كونە زامانداردان بەرى ادامزاتتى الاڭداتىپ, تالايلاردىڭ ءومىرىن جالماپ كەلە جاتقان قۇرت اۋرۋىمەن (تۋبەركۋلەز) كۇرەس ەلىمىز بويىنشا جۇيەلى تۇردە ءجۇرگىزىلىپ كەلەدى. ناقتىلاي ايتقاندا, ۇكىمەتتىڭ 2007 جىلدىڭ 21 جەلتوقسانىندا قابىلداعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى حالىقتى تۋبەركۋلەزدەن قورعاۋ شارالارى تۋرالى» قاۋلىسىنا, تۋبەركۋلەزگە قارسى شارالاردى جۇزەگە اسىرۋدى ۇيلەستiرۋ جونiندەگi ۆەدومستۆوارالىق جۇمىس جوسپارىنا جانە اتالعان ماسەلەگە قاتىستى بارلىق نورماتيۆتiك اكتiلەرگە سايكەس ناقتى شارالار قولعا الىنۋدا. اسىرەسە, ەلىمىزدىڭ شالعاي جاتقان اۋداندارىندا تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەستى كۇشەيتۋ ءىسى ۋاقىت تالابىنا ساي جولعا قويىلىپ وتىر. ماسەلەن, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى بايدىبەك اۋدانارالىق تۋبەركۋلەزگە قارسى ديسپانسەرىندە ءجۇزەگە اسىرىلىپ كەلە جاتقان يگى ءىستەر سوزىمىزگە دالەل بولا الاتىنداي.
بۇل مەكەمە العاش رەت سوناۋ 1960 جىلى بايدىبەك اۋدانىنا قاراستى مىڭبۇلاق اۋىلىندا اشىلعان بولاتىن. سودان بەرى حالىققا ۇزدىكسىز قىزمەت كورسەتۋ ۇستىندەگى ديسپانسەر زامان اعىمىنا ساي دامىپ كەلەدى. 1964 جىلى اۋلاسى قورشالىپ, 1 مىڭنان استام قارا تال, 500 دانا جەمىس اعاشى وتىرعىزىلىپ, ءىرگەلى مەكەمەگە اينالعان ەمدەۋ مەكەمەسى قۇرىلىمدىق جاعىنان دا جەتىلدىرىلۋدە. ماسەلەن, 1965 جىلى مۇندا كلينيكالىق زەرتحانا جانە بالالار ءبولىمى اشىلسا, ال 1970 جىلى باكتەريولوگيالىق زەرتحانا قۇرىلعان ەدى.
ءار جىلداردا ديسپانسەردى باسقارعان, باس دارىگەرلىك قىزمەت اتقارعان بىرقاتار ازاماتتاردىڭ ەسىمى بۇگىندە جەرگىلىكتى حالىقتىڭ جادىندا ساقتاۋلى. اتاپ ايتقاندا, كەنجەتاي مامەكوۆ, اراپ داۋىلباەۆ, مامايۋسۋپ مامادياروۆ جانە اۋەسحان شاتىرباەۆ سىندى باس ءدارىگەرلەردىڭ ەڭبەگى ەل ەسىندە.
بۇگىندە بايدىبەك اۋدانارالىق تۋبەركۋلەزگە قارسى ديسپانسەردى بىلىكتى, تاجىريبەلى مامان تالعات اقباەۆ باسقارىپ كەلەدى. 1999 جىلدان بەرى وسى مەكەمەنىڭ ءتىزگىنىن ۇستاپ كەلە جاتقان ت.اقباەۆ – ءوزىنىڭ ۇيىمداستىرۋشىلىق قابىلەتىن كورسەتە بىلگەن ازامات.
ديسپانسەر قىزمەتىنىڭ ساپالى بولۋى ءدارىگەر-ماماندارعا تىكەلەي بايلانىستى ەكەنى بەلگىلى. وسى ورايدا ۇجىمدا بەلسەندى قىزمەت ەتىپ جۇرگەن نينا قۇلتاسوۆا, گۇلنار اقباەۆا, ساەرا حاديمەتوۆا, ماقسات جولاەۆ, مەرۋەرت اعىباەۆا سىندى ءدارىگەرلەردى ەرەكشە اتاپ وتكەنىمىز ورىندى.
سوڭعى جىلداردا ديسپانسەردە كوپتەگەن جاعىمدى جاڭالىقتار بولدى. ەندى وسىعان قىسقاشا توقتالا كەتەيىك.
ديسپانسەرگە ارنالىپ 2010 جىلى ەسكى عيمارات ورنىنا جاڭا جاي سالىنىپ, ول 2012 جىلى تولىق پايدالانۋعا بەرىلدى. سونداي-اق, 2 ءبولىم ستاتسيونار, ەمحانا, باكتەريولوگيالىق, كلينيكالىق زەرتحانالار, رەنتگەن كابينەتى, دەزينفەكتسيالىق كامەرا, فيزيوتەراپەۆتىك كابينەت, ءدارىحانا, اسحانا, كىر جۋ ءبولىمى زامان تالابىنا ساي جابدىقتالدى.
جالپى, بۇل جاۋاپكەرشىلىگى مول سالادا اۋرۋدىڭ الدىن الۋ, ەمدەۋ-ساۋىقتىرۋ شارالارىنىڭ جاڭا ءادىس-تاسىلدەرىن يگەرۋدە قول جەتكىزىلگەن تابىستار بارشىلىق. سوڭعى جىلدارى تۋبەركۋلەزگە شالدىعۋ كورسەتكىشى ءتومەندەپ, تۇراقتالىپ كەلەدى. ناقتىلاي ايتقاندا, 1999 جىلى تۋبەركۋلەز دەرتىنە العاش شالدىققان اۋرۋلار سانى اۋداندا 80-85 ادام بولسا, 2015 جىلى بۇل كورسەتكىش 30 ادامعا كەمىگەن. ال سول 1999 جىلى تۋبەركۋلەزدىڭ اسقىنعان تۇرىمەن 12 ادام تىركەلسە, قازىر اۋداندا سوڭعى 4-5 جىل كولەمىندە مۇنداي ناۋقاستار مۇلدەم تىركەلمەگەن. تۋبەركۋلەزدەن قايتىس بولعاندار سانى دا ەڭ تومەنگى دەڭگەيدە. مۇنىڭ بارلىعى ديسپانسەردىڭ زامان تالابىنا ساي جابدىقتالىپ, ناۋقاستارعا قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىنىڭ ەداۋىر جاقسارعانىن كورسەتەدى.
جولدىباي بازار,
«ەگەمەن قازاقستان»
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى,
بايدىبەك اۋدانى
سۋرەتتە: بايدىبەك اۋدانارالىق تۋبەركۋلەزگە قارسى ديسپانسەرىنىڭ باس دارىگەرى تالعات اقباەۆ