م.اشىمباەۆ اتاپ وتكەندەي, قازىرگى جاھاندىق تۇراقسىزدىق پەن قارقىندى تەحنولوگيالىق وزگەرىستەر جەدەل بەيىمدەلۋدى, ءتيىمدى باسقارۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋدى تالاپ ەتىپ وتىر. وسىعان بايلانىستى مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن ەلدىڭ كونستيتۋتسيالىق-قۇقىقتىق جانە ينستيتۋتسيونالدىق نەگىزدەرىن جاڭعىرتۋ ۇدەرىسى قولعا الىندى. بۇل قادامنىڭ باستى ماقساتى – مەملەكەتتىڭ ورنىقتى دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ جانە ساياسي جۇيەنى تەرەڭ دەموكراتيالاندىرۋ. وسى تۇرعىدا سەنات توراعاسى مەملەكەتتىڭ جاڭا مودەلىن قالىپتاستىراتىن نەگىزگى باعىتتارعا توقتالدى.
«جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسى – ەل بولاشاعىنىڭ مانيفەسى جانە پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ساياسي جۇيەنى جاڭعىرتۋ باعدارىنىڭ دايەكتى جالعاسى. اتا زاڭ جوباسى, ەڭ الدىمەن, قوعامدىق كەلىسىم مەن ۇلتتىق بىرلىك قاعيداتتارىنا تابان تىرەپ, مەملەكەتتىڭ ۇزاقمەرزىمدى دامۋ باعىتىن ايقىندايدى. قۇجاتتا ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى نىعايتۋعا, مەملەكەتتىك ءتىلدى دارىپتەۋگە جانە پاتريوتتىق قۇندىلىقتاردى قولداۋعا ايرىقشا ءمان بەرىلگەن. ادام كاپيتالى ەل كەلەشەگىنىڭ بەرىك ىرگەتاسى رەتىندە جاريالانعان كونستيتۋتسيا ەلىمىزدىڭ ءبىلىم, عىلىم جانە يننوۆاتسياعا نەگىزدەلگەن دامۋ جولىنا ءتۇسىپ, وزىق مەملەكەتتەردىڭ قاتارىنا قوسىلۋدى كوزدەيتىن ۇمتىلىسىن ايقىن كورسەتەدى. جالپى, قۇجاتتاعى بارلىق نورما – ۇزاقمەرزىمدى مەملەكەتتىك ستراتەگيالارعا ارنالعان ىرگەلى قۇقىقتىق نەگىز», دەدى م.اشىمباەۆ.
سەنات سپيكەرىنىڭ ايتۋىنشا, رەفەرەندۋم وتكىزۋ بارلىق باعىتتا جاڭا تاريحي كەزەڭنىڭ باستالاتىنىن بىلدىرەدى. بۇل قادام پارتيالىق جۇيەنى, ءماسليحاتتاردىڭ الەۋەتى مەن ازاماتتىق ديالوگ ينستيتۋتتارىن نىعايتۋعا سەرپىن بەرىپ, ورتالىق پەن وڭىرلەر اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ بەرىك ءارى ءتيىمدى ۆەرتيكالىن قالىپتاستىرۋعا جول اشادى. كونستيتۋتسيانى جاڭارتۋ ارقىلى جاھاندىق وزگەرىستەرگە بەيىمدەلۋ ساياسي ارحيتەكتۋرانى عانا ەمەس, قوعامنىڭ الەۋمەتتىك نەگىزدەرىن دە تەرەڭ ترانسفورماتسيالاۋعا قاجەتتى العىشارتتاردى قامتاماسىز ەتەدى.
سونىمەن قاتار م.اشىمباەۆ زاڭنامالىق جاڭاشىلدىقتاردى تابىستى ىسكە اسىرۋ جاستاردىڭ بەلسەندى قاتىسۋىنا, ولاردىڭ ءبىلىم دەڭگەيىنە جانە ەل تاعدىرى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى ءوز موينىنا الۋعا دايىندىعىنا تىكەلەي بايلانىستى ەكەنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.
«جاڭا كونستيتۋتسيانىڭ نەگىزگى باسىمدىعى – ادام جانە ونىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن, زاڭدى مۇددەلەرىن قورعاۋ. كونستيتۋتسيالىق رەفورما كەلەشەك ۇرپاقتىڭ وركەندەۋىنە جانە جاستاردىڭ الەۋەتىن تولىق اشۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ۇزاقمەرزىمدى بەرىك نەگىز قالىپتاستىرادى. وسىنداي جاعدايدا جاستاردىڭ ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىگى الدىڭعى ورىنعا شىعادى. ادىلەتتى قازاقستاندى قۇرۋ ىسىنە بەلسەندى ارالاسۋ, جاڭعىرتۋ ۇدەرىسىنە اتسالىسۋ, ديالوگ پەن جاسامپازدىق مادەنيەتىن دامىتۋ – ۋاقىت تالابى. بۇل جولدا پرەزيدەنت ۇسىنعان «ادال ازامات» تۇجىرىمداماسى ماڭىزدى باعدار بولادى. ول ابايدىڭ «تولىق ادام» ىلىمىنە سۇيەنە وتىرىپ, ەڭبەكقورلىقتى, ادالدىقتى, كاسىبيلىكتى, ۇزدىكسىز ءبىلىم الۋدى جانە وتانسۇيگىشتىكتى ءاربىر ازامات ءۇشىن تۇبەگەيلى قۇندىلىقتار رەتىندە دارىپتەيدى», دەدى سەنات توراعاسى.
پالاتا سپيكەرى سەنات جانىندا بەس جىلدان اسا ۋاقىتتان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان ساراپشىلار كلۋبى مەن تالداۋ مەكتەبىنىڭ قىزمەتىنە دە توقتالدى. بۇل الاڭدار ءارتۇرلى سالاداعى جاس مامانداردىڭ ساراپتامالىق قابىلەتىن جەتىلدىرۋگە, كاسىبي ويلاۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان. كەزدەسۋدە قاتىسۋشىلار تسيفرلىق قۇقىقتاردى قورعاۋ, عىلىم مەن تەحنولوگيانى دامىتۋ جانە وزگە دە وزەكتى باعىتتارعا قاتىستى ماسەلەلەر بويىنشا پىكىر الماستى.
كونستيتۋتسيالىق وزگەرىستەردى تالقىلاۋعا ارنالعان ءىس-شاراعا جەتەكشى عالىمدار, اكادەميالىق قاۋىمداستىق وكىلدەرى, مەملەكەتتىك باسقارۋ سالاسىنىڭ ساراپشىلارى مەن ەۇۋ وقىتۋشىلارى مەن دوكتورانتتارى قاتىستى.