كوللاجدى جاساعان – زاۋرەش سماعۇل, «ەQ»
قالاي باستالدى؟
امينە قادىر وقۋشى كەزىنەن-اق العىر بولعان. سونىڭ ناتيجەسىندە مەكتەپ باعدارلاماسىن ەكى جىل ەرتە ءتامامداپ, 16 جاسىندا شەتەلگە قۇجات تاپسىرادى. ءسويتىپ, بوسنيا جانە گەرتسەگوۆينانىڭ استاناسى ساراەۆودا ورنالاسقان International Burch University گرانتىن يەلەنەدى. وسىلايشا, ول 19 جاسىندا باكالاۆر ديپلومىن قولىنا العان. كەيىن باسقا دا مەملەكەتتەردە ءبىلىمىن شىڭداپ, 2017 جىلى نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنە وقىتۋشى-اسسيستەنت رەتىندە جۇمىسقا ورنالاسادى. مىنەكي, وسى كەزدە بولاشاق ستارتاپتىڭ العاشقى ۇشقىندارى پايدا بولعان ەدى.

«2019 جىلى بوپەلى بولدىم. دەكرەتكە شىققان كەزدە ەكى نارسەنى قاتار ويلادىم: ۇيدە وتىرىپ-اق تابىس تابۋ كەرەك. بىراق بالامنان الىس كەتكىم كەلمەيدى. سول ساتتە «نەگە ونلاين وقىتپاسقا؟» دەگەن وي كەلدى. وسىلايشا, ءوز قاراجاتىما اعىلشىن جانە تۇرىك تىلدەرىنەن, سونداي-اق «IELTS», «SAT» جانە شەتەلگە وقۋعا تۇسۋگە دايىندىق بويىنشا ونلاين مەكتەپ اشتىم. العاشىندا ساتۋدان باستاپ, ساباق ءوتۋ مەن مەنتورلىققا دەيىن ءبارىن ءوزىم اتقاردىم. كەيىن جۇمىس جۇيەلەنىپ, وقىتۋشىلار كومانداسى قالىپتاستى. ءبىز كوبىنە اۋىلدار مەن شاعىن قالالارداعى جاستارعا كوڭىل بولە باستادىق. پلاتفورما ىسكە قوسىلعاننان كەيىن بىرنەشە ايدىڭ ىشىندە اي سايىن كەمىندە 50 وقۋشىعا تۇراقتى تۇردە قىزمەت كورسەتەتىن دەڭگەيگە جەتتىك. بىراق مەن بۇدان دا كوبىرەك ادامعا كومەكتەسكىم كەلدى. مەنتورلىق مۇمكىندىك بارىنە قولجەتىمدى بولۋى كەرەك دەپ سانايمىن. الايدا ءبىلىم بەرۋ ورتالىقتارى اتقاراتىن بارلىق قىزمەتتى ءبىر جەرگە بىرىكتىرەتىن پلاتفورما جوق ەكەنىن بايقادىم. ءسويتىپ, ونى ءوزىم جاساۋعا بەل بۋدىم. وسىلايشا, «YerAI Mentor» پايدا بولدى», دەيدى ءا.قادىر.
كەيىن ستارتاپ يەسى «Astana Hub» ۇيىمداستىرعان «AI’preneurs» باعدارلاماسىنا قاتىسىپ, ەكىنشى لەك قورىتىندىسىنا دەيىن وتكەن. ول وسى تەحنوپاركتە ءجۇرىپ شەتەلدە وقۋعا نيەتتى تالاپكەردى باسىنان اياعىنا دەيىن جەتەلەيتىن تولىققاندى تسيفرلىق مەنتور جاساۋ تۋرالى ناقتى شەشىم قابىلداپتى. جوبانىڭ العاشقى كەزەڭىندە امينە ءونىمنىڭ كوپ جۇمىسىن ءوزى اتقارعان. ديزاينىن ويلاستىرىپ, جۇيەنىڭ لوگيكاسى مەن ارحيتەكتۋراسىن قۇرىپ, جاساندى ينتەللەكتىنى ينتەگراتسيالاعان. ول تەحنيكالىق ءبىلىمى تەرەڭ بولماعانىن دا جاسىرمايدى. دەگەنمەن ۋنيۆەرسيتەتتەن بەلگىلى ءبىر IT بازانى الىپ شىققانىن, ال جەتىسپەيتىن داعدىلاردى كەيىن ءوز بەتىمەن مەڭگەرگەنىن ايتادى. قازىر جۇيەدە «IELTS» دايىندىعى, ەسسە جازۋ, گرانتقا باعىتتاۋ, ۆيزا راسىمدەۋگە قاتىستى بولىمدەر بار. پلاتفورما قازاق, ورىس, اعىلشىن تىلدەرىندە قولجەتىمدى.
قازىر قاي كەزەڭدە؟
قازىر «YerAI Mentor» قالىپتاسقان پلاتفورما رەتىندە جۇمىس ىستەپ تۇر. ءا.قادىردىڭ ايتۋىنشا, جۇيە ەكى باعىتتى بىرىكتىرەدى. ءبىرى – تالاپكەرگە جول كورسەتەتىن مەنتورلىق ءتاسىل. ەكىنشىسى – جاساندى ينتەللەكتىگە سۇيەنگەن تەكسەرۋ مەن باعىتتاۋ. پلاتفورماداعى قىزمەتتى بىرنەشە باعىتقا ءبولىپ تۇسىندىرۋگە بولادى.
العاشقىسى – اۋىزشا اعىلشىنشاعا ارنالعان ءبولىم. مۇندا «IELTS Speaking»-ءتىڭ تولىق ۇلگىسى بار. سونىمەن قاتار كۇندەلىكتى سويلەۋدى دامىتۋعا ارنالعان جاتتىعۋلار جانە ۆيزا سۇحباتىن قايتالاپ پىسىقتايتىن جۇيە ەنگىزىلگەن. نۇسقاۋلىقتارى ءۇش تىلدە بەرىلگەنىمەن, سويلەسۋ تاجىريبەسى اعىلشىن تىلىندە وتەدى.
ەكىنشىسى – جازبا جۇمىستى تەكسەرەتىن قۇرال. بۇل «IELTS Writing» فورماتىنداعى ءماتىندى قاراپ شىعادى. قۇرىلىمى دۇرىس پا, ويى جيناقى ما, دالەلدەرى جەتكىلىكتى مە – سونىڭ بارىنە نازار اۋدارىپ, كەمشىن تۇسىن كورسەتەدى.
ءۇشىنشىسى – تۇيىندەمە دايىنداۋ ءبولىمى. مۇندا تالاپكەرگە تۇيىندەمەسىن حالىقارالىق تالاپقا ساي ىقشامداپ, دۇرىس فورماتقا تۇسىرۋگە كومەكتەسەدى. قانداي اقپاراتتى العا شىعارۋ كەرەك, نەنى قىسقارتۋ كەرەك دەگەندەي ناقتى ۇسىنىس بەرەدى.
ءتورتىنشىسى – وقۋ ورنى مەن گرانتتى ىرىكتەۋ جۇيەسى. پايدالانۋشىنىڭ ءپروفيلىن الىپ, بازاداعى دەرەكتەرمەن سالىستىرادى.
بەسىنشىسى – ەسسە قۇراستىرۋعا ارنالعان كومەكشى. بۇل قۇرال اۋەلى تالاپكەرگە سۇراق قويادى. سول جاۋاپتارعا قاراپ ەسسەنىڭ قۇرىلىمىن ۇسىنادى. قاي جەرىن ناقتىلاۋ كەرەك, ويدى قالاي جۇيەلەۋگە بولادى, ءماتىندى قايتىپ نانىمدى ەتۋ كەرەك دەگەن باعىت بەرەدى.
پلاتفورمادا ۆيزا سۇحباتىنا دايىندىق تا قاراستىرىلعان. اقش ۆيزاسىنا قاتىستى تيپتىك سۇراقتار مەن ءجيى جىبەرىلەتىن قاتەلەر كورسەتىلەدى. جاساندى ينتەللەكتىمەن «سۇحباتتاسىپ», جاۋاپتى قايتا-قايتا شىڭداۋعا مۇمكىندىك بار. قازىر ۇلىبريتانيا, كانادا, اۋستراليا ۆيزاسىنا ارنالعان جاتتىقتىرۋ ءبولىمى دە قولجەتىمدى.
تاعى ءبىر ماڭىزدى قاباتى – بازا. جۇيەدە 500-دەن اسا شەتەلدىك ۋنيۆەرسيتەت پەن 73 حالىقارالىق شاكىرتاقى جيناقتالعان. كوماندا ۇستاناتىن ءتاسىلدىڭ ءبىرى – «كوپ نۇسقامەن» ءجۇرۋ. تالاپكەر 3–5 ەلدەگى 20-دان اسا ۋنيۆەرسيتەتكە قاتار قۇجات تاپسىرادى. مۇندايدا 4-تەن 18-گە دەيىن رەسمي قابىلداۋ حاتىن الۋعا مۇمكىندىك مول. قىزمەت اقىسى جازىلىم ارقىلى تولەنەدى. اپتالىق, ايلىق, توقساندىق, جىلدىق نۇسقالارى بار.
ەندىگى مەجە قانداي؟
«YerAI Mentor» كومانداسى ەندى ءونىمدى شەتەل نارىقتارىنا شىعارۋدى كوزدەپ وتىر. قازىر پلاتفورمانى جۇزدەگەن ادام قولدانادى. اۋديتوريانىڭ 70 پايىزىن ەل ازاماتتارى, 30 پايىزىن موڭعوليا جاستارى قۇرايدى. بۇل جوبانىڭ سىرتقى نارىققا سۇرانىسى بارىن كورسەتەدى.
كەلەسى ۇلكەن قادام – ەۋروپاعا جول اشۋ. كوماندا گەرمانياداعى «Constructor University» ۇيىمداستىراتىن «Constructor Start Acceleration Program» باعدارلاماسىنا ىرىكتەلگەن. بايقاۋعا 1680 ستارتاپ قاتىسىپ, سونىڭ ىشىنەن 26 جوبا عانا وتكەن. سول تىزىمدە «YerAI Mentor» دا بار. جوبا اۆتورلارى مۇنى ەۋروپالىق نارىقتى سىناپ كورۋگە, حالىقارالىق سەرىكتەستەر تابۋعا مۇمكىندىك دەپ وتىر. «Demo Day» كەزىندە جوبانى ينۆەستورلار مەن ەۋروپالىق ۆەنچۋرلىق قورلارعا تانىستىرۋ جوسپارلانعان.
قارجىلاندىرۋ جاعى دا كۇن تارتىبىندە تۇر. قازىر ستارتاپ pre-seed (باستاپقى) كەزەڭىندە. سوندىقتان كوماندا ينۆەستيتسيالىق ۇسىنىستارعا اشىق ەكەنىن ايتادى. جەرگىلىكتى ءارى حالىقارالىق بيزنەس وكىلدەرىمەن كەلىسسوز جۇرگىزىپ جاتىر. نەگىزگى ماقسات – كوماندانى كۇشەيتۋ, جاڭا جي قىزمەتتەرىن قوسۋ, پلاتفورما مۇمكىندىگىن كەڭەيتۋ.
ءا.قادىردىڭ پايىمىنشا, تالاپكەرگە ەڭ قيىن ماسەلە ۋنيۆەرسيتەتكە ءتۇسۋ ەمەس, تولىق نەمەسە جارتىلاي شاكىرتاقى ۇتىپ الۋ. سوندىقتان جوبا الداعى ۋاقىتتا گرانت ىزدەۋ مەن ءوتىنىم بەرۋدى جەڭىلدەتەتىن باعىتتى كۇشەيتپەك.
ء«بىر گرانتپەن شەكتەلمەۋ كەرەك. ءوتىنىشتى بىرنەشە ەلگە قاتار تاپسىرۋ قاجەت. دايىندىقتى 10-11 سىنىپتا عانا ەمەس, ەرتەرەك باستاعان دۇرىس. ءتىل دەڭگەيىن كوتەرۋ, تەستىلەۋگە دايىندالۋ, سونىمەن قاتار جەكە پورتفوليونى قالىپتاستىرۋ قاتار جۇرۋگە ءتيىس. ۋنيۆەرسيتەت باعاعا قاراپ قانا شەشىم شىعارمايدى. تالاپكەردىڭ مىنەزى, قىزىعۋشىلىعى, قاتىسقان جوبالارى, قوعامعا قوسقان ۇلەسى دە ەسكەرىلەدى. سوندىقتان جەتىستىكتى ۇمىتپاي جازىپ ءجۇرۋ, كەيىن ونى جاقسى ەسسەگە اينالدىرۋ ماڭىزدى», دەيدى جوبا جەتەكشىسى.