جەدەل جاردەم شاقىرۋشىلار سانى ءۇش ەسە ارتقان

شىمكەنت قالالىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى باقىتجان پوزيلوۆ, ىندەتتى اسىرەسە, جۇكتى ايەلدەردىڭ كوپ جۇقتىرىپ جاتقانىن ايتادى. «جۇكتى ايەلگە ۆاكتسينا سالمايدى عوي. ال ولارعا اۋرۋدى جۇقتىرىپ وتىرعان جولداسى نەمەسە تۋعان-تۋىستارى بولىپ تۇر. بۇل تۋرالى ءبىز بىرنەشە ايدان بەرى ايتىپ كەلەمىز, ۇيىڭىزدە جۇكتى ايەل بولاتىن بولسا, مىندەتتى تۇردە جاقىندارى ۆاكتسينا سالۋ كەرەك دەپ. ەكپە سالماعاننىڭ سالدارىنان قازىر ايەلدەر اۋىرىپ جاتىر», دەيدى باسقارما باسشىسى.

سوڭعى اپتادا جەدەل جاردەم قىزمەتىن شاقىرۋشىلاردىڭ سانى دا ءۇش ەسەگە ارتقان. تۇرعىنداردىڭ كوبى ءوز بەتىنشە ەمدەلىپ, اۋرۋحاناعا ۋاقتىلى كەلمەي, اسقىندىرىپ الادى ەكەن.

«اۋرۋحاناعا جاتقانداردىڭ باسىم بولىگى – ۆاكتسينانىڭ ءبىرىنشى جانە ەكىنشى كومپونەنتىن الماعاندار. ناۋقاستاردىڭ ىشىندە ۆاكتسينانىڭ ەكىنشى كومپونەنتىن الىپ ۇلگەرمەي اۋرۋحاندا جاتقاندار بار. ال ەكى كومپونەنتىن دە الىپ اۋىر­عان ادام تىركەلگەن جوق. وكىنىشكە قاراي, سوڭعى كەزدە قايتىس بولعاندار قاتا­رىندا جاستار كوپ. تۇماۋ بەلگىسى بولسا, تەمپەراتۋرا كوتەرىلسە, ۇيىندە ەمدەلمەي بىردەن جەدەل جاردەم شاقىرۋ كەرەك», دەيدى ب.پوزيلوۆ.

اۋرۋ جۇقتىرعانداردىڭ ءوسىم ديناميكاسى سوڭعى ەكى اپتا ىشىندە كۇرت وسكەن. سانيتارلىق-ەپيدەميالىق احۋال تالقىلانعان ونلاين فورماتتاعى جيىن­دا قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆ ىندەت شارىقتاۋ شەگىنە جاقىنداپ قالعانىنا نازار اۋداردى. مەديتسينالىق ۇيىمدار مەن سالا جەتەكشىلەرى باقىلاۋدى كۇ­شەيتىپ, بەلگىلەنگەن الگوريتم بويىنشا جەدەل ءىس-قيمىل جاساۋعا كوشۋ كەرەك ەكەنىن ايتتى. سوڭعى تاۋلىكتەردە تىر­كەلگەن اۋرۋدىڭ كۇرت وسىمىنە بايلانىستى, قالانىڭ مەديتسينالىق ۇيىم­دارىندا رەانيماتسيالىق توسەكتىك ورىندار سانىن ەكى ەسە ۇلعايتۋ جونىندە تاپسىرما بەردى. جاۋاپتىلارعا №2 قالالىق كوپسالالى اۋرۋحانادا COVID-19 بەلگى­­لەرى بار ناۋقاستارعا ارنالعان 250 توسەكتىك ورىن دايىنداۋ جۇكتەلدى. وسى ۇيىمعا قاراستى پەريناتالدىق ورتا­­لىقتا جۇكتى ايەلدەرگە ارنالعان قوسىم­شا 30 توسەكتىك ورىن دا­يىندالۋى ءتيىس. مەدي­تسينالىق ۇيىمداردىڭ قابىلداۋ بولىمشەلەرىنە ناۋقاستاردى الىپ كەلگەن جەدەل جاردەم بريگادالارىن 5 مينۋتتان ارتىق ۇستاپ تۇرۋعا بولمايتىنى جونىندە ءتارتىپ ەنگىزۋ كەرەك ەكەنى دە ەسكەرتىلدى. سونداي-اق جيىن بارىسىندا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنىڭ Ashyq جوباسىنا قاتىسۋ كورسەتكىشى تومەن ەكەنى نازارعا الىندى. قالا بو­يىنشا وسى جوباعا بۇگىنگە دەيىن 764 بيزنەس سۋبەكتىسى عانا قوسىلعان. وسى ۇيىمدارعا كەلۋشىلەر اراسىنان 157 ادامنىڭ  – «سارى», 66 ادام – «قىزىل» ستاتۋسى بار ەكەنى انىقتالعان.

شىلدە ايىنداعى جاعداي كۇردەلى. COVID-19 دەرتىنىڭ ء«ۇندى», ياعني «دەلتا» شتامىنىڭ انىقتالعانىنا كوپ بولا قويماسا دا تارالۋ قارقىنى باسەڭدەمەي تۇر. قازىر ۆيرۋستىڭ بۇل تۇرىمەن اۋىرىپ جاتقانداردىڭ سانى جەتى ادامعا جەتىپتى. ءۇش ناۋقاس دەرتىنەن ايىعىپ, ۇيىنە شىعارىلعان. ال ۇشەۋى «اسار» شاعىن اۋدانىنداعى جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋ­حاناسىندا ەم قابىلداۋدا. اتالعان اۋرۋحانادا قاۋىپتى كەسەل جۇقتىرىپ, ەم قابىلداپ جاتقان 150-دەن اسا ناۋقاستىڭ 32-ءى جانساقتاۋ بولىمىندە. ال جەتى ازا­مات­تىڭ ءحالى مۇشكىل, وكپەنى جاساندى جەلدەتۋ اپپاراتىنىڭ كومەگىمەن تىنىس الۋدا. كوروناۆيرۋس جۇقتىرعاندار جاستاردىڭ, ءتىپتى بالالاردىڭ اراسىندا دا ءجيى كەزدەسۋدە. سوندىقتان سالاعا جاۋاپتىلار ۆيرۋستىڭ جۇعۋ قاۋپى ءدال وسىلاي جوعارىلاي بەرسە, قالالىق بالالار اۋرۋحاناسىنان ەمدەۋ ورتالىعىن اشۋدى جوسپارلاپ وتىر.

قالالىق №1 پەريناتالدىق ورتالىق دارىگەرلەرىنىڭ دەرەگىنشە, پەرزەنتحانادا جاتقان 200-دەن اسا جاس انانىڭ جاعدايى جاقسى. «COVID-19-عا شالدىققان جۇكتى ايەلدەرگە ارناپ 30 ورىن قاراستىرىلدى. ەگەر جاعداي كۇرت ناشارلاپ جاتسا, تاعى وسىنشا توسەكتىك ورىنعا ستاتسيونار اشىلادى. بۇگىنگى تاڭدا قالامىزدا 16 500 ايەلدىڭ اياعى اۋىر. ونىڭ 200-گە جۋىعى وسى اپتادا بوسانادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر. ەگەر جۇكتى انالار ۆيرۋس جۇقتىرسا, ءسابيىن امان-ەسەن باۋىرىنا باسا المايدى. ۆيرۋس مۋتاتسياعا ۇشىراعان سا­يىن جۇكتى ايەلدەردىڭ ونى جەڭۋى دە ۇزاق ۋاقىتقا سوزىلادى. دەنى ساۋ انادان دەنى ساۋ ۇرپاق دۇنيەگە كەلەدى. بۇل رەتتە تەك جۇكتى ايەلدەرگە عانا ەمەس, ولاردىڭ تۋىس­تارىن دا سانيتارلىق تالاپتاردى ساقتاۋ­عا شاقىرامىن», دەيدى شىمكەنت قالالىق №1 پەريناتالدىق ورتا­لىقتىڭ باس دارىگەرى تەمىرحان ۆارزيلوۆ.

ال «اتامەكەن» مەديتسينالىق ورتا­لىعىندا بۇگىندە اۋرۋ جۇقتىرعان 100-گە جۋىق ناۋقاس جاتىر. مەديتسي­نالىق ورتالىقتىڭ باس دارىگەرى ينديرا ارتىق­باەۆا پروۆيزورلىق جانە ينفەك­تسيا­لىق اۋرۋحانا رەتىندە جۇمىس ىستەيتىن ەمدەۋ مەكەمەسىندە ءدارى-دارمەك پەن ەمدەۋ قۇرىلعىلارى, تىنىس الۋ اپپاراتتارى تولىق جەتكىلىكتى ەكەنىن ايتادى. شىلدە ايى­نان باستاپ 250 توسەكتىك ورىنعا ستاتسيونار اشىلعان. دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنان تاعى 200 ورىن قوسۋعا سۇرانىس ءتۇسىپتى.

ء«بىز قازىر ناۋقاستاردىڭ 30-35 پايى­زى «دەلتا» شتامىن جۇقتىردى دەگەن ساراپتاما الىپ وتىرمىز. الداعى ۋاقىتتاردا ىندەتتى جۇقتىرۋشىلاردىڭ سانى كۇرت ءوسۋى مۇمكىن. دەگەنمەن كوروناۆيرۋسپەن كۇرەس جۇمىستارى ءوز دەڭگەيىندە دەپ ايتۋعا بولادى. ەكى ايعا جەتەر­لىك ءدارى-دارمەك قورى بار. بىراق اۋى­رىپ ەم ىزدەگەنشە, اۋىرماۋدىڭ جولىن ىزدەگەن جاقسى. وكىنىشكە قاراي, قازىر اس بەرۋ, توي-تومالاققا تىيىم بولماي تۇر. ول ازاماتتار وزدەرىنىڭ جانە وتباسىنداعى جاقىندارىنىڭ ومىرىنە قاۋىپ ءتوندىرىپ وتىر. توي-تومالاق جاساماۋدى نەمەسە اس بەرمەۋدى ۇيات ساناپ, ودان كەلەر قاۋىپتى ەسكەرمەيتىندەر بار. ياعني قازاقتى «ۇيات» قۇرتىپ, سول «ۇياتتان» اۋىرىپ جاتقاندار از ەمەس. ال اۋرۋدىڭ الدىن الۋدىڭ جالعىز جولى – ەكپە. ستاتيستيكالىق زەرتتەۋلەر بويىنشا اۋرۋ جۇقتىرعانداردىڭ دەنى ۆاكتسينا سالدىرماعاندار ەكەن. بىزدە اۋدان اكىمدەرى ءموبيلدى توپتاردى باسقارادى. كۇندىز-ءتۇنى تەكسەرۋ ءجۇرىپ جاتىر. ماۋسىم ايىندا 2 700-دەن اسا نىسانعا تەكسەرۋ جۇرگىزىلگەن. ونىڭ 5-6 پايىزىنا ايىپپۇل سالىندى. 13 شىلدە كۇنى قالادا 303 نىسانعا تەك­سەرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. ونىڭ ىشىندە 23 نىساندا كارانتين رەجىمىنىڭ تالاپ­تارى بۇزىلعاندىعى انىقتالىپ, اكىم­شىلىك حاتتامالار تولتىرىلدى. بۇگىندە ءموبيلدى توپتاردىڭ جۇمىسى كۇشەيتىلدى», دەيدى قالا اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى شىڭعىس مۇقان.

سونداي-اق شىمكەنت قالاسىنىڭ باس مەملەكەتتىك سانيتارلىق دارىگەرىنىڭ 13 شىلدەدەگى قاۋلىسىنا سايكەس كارانتيندىك تالاپتار كۇشەيتىلىپ, سەنبى, جەكسەنبى جانە مەرەكە كۇندەرى قالالىق قوعامدىق كولىكتەردىڭ جۇمىسى توقتاتىلادى.

ايتا كەتەلىك, شىمكەنت قالاسىنداعى 45 ەگۋ بەكەتتەرىندە وتكەن تاۋلىك ىشىندە 8473 ادام ۆاكتسينا سالدىردى. جالپى ەگۋ ناۋقانى باستالعالى بارلىعى 325 354 ادام ۆاكتسينالاندى, ونىڭ ىشىندە 198 008 ادام ۆاكتسينانىڭ ەكى كومپونەنتىن العان.

شىمكەنت