ەلەكتروموبيلدى ءداۋىر ەسىگىمىزدى قاعىپ تۇرعانى انىق. قازىردىڭ وزىندە ەلىمىزدىڭ باس قالاسى مەن الماتى سەكىلدى ءىرى قالا كوشەلەرىنەن ەلەكتروموبيلدى كولىكتەردىڭ جۇيتكىپ جۇرگەنىن كوزىمىز كورىپ ءجۇر. تاياۋدا «Sony» كومپانياسى «Afeela» دەگەن ەلەكتروموبيل شىعارىپ, ءونىمىن جۇرتشىلىققا تانىستىرعاندا, ساراپشىلار «قازىرگى زاماننىڭ شەكاراسى جوق, سەبەبى كولىك جاساۋشىلار گادجەت, ال گادجەت جاساۋشىلار كولىك شىعارا بەرەتىن داۋىردە ءومىر ءسۇرىپ جاتىرمىز», دەگەن ەدى.
ەندىگى ماسەلە ەلەكتروموبيلدى كەدەندىك باجسىز رەسىمدەۋ تارتىبىنە قاتىستى بولىپ تۇر. ويتكەنى قازىرگى ۋاقىتتا الەمنىڭ دامىعان ەلدەرىنىڭ بارىندە ەكولوگيالىق ستاندارتتارعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ, بولاشاقتا كولىك قوزعالىسىنىڭ ەلەكتروموبيلدىك تۇرىنە كوشۋ ماسەلەسىنە بايلانىستى كەشەندى شارالار قولعا الىنىپ جاتىر. وسى ورايدا جەتىسۋ وبلىسى بويىنشا مەملەكەتتىك كىرىستەر دەپارتامەنتى «التىنكول-جول» كەدەن بەكەتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى بەكەن نۇراحمەتوۆ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتىنا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا تۇراقتى تۇراتىن تۇلعاعا كەدەندىك سالىقتار مەن تولەمدەردەن بوساتىلا وتىرىپ, 1 ەلەكتروموبيل اكەلۋگە رۇقسات ەتىلگەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ مالىمدەۋىنشە, بۇل ءىس-ارەكەت قارجى مينيسترلىگى مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتى, ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسياسى القاسىنىڭ 2017 جىلعى 20 جەلتوقسانداعى «جەكە پايدالانۋعا ارنالعان تاۋارلارعا بايلانىستى كەيبىر ماسەلەلەر تۋرالى» №107 شەشىمى 3-قوسىمشاسىنىڭ 9-تارماعىنا سايكەس قولعا الىنىپ وتىر.
ال كەدەندىك راسىمدەردەن ءوتۋ ءۇشىن قانداي قۇجاتتار كەرەك دەگەن سۇراققا كەلەر بولساق, بەكەن نۇراحمەتوۆتىڭ حابارلاۋىنشا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ جەكە باسىن كۋالاندىراتىن قۇجات, يەلەنۋ, پايدالانۋ جانە (نەمەسە) ولارعا بيلىك ەتۋ قۇقىعىن راستايتىن قۇجاتتار, سونداي-اق تاۋارعا ىلەسپە قۇجاتتار (CMR, تتن, ينۆويس, تەح.تولقۇجات) جانە ءوز قولىمەن تولتىرىلعان كەدەندىك دەكلاراتسياسىن جولاۋشى كەدەن بەكەتىنىڭ ينسپەكتورىنا ۇسىنۋ قاجەت. «بۇل رەتتە, دەكلاراتسيا بلانكىسى, ونى تولتىرعانى جانە دەكلاراتسيانى تاپسىرۋ ءۇشىن ەشقانداي اقشا تولەنبەيدى. سونىمەن قاتار ەلەكتروموبيلدى راسىمدەگەن ازاماتقا رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ ازاماتتىعى بار جانە رەسەي فەدەراتسياسىندا تۇراقتى تۇراتىن تۇلعالارعا كەدەندىك تازارتۋدان وتكەننەن كەيىن 3 جىل بويى يەلەنۋ, پايدالانۋ جانە (نەمەسە) ولارعا بيلىك ەتۋ قۇقىعىنا شەكتەۋ قويىلاتىنىن ەسكەرتىپ وتكەنىمىز ارتىق بولماس», دەيدى «التىنكول-جول» كەدەن بەكەتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى.
ەل تۇرعىندارى اراسىندا ەلەكتر قۋاتىمەن جۇرەتىن مۇنداي كولىككە سۇرانىس كۇننەن-كۇنگە ارتىپ كەلەدى. ماسەلەن, وسىدان جەتى جىل بۇرىن قازاقستاندا 19 ەلەكتر كولىگى تىركەلسە, وتكەن جىلى ولاردىڭ سانى 900-گە جۋىقتاعان. بۇل كولىكتەردىڭ جارتىسىنا جۋىعى الماتى كوشەلەرىندە ءجۇر.
جالپى, قازاقستاندا قازىر 4,5 ملن كولىك تىركەلگەنىن ەسكەرسەك, ەلەكتروموبيل نارىقتا بارلىق «تەمىر تۇلپاردىڭ» 0,02 پايىزىن قۇرايدى ەكەن. ەلەكترلى كولىكتەر ىشىندە «VW ID» 4,5,6 دەگەندەرى, سونداي-اق «Zeekr 001» ماركىسى دە ۇلكەن سۇرانىسقا يە بولىپ ءجۇر. الايدا ءماجىلىس دەپۋتاتى ەرلان جاڭبىرشين «قازاقستاندا ەلەكتروموبيلدەردى پايدالانۋ ءۇشىن دامىعان ينفراقۇرىلىمنىڭ بولماۋى, سونداي-اق ولاردىڭ قۇنىنىڭ قىمباتتىعىنان ەلەكتر قوزعالتقىشى بار اۆتوموبيلدەردىڭ ۇلەسى ءالى دە تومەن», دەيدى.
«مىسالى, قازاقستاندا بار بولعانى 100-دەن اسا ەلەكترمەن قۋاتتايتىن ستانسا بار. ال گەرمانيادا مۇنداي 7 مىڭنان استام ستانسا جۇمىس ىستەيدى. فرانتسيا 2030 جىلعا دەيىن ەلەكترمەن قۋاتتايتىن ستانسالاردىڭ سانىن 7 ملن-عا جەتكىزۋدى كوزدەپ وتىر. سول سەبەپتى ەلىمىزدە ەلەكتروموبيلدەردى دامىتۋعا قاتىستى دايىنداعان زاڭ جوبالارى ەلەكتروموبيلدەردىڭ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا باعىتتالعان. زاڭ جوبالارىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى ساۋلەت, قالا قۇرىلىسى جانە قۇرىلىس قىزمەتى تۋرالى», «اۆتوموبيل جولدارى تۋرالى», «اۆتوموبيل كولىگى تۋرالى», «ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتار تۋرالى», «جول ءجۇرىسى تۋرالى» زاڭدارىنا تۇزەتۋلەر ەنگىزۋ كوزدەلگەن», دەيدى دەپۋتات.