دۇيسەنالى الىماقىن
دۇيسەنالى الىماقىن«Egemen Qazaqstan»
142 ماتەريال تابىلدى

سۇحبات • 13 قاراشا, 2025

«امەريكالىق وقۋشىلار قازاق تىلىنە قىزىعادى»

بۇگىندە قازاق جاستارى الەمنىڭ ءار قيىرىنا ساپار شەگىپ, ءوز بىلىمدەرى ارقىلى زور مۇمكىندىككە قول جەتكىزىپ جاتقانى كوڭىلگە قۋانىش سىيلايدى. سولاردىڭ ءبىرى – امەريكادا مۇعالىم بولىپ جۇمىس ىستەيتىن سالتانات سىرلىباەۆا. ءبىز بۇگىن وقىرمانعا تالاپتى جاس پەداگوگتەن العان شاعىن سۇحباتىمىزدى ۇسىنىپ وتىرمىز.

ميراس • 12 قاراشا, 2025

تامىرى تەرەڭ تۇركى مادەنيەتى

وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سامارقان قالاسىندا وتكەن يۋنەسكو باس كونفەرەنتسياسىنىڭ 43-سەسسياسى اياسىندا تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورى ۇيىمداستىرعان ءىس-شارادا العاش رەت تۇركى وركەنيەتىنىڭ تەرەڭدىگى مەن ۇلىلىعىن بەينەلەيتىن بىرەگەي جوبالاردىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى.

تانىم • 12 قاراشا, 2025

ەسەت كوتىبار ۇلى – باتىس زەرتتەۋىندە

ورتالىق ازيانى زەرتتەۋشى عالىم, بريتان قالامگەرى دەمەتريۋس چارلز دە كاۆانا بوۋلگەردىڭ (1853–1928) «ورتالىق ازيا پورترەتتەرى» اتتى 1880 جىلى لوندوندا جارىق كورگەن زەرتتەۋ كىتابىندا دوسمۇقامەد حاننان ياكوب حانعا دەيىنگى ارالىقتاعى ورتالىق ازيا تۇلعالارىنىڭ ءومىرى مەن دەرەكتەرى, ولاردىڭ ۇلت ازاتتىق كۇرەسى جولىنداعى ەڭبەكتەرى ناقتى دالەلدەرمەن جازىلعانىن اڭدادىق. وسى ەڭبەكتە اۆتور قازاق باتىرى ەسەت كوتىبار ۇلىنا ءبىر تاراۋ ارنايدى.

قوعام • 06 قاراشا, 2025

قازاق تىلىنە قۇشتار فرانتسۋز قىزى

كەيىنگى جىلدارى الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە قازاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىن شەتەل ازاماتتارىنىڭ قاتارى كوبەيىپ كەلەدى. اسىرەسە ەۋروپا, تۇركيا, قىتاي جانە اقش ەلدەرىندە قازاق ءتىلىن وقىتاتىن ارنايى ورتالىقتار, ونلاين كۋرستار مەن كلۋبتار اشىلىپ جاتىر. اقش-تاعى دجوردج ۆاشينگتون, گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتتەرى جانە اريزونا جوعارى وقۋ ورىندارىندا قازاق ءتىلى بويىنشا ارنايى باعدارلامالار ەنگىزىلگەن.

ءبىلىم • 05 قاراشا, 2025

زەردەلى زەرتتەۋشى

كەيىنگى جىلدارى وتاندىق عىلىمداعى زەردەلى جاس زەرت­تەۋشى­لەردىڭ جەتىستىكتەرىنە ءتانتى بولاسىز. سولار­دىڭ ءبىرى – قازاق ۇلتتىق قىز­دار پە­داگو­­گي­كا­­لىق ۋنيۆەر­­­­سيتەتىنىڭ وقىتۋشىسى, حي­ميا سالا­سىنان PhD ءمولدىر ءابدىرايىموۆا.

ارحيۆ • 04 قاراشا, 2025

اسا قۇرمەتتى مۇستافا...

قازاق تاريحىندا تانىمال سپورت شەبەرى رەتىندە اتى قالعان مۇستافا وزتۇرىك­تىڭ رۋحانياتقا دا جۇرەگى جاقىن بولعانى شىندىق. سپورت ساڭلاعى­نىڭ تىرشىلىگىندە كوپتەگەن قالامگەرمەن, ونەر ادامدارىمەن بىرگە جۇر­گەنى حاقىندا دا ءجيى ەستيمىز. سونىڭ ايعاعىنداي, بۇگىنگى جازبامىزدا ءبىز م.وز­تۇ­رىككە تارتۋ ەتىلگەن كىتاپتارداعى قولتاڭبالار تۋرالى ايتپاقپىز. بۇل دەرەك­تەردى مۇستافا وزتۇرىكتىڭ قىزى نەسليحان وزتۇرىك تۇركيا تورىنەن ارنايى جىبەردى.

ادەبيەت • 01 قاراشا, 2025

«ءتالتۇس» امەريكاعا دا جەتتى

زەردەلەپ كورسەك, مۋزىكا مەن ادەبيەتتىڭ ءۇنسىز ۇيلەسىمى كوپتەگەن ادەبي شىعارمادا كورىنىس تاپقان ەكەن. ونداعى تەرەڭ ەموتسيالاردى قوزعايتىن بولەكشە سەزىم, قوعامداعى ماسەلەلەردى قاز-قالپىندا سۋرەتتەيتىن ەرەكشە كۇش تە اق قاعاز بەتىندە سويلەگەلى تالاي عاسىردىڭ ءجۇزى بولىپتى. 

كورمە • 30 قازان, 2025

فرانكفۋرتتاعى حالىقارالىق كىتاپ كورمەسى

شىنى كەرەك, ادامزاتتىڭ وسى كۇنگى جەتىس­تىكتەرى كىتاپپەن تىكەلەي بايلانىس­تى. كەرەك دەسەڭىز, كەيبىر كىتاپ الەمدى وزگەرتۋگە تىكەلەي سەبەپكەر بولعان. مىسالى, گۋتەنبەرگ 1455 جىلى باسىپ شىعارعان العاشقى بيبليا ادامزات تاريحىنداعى باسپا ءداۋىرىنىڭ باس­تاۋىنا اينالدى. ول كىتاپ باسۋ ىسىندە توڭكەرىس جاساپ, ءبىلىم مەن مادەنيەتتىڭ تارالۋىن جىلدامداتتى. سودان بەرى ادام بالاسى تال بەسىكتەن جەر بەسىككە دەيىنگى ومىرىندە كىتاپتان قۇندىلىق تاپتى, ۇيرەندى, تابىسقا جەتتى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, كىتاپ ءومىردىڭ ءبىر بولشەگىنە اينالدى.

ادەبيەت • 22 قازان, 2025

«ءىبىلىس ءبيى»: ءۇمىت پەن ادام تاعىرى

جاقىندا عانا نوبەل سىيلىعىن قانجىعالاعان ماجارستاندىق جازۋشى لاسلو كراسناحوركايدىڭ الەمگە تانىمال رومانى ء«ىبىلىس ءبيى» – ادەبيەت پەن فيلوسوفيانىڭ ۇيلەسىمىنەن تۋعان ەرەكشە تۋىندى. اۆتور بۇل شىعارماسىندا بەلگىلى ءبىر بي ىرعاعىن ەسكە تۇسىرەدى. وسى ءبىر تۇيىق ءارى بەيما­لىم قۇرىلىم روماننىڭ ىشكى الەمىن, ونداعى كەيىپكەرلەر تاعدى­رى­نىڭ ءمانىن ايقىندايدى. كەيىپكەرلەر ءۇمىت قۋعان سايىن كۇيزە­لىسكە كوبىرەك تۇسەدى, قاشقان سايىن سول باياعى باستالعان جەرىنە قايتا ورالادى. قازاقتىڭ «دۇنيە – دوڭگەلەك» دەگەن ءبىر اۋىز ءسوزىنىڭ قانداي عالامدىق فيلوسوفياعا اينالعانىن ەسكە ءتۇسىرىڭىز.

ارحيۆ • 09 قازان, 2025

مۇستافا شوقايدىڭ اقش-تاعى كىتاپقا ەنگەن سۋرەتى

امەريكادا ءبىلىم الىپ جۇرگەندە جيناعان ۇلتىمىز تۋرالى دەرەكتەر قورجىنىن اقتارىپ, وقىرمانعا ۇسىنۋدان جالىق­پايمىز. ماقسات – قيلى كەزەڭ­دە تارىداي شاشىلعان قازاق­تىڭ الىستاعى دەرەك­تەرىن ەلگە جەتكىزۋ. بىردە ۆاشيڭ­تون قالاسىنداعى ەسكى كىتاپتار دۇكەنىنە باس سۇقتىم. ەكى قابات­تان تۇراتىن دۇكەن بۇكىل الەم­نىڭ رۋحاني بايلىعىن بويىنا جيناپ العانداي. سورەلەردە ءار ەلدىڭ تا­ري­حى مەن تاعدىرىنان سىر شەر­تە­تىن كىتاپتار دەستەلەنىپ تۇر.

ياندەكس.مەتريكا