عىلىم • 10 مامىر, 2023
شىنى كەرەك, قازىرگى ءاربىر عىلىمي زەرتتەۋگە تاجىريبە رەتىندە تىشقان ءجيى قولدانىلادى. مۇنىڭ سەبەبى نەدە؟ نە ءۇشىن تىشقان عىلىمي تاجىريبە بارىسىندا «قۇرباندىققا» كوپ شالىنادى؟ سويتسەك, مۇنىڭ الۋان ءتۇرلى سەبەبى بار ەكەن.
تاريح • 08 مامىر, 2023
اتاعى جەر جارعان, قالامگەرلەر «حەم» دەپ اتاعان ەرنەست حەمينگۋەيمەن سوڭعى رەت تىلدەسكەن كىسىنىڭ ەسىمى – سۆەن بريكەرتس. ول جازۋشىمەن تىلدەسىپ قالۋ ءۇشىن كوپ ىزدەنگەن, ءتىپتى بىرنەشە رەت مەسەلەسى قايتقان ءجۋرناليستىڭ ءبىرى. ول وسى ءبىر سۇحبات ءۇشىن كەنيانىڭ كەي-ۋەستىنە, پاريجگە, پامپلوناعا بارۋدان دا ەش ەرىنگەن ەمەس. سوسىن ولار «پاپپي الابۇعاسى» اتتى كىشكەنتاي بالىق تاعامدارىن ازىرلەيتىن مەيرامحانادا كەزدەسۋگە كەلىسەدى.
تەحنولوگيا • 04 مامىر, 2023
وسى جىلدىڭ قاڭتارىندا قولدانىسقا ەنىپ, تۇتاس الەمگە تەز تارالعان جاڭا تەحنولوگيالىق ءونىم ChatGPT (Generative Pre-Trained Transformer) ەكى-اق ايدىڭ ىشىندە 100 ملن-نان اسا پايدالانۋشىنى جينادى. وسىلايشا, وسى كۇنگە دەيىنگى ەڭ جىلدام تارالعان قوسىمشانىڭ ءبىرى اتاندى. OpenAI-دىڭ جەتىلدىرىلگەن چات-بوتى حالىقتىڭ جاساندى ينتەللەكتىگە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرعانى سونشا, ول تۋرالى بىلگىسى كەلەتىن, ءتىپتى ونى پايدالانىپ كورگىسى كەلەتىندەردىڭ سانى كۇن سايىن ارتىپ بارادى. بىراق جاڭا تەحنولوگيالىق ءونىمنىڭ قاۋىپسىزدىك تاۋەكەلدەرى بارىن بايىپتى تۇردە ويلاعاندار نەكەن-ساياق.
اباي • 03 مامىر, 2023
جۋىق جىلداردان بەرى شەتەلدە قازاق مادەنيەتى ورتالىقتارى اشىلىپ, سول ارقىلى ەلىمىزدىڭ مادەنيەتى مەن ادەبيەتىن, سالت-ءداستۇرىن وزگە ەلدەرگە ناسيحاتتاۋ, تانىستىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ كەلەدى. بۇل ورتالىقتاردىڭ ءبىرازى تىڭعىلىقتى تۇردە حالقىمىزدىڭ مادەنيەتىنىڭ كەرەگەسى كەڭەيۋىنە سەپتىگىن تيگىزىپ جۇرگەنى انىق. سولاردىڭ ءبىرى – اقش استاناسى ۆاشينگتون قالاسىنداعى اباي ورتالىعى.
قوعام • 02 مامىر, 2023
جۋىق جىلداردان بەرى شەتەلدە قازاق مادەنيەتى ورتالىقتارى اشىلىپ, سول ارقىلى ەلىمىزدىڭ مادەنيەتى مەن ادەبيەتىن, سالت-ءداستۇرىن وزگە ەلدەرگە ناسيحاتتاۋ, تانىستىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ كەلەدى.
قوعام • 30 ءساۋىر, 2023
قاداۋ-قاداۋ عاسىرلاردان بەرى ساقتالعان حالقىمىزدىڭ رۋحاني مۇراسى اتادان بالاعا جالعاسىپ كەلەدى. قاي داۋىردە بولسىن, ۇلتىمىزدىڭ وزىنە عانا ءتان سالت-ءداستۇرى مەن رۋحاني قازىناسى تاربيەلىك ماڭىزىن جويعانى جوق. سول ءۇشىن دە ونى ءبىز بۇگىنگى كۇندە ارنايى عىلىم رەتىندە زەرتتەپ, ۇرپاقتار ساناسىنا ءسىڭىرۋىمىز – كۇن تارتىبىندەگى ماسەلەنىڭ ءبىرى. ءبىز ءۇشىن سالت-ءداستۇر بايلىق, سارقىلماس مۇرا ەسەبىندە.
سۇحبات • 26 ءساۋىر, 2023
تۇپنۇسقادان تارجىمە – ۋاقىت تالابى
ادەبيەت پەن رۋحانياتتىڭ دامۋى ءۇشىن اۋدارمانىڭ, ونىڭ ىشىندە تۇپنۇسقادان اۋدارۋدىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە. ءبىز سول ارقىلى وزگە وزىق ەلدەردىڭ ادەبيەتىندە قانداي جاڭالىقتار مەن وزگەرىستەر بولىپ جاتقانىن, ولاردىڭ قالامگەرلەرى قانداي جاقسى تۋىندىلار جازعانىن وقىپ, ساراپتاپ, سانادا سالماقتاي الامىز. قازىر بىزدە تۇپنۇسقادان اۋداراتىندار بار ما, ولار نە ءبىتىرىپ جاتىر دەگەن ساۋالعا جاۋاپ ىزدەۋ ءۇشىن وسى سالادا ەڭبەكتەنىپ جۇرگەن اۋدارماشىلاردى سوزگە تارتتىق. كەزەكتى دوڭگەلەك ۇستەلىمىزگە اۋدارماشىلار – ماقسات دۇيىسماعامبەت (ورىس تىلىنەن اۋدارماشى), روزا مۇساباەۆا (نەمىس تىلىنەن اۋدارماشى), دوسىم زىكىريا (تۇرىك تىلىنەن اۋدارماشى), دينارا مازەن (اعىلشىن تىلىنەن اۋدارماشى), شولپان قىزايباەۆا (نەمىس تىلىنەن اۋدارماشى) قاتىسىپ وتىر.
ءوندىرىس • 26 ءساۋىر, 2023
تسيفرلىق تاڭبالاۋ: اياقكيىم باعاسى قىمباتتاعان جوق
2023 جىلعى 1 ساۋىردەن باستاپ اياقكيىمدى تاڭبالاۋ جانە قاداعالاۋ ەرەجەلەرى تولىق كۇشىنە ەندى. وسى كەزەڭدە ەلىمىزدە تاڭبالانعان اياقكيىم كولەمى 257 پايىزعا ءوستى. كاسىپكەرلەر تاڭبالاۋدىڭ ەنگىزىلۋى تاۋار باعاسىنىڭ وسۋىنە اسەر ەتپەگەنىن اتاپ ءوتتى.
ادەبيەت • 25 ءساۋىر, 2023
وتكەن كۇندەرگە قايىرىلا قاراساق, ءبارى – نوستالگيا. مەن 2008 جىلى ءۇرىمجى قالاسىنىڭ ماڭىندا ورنالاسقان سانجى دەيتىن شاھارداعى ۋنيۆەرسيتەتتە ستۋدەنتپىن. «مۇحتار شاحانوۆ شىڭجاڭعا كەلەدى ەكەن» دەگەن حابار تاراعالى ءبىز كۇن ساناي باستادىق. ماقساتىمىز – شاحانوۆتى ءوز كوزىمىزبەن كورۋ. سەبەبى, ول كەزدە قىتاي قازاقتارى اراسىندا اباي مەن مۇقاعالي ماقاتاەۆتان كەيىن مۇحتار شاحانوۆتىڭ ولەڭدەرى كوپ وقىلدى.
حالىق • 24 ءساۋىر, 2023
انا ءتىلى, «اباي جولى» جانە الينا
ول الەۋمەتتىك جەلىدەگى پاراقشالارىنىڭ ماڭدايىنا «قازاق ءتىلىن ناسيحاتتاۋشى» دەپ بادىرايتىپ جازىپ قويىپتى. وزىمەن سويلەستىك. «تەگىم – كورەي, ۇلتىم – نەمىس, ءتىلىم مەن رۋحىم – قازاق», دەپ جاۋاپ بەردى. سوسىن ونىڭ ونلاين ساباقتارى تۋرالى بەينەماتەريالداردى اقتارىپ كوردىك, مەملەكەتتىك ءتىلدى وزگەشە مەتوديكامەن ۇيرەتىپ ءجۇر ەكەن.