاننان كەيىن دزيۋدوشى ەلدوس سمەتوۆكە قولايلى جاعدايدىڭ بارلىعىن جاسادىق. ويتكەنى جالىنداپ تۇرعان جاس ورەننىڭ بولاشاعى جارقىن ەكەنىن ىشتەي سەزدىك. كوپ كەشىكپەي ول ەل سەنىمىن تولىقتاي اقتادى. جەكە باپكەرى عالىمجان جىلكەلديەۆ ەكەۋى جاتپاي-تۇرماي جاتتىعىپ, كوزدەگەن ماقساتتارىنا قول جەتكىزۋ ءۇشىن كوپ تەر توكتى. شىنى كەرەك, 60 كيلو سالماق دارەجەسىندە ەلىشىلىك جارىستاردىڭ وزىندە باسەكەلەستىك وتە جوعارى. ءدال ەلدوستىڭ جارقىراپ جانىپ كەلە جاتقان تۇسىندا ەركەبۇلان قوساەۆ پەن رۇستەم ىبىراەۆتاي مىقتى قارسىلاستارى بولدى. ولار تاتاميمەن قوش ايتىسقاننان كەيىن الدىمەنەن عۇسمان مەن عۇمار قىرعىزباەۆتار, كوپ كەشىكپەي ماعجان شامشادين مەن نۇرقانات سەرىكباەۆ شىقتى. ولار سمەتوۆتىڭ ءبىر ساتكە دە بوساڭسۋىنا مۇمكىندىك بەرمەدى. وسىنداي باسەكەلەستىكتىڭ ارقاسىندا ەلدوس سپورتشى رەتىندە قاتتى ءوستى, بيىك-بيىك بەلەستەردى باعىندىردى. بۇگىنگى تاڭدا ول ەل ماقتانىشىنا اينالىپ وتىر. سونىڭ بارلىعى قاجىرلى ەڭبەك, جانقيارلىق جانە ىمىراسىز باسەكەلەستىكتىڭ ارقاسى, – دەدى ە.ىبىرايىموۆ.
2018-2022 جىلدار ارالىعىندا كەيىپكەرىمىز الماتىعا كەلىپ, «شاڭىراق» شاعىن اۋدانىنداعى سپورتتاعى دارىندى بالالارعا ارنالعان مامانداندىرىلعان مەكتەپ-ينتەرناتتى باسقاردى. ءتورت جىلدان اسا ۋاقىت ارالىعىندا ەرنار بۇل ءبىلىم وشاعىنىڭ مارتەبەسىن كوتەرۋگە بارىنشا كۇش سالدى. سول كەزدەرى دە «شاڭىراقتان» بىرقاتار مىقتى سپورتشى شىعىپ, ولار رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق جارىستاردا ەلەۋلى تابىستارعا قول جەتكىزدى.
بىلتىرعى جىلدىڭ سوڭىندا ە.ىبرايىموۆ قاركەن احمەتوۆ اتىنداعى وليمپيادا رەزەرۆىنىڭ رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مەكتەپ-ينتەرنات-كوللەدجىنىڭ ديرەكتورى بولىپ تاعايىندالدى. قاي كەزدە دە وزىنە جۇكتەلگەن مىندەتكە اسا جاۋاپكەرشىلىكپەن قارايتىن ىسكەر باسشى جۇمىسقا بىردەن بەل شەشە كىرىستى. جاس سپورتشىلار مەن جاتتىقتىرۋشىلاردىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن تىڭداپ, ايتقان ۋاجدەرىنە قۇلاق استى. مەكتەپ ۇجىمىمەن بىرلەسە وتىرىپ, قوردالانعان ماسەلەلەردى شەشۋ جولدارىن قاراستىردى. ناتيجە كوپ كۇتتىرگەن جوق. ءبىر جىلداي ۋاقىت ارالىعىندا كوپتەگەن ماسەلەلەر ءوز شەشىمىن تاۋىپ, ءىس ورگە باستى. بۇل كۇندەرى سول مەكتەپتىڭ سپورتشىلارى ەش الاڭسىز جاتتىعىپ, ءتۇرلى وقۋ-جاتتىعۋ جيىندارى مەن جارىستارعا تۇراقتى تۇردە قاتىسىپ كەلەدى.
بۇگىنگى تاڭدا اتالعان مەكتەپ-ينتەرنات-كوللەدجدە 505 بالا وقيدى. ولار ەركىن كۇرەس, گرەك-ريم كۇرەسى, سەمسەرلەسۋ, بوكس, تاەكۆوندو, دزيۋدو, سپورتتىق گيمناستيكا, سينحروندى ءجۇزۋ, بەسسايىس, ءجۇزۋ, سۋ دوبى, باسكەتبول, ۆولەيبول, ۆەلوسپورت, ەسكەك ەسۋ جانە كوركەم گيمناستيكا سەكىلدى سپورتتىڭ 16 تۇرىمەن شۇعىلدانادى. سولاردىڭ قاتارىندا جاسوسپىرىمدەر مەن جاستار اراسىنداعى جارىستاردا وزا شاۋىپ جۇرگەن تاستۇلەكتەردى ايتپاعاندا, ۇلتتىق قۇراما ساپىندا ونەر كورسەتىپ جۇرگەن سپورتشىلاردىڭ دا قاراسى مول. بۇل كۇندەرى تاەكۆوندوشى رۋسلان جاپاروۆ, دزيۋدوشى بەكارىس سادۋاقاس, سەمسەرلەسۋشى بوگدان لۋكين, ەركىن كۇرەستىڭ وكىلى بەكاسىل اسانبەك, سينحروندى ءجۇزۋشى ەدۋارد كيم, گرەك-ريم كۇرەسى شەبەرى بەكجان يسماعۇلوۆ, ۆەلوشاباندوز الينا سپيرينا, گيمناسشى انفيسا يۆانوۆا جانە ۆاتەرپولشىلار كومانداسى حالىقارالىق ارەنادا قازاق ەلى نامىسىن ابىرويمەن قورعاپ ءجۇر. ءبىر عانا مىسال, قىتايدىڭ حانچجوۋ قالاسىندا شىمىلدىعى تۇرىلەتىن جازعى ازيا ويىندارىندا اتالعان مەكتەپتىڭ 16 وقۋشىسى ونەر كورسەتەدى.
– دارىندى جاستارعا دۇرىس باعىت-باعدار بەرىپ, جۇيەلى تۇردە جاتتىقتىرىپ, سولاردىڭ «سۋىعىنا توڭىپ, ىستىعىنا كۇيىپ» جۇرگەن باپكەرلەردىڭ دە ەڭبەگىن اتاپ وتكەن ابزال. سولاردىڭ اراسىنان ۆيتالي شتىحلين (ۆەلوسپورت), نۇرعالي راحمانقۇلوۆ پەن التاي تاناباەۆ (ەركىن كۇرەس), ۆيلوري دياكونين (سەمسەرلەسۋ), جاڭاباي وسپانوۆ پەن اسەت يمانباەۆ (گرەك-ريم كۇرەسى), نايليا بايمۇرزينا (سينحروندى ءجۇزۋ), سەرگەي ماسليۋك (سۋ دوبى), نۇربەك مىقتىبەكوۆ (دزيۋدو) جانە ەلەنا سينياۆسكايا (ەسكەك ەسۋ) سىندى مامانداردىڭ ەڭبەگى زور. ولاردىڭ بارلىعى دا قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن جاتتىقتىرۋشىلارى. ال ونداي مايتالمانداردان ءتالىم-تاربيە العان شاكىرتتەردىڭ وسال بولۋعا قاقىلارى جوق, – دەيدى ەرنار تالاسبەك ۇلى.
تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىك جايت, 2016 جىلى قاركەن احمەتوۆ اتىنداعى مەكتەپ-ينتەرنات-كوللەدجدىڭ اۋماعىندا دزيۋدو اكادەمياسى اشىلعان ەدى. ونىڭ ءوز سپورت زالى, جاتاقحاناسى مەن اسحاناسى بار. سول جەردە مىقتى بالۋانداردىڭ قالىڭ شوعىرى ءوسىپ كەلەدى. بىلتىر سول اكادەمياعا فرانتسيانىڭ داڭقتى دزيۋدوشىسى, ءۇش دۇركىن وليمپيادا جانە 12 دۇركىن الەم چەمپيونى تەددي رينەردىڭ ءوزى كەلىپ, جەرگىلىكتى تاتامي شەبەرلەرىمەن بىرگە وقۋ-جاتتىعۋ جيىنىن وتكىزدى. مەكتەپتىڭ ۇجىمى مۇنى جاقسىلىققا جورىپ وتىر. بۇيىرتسا, كەلەشەكتە ءبىزدىڭ ەلدەن دە تەدديدەي تۇلعالار كوپتەپ شىعاتىنىنا ولار سەنىمدى.