«اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ باسقارما توراعاسى ابىلاي مىرزاحمەتوۆ: «بيزنەستى باسەكەگە ۇيرەتەدى»

كەشە پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە  وتكەن كەزەكتى ءباسپاسوز ءماسليحاتىنا «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ باسقارما توراعاسى ابىلاي مىرزاحمەتوۆ قاتىستى. ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا اڭگىمە وزەگى تەڭگە باعامىنىڭ تومەندەۋى توڭىرەگىندە ءوربىدى. ارينە, قازىرگى جاعداي كىم-كىمگە دە وڭاي ءتيىپ وتىرعان جوق. دوللار باعاسىنىڭ قۇبىلمالى جاعدايى قاراپايىم حالىقتى بىلاي قويعاندا, كاسىپكەر قاۋىمدى ءبىراز كۇپتى كوڭىلگە سالعانى شىندىق. سەبەبى, ۇكىمەتپەن قاتار جەكە كاسىپكەرلەردىڭ ال­دىندا دا ءدال وسىنداي قيىنداۋ شاقتا زور جاۋاپكەرشىلىك جۇگى تۇرعانى انىق. ويتكەنى, تەڭگە باعامىن تومەندەتۋدەگى تۇرتكى بولعان ءبىر سەبەپ وسى كاسىپكەرلەرگە تايانعان تىعىرىقتان شىعۋدىڭ جولى بولاتىن. ارينە, ۋاقىت تالابىنان تۋعان ءماجبۇرلى شەشىم وسى. ءيا, ابىلاي مىرزاحمەتوۆ تەڭگە باعامىنىڭ تومەندەۋى وتاندىق بيزنەستىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن كوتەرۋگە, قوسىمشا ءتۇسىم الۋعا, ەڭ باستىسى, جۇمىس ورىندارىن ساقتاپ قالۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنى تۋرالى بۇعان دەيىن دە ايتقان بولاتىن. ۇكپ باسقارما توراعاسى بۇل تەڭگە قۇنىن تومەندەتۋ قاجەتتىگىنىڭ ۇزاق تالداۋ­دان ءوتىپ, تالقىعا تۇسكەنىن ايت­قان. «ەكسپورتشىلار قولدادى, ال شاعىن جانە ورتا بيزنەستە كەيبىر سالالاردىڭ كەي دۇنيەلەردەن ايىرىلىپ قالۋى ءمۇم­كىن دەگەن قاۋىپ بولدى. سەبەبى, بىرەۋدە ۆاليۋ­تالىق كرەديت بار, ۆاليۋتالىق ءتۇسىمى جوق دەگەندەي. بۇل جاعدايدى دا تالداۋدان وتكىزدىك, جۇگىنۋىنە بولاتىن جەدەل شتاب قۇردىق. اپتا سايىن دەرلىك ۇكىمەت باسشىلىعىمەن, بارلىق مينيسترلەرمەن بايلانىستا بولدىق, بۇل اقپاراتتى جەت­كىزىپ, بىرگە تالقىلادىق. وسى جارتىجىل­دىقتا جاعداي ناشارلاي باستادى. شوب با­عام تۇزەتىلۋ قاجەتتىگىنە تاپ بولدى. سوندىقتان, تەڭگە باعامىنا قاتىستى شە­شىمدى بيزنەس وكىلدەرى قولدايتىنىن جەتكىزدى, دەدى ول. بريفينگ بارىسىندا ابىلاي مىر­زاحمەتوۆ تەڭگە باعامىنىڭ وزگەرىسى ساتىندە كاسىپكەرلەرگە قاتىستى قانداي شارالار قابىلداناتىنىن اڭگىمەلەدى. سونداي-اق, تاۋار باعاسىن تۇراقتى ۇستاپ تۇرۋعا قاتىستى مىسالدار ايتىلدى. سونىمەن قاتار, ا.مىرزاحمەتوۆ حالىققا قاجەتتى الەۋمەتتىك تاۋارلار قۇنىن نارىقتىق جولمەن قاداعالاۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. رەسەيمەن ورتاق نارىقتا بولعاننان كەيىن, اسىرەسە, تاماق ونەركاسىبى سالالارىنداعى باسە­كەلەستىك شارالارى بىردەي بولۋى ءتيىس. ماسەلەن, تەڭگە باعامى ەركىن اينالىمعا جىبەرىلگەنگە دەيىن رەسەيلىك تاۋاردىڭ قازاقستاندىق تاۋاردان ورتاشا قۇنى 30 پايىزعا قىمبات بولعان. بىراق قازىرگى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ تاۋارلاردىڭ باعاسىن ولارمەن بىردەن تەڭەستىرۋگە بولمايدى. «ونى بىردەن 100 پايىز رەسەيلىك تاۋار قۇنىمەن بىردەي قىلايىق دەگەن ساياسات جوق. ول مەنىڭشە, دۇرىس ەمەس. ودان كە­يىن ەلباسىمىز ەشكىمگە دە وتاندىق تاۋار قۇنىن كوتەرمەۋ كەرەك دەگەن ماقسات جۇك­تەگەن جوق. مەملەكەت باسشىسىنىڭ جال­پى ايتقانى, وتاندىق كاسىپكەرلەردىڭ تۇتىنۋشىلاردىڭ, قوعامنىڭ الدىنداعى الەۋ­مەتتىك جاۋاپكەرشىلىگىن سەزىنۋى. ياعني, باعانى كۇرت وسىرمەۋ. ەگەر تاۋارىڭىز يم­پورت بولسا, وندا كوتەرۋگە بولادى. بىراق يمپورت اكەلەتىن ساۋدا ۇيىمدارىنىڭ, نە بول­ماسا كومپانيانىڭ ءوز قويماسىندا ءبىر ايلىق ەسكى باعامەن اكەلگەن تاۋارى بولا­دى. سوندىقتان بىردەن تاۋار باعاسىن كو­تەرۋ بيزنەستىڭ حالىق الدىنداعى الەۋ­مەتتىك جاۋاپكەرشىلىگىنە جاتپايدى»,  دەدى ول. ارينە, مەملەكەت ءوز تاراپىنان نە­گىزگى حالىققا قاجەتتى الەۋمەتتىك تاۋارلارعا قاداعالاۋ جاسايدى. بىراق ونىڭ دا نارىقتىق جانە اكىمشىلىك جولى بار. «بىزدىڭشە, نارىقتىڭ جولىن تاڭداعان ءجون. ءبىز جىل سايىن وسىنداي جاعداي بولعاندا اكىمشىلىك جولدى ىسكە قوسامىز. اكىمدىكتەر بازارلاردى, دۇكەندەردى ارالاپ, باعانى كوتەرمە دەپ ايتادى. مەنىڭشە, بۇل نارىقتىق ساياساتقا جاتپايدى»,  دەدى باسقارما توراعاسى. سوندىقتان حالىققا قاجەتتى الەۋمەتتىك تاۋارلار قۇنىن نارىقتىق جولمەن قاداعالاۋ قاجەت. دينارا بىتىكوۆا, «ەگەمەن قازاقستان».