قازىر ءمامس قاراجاتى ەسەبىنەن ادامدار بۇرىن اقىلى تۇردە قولجەتىمدى بولعان مەديتسينالىق قىزمەتتەردى الا الادى. 2022 جىلدىڭ 7 ايىندا مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى سالالىق مامانداردىڭ 95 ملن كەڭەسى مەن دياگنوستيكالىق تەكسەرۋلەر, سونىڭ ىشىندە قىمبات تەكسەرۋلەر – كت, مرت, پەت, 12,6 مىڭ قىمبات تۇراتىن وپەراتسيالار, ونىڭ ىشىندە شامامەن 4 مىڭ ەكۇ قىزمەتىن كورسەتكەن. بۇل تۋرالى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن ءباسپاسوز ءماسليحاتى بارىسىندا الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنىڭ باسقارما توراعاسى ايدىن اشۋەۆ مالىمدەدى.
سالانى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن ەسكەرە وتىرىپ, مەديتسينالىق كومەكتى قارجىلاندىرۋدىڭ جاڭا تاسىلدەرى ۇسىنىلادى. بريفينگتە امسق باسشىسى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسى مەديتسينالىق كومەككە مەملەكەتتىك جانە جەكە شىعىنداردىڭ جەتكىلىكسىزدىگىنە بايلانىستى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ قارجىلىق تاۋەكەلدەرىن جويۋ ءۇشىن ەنگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى.
ء«مامس جۇيەسىن ەنگىزۋ ارقىلى كەلەسى ماقساتتار كوزدەلگەن: مەديتسينالىق قىزمەتتەردى قارجىلاندىرۋ كولەمىن ارتتىرۋ, حالىقتىڭ قالتا شىعىندارىن ازايتۋ, حالىققا مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ, مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن ارتتىرۋ, مەديتسينالىق ۇيىمدار اراسىندا باسەكەلەستىكتى ارتتىرۋ, امبۋلاتوريالىق ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋ تىزبەسىن كەڭەيتۋ. مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسى ەنگىزىلگەن 2,5 جىلدا ايتارلىقتاي ناتيجەلەرگە قول جەتكىزىلدى», دەپ اتاپ ءوتتى ا.اشۋەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ءمامس جۇيەسىن ەنگىزگەلى جەتىلدىرۋگە اقشا جەتپەگەن مەديتسينالىق كومەك تۇرلەرى قوسىمشا قارجىلاندىرىلدى. قىزمەت كورسەتەتىن مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ سانى ارتتى, ولاردىڭ كوبى (52%) – جەكە كلينيكالار.
«ۇزاق ۋاقىتتان بەرى العاش رەت مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن جىل سايىن جوسپارلى تۇردە ارتتىرۋ جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى. ناتيجەسىندە, دارىگەرلەردىڭ ورتاشا جالاقىسى 189 مىڭ تەڭگەدەن 415 مىڭعا دەيىن, ال ورتا مەديتسينالىق پەرسونالدىڭ جالاقىسى 120 مىڭنان 230 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ءوستى. حالىقتى ءمامس جۇيەسىنە تارتۋ جونىندەگى ۆەدومستۆوارالىق جۇمىستىڭ ماڭىزدىلىعى زور. ول جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارمەن, مەملەكەتتىك اۋماقتىق بولىمشەلەرىمەن جانە ىشكى ىستەر مينيسترلىگىمەن, مەديتسينالىق ۇيىمدارمەن بىرلەسىپ وتكىزىلۋى كەرەك. قور بارلىق كوممۋنيكاتسيا ارنالارى بويىنشا حالىقپەن كەرى بايلانىسقا ەرەكشە كوڭىل بولەدى. جەتى ايدا بىرىڭعاي مەديتسينالىق اقپاراتتىق call-ورتالىققا 460 مىڭ ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى. وتىنىشتەردىڭ 93%-ى – كەڭەس بەرۋ سيپاتىنداعى ماسەلەلەر. وتىنىشتەردىڭ قۇرىلىمى مەديتسينالىق كومەكتىڭ ساپاسىنا جانە دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ باسقا دا ماسەلەلەرىنە قاناعاتتانباۋدىڭ بارلىق جاعدايلارى بويىنشا ازاماتتار شۇعىل شارالار قابىلداۋ ءۇشىن ءبىزدىڭ قورعا شاعىم جولدايتىنىن كورسەتەدى. بىزگە 7 ايدىڭ ىشىندە 13 مىڭنان استام شاعىم ءتۇستى (وتىنىشتەردىڭ جالپى سانىنىڭ 3%)», دەدى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنىڭ باسقارما توراعاسى.
ونىڭ ايتۋىنشا, ەڭ ءجيى كەزدەسەتىنى – مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە ەمحانا دەڭگەيىندە مەديتسينالىق كومەك كورسەتپەۋ تۋرالى شاعىمدار. مەديتسينا قىزمەتكەرىنىڭ ەمحانا دەڭگەيىندە مەديتسينالىق كومەك كورسەتپەۋى – 26%, ساپاسىز مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ – 23%, كدق (ونىڭ ىشىندە پروفيلدىك دارىگەرلەردىڭ كەڭەسى, كت, مرت جانە ت.ب.) ۇزاق ۋاقىت كۇتۋ – 8,4%. ەگجەي-تەگجەي قاراۋدى تالاپ ەتەتىن شاعىمدار بويىنشا قور ماماندارى ەكونوميكالىق ىقپال ەتۋ شارالارىن قولدانا وتىرىپ, جوسپاردان تىس مونيتورينگ جۇرگىزۋگە شەشىم قابىلدايدى. ۇيىمدارعا كورسەتىلگەن مەديتسينالىق قىزمەتتەر ءۇشىن اقى تولەۋ مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ ساپاسى مەن كولەمىنە مونيتورينگ جۇرگىزىلگەننەن كەيىن عانا جۇزەگە اسىرىلادى. اعىمداعى جىلدىڭ 7 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قور مەديتسينالىق ۇيىمدارعا قاتىستى 11,8 ملرد تەڭگە سوماسىنا 882,6 مىڭنان استام كەمشىلىكتى انىقتادى.
قور باسشىسى ءمامس جۇيەسى جۇمىستارىن جەتىلدىرۋ بويىنشا جوسپارلارىن ايتتى. قور جۇيەنىڭ باسقا قاتىسۋشىلارىمەن – ۋاكىلەتتى ورگان دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىمەن, ستراتەگيالىق جوسپارلاۋ جانە رەفورمالار جونىندەگى اگەنتتىگىمەن, سونداي-اق وڭىرلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارمالارىمەن جانە تىكەلەي مەديتسينالىق ۇيىمدارمەن بىرلەسىپ, مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىندەگى پروبلەمالاردى شەشۋدىڭ جاڭا تۇجىرىمدامالىق تاسىلدەرىن ازىرلەۋدە.
ايدىن اشۋەۆ اتاپ وتكەندەي, پروتسەستەردىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قور دەپەرسوناليزاتسيالانعان ايقاسپالى جانە تولاسسىز مونيتورينگ جۇرگىزۋدى كوزدەيتىن اقپاراتتىق جۇيەنى ازىرلەدى جانە سىناقتان وتكىزۋدە.
«بۇل, الدىمەن, سىبايلاس جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىن جويادى. ەكىنشىدەن, ساراپشىعا مەديتسينالىق كومەك الاتىن پاتسيەنتتىڭ باعىتىن كورۋگە مۇمكىندىك بەرەدى (ۋچاسكەلىك دارىگەردىڭ قابىلداۋىنان باستاپ, ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋ جانە وڭالتۋعا دەيىن)», دەپ قور باسشىسى ازىرلەنگەن اقپاراتتىق جۇيەنىڭ ماڭىزدىلىعىن ءتۇسىندىردى.
سونداي-اق ول قوردىڭ مەديتسينالىق قىزمەتتى الۋ فاكتىسىن راستاۋ ءۇشىن جەكە ۆەريفيكاتسيا تەتىگىن ەنگىزۋگە نيەتتى ەكەنىن ايتتى. ءارى قاراي ونى مەديتسينالىق كومەكتىڭ ساپاسىن باعالاۋ ءۇشىن دە قولدانۋعا بولادى. وسىلايشا, ادامدار قانداي قىزمەتتەردى العاندارىن جانە قانداي مولشەردە العانىن كورەتىن بولادى, ال قور كورسەتىلگەن مەديتسينالىق قىزمەتتەر ءۇشىن اقى تولەۋ كەزىندە وسىنى ەسكەرەتىن بولادى. سونداي-اق قور باسشىسى پاتسيەنتتەردى قولداۋ قىزمەتتەرىنىڭ جۇمىسى بويىنشا سۇراقتاردى اتاپ ءوتتى. مەديتسينالىق ۇيىمدارمەن بىرگە ولاردىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدىڭ جۇيەلى تاسىلدەرى پىسىقتالۋدا.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ ءمامس ۇيلەستىرۋ دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى گۇلجان شايحىبەكوۆا ءوز كەزەگىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ سالانى قارجىلاندىرۋ تاسىلدەرىن قايتا قاراۋ جونىندەگى تاپسىرماسى اياسىندا بىرقاتار ءىس-شارا ىسكە اسىرىلاتىنىن اتاپ ءوتتى.
«تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمىنە ارنالعان شىعىستاردى جانە حالىقتىڭ 15 جەڭىلدىكتى ساناتى ءۇشىن مەملەكەتتىڭ ءمامس جارنالارىن قوسىمشا قارجىلاندىرۋ ماسەلەسىن پىسىقتاۋ قاجەت. سونداي-اق قاراجاتتى اكىمشىلەندىرۋدى وڭايلاتۋ ءۇشىن جانە ولاردى ءتيىمدى پايدالانۋ ماقساتىندا تمككك جانە ءمامس پاكەتتەرىنىڭ قارجى اعىندارىن بىرىكتىرۋدى زاڭنامالىق رەتتەۋ كەرەك», دەپ اتاپ ءوتتى ول.