ول بىلاي دەيدى: «گازەت تىلشىلەرى ناعىز الاڭعاسارلارشا ساۋال قويىپ, نە بولسا سونى سۇرايدى. كۇنگە قاراپ تۇرىپ, وسى كۇن شاپاعىن شاشىپ تۇر ما دەيتىنىن قايتەرسىڭ؟» دەنە بىتىمىنە قولىنىڭ ۇزىندىعى سايكەس كەلمەيتىن, 213 سم شەڭبەردە كەز كەلگەن قارسىلاسىن شاق كەلتىرمەيتىن چارلز كۇندىز-ءتۇنى سوڭىنا ەرە ءجۇرىپ, مازالايتىن رەپورتەرلەرگە وسىلاي باعا بەرگەن. اتتەڭ, نەبارى 38 جىل عانا عۇمىر كەشكەن اتاقتى سونني ليستون جۋرناليست قاۋىمىنىڭ اقىماق تا ەمەس, الاڭعاسار دا ەمەس, كەيىپكەرى تۋرالى بولاشاق ماقالاسىنىڭ مازمۇنىن اشۋ ءۇشىن «ميى اشىپ», وي ۇستىندە تولعاتىپ, جۇلدىزدىڭ الدىندا بىرنەشە باعىتتا «امبەبەپ قىزمەت اتقارىپ تۇراتىن» ەرەكشە قاسيەتى بارىن بىلمەي كەتتى...
ۇنەمى وي ۇستىندە جۇرەتىن جۋرناليست دەگەن قاۋىم بار. ويسىز پەندە بولار ما؟ الايدا, جۋرناليست قاۋىمىنىڭ ەرەكشەلىگى – ونىڭ تاۋلىك بويىنداعى ويلاۋ قابىلەتىنىڭ امبەباپتىعى مەن جەدەلدىگى. نومىرگە سالىناتىن رەپورتاجدىڭ بۇتىندەلگەن باس-اياعى, تاقىرىبى, ەرتەڭگى ماقالانىڭ جوباسى مەن اۋقىمى, جارىققا كەشەگى شىققان ماقالاسىنىڭ «بۋى», ءدال وسى تۇستا اياقاستىنان كەلە قالاتىن ءنومىردىڭ كەزەكشىلىگى... تولىپ جاتقان تاعى باسقا دا تىرشىلىكتە ءجيى كەزدەسەتىن قولبايلاۋلار مەن وي ويلاۋلار كەيدە, سۇحبات الۋعا كەلگەن كەيىپكەرىنىڭ الدىندا ونى, سونني ليستون ايتقانداي, «ءبىرتۇرلى» مىنەزدە كورسەتىپ, تاڭعالدىرىپ تانىتارى انىق! «ادەبي ستيل مەن كوركەمدەپ جاقسى جازۋ ءجۋرناليستىڭ ۇلان-اسىر قىزمەتىنىڭ تيتتەي ءبىر بولشەگى عانا» دەگەندى ءباسپاسوز سالاسىنىڭ كەرەمەت بىلگىرى ءارى كەڭەسشىلىگى زور بريتاندىق جۋرناليست دەۆيد رەندالل دا بەكەر ايتپاعان-اۋ!
ۇكىمەت قايتادان دارالاپ رەسمي كۇندى بەكىتىپ بەرگەن كاسىبي مەرەكە ۇستىندە جوعارىداعىداي «كۇننىڭ شاپاعى» تۋرالى تاريحي دەرەك ەسكە تەكتەن-تەك تۇسكەن جوق. ونىڭ ۇستىنە بۇگىنگى كوبىمىز – ەكى ءداۋىر جۋرناليستيكاسىنىڭ كۋاگەرىمىز. ول كەزدە استانامىز – الماتى. بۇرىن-سوڭدى وي تۇگىلى سانامىزعا كىرمەگەن جۋرناليستەرمەن وتكىزىلەتىن «پرەسس-كونفەرەنتسيا» – ءباسپاسوز ءماسليحاتى دەگەن قۇبىلىس شىقتى. سيرەك كورسەتىلەتىن شەتەلدىك كينوفيلمدەر ارقىلى عانا كوزتانىس بولعان سول پرەسس-كونفەرەنتسيالارعا قاتىسىپ, «جاڭاعا بەيىمدەلىپ, ەركىن جۋرناليستيكا دەگەننىڭ قىر-سىرىنا ۇيرەنە باستاعانداي» بولىپ قالعانىمىزبەن, مۇنداي جيىندا قازاق تىلىندە ءبىر سۇراق قويىلىپ, وعان جاۋاپ قايتارىلسا, سونىڭ ءوزى ۇلكەن جەڭىسكە بالاناتىن. ادەتتەگىدەي ول جىلدارى دا ورىس ءتىلى الدا ءجۇردى. پرەزيدەنت نازارباەۆتىڭ ءوزى باستاپ قازاقشا سويلەگەننىڭ وزىندە بۇرىن-سوڭدى مۇنداي «شارشى الاڭعا شىعىپ باعىن سىناماعان كەشەگى كەڭەستىك تىلشىلەر», ايتەۋىر, ەڭسەنى باسقان ءبىر تىلسىم كۇش كەدەرگىسىنەن وتە الماي, كىبىرتىكتەپ جاتار ەدىك, وتىرىك ەمەس. مارات توقاشباەۆ, ومىرسەرىك جۇمان, اشىربەك كوپىشەۆ, تىلەكقابىل مىڭجاسار سىندى ارىپتەس اعالار – «مۇزجارعىش كەمەلەر» قاتىسپاعان كەيبىر جينالىستار «قازاق ءتىلىنسىز» وتەتىن. قازاقستانعا تاۋەلسىزدىك شاپاعاتىن شاشقان تۇستا بىرگە كەلگەن تۇرىكتىڭ اقمىلتىق ءتىلشىسى ەنەس جانسەۆەر ءبىز سەكىلدى كۇنىنە پرەزيدەنت رەزيدەنتسياسىنان باستاپ, كەم دەگەندە ەكى-ءۇش جەردە ۇزدىكسىز ءوتىپ جاتاتىن الگىندەي پرەسس-كونفەرەنتسيالاردا كوشتى قازاقشا باستاپ, ساۋالدى قازاقشا قوياتىن. قانداي جيىن بولماسىن, قانداي شەتەلدەن كەلگەن قوناق بولماسىن ول ساۋالدى قازاق تىلىندە جولدايتىن. مۇنى كورگەن «ءبىز دە ويانا باستادىق». بىردە سول ەنەسىمىز قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قورعانىس مينيسترىنە ادەتتەگىدەي مايدا قوڭىر داۋسىنا سالىپ ساۋال جولدار تۇستا «كۇرمەتتى پرەزيدەنت...» دەپ «جاڭىلىستى». «پرەزيدەنت ەمەس» گەنەرال ءتىلشىنىڭ بۇل قىلىعىنا تۋلاپ قالدى. ساسىپ-سالبىرايتىن ول ەمەس, ەكىنشى ساۋالىن دا قازاقشا قويدى. قازاقشا ءبىلىپ تۇرعانىمەن نامىسقوي ءمينيسترىمىز العان بەتىنەن قايتپاي «بارشامىزعا تۇسىنىكتى تىلدە» جاۋاپ قاتتى. قاراشاداي عانا تۇرىك بالاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك تاڭىندا قازاق ءتىلىنىڭ قامىن جەپ تۇرعانىن بىزدەن, قازاق ءتىلدى جۋرناليستەردەن باسقا ەشكىم شىن باعالاي المادى. ەڭ بولماسا «ءبىز سەكىلدى دە» ورىسشا جوق ەنەس جانسەۆەردىڭ 30 جىلعا جۋىق بۇرىن الماتىدا جاساعان ەرلىگى ەستەن كەتەر ەمەس.
قازىر ەلىمىزدىڭ باس گازەتى «Egemen Qazaqstan» گازەتىندە ءۇش ءتىلدى تىلشىلەر قىزمەت اتقارادى دەسەڭىز بىرەۋ سەنەر, بىرەۋ سەنبەس... پرەسس- كونفەرەنتسيالارداعى قازاقشانىڭ دا مىسى باسىم! ايتپاقشى, الەم جۋرناليستەرىنىڭ اراسىندا قاعيدات بوپ قالعان «جۋرناليست – الەمدەگى ەڭ ەڭبەكقور جالقاۋ ادام» ءسوزىن قالاي توپشىلار ەدىڭىز؟! شىركىن, قازاق جۋرناليستەرىنىڭ مەترى شەرحان مۇرتازانىڭ ايتقان «جۋرناليستەر دە اتان تۇيە سەكىلدى. ارقالاعانى التىن بولعانىمەن, جەگەنى جانتاق» دەگەن ءسوزىن شە؟!
مەرەكە, قۇتتى بولسىن ارىپتەستەر!
