الەمدى الەككە سالعان ىندەت, ءبىزدى دە اينالىپ وتپەگەنى بەلگىلى. تۇتاس ەلدىڭ ەكونوميكاسىن تۇرالاتقان تاجال, قانشاما ازاماتتى تابىسىنان قاعىپ, قانشاسىن دەرتكە شالدىقتىردى. بۇل رەتتە ەل ەكونوميكاسىنىڭ كۇرەتامىرىنا بالاناتىن الماتى قالاسى دا وڭاي سوققى العان جوق. قازىرگى ۋاقىتتا قالادا 300 مىڭعا جۋىق ازامات تابىسىنان ايىرىلدى. قالاي بولعاندا دا قيىندىقتار ارتتا قالاتىنى انىق. ميلليوندار توعىسقان مەگاپوليس قايتا ەڭسە تىكتەپ, قالىپتى ومىرگە قادام باسۋعا قانشالىقتى دايىن؟ الدا قانداي جوسپارلار بار؟ بۇل جونىندە رەسپۋبليكانىڭ جەتەكشى باق وكىلدەرىمەن جانە قوعام قايراتكەرلەرىمەن ونلاين رەجيمدە ديدارلاسقان الماتى اكىمى باقىتجان ساعىنتاەۆ بىرقاتار ماڭىزدى تاقىرىپتاردى قاۋزادى.
جۇزدەسۋ بارىسىندا اكىم شاھارداعى كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسيامەن كۇرەس شارالارى تۋرالى ايتىپ, ماڭىزدى سۇراقتارعا جاۋاپ بەردى.
«كىم اۋىرادى دەپ كۇتىپ وتىرماي, ىندەتتىڭ الدىن الۋعا ءوزىمىز بىلەك سىبانا كىرىسەمىز» دەگەن اكىم قالادا بارلىق تاۋەكەل توپتارىنىڭ پتسر ادىسىمەن جەدەل-تەستىلەۋ باستالاتىنىن مالىمدەدى. ياعني 193 مىڭ قىزمەتكەردەن سىناما تەست الىنادى. ولاردىڭ قاتارىندا اسكەري قىزمەتشىلەر, پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى, دارىگەرلەر, ەرىكتىلەر, جۇك جانە جولاۋشىلار كولىگىنىڭ جۇرگىزۋشىلەرى, تەمىرجولشىلار, ءىرى نىساندارداعى قۇرىلىسشىلار, ينتەرناتتار, ازىق-ت ۇلىك كاسىپورىندارى, تكش جانە ت.ب. قىزمەتكەرلەر بار.
جۇقتىرۋدىڭ جاسىرىن وشاقتارىن انىقتاۋدىڭ جاڭا الگوريتمىنە سۇيەنە وتىرىپ, قالادا ەپيدەمياعا قارسى ءىس-شارالار كۇشەيتىلدى. باستى ماقسات – ەپيدەميولوگيالىق جاعدايدى تۇراقتى باقىلاۋدا ۇستاپ, جۇقتىرۋ دەڭگەيىن تومەندەتۋ.
ب. ساعىنتاەۆ بۇگىندە كۇشەيتىلگەن كارانتين جاعدايىندا مەگاپوليستە 210 مىڭ جۇمىس ورنىن قامتاماسىز ەتەتىن كاسىپورىندار مەن ۇيىمدار ءوز جۇمىسىن جالعاستىرىپ جاتقانىن, بۇل ەكونوميكادا جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ 17%-ىن قۇراپ وتىرعانىن ايتىپ ءوتتى.
بۇل رەتتە قاتاڭ كارانتين كەزەڭىندە جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ جالپى سانى 727,8 مىڭ ادامعا قىسقارعان. قارجى سەكتورىندا, ءبىلىم بەرۋ, مەملەكەتتىك باسقارۋ, سونداي-اق, اقپارات جانە بايلانىس سالالارىندا ەڭبەك ەتەتىن 200 مىڭ ادامقاشىقتان جۇمىس ىستەۋ رەجيمىنە كوشتى. قازىرگى ۋاقىتتا قالادا 300 مىڭعا جۋىق ازامات تابىسىنان ايىرىلىپ وتىر.
«مەگاپوليستىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ءومىرىن كەزەڭ-كەزەڭمەن قالپىنا كەلتىرۋ جوسپارىنا سايكەس ەكونوميكالىق بەلسەندىلىكتى قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن ۇلكەن الەۋەتى بار جانە سونىمەن قاتار كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسيانى تاراتۋ ءۇشىن ەڭ از تاۋەكەلدەرى بار سەكتورلار انىقتالدى. بۇل – قاجەتتى سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ, 20 ساۋىردەن باستاپ ىسكە قوسىلۋى مۇمكىن ونەركاسىپ پەن قۇرىلىس سالالارى», - دەدى باقىتجان ساعىنتاەۆ.
سونداي-اق اكىم ونەركاسىپ سالاسىنداعى شەكتەۋلەردى الىپ تاستاۋ ناتيجەسىندە 42,2 مىڭ ادام ءوز جۇمىس ورىندارىنا ورالاتىنىن جەتكىزدى.
قۇرىلىس ماۋسىمىنىڭ باستالۋىنا وراي, «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» جانە جاڭا جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا 34,5 مىڭ جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋ جوسپارلانىپ وتىر. مۇنىڭ اۋقىمدى بولىگى قۇرىلىس سالاسىنا تيەسىلى. سونىمەن قاتار, اۋقىمدى قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ باستالۋىمەن جوبالاۋشىلار مەن ىزدەستىرۋشىلەرگە, ينجينيرينگتىك كومپانيالار (اۆتورلىق جانە تەحنيكالىق قاداعالاۋ), جوبالاردى ساراپتاۋ سياقتى ماماندار مەن قىزمەتتەر ساناتىنا سۇرانىس ارتا تۇسپەك.
بۇدان وزگە قۇرىلىس سالاسىنىڭ ۇزدىكسىز جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا كوتەرمە قۇرىلىس نارىعىن اشۋ قاجەتتىگىن ايتقان ساعىنتاەۆ, اتالعان سالا بويىنشا جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ سانى 45,3 مىڭ ادامعا ۇلعاياتىنىن اتاپ ءوتتى.
بۇدان وزگە «بجك-2025» جانە «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» باعدارلامالارىن ىسكە اسىرۋعا قاتىساتىن كاسىپكەرلەردىڭ كەپىل مۇلكىن مەملەكەتتىك تىركەۋ ءۇشىن نوتاريۋستار مەن حقكو قىزمەتىن قايتا باستاۋ جوسپارلانۋدا.
الدىن الا دەرەكتەر بويىنشا, 20 ساۋىردەن باستاپ جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ جالپى سانى ءبىر اي ىشىندە 89,4 مىڭ ادامعا كوبەيەدى.
شەكتەۋلەردى كەزەڭ-كەزەڭمەن الىپ تاستاۋ قوعامدىق كولىكتەردى, سونىڭ ىشىندە ايالدامالار مەن مەترو ايالدامالارىن, كاسىپورىنداردىڭ وزدەرىنىڭ جۇمىس ورىندارى مەن حالىق كوپ جينالاتىن ورىنداردى جاپپاي زالالسىزداندىرۋمەن قاتار جۇرەدى.
ەكى ساعاتقا سوزىلعان ونلاين-كەزدەسۋدە الماتى قالاسىنىڭ اكىمى باقىتجان ساعىنتاەۆ جۇرتشىلىق پەن باق وكىلدەرىنەن كەلىپ تۇسكەن ەڭ وزەكتى دەگەن 25 ساۋالعا جاۋاپ بەردى.