بۇگىن, قازاننىڭ 8-ىندە سىر بويىنداعى باس قالادا ونىڭ ىرگەسى قالانعانىنا 195 جىل تولۋىنا ارنالعان باستى توي باستالىپ كەتتى. نەگىزىندە, بۇل مەرەكە 1-قازاننان ءورىس العان بولاتىن.
ال 8-10 قازان ارالىعىندا وتەتىن نەگىزگە تويعا اۋداندار شاشۋلارىن الىپ كەلىپ جاتىر. بۇگىن ساعات 18.30-دا بايقوڭىر قالاسىنىڭ ونەرپازدارى ا.توقماعامبەتوۆ اتىنداعى مادەنيەت ۇيىندە كونتسەرت بەرەدى. ال قازاننىڭ 9-ىندا ساعات 9 بەن 9.30-دا جاڭاقورعان, جالاعاش جانە شيەلى اۋداندارىنىڭ وبلىس ورتالىعىنا سىيعا تارتقان اللەيا-سكۆەرلەرىنىڭ اشىلۋ ءراسىمى وتەدى. ونىڭ اياسىندا كونتسەرت, كورمە جانە قايىرىمدىلىق شارالارى ۇيىمداستىرىلادى.
«بۇگىن ساعات 17-دە ورتالىق ستاديوندا قازاقستان فۋتبولىنىڭ نەگىزى قالانعانىنا 100 جىل تولۋىنا وراي فۋتبول جۇلدىزدارىنىڭ جەرگىلىكتى كوماندالارمەن جولداستىق كەزدەسۋى بولادى. كورەرمەندەر سونداي-اق ارنايى ازىرلەنگەن قويىلىمدى, گالا-كونتسەرت پەن وتشاشۋدى تاماشالايدى. ال ساعات 19-دا «جىبەك جولى» ساۋدا-ساۋىق ورتالىعىنىڭ كينوزالىندا رەجيسسەر ق.احمەتوۆتىڭ «ءسىز كىمسىز, كا مىرزا؟» كوركەم ءفيلمىنىڭ تەگىن كورسەتىلىمى بولادى», - دەلىنگەن حابارلامادا.
بۇدان ءارى ارال, قازالى, قارماقشى, سىرداريا اۋداندارىنىڭ وزدەرى ءۇشىن بەلگىلەنگەن ورىنداردا مەرەكەلىك تارتۋ جاسايتىنى ايتىلعان. اتالمىش اۋداندار وكىلدەرى مۇنى قايىرىمدىلىق شاراسى رەتىندە ۇيىمداستىرىپ, اللەيا-سكۆەرلەر اشادى. وسىنىڭ قاباتىندا تۇرعىندار مەن قوناقتار نازارىنا كورمە ۇسىنادى.
مەرەكەلىك كوڭىل-كۇيدى ن.بەكەجانوۆ اتىنداعى تەاتردا ساعات 15-تە «قازگەرمۇناي» بك جشس-ءنىڭ 20 جىلدىعىنا وراي وتكىزىلەتىن رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسى مەن ساعات 19-دا «سىر انا» مونۋمەنتى ماڭىندا قازاقستانعا تانىمال ونەر جۇلدىزدارىنىڭ قاتىسۋىمەن بولاتىن «ءان تەربەگەن قىزىلوردا» رەتروفەستيۆالى ودان ءارى كوتەرە تۇسەدى.
«قالا كۇنىنە ورايلاستىرىلعان مەرەكەلىك شارالار شىمىلدىعى 11 قازاندا ورتالىق الاڭدا گالا-كونتسەرتپەن جابىلادى», - دەدى ءباسپاسوز قىزمەتىندەگىلەر.
داريانىڭ جاعاسىندا ءبىر قالا بار
اينالعان سىر ەلىنىڭ ماقتانىنا...
وتكەن عاسىردىڭ سوناۋ 60-شى جىلدارىنىڭ باسىندا وسىلاي شىرقالا باستاعان ءان, ارينە, قىزىلورداعا ارنالعان. ول ءان سوندىقتان دا «قىزىلوردا ءۆالسى» دەپ اتالادى.
بۇگىندە وسى انمەن ەر جەتكەن ۇرپاق تا اعا بۋىننىڭ قاتارىنا جاقىنداپ قالدى. ال «قىزىلوردا ءۆالسى» ءالى سول جاساڭ قالپىندا, جايساڭ شاعىندا تۇر. سەبەبى, ونى بۇل ايماقتىڭ بۇگىنگى ۇرپاعى تاپ قازىر عانا تۋىنداپ, ەندى عانا جۇرت اراسىنا تارالىپ جاتقان كەزىندەگىدەي كوڭىلدەرىنە جاقىن, جۇرەكتەرىنە ىستىق قابىلدايدى.
بيىل سول قىزىلوردانىڭ ىرگە كوتەرىپ, قونىسقا اينالعانىنا تۋرا 195 جىل تولىپ وتىر. الايدا, قالا بۇگىندە جاسىنا جاس قوسىلعان جاسارىپ, جاڭعىرىپ كەلەدى. ونى جاسارتىپ تا, جاڭعىرتىپ تا جاتقان ەڭ الدىمەن ونىڭ جاندارى جاز تۇرعىندارى, ءوسىپ كەلە جاتقان وسكەلەڭ جاس ۇرپاعى. البەتتە, سول كەلە جاتقان بۋىندى جاقسى جولعا سالىپ, بيىككە قاراي تالپىنتىپ وتىرعان بۇل ءوڭىردىڭ بيلىگى باسىندا وتىرعان ابزال ازاماتتارى بولسا كەرەك.
قىزىلوردا, اسىرەسە, بيىلعى جىلدىڭ باسىنان باستاپ دامۋ مەن وركەندەۋدىڭ, جاسارۋ مەن جايناۋدىڭ جاڭا داڭعىل جولىنا تۇسكەندەي. تاپ قازىر قالا بىلتىرعى جىلدان بەرى بارىپ كورمەگەن ادامعا قاتتى وزگەرىپ كەتكەندەي اسەر قالدىرادى. سونىڭ ىشىندە قالانىڭ كوشەلەرى اتىمدارىنىڭ جاقسى ىزگە ءتۇسىپ قالعانى بىردەن كوزگە ۇرادى.
«كوشە» دەمەكشى, قىزىلوردانىڭ سوناۋ اقمەشىت زامانىنان كەلە جاتقان تار كوشەلەرىن كەڭەيتىپ, جول بويلارىنا ادەمى تروتۋارلار سالۋ ءۇردىسى ەڭ الدىمەن وبلىستى بەردىبەك ساپارباەۆ, قالانى باقبەرگەن دوسمامبەتوۆ باسقارعان كەزدەن قىزۋ قولعا الىندى. سول تۇستا قامىس قالالىق داۋىردەن ىرگەسى كوتەرىلگەن شاھار ءبىر جايناپ قالىپ ەدى.
ودان كەيىنگى قاۋىرت جاڭارۋ وبلىس تىزگىنىن سەرىكباي نۇرعيساەۆ, قالا باسشىلىعىن قوجاحمەت بايماحانوۆ الىپ تۇرعان كەزەڭدە جۇرگىزىلدى. بۇل ۋاقىت ارالىعىندا قىزىلوردادا شىن مانىندە دە جاڭارۋدىڭ دۇركىرەگەن ءدۇمپۋى كەرۋەن كەردى.
مۇنان كەيىن اقمەشىتتىڭ اۋماعى وبلىستى مۇحتار قۇل-مۇحاممەد, قالانى سەرىك قوجانيازوۆ باسقارىپ تۇرعان بارىنشا قىسقا ۋاقىتتىڭ ىشىندە ادام تانىماستاي بولىپ وزگەرىسكە تۇسە باستاپ ەدى...
مىنە, سول سالىنىپ كەتكەن سارا جول, ەجەلگى ەڭسەلى ءداستۇر بيىل تاعى دا دۇركىرەي كوتەرىلدى. بۇعان وبلىسقا ءبىرىنشى باسشى بولىپ قىرىمبەك كوشەرباەۆتىڭ, ال قالاعا نۇرلىبەك نالىباەۆتىڭ كەلۋلەرى وتە كۇشتى سەرپىن بەرىپ وتىر. قالانىڭ جاڭارۋى مەن جاسارۋى ونىڭ كەسكىن-كەلبەتىنىڭ وزگەرۋىنەن عانا كورىنىپ تۇرعان جوق, ول سونىمەن قاتار, بارلىق جەردە مۇنتازداي تازالىقتىڭ قولعا الىنا باستاعانىنان دا اڭعارىلادى.
بۇگىن قىزىلوردادا – ۇلكەن توي. قالانىڭ 195 جىلدىعىن تويلاۋ ءوزىنىڭ شارىقتاۋ شەگىنە جەتتى. ول 12 قازان كۇنى وبلىس ورتالىعىندا وتەتىن «التىن كۇز» سابانتويىمەن اياقتالادى.
رۋسلان يگىلىك.