پىكىرلەر .
قازاقتار عارىش ەسىگىن اشقان كۇن
2 قازان – قازاقتاردىڭ عارىش ەسىگىن اشقان كۇنى سانالادى. تاريحتا سولاي جازىلعان. تاريحي دەرەكتەردىڭ بۇل كۇننىڭ ماڭىزدىلىعىن ءبىر ۇلتتىڭ ساياسي-قوعامدىق فورماتسيالىق ساتىداعى باسىنان كەشكەن قۇبىلىس, قيمىل-قوزعالىستارىمەن استاستىرۋى دا تەكتەن-تەك ەمەس.
02 قازان, 2020
جاڭا جىل تاياۋ شىعىستاعى جان تۇرشىگەرلىك شيەلەنىستى اسكەري وقيعالارمەن باستالدى. زىمىراعان ۋاقىت كوشىندە تاعى دا ادام ءومىرىن جويعىش زىمىراندار العا شىقتى. العاشقى زىمىران (اقش) يراننىڭ اسكەري قايراتكەرى گەنەرال كاسەم سۋلەيمانيدىڭ ءومىرىن قيدى. ءۇشىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس باستالدى دەگەن دابىلدىڭ قاعىلعانى تەكتەن-تەك ەمەس ەدى, كۇللى يران ەلى داڭقتى گەنەرالىنىڭ كەگىن قايتارۋ ءۇشىن اتقا قونعان.
15 قاڭتار, 2020
تويباستار كوشەسىن قۋالاي تومەن تۇسكەن بويدا, كۇنباتىستى بەتكە الىپ تايبۋرىلدىڭ تاقتايداي اسفالت جولىنىڭ جيەگىندەگى ءتۇپ-ءتۇزۋ تروتۋارمەن ءجۇرىپ كەلەمىن... ارت جاقتاعى ىقىلاس كوشەسىنىڭ ءزاۋلىم تەرەكتەرى كوز ۇشىندا بۇلدىراپ قالدى. الدىمدا – تايبۋرىل تۇيىقتالعان جەردەن باستالاتىن جازيرا كوشەسى. مىنە, وڭ قاناتتا شابىت شاعىن اۋدانى دەگەن تايعا تاڭباي باسقانداي ەتىپ جازىلعان كورنەكى تاقتاعا كوزىم ءتۇستى, ەندى ءبىر ەلۋ مەتردەن سوڭ اتامەكەن, ودان ءارى الماس شاعىن اۋداندارىنىڭ ەڭسەلى ۇيلەرىنىڭ قاقپالارى قارايىپ جالعاسپاق!..
24 قازان, 2019
كۇنى كەشە عانا عارىش ءىلىمى تاريحي ماڭىزى زور ءارى ايتۋلى ەكى كۇندى اتاپ ءوتتى. ونىڭ ءبىرىنشىسى – ادامزات وكىلىنىڭ ايعا قونىپ (1969 جىل, 20 شىلدە), جەرگە امان ورالۋىنا ەلۋ جىل تولۋ وقيعاسى. بۇل وقيعانى عارىش يگەرۋ سالاسىنداعى كسرو مەن اقش اراسىندا تۋعان «قۋىپ جەتەمىز, باسىپ وزامىز» ساياسي ناۋقانىنىڭ ەڭ شىرقاۋ شەگىنە جەتكەن كەزەڭى دەسە بولادى.
20 تامىز, 2019
ۇزىناعاشتاعى اۋداندىق مادەنيەت ءۇيىنىڭ سول جاق ءبۇيىرىن الا, جاسىل نۋعا مالىنعان جالپاق سايدىڭ ەرنەۋىندە نايزاسىن كوككە قاداپ ەر قاراساي باتىردىڭ ەسكەرتكىشى تۇر. باتىر بابانىڭ جانىڭدى رۋحتاندىراتىن تاڭعاجايىپ تاس ءمۇسىنىن ءبىر سيپاپ, ءتاۋ ەتكەن سايىن تاريح قويناۋىنا تەرەڭدەپ كەتكەن ءبىر وقيعا ىلعي ەسكە تۇسە بەرەدى...
25 شىلدە, 2019
وي ۇستىندە جۇرەتىن ءبىر قاۋىم بار...
كاسىپقوي بوكستىڭ «جۇلدىزى» امەريكالىق چارلز سونني ليستوننىڭ جۋرناليستەر تۋرالى ەرتەرەكتە تۇجىرىمداعان ءبىر قىزىق ءسوزى بار.
28 ماۋسىم, 2019
At qoıýda bizden asqan kim bar?!
Áriptesim Saparbaı Parmanqul Abylaı han dańǵylymen quldılaı tómen túsip, bólimshege asyǵys aıańdap kele jatady. Týra Arbatqa jetkende aldynan shyqqan bir bozbala eki qolyn birdeı umsyna usynyp «Assalaýmaleıkúm, Saparbaı aǵa!..» dep sálem bermeı me. Jyǵa tanymaı óńine úńile qaraǵanda, álgi jas jigit: «Aǵa, men Shámshi Qaldaıaqovpyn ǵoı!» depti.
10 ءساۋىر, 2019
Aldymen, Qazaqstannyń taǵamy men tamaqtaný salasyna túrik as máziriniń, ásirese, dóner-káýabynyń dendep engenin moıyndaıyqshy... Qazir keń-baıtaq Otanymyzdyń qaı buryshyna, qaı qalasyna saparlap barsańyz da aldyńyzdan ıisi burqyrap dóner shyǵady.
11 قىركۇيەك, 2018
الماتى قالاسى مەن يان گەيلدىڭ جوباسى
الماتى قالاسى ءوزىنىڭ تاريحىندا ءدال مۇنداي قاربالاس ءساتتى بۇرىن-سوڭدى باسىنان كەشپەگەن شىعار! شاھاردىڭ شىنايى تىرشىلىگىنە جان-تانىمەن ابدەن قانىق ءارى قانداي دا ءبىر توسىن ءىس-ارەكەتكە كىرپيازدىق مىنەز تانىتاتىن تۇرعىندار دا بۇل ىسكە اسا بەيمازالىق جاساماي, اڭىسىن اڭدىپ وتىرعان سياقتى. ال مەيماندار قالانىڭ قازىرگى كۇيىن كورىپ, تاڭ-تاماشا!..
02 تامىز, 2018
الماتىنىڭ الماسى. شىرىن قايدا؟..
الماتى جۇرتى كۇندە جاۋعان جاۋىنمەن, تۇندە ۇرعان سۋىقپەن جاعالاسىپ ءجۇرىپ الاتاۋدىڭ بوكتەرىندەگى بيىلعى الما باق گۇل شاشقان كوركەم شاقتان كوز جازىپ قالعان سىڭايلى. سودان با ەكەن, بىرەۋ «بيىل الما گۇلدەدى مە؟» دەسە, بىرەۋ «بيىل ءوزى الما بولا ما؟» دەيدى قامىعىپ.
22 مامىر, 2018
الماتى: شاعىن اۋداننىڭ استارلى اقيقاتى
الماتىدا اتى جوق, بىراق, نومىرلەنگەن 12 شاعىن اۋدان بار. شىنتۋايتىندا, ولار 12 ەمەس, بارلىعىن قوسقاندا – 13. قالا ساۋلەتىنە بيلىك جۇرگىزۋشى پارتيا قىزمەتكەرلەرى, ءسىرا, جوبالاۋ ۇستىندە «شايتاننىڭ 12-ءسىن» سەس كورگەن-اۋ, اقىرعى شاعىن اۋداندى – 10 «ا» دەپ بەلگىلەپتى.
18 ءساۋىر, 2018
تەگى وزگەرگەن ونىمنەن قاۋىپ قانداي؟
ادەتتە, ازىق-ت ۇلىك دۇكەنىنە باس سۇقساڭىز قۇتىداعى, پاكەتتەگى نەمەسە ارنايى قاعازبەن ورالعان تاماق اتاۋلىداعى «گما-سىز!!!» («بەز گمو!!!» «Non GMO») دەپ كورنەكى جازىلعان ەسكەرتۋلەرگە ەرىكسىز نازار اۋداراسىز. ءسۇت پەن سۇيىق مايعا دەيىن, ەت پەن ەرەكشە قاتتالعان ءارتۇرلى داقىلعا, كوك-سوككە, ءتىپتى كۇندە جەپ جۇرگەن ءدامدى نانىڭىزعا دەيىن سونداي جازۋمەن تاڭبالانعان!.. نەگە؟
30 ناۋرىز, 2018
سول كۇنى الماتىدا ءبىزدىڭ انا تىلىمىزگە سوندايلىق شىنايى قۇرمەت كورسەتىلدى, ءسىز بىلەسىز بە؟!. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ قازاقستاندا تۇڭعىش اشىلعان وكىلدىگىنىڭ شيرەك عاسىرلىق مەرەيتوي-جيىنى ءوتىپ جاتقان... سىرتقى ىستەر ءمينيسترى قايرات ءابدىراحمانوۆ پەن الماتى قالاسىنىڭ اكىمى باۋىرجان بايبەكتىڭ بۇۇ-نىڭ قىزمەت تىلىندە, ياعني اعىلشىن تىلىندە ەركىن سويلەي الاتىندىقتارىنا ەشكىمنىڭ دە كۇمانى بولماسا كەرەك-ءتى. بىراق جاڭا قازاقستاننىڭ بىلىكتى بۇل ازاماتتارى مىنبەگە شىققاندا مەملەكەتتىك تىلدە, قازاق تىلىندە توگىلتىپ بايانداما جاسادى.
01 ناۋرىز, 2018
«مەملەكەتتىك ءتىلدى بىلمەك – ەلشىدەن...»
قازاقستانعا تانىمال تۇلعا, سەناتور يكرام ادىربەكوۆ «ەلشىلەردىڭ شەتەلدە بولۋ مەرزىمىن 5 جىلدان ارتتىرماۋ ماسەلەسى وزەكتى بولىپ وتىر, سەبەبى قازىرگى كەزدە 20 جىلدان استام ۋاقىت بويى ەلگە ورالماعان ەلشىلەر, ديپلوماتتار بار. ولار ەلدەن قارىم-قاتىناسىن ءۇزدى دەپ ايتۋعا بولمايدى, دەگەنمەن دە سونى ناشارلاتقان, ەلدەگى جاعدايدى تەرەڭ تۇسىنبەيدى» دەدى («سوزبە-ءسوز» – «قازاقپارات»).
11 قاڭتار, 2018
استانا مەن الماتى اراسىندا «222»-ءنىڭ ازابى بار
كولىگىنىڭ دوڭعالاعى تاقتايداي اسفالت جولعا تۇسكەندە كوڭىلىنىڭ دومبىراسى كۇي ويناپ قويا بەرەتىن جۇرگىزۋشىنىڭ جايىن كىم ۇعار, شىركىن؟! بۇل جۇمىر باستى پەندەڭىز جىلدامدىققا نەگە سونشا قۇمار بولدى ەكەن؟! ات جالىن ۇستاپ جەلمەن جارىسقان اتا-بابادان جۇققان, قانعا سىڭگەن قاسيەت-اۋ, پاي-پاي...
08 جەلتوقسان, 2017
قارالى جيىن باسىندا يمام ءسوزى حاق بولار
جانازاعا ساپ تۇزەگەن حالىقتىڭ الدىنا شىققان يمام جۇرتقا ارقاسىن بەرىپ, ەكى قولىن ايقاستىرا ۇستاپ ىشتەي دۇعاسىن وقىپ, ءبىر ءسات ءۇنسىز قالدى. كۇللى الەم مۇلگىدى. كەنەت ەڭ الدىڭعى قاتاردا تۇرعان الدەكىمنىڭ قالتا تەلەفونى بەزىلدەپ قويا بەردى.
22 قاراشا, 2017
«بىرەۋ الماتىعا ءبىر «كاماز» ءسابىز اكەلىپ توگىپ, ەلگە تەگىن تاراتتى» دەگەن حاباردىڭ شىعۋى مۇڭ ەكەن, ۆەب-سايتتار اقىرعى جاڭالىقتىڭ اينالاسىنا شىبىنداي ۇيمەلەدى.
18 قازان, 2017
وتىنەمىن, تىلىمە ءتىل تيگىزبەڭىز!
تروللەيبۋستا كەلەمىز. قۇرتاقانداي قىزدىڭ ءتىلى بالداي ءتاتتى شىعىپتى, اجەسى ەكەۋى ورىسشا «سويلەسىپ» وتىردى. بالانىڭ قىلىعىن قىزىقتاپ جاقىن تۇرعان جاس جۇپ ەرلى-زايىپتى ەكەن, كەنەت جىگىتى ءسال يلىگىپ: «اپاي, كەلىنشەگىمنىڭ اياعى اۋىر ەدى. نەمەرەڭىزدى الدىڭىزعا الىپ, ورىن بەرەسىز بە؟» دەدى قىسىلا ءۇن قاتىپ. اپامىز موينىن دا بۇرماستان «نۋ ي چتو... ۋ نەە توجە نوگي بوليات» دەپ نەمەرەسىنىڭ باسىنان سيپاپ, ءمىز باقپاي ەمىرەنىپ وتىرا بەردى.
11 قىركۇيەك, 2017
اۋىل بالالارى القا-قوتان وتىرا قالىپ داڭقتى باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ سوعىستاعى ەرلىك-حيكاياسىن قىزدىرعاندا جەرلەسىمىزگە باتىر اتاعىن قازاقشا فاميلياسى ءۇشىن بەرمەپتى دەپ قىزىل كەڭىردەك بولىپ قالۋشى ەك!..
08 تامىز, 2017
كسرو-نىڭ ءبىر قيىرىنداعى مۋرماننان ەكىنشى قيىرىنداعى ۆلاديۆوستوكقا بەت العان 66 جاستاعى جەلاياق جۇگىرىپ كەلە جاتقان جولىنان بۇرىلىپ, ۇزىناعاشتا ەكى ساعات ايالدادى. تايلى-تاياعىمىز قالماي عاجاپ جاندى كورمەككە اۋداندىق پارتيا كوميتەتىنە – قازىرگىشە, اۋدان اكىمدىگىنە جينالدىق. ورىس اقساقالى جۇگىرۋدى 20 جىل بۇرىن باستاپتى, كەرەمەتى – ءبىر زاماندا الپىس ەكى تامىرىنا قۇرساۋ سالعان 10 شاقتى اۋرۋىنان قۇلان تازا ايىققان.
26 ماۋسىم, 2017