Taza.kz
Egemen Qazaqstan
Egemen Qazaqstan
24775 ماتەريال تابىلدى

ميراس • 27 جەلتوقسان, 2025

«قىرىق باتىر» قامقورلىققا ءزارۋ

كەڭەس بيلىگى كەزەڭىنىڭ العاشقى ءۇش ونجىلدىعىندا تۇركىتىلدى حالىقتاردىڭ باتىرلىق جىرلارىن جيناقتاپ زەرتتەۋ نازاردان تىس قالدى. بۇل جاعداي «ورىس حالقىنىڭ جانە تۇركىتىلدى ەلدەردىڭ باتىرلىق جىرلارى شىنايى تاريحي ۋاقيعالاردى باياندايتىن حالىقتىق شىعارمالار, ولاردىڭ قۇندىلىعىنىڭ نەگىزىن باتىرلىق رۋح پەن وتان قورعاۋ يدەياسى قۇرايدى» دەگەن عالىمدار 1936 جىلى تۇجىرىمدامانى قابىلداعاننان كەيىن وزگەردى. بۇل كەزدە ەۋروپادا گيتلەرلىك گەرمانيا باستاعان سوعىس ورىستەپ, كەڭەس وداعىنىڭ باتىس شەكاراسىنا جاقىنداعان ەدى. وسىنداي قىسىلتاياڭ جاعدايدا كوممۋنيستىك پارتيانىڭ يدەولوگتەرى وداقتىق ۇلتتاردىڭ قاھارماندىق ەپوستارىن كەڭەس حالقىن گيتلەرلىك باسقىنشىلارعا قارسى سوعىستا وتانىن قورعاۋعا جۇمىل­دىرۋعا, مايدانگەرلەردىڭ باتىرلىق رۋحىن كوتەرۋگە پايدالانۋدى كوز­دەدى. ءسويتىپ, تۇركىتىلدى حالىقتاردىڭ باتىرلىق جىرلارىن جيناقتاۋعا جول اشىل­عانداي بولدى. قازاق ەلىنىڭ باتىس ايماعىندا اۋىزشا تاراعان باتىر­لىق ەپوس-جىرلاردىڭ جاڭا زاماندا جاڭارۋىنا العىشارتتار تۋىندادى.

رۋحانيات • 27 جەلتوقسان, 2025

جازۋشىلار وداعىنىڭ جىل قورىتىندىسى

استانادا العاش رەت «جاس ادەبيەتتىڭ كوك­جيەگى» تاقىرىبىندا جازۋشىلار وداعىنىڭ جىل قورىتىندىسى ءوتتى. مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى مەن جازۋشىلار وداعى بىرلەسىپ ۇيىمداستىرعان ءىس-شارادا جازۋشىلار وداعىنىڭ 2025 جىلى اتقارعان جۇمىستارى قورىتىندىلانىپ, وتاندىق ادەبيەتتىڭ قازىرگى دامۋ باعىتى مەن الداعى جوسپارى تالقىلاندى.

ساراپتاما • 27 جەلتوقسان, 2025

كولىك نارىعى كوڭىل كونشىتە مە؟

2025 جىل وتاندىق اۆتوكولىك نارىعىنىڭ بۇكىل تاريحىنداعى ەڭ تابىس­تى بولدى. قازاقستاننىڭ اۆتوكولىك وداعىنىڭ دەرەگىنشە, بيىلعى قاڭتار-قاراشا ايلارىندا وتاندىق ديلەرلەردەن 207 مىڭ جاڭا اۆتوكولىك ساتىپ الىنعان. ءبىر قاراشانىڭ وزىندە 25 مىڭ جەڭىل كولىك ساتىلعان. بۇل نارىقتاعى ايلىق ساتىلىمنىڭ رەكوردتىق كورسەتكىشى بولىپ وتىر.

ماسەلە • 27 جەلتوقسان, 2025

سۋ قاۋىپسىزدىگى ءوزارا سەنىمگە تاۋەلدى

سۋ رەسۋرستارى XXI عاسىردىڭ ەڭ كۇردەلى گەوساياسي جانە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ماسەلەلەرىنىڭ بىرىنە اينالدى. كليماتتىڭ وزگەرۋى, حالىق سانىنىڭ ارتۋى, اۋىل شارۋاشىلىعى مەن ونەركاسىپتىڭ سۋعا تاۋەلدىلىگى مەملەكەتتەر اراسىنداعى ترانسشەكارالىق سۋ قاتىناستارىن بارىنشا شيەلەنىستىرىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اشحاباد فورۋمىندا بۇۇ جۇيەسىندە سۋ ماسەلەسىمەن تىكەلەي اينالىساتىن ارناۋلى حالىقارالىق ۇيىم قۇرۋ قاجەتتىگى تۋرالى كوتەرگەن باستاماسى – وسى جاھاندىق سىن-قاتەرلەرگە بەرىلگەن ۋاقتىلى ءارى جۇيەلى جاۋاپ.

قوعام • 27 جەلتوقسان, 2025

دارىگەرلەرگە العىس ايتامىن

پاۆلودار قالاسىندا 2022 جىلدان بەرى «اق سيسا» وڭالتۋ ورتالىعى جۇمىس ىستەيدى. بۇل ۇجىمدى بىلىكتى دارىگەر ايگەرىم قابىلبەكوۆا باسقارادى. ورتالىقتا ءتۇرلى سىرقات, جاراقاتپەن كەلگەن, ونىڭ ىشىندە سۇيەگىن سىندىرعان, ينسۋلت, ينفاركت العان ناۋقاستاردى وڭالتىپ, دەنساۋلىعىن جاقسارتۋ جۇمىسى جۇرگىزىلەدى.

ميراس • 27 جەلتوقسان, 2025

«دەگەندە بالقاديشا, بالقاديشا...»

اقان سەرىنىنىڭ «بالقاديشا» ءانى كوكشەتاۋ مەن اتباسار ­دۋاندارىندا بي بولعان اتام بەگەن ءبيدىڭ (بەكماعانبەت) دۇيسەنباي ۇلىنىڭ (1864–1950, بەگەن اۋىلى, زەرەندى اۋدانى), دوسى ىبىراي ءبيدىڭ (قاراوتكەل, زەرەندى اۋدانى) قىزى بالقاديشاعا ارنالعان. ونىڭ شىن ەسىمى – توكەن.

اباي • 27 جەلتوقسان, 2025

ۇرپاققا اماناتتالعان اسىل مۇرا

عالىمدار ابايتانۋدىڭ 136 جىلدىق (1889–2025) تاريحىن ءۇش كەزەڭگە ءبولىپ, سارالايدى. ولار: ابايتانۋدىڭ م.اۋەزوۆكە دەيىنگى كەزەڭى (1889–1934), وسى ءىلىمنىڭ نەگىزىن سالۋ جولىنداعى م.اۋەزوۆ كەزەڭى (1934–1961) جانە ودان كەيىنگى عىلىمي تالداۋلار مەن ىزدەنىستەر كەزەڭى. ۇلى اقىن شىعارماشىلىعىن زەرتتەۋ كەزەڭدەرىنىڭ مۇحتار ومارحان ۇلىنىڭ ەسىمىمەن «ۇكى­لەنۋى» ابايتانۋدىڭ ىرگە­تاسىن قالاپ, ونىڭ «ىعى زور» پاناسى بولعان عۇلامانىڭ تۋما تالانتى مەن قاجىر-قايراتى تۇرعىسىنان ابدەن زاڭدى.

زەردە • 27 جەلتوقسان, 2025

تايشىقوۆتىڭ تاعدىر-تالايى

قازاقتا «جاقسىنىڭ اتى, عالىمنىڭ حاتى ولمەيدى» دەگەن ءسوز بار. كەيىنگى ۇرپاققا رۋحاني قازىنا قالدىرعان باياناۋىل اۋدانىنىڭ تۋماسى قادىر باسپاق ۇلى تايشىقوۆتىڭ ءومىر جولى مەن ادەبي مۇرالارىن ناسيحاتتاۋ – بىزگە جۇكتەلگەن ۇلى مىندەت.

ساياسات • 27 جەلتوقسان, 2025

«قامقورلىق» ورتالىعىنىڭ قىزمەتىمەن تانىستى

سەنات توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆ ءبىر توپ دەپۋتاتپەن بىرگە استاناداعى الەۋمەتتىك نىساندار – «قامقورلىق» ەرتە ارالاسۋ جانە پسيحوالەۋمەتتىك وڭالتۋ ورتالىقتارىنىڭ قىزمەتىمەن تانىستى. مەكەمە ۇجىمدارىمەن كەزدەسۋدە مۇگەدەكتىگى بار بالالاردى وڭالتۋ, ولارعا قىزمەت كورسەتۋ جانە ورتاعا بەيىمدەۋ شارالارىن جەتىلدىرۋ ىسىنە قاتىستى وزەكتى ماسەلەلەر تالقىلاندى.

ساياسات • 27 جەلتوقسان, 2025

سالالىق ىنتىماقتاستىق ورنىعا ءتۇستى

پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى رومان سكليار قىتايعا جۇمىس ساپارى بارىسىندا حانچجوۋ قالاسىندا چجەتسزيان پروۆينتسياسى پارتيا كوميتەتىنىڭ حاتشىسى ۆان حاو مىرزامەن, سونداي-اق قىتايدىڭ جەتەكشى ونەركاسىپتىك كومپانيالارىنىڭ باسشىلارىمەن كەزدەسۋلەر وتكىزدى.

ياندەكس.مەتريكا