ەلىمىزدە قازىرگى تاڭدا 450 مىڭنان اسا كوپبالالى وتباسى بار. ولاردىڭ 60 پايىزىنان استامىندا ءتورت بالا ءوسىپ كەلەدى. ال 20 پايىزدايىندا – بەس, 6 پايىزعا جۋىعىندا جەتى بالا بار ەكەن. سەگىز جانە ودان دا كوپ بالاسى بار وتباسىلاردىڭ ۇلەسى 1 پايىزدان ارەڭ اسادى.
كوكتەم مەرەكەسىندە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىندا جۇمىس ىستەيتىن كوپبالالى انالاردىڭ سانىن بىلمەك بولىپ, بىرنەشە ۆەدومستۆوعا حابارلاسقان ەدىك. وكىنىشكە قاراي, قۇقىق قورعاۋ سالاسىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن كوپبالالى انالاردىڭ ارنايى ەسەبى جۇرگىزىلمەيدى ەكەن. الايدا كادر دەپارتامەنتىندەگى ماماندار قاتارلارىندا ءتورت جانە ودان دا كوپ بالا تاربيەلەپ جۇرگەن ارىپتەس كەلىنشەكتەردىڭ از ەمەس ەكەنىن ماقتانىشپەن جەتكىزدى. راس, قارۋلى كۇشتەر قاتارىندا قايسار قىز-كەلىنشەكتەر كوپ. بۇگىندە قازاقستان ارمياسىندا 12 مىڭنان اسا ايەل قىزمەت ەتەدى. ونىڭ 800-گە جۋىعى – وفيتسەر, 20-نىڭ پولكوۆنيك اسكەري اتاعى بار, 5 مىڭعا جۋىعى – مەملەكەتتىك قىزمەتشى.
سولاردىڭ ءبىرى – ەلدىكتىڭ جۇگىن ەر ازاماتتارمەن بىردەي ارقالاپ جۇرگەن كوپبالالى انا, قورعانىس مينيسترلىگىنە قاراستى قۇرلىق اسكەرلەرى اسكەري ينستيتۋتىنىڭ قىزمەتكەرى, سەرجانت گۇلميرا مامبەتوۆا. گۇلميرا تاستانبەكقىزى 2009 جىلدان بەرى اسكەري وقۋ ورداسىنداعى تاكتيكا كافەدراسىنىڭ بولىمشە (وقۋ لابوراتورياسىنىڭ) باسشىسى لاۋازىمىن ابىرويمەن اتقارىپ كەلەدى. ال ساعادات نۇرماعامبەتوۆ اتىنداعى ينستيتۋتتىڭ باستى ماقساتى – ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرى, باسقا دا اسكەرلەرى مەن اسكەري قۇرالىمدارىنىڭ قاتارىن ەرىك-جىگەرى مىقتى, باتىلدىعى مەن بىلىكتىلىگى بيىك, تاباندىلىعى مەن تاپقىرلىعى تەڭ, دەنە دايارلىعى وتە جاقسى وفيتسەرلەرمەن تولىقتىرۋ.
جاۋاپتى قىزمەت پەن قوعامدىق جۇمىستى قاتار الىپ جۇرگەن سەرجانت مامبەتوۆا ينستيتۋتتىڭ اسكەري قىزمەتشىلەرىنىڭ وتباسىلارى جانە ولاردىڭ بالالارىمەن جۇمىستى ۇيىمداستىرۋ سەكتورىن باسقارادى. ينستيتۋتتىڭ اسكەري قىزمەتشىلەرىنىڭ ۇل-قىزدارىن ءتۇرلى مادەني, اسكەري-پاتريوتتىق ءىس-شارالارعا دايارلاپ, وسكەلەڭ ۇرپاققا ۇلتتى ءسۇيۋدى, جەڭىسكە جەتە ءبىلۋدى دارىپتەپ جۇرگەن سەرجانت گ.مامبەتوۆا: «ارينە, اسكەري سالادا ەر ازاماتتارمەن قاتار قىزمەت اتقارۋدىڭ قيىندىعى مەن قىزىعى كوپ. بىراق قويىلار اسكەري تالاپ پەن ءتارتىپ بارىمىزگە بىردەي», دەيدى.
بىلىمدىلىگى مەن زەرەكتىگىنىڭ, ەڭبەكقورلىعى مەن جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ ارقاسىندا ورتاسىندا سىي-قۇرمەتكە يە بولىپ, جاۋىنگەرلىك دايىندىق بويىنشا العى شەپتەن كورىنىپ جۇرگەن گۇلميرا تاستانبەكقىزى اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ قاتارىنداعى سەرجانت رەتىندە ينستيتۋت باسشىلىعىنىڭ عانا ەمەس, جوعارعى باسشىلىقتىڭ دا ىقىلاسىنا بولەنىپ كەلەدى. قىزمەت بارىسىندا تالاي اسكەري قىزمەتشىنىڭ بالالارىن ونەرگە باۋلىپ, وتانسۇيگىشتىككە تاربيەلەۋگە وزىندىك ۇلەسىن قوسىپ كەلە جاتقان سەكتور جەتەكشىسى ءوز وتباسىندا التىن اسىقتاي ۇلى مەن كۇمىس قاسىقتاي ءۇش قىزىن ءوسىرىپ كەلەدى. سەرجانت مامبەتوۆانىڭ قىزدارى – ساندۋعاش, ۇلدانا مەن ايدانا ينستيتۋتتىڭ اسكەري قىزمەتشىلەرىنىڭ تالانتتى بالالارىنان قۇرىلعان «جاستار» ۆوكالدىق توبىنىڭ قۇرامىندا ونەر كورسەتىپ, كوپشىلىكتىڭ ىقىلاسىنا بولەنسە, ۇلى ايان ابۋ-دابي قالاسىندا وتكەن دجيۋ-دجيتسۋ سايىسىنىڭ جەڭىمپازى, قاراعاندى قالاسىندا وتكەن «ايداھار بەلبەۋى» اتتى ءتۋرنيردىڭ جۇلدەگەرى اتانعان.
«حالقىمىزدا «ايەل ءبىر قولىمەن بەسىكتى, ەكىنشى قولىمەن الەمدى تەربەتەدى» دەگەن تاعلىمدى ءسوز بار. راس, ايەل تەك وتباسىنىڭ ۇيىتقىسى ەمەس, سونداي-اق بارلىق سالادا ەرلەرمەن بىردەي جاۋاپكەرشىلىكتى ارقالاپ, جۇمىس ىستەيتىن قوعامنىڭ قوزعاۋشى ءارى بەلسەندى كۇشى دەر ەدىم», دەيدى كوپبالالى انا. «اسكەري قىزمەتتە جۇرسەم دە انا رەتىندە ەڭ ءبىرىنشى وتباسىنىڭ سالماعى مەن جاۋاپكەرشىلىگىن سەزىنەمىن. ويتكەنى بالا تاربيەسىن, وتباسىنىڭ بىرلىگى مەن شاڭىراعىنىڭ بەرەكەسىن, ءۇيدىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىن اتا-بابامىز ءاردايىم جوعارى قويعان», دەگەن ويىن بىلدىرگەن اسكەري قىزمەتشى ءاربىر انانىڭ ماقساتى – جۇرەگى ەلىم دەپ سوعاتىن ازاماتتاردىڭ سانىن كوبەيتۋ دەپ سانايدى. «بولاشاق وفيتسەرلەردى دايارلايتىن وقۋ ورداسىندا ءبىراز جىلدان بەرى ەڭبەك ەتىپ كەلە جاتىرمىن. سونداعى كوزىمنىڭ جەتكەنى – ەل قورعاۋ دەيتىن قاسيەتتى دە جاۋاپتى قىزمەتتە ايەل ادامداردان گورى ەر ازاماتتاردىڭ سانى كوپ بولۋ كەرەك. بۇل – بۇگىنگى ۋاقىت پەن زاماننىڭ تالابى. سول سەبەپتى دە قارۋلى كۇشتەر قاتارىنا ەگەمەن ەلىمىزدىڭ ەرتەڭىنە بەيجاي قارامايتىن ناعىز پاتريوت جاستاردى تارتۋىمىز قاجەت. ول ءۇشىن ءاربىر وتباسىندا ءوسىپ كەلە جاتقان بالا بەسىگىنەن ءتۇزۋ تاربيە الىپ, بيىك ماقساتتى كوزدەپ ەرجەتۋى قاجەت», دەيدى.
«مەن اسكەري قىزمەتتەگى كوپبالالى انالاردىڭ ءبىرىمىن. سولاي بولا تۇرا بالا تاربيەسى مەن اسكەري قىزمەتتى قاتار قويعاندا ەڭ الدىمەن وزىمە – انالىق قامقورلىعىم مەن ماحابباتىما ارقا سۇيەدىم. ويتكەنى بالا تاربيەسىندە, ۇل مەن قىزىڭنىڭ سانالى, ساليقالى بولىپ وسۋىنە, تاربيەلى, ءبىر-بىرىنە باۋىرمال بولۋىندا انانىڭ الار ورنى ەرەكشە. قايدا جۇرسەم دە, قانداي جاعداي بولسا دا ۇل-قىزىما «ۇلكەندى قۇرمەتتە, كىشىگە سىيلى بول» دەگەن انالىق اقىلىمدى ايتۋدان جالىققان ەمەسپىن. سەبەبى قىزدارىمنىڭ يناباتتى, ال ۇلىمنىڭ جىگەرلى بولىپ وسكەنىن قالايمىن», دەيدى ول. بۇگىندە سەرجانتتىڭ ەكى قىزى ۇستازدىق جولدى تاڭداسا, ۇلى بولاشاعىن سپورتپەن بايلانىستىرعان.