تەڭگەنىڭ مەرەيتويلىق بانكنوتىندا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بەينەلەنۋىن قازاقستان ازاماتتارى قىزۋ قولداۋدا. ءبىز سەنات توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بەكتاس بەكنازاروۆتىڭ وي-پايىمىن جازىپ العان ەدىك.
– بەكتاس ءابدىحان ۇلى, اۋەلى ۇلتتىق ۆاليۋتامىزدىڭ قوعام ومىرىندەگى ءرولى تۋرالى ايتىپ بەرسەڭىز؟
– كەز كەلگەن مەملەكەتتىڭ قالىپتاسۋى مەن ونىڭ دامۋ تاريحى سول مەملەكەتتىڭ مىندەتتى رامىزدەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاتىن ۇلتتىق ۆاليۋتاسى تاريحىمەن تىعىز بايلانىستى ەكەنى بەلگىلى. سوندىقتان, ءبىز ەلىمىزدىڭ 25 جىلدىق تاۋەلسىزدىك تاريحى تۋرالى ءسوز قوزعاعاندا, ونىڭ ۇلتتىق ۆاليۋتاسىنا دا توقتالىپ وتەتىنىمىز زاڭدىلىق.
جۋىردا عانا ءبىز ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق تاۋەلسىزدىگىنىڭ سيمۆولى – ۇلتتىق ۆاليۋتامىزدىڭ دۇنيەگە كەلگەن كۇنىن اتاپ وتتىك. نارىقتىق جۇيەنى جۇزەگە اسىرا باستاعان قازاقستان ءۇشىن وتكەن عاسىرداعى سول 1991-92 جىلدار اقشا جۇيەسىنىڭ تۇراقسىزدىعىن ابدەن باستان كەشىرگەن قيىن جىلدار بولدى. قازىرگى جاس بۋىن ونىڭ ءبارىن كىتاپتان وقىپ بىلسە, بىزدەر ونى ءوزىمىز باستان كەشىردىك.
1993 جىلدىڭ قاراشا ايىندا ءوز تەڭگەمىزدىڭ اينالىسقا شىعارىلۋى ءبىزدىڭ جاس تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ جىلناماسىنداعى ەڭ ماڭىزدى وقيعالاردىڭ ءبىرى بولدى. مەن ءوز وتباسىم تۋرالى ايتسام, زايىبىم بانك قىزمەتكەرى بولاتىن. اقشا اۋىسادى, ەندى ءبىز ءوز تەڭگەمىزدى پايدالانامىز دەپ جۇرگەن سول كۇندەرى ول تاۋلىكتەپ جۇمىسىنان شىقپايتىن. ءتۇن ورتاسىندا جۇمىسىنان كەلگەندە, قۇنسىز قاعازعا اينالعان «اعاش اقشانىڭ» ەسەبىن ميللياردتاپ ساناعانىن ايتىپ كەلەتىن. ال ەندى جاپ-جاڭا تەڭگە بانكنوتتارى قولىمىزعا تيگەندە, ونى قالاي ۇقىپتاپ ۇستاعانىمىز, ءوز اقشامىز ءۇشىن كەۋدەمىزدى قانداي ماقتانىش كەرنەگەنى دە ەسىمدە.
– ءتول تەڭگەمىزدى ەنگىزۋدەگى ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ ەڭبەگى قانداي؟ مەرەيتويلىق بانكنوتقا ەلباسى بەينەسىنىڭ سالىنۋىنا قالاي قارايسىز؟
– كەڭەس وكىمەتى تاراعان سوڭ كوپ ۇزاماي ۇلتتىق ۆاليۋتامىزدىڭ اينالىسقا ەنگىزىلۋى ەلباسىمىزدىڭ ستراتەگيالىق كورەگەندىگى ەكەندىگى داۋسىز. تەڭگە تۋرالى سۇراقتى ەلباسى تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى قادامدارىمەن قاتار كوتەرىپ, كوپتەگەن ۇيىمداستىرۋ ماسەلەلەرى سول العاشقى كەزەڭدە قۇپيا جۇرگىزىلگەنىن ءبىز كەيىن بىلدىك. تەڭگەنى جاساۋداعى تۇڭعىش پرەزيدەنتىمىزدىڭ ەرەن ەڭبەگىن ارقايسىمىز, ارينە, جاقسى بىلەمىز.
ال ەندى بۇگىن ءوزىمىز كورىپ وتىرعانداي, مەملەكەت باسشىسى بەينەسىنىڭ مەرەيتويلىق بانكنوتقا باسىلىپ شىعارىلۋى – بۇكىل حالقىمىزدىڭ ەلباسىنا دەگەن ەرەكشە قۇرمەتىنىڭ كورىنىسى دەپ بىلەمىن. 25 جىلدىق تاريحىندا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ باسقارۋىمەن ءبىزدىڭ ەلىمىز الدىنا نەبىر جوعارى دارەجەلى ماقسات قويعان دامىعان مەملەكەتكە اينالدى. بىرلىك پەن كەلىسىمنىڭ ارقاسىندا ەلىمىز ساياسي تۇراقتىلىقتىڭ تۇعىرىندا, جوعارى ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ورلەۋگە جەتتى.
وسىنىڭ ءبارى وڭاي بولدى دەپ ەشكىم ايتا المايدى. تاۋەلسىزدىگىمىزدى ەندى جاريالاعان جىلدارداعى ەلدىڭ باسىنان وتكەن تار جول – تايعاق كەشۋلەر بۇكىل قازاقستان حالقىنا اۋىر سىن بولعانى ايان. وسى ءبىر كۇردەلى كەزەڭدە بارلىعىمىز ەل پرەزيدەنتىنە سەندىك, ونىڭ ەلدى بارلىق قيىندىقتاردان امان الىپ شىعا الاتىنىنا كۇمانىمىز بولعان جوق. «مەملەكەتتى قۇتقارۋ ءۇشىن ءبىر ۇلى ادامىنىڭ بولعانى جەتكىلىكتى» دەگەن ويشىل ۆولتەردىڭ ءسوزى بار. وسى ايتىلعان « ۇلى ادام» – ءبىزدىڭ ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ بولدى.
ەكونوميكاسى مەن قارجىلىق جاعدايى ەڭ مىقتى دەگەن ەلدەردىڭ ءوزى قازىر ءارتۇرلى سالاداعى داعدارىستاردى باستان كەشىپ جاتىر. وكىنىشكە قاراي, مۇنداي جاعداي قازاقستاندى دا اينالىپ وتكەن جوق. بىراق بىزدە بۇل جاعدايدان الىپ وتەر «ۇلت جوسپارى» بار, باعىتىمىز انىق جانە ايقىن. زامانىندا عۇلاما كونفۋتسي «الىسىن بولجاي الماعان ادامدى جاقىن قاتەرلەر كۇتىپ تۇرادى» دەگەن ەكەن. ەلباسىمىز ءبىزدىڭ الدىمىزعا «ماڭگىلىك ەل» بولۋ ماقساتىن قويدى, قازىر بۇكىل قازاقستاندىقتى وسى ماقساتقا قىزمەت ەتۋدى ۇيلەستىرىپ جاتىر. الىسىن بولجاي ءبىلۋ دەگەن – وسى! ەندەشە, وسى ماقساتقا جەتەر ەڭبەگىمىز جەمىستى بولسىن.
– ايتقانىڭىز كەلسىن!
اڭگىمەلەسكەن
جاقسىباي سامرات,
«ەگەمەن قازاقستان»