ايماقتار – ەرەكشە نازاردا
2025 جىلى 95 ەلدى مەكەندە 350 مىڭ ادام گازعا قول جەتكىزسە, 2026 جىلى تاعى 41 ەلدى مەكەنگە گاز بەرىلەتىن بولادى. ماسەلەن, ەگەر 2024 جىلدىڭ 1 قاڭتارىندا ەل تۇرعىندارىنىڭ 62%-ى گازبەن قامتاماسىز ەتىلسە, 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسىندا بۇل كورسەتكىش 64,2%-عا دەيىن ءوستى. بۇل رەتتە, ىشكى نارىقتا گاز تۇتىنۋ كولەمى ۇنەمى ءوسىپ كەلەدى: جىل قورىتىندىسىندا ءتيىستى مەجە 20,4 ملرد تەكشە مەتردى قۇرادى. ءىرى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ, جاڭا ماگيسترالدىق گاز قۇبىرلارىن قوسۋ ارقاسىندا جۇزدەگەن ەلدى مەكەندە ءومىر سۇرۋگە قاجەت قولايلى جاعداي جاسالىپ, قارقىندى دامۋعا مۇمكىندىك تۋدى.
2025 جىلى گاز ماماندارى ءۇشىن ەڭ ماڭىزدى وقيعالاردىڭ ءبىرى «تالدىقورعان – ءۇشارال» گاز قۇبىرى قۇرىلىسىنىڭ مەرزىمىنەن بۇرىن, 1 جىل, 4 ايدا اياقتالۋى بولدى. جوبانى ىسكە اسىرۋدىڭ ارقاسىندا جەتىسۋ وبلىسىنىڭ 84 ەلدى مەكەنى گازعا قوسىلاتىن بولادى, بۇل ءوڭىردى گازداندىرۋ دەڭگەيىن 56,5%-دان 76%-عا دەيىن كوتەرۋگە جول اشادى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن «سارىارقا» گاز قۇبىرىنىڭ 1-كەزەڭىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا استانانىڭ اينالاسىندا ورنالاسقان ەلدى مەكەندەردى گازداندىرۋ جۇمىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر. «QazaqGaz Aimaq» كومپانياسى ماماندارىنىڭ بەلسەندى اتسالىسۋىمەن نۇرلى, تالاپكەر, قوياندى, ى.التىنسارين, اققايىڭ ەلدى مەكەندەرىندەگى 35 مىڭ ادام گاز يگىلىگىن كورە باستادى. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ قاتىسقان تەلەكوپىر بارىسىندا قوسشى قالاسى گازعا قوسىلدى. ءسويتىپ, قالاداعى 31 مىڭ تۇرعىن «كوگىلدىر وتىنعا» قوسىلۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدى.
وركەندەۋ كىلتى – گاز ءترانزيتى
حالىقارالىق گاز ءترانزيتى كولەمىنىڭ ۇلعايۋى 2025 جىلى كومپانيانىڭ وپەراتسيالىق, قارجىلىق كورسەتكىشتەرىن جاقسارتۋعا ىقپالىن تيگىزدى. جىل قورىتىندىسىندا ماگيسترالدىق تاسىمالداۋ كولەمى جوسپاردان 5%-عا ارتىق ورىندالدى, ەكسپورت جەتكىزىلىمدەرى ءوستى, حالىقارالىق ترانزيتتەن تۇسەتىن كىرىس ۇلعايدى.
گاز تاسىمالداۋدىڭ جالپى كولەمى 88,3 ملرد تەكشە مەتردى قۇراپ, ونىڭ 53,2 ملرد تەكشە مەترى «ورتالىق ازيا – ورتالىق», «وداق – ورىنبور – نوۆوپسكوۆ», «بۇحارا – ورال» ماگيسترالدىق گاز قۇبىرلارى ارقىلى وتەتىن ترانزيتكە تيەسىلى بولدى. بۇل دەگەنىڭىز, ۇلتتىق كومپانيا قىزمەتىندە ترانزيت باعىتىنىڭ ماڭىزدىلىعىن كورسەتەدى.
تسيفرلاندىرۋداعى سەرپىلىس
«QazaqGaz» كۇندەلىكتى جۇمىسىندا جاساندى ينتەللەكتىنى (جي) ەنگىزۋدى بەرىك ۇستانىپ وتىر. كومپانيانىڭ باستى تۇتىنۋشىلىق ءونىمى – «QazaqGaz Aimaq» ءموبيلدى قوسىمشاسى, ابونەنتتەرگە ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرىن فوتوسۋرەتتەر ارقىلى بەرۋگە مۇمكىندىك تۋعىزدى. جاساندى ينتەللەكتىگە نەگىزدەلگەن الگوريتمدەر ەسەپتەگىش كورسەتكىشتەرىن اۆتوماتتى تۇردە تانيدى, دەرەكتەردى ابونەنتتىڭ قاتىسۋىنسىز وڭدەيدى. قازىردىڭ وزىندە 330 مىڭنان استام ادام وسى سەرۆيستى پايدالانسا, 2026 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بارلىق ابونەنتتىڭ كەمىندە 10%-ىن قوسىمشاعا قوسۋ جوسپارلانىپ وتىر.
Egov پورتالىندا قولدانىسقا بەرىلگەن گازداندىرۋ جونىندەگى جي-كەڭەسشى جىلدام ءارى تاۋلىك بويى جاۋاپ بەرە وتىرىپ, بايلانىس ورتالىقتارىنىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتەدى. سونىمەن قاتار تەحنيكالىق شارتتاردى بەرۋ ۇدەرىسى تولىعىمەن ونلاين سيپاتقا كوشتى. قاجەتتى قۇجاتتار دەرەكقوردان اۆتوماتتى تۇردە جۇكتەلەدى. ولاردى تىركەۋ جىلدامدىعى 12 ەسەگە ءوستى. قازىردىڭ وزىندە ابونەنتتەردىڭ جارتىسى ونى ونلاين تارتىپتە الۋدى قۇپ كورەدى.
گاز قورىن كەڭەيتۋ
كومپانيا گەولوگيالىق بارلاۋدى جانداندىردى. جامبىل وبلىسىنداعى مالدىباي ۋچاسكەسىندە گاز قورى راستالىپ, سەيسميكالىق بارلاۋ جۇمىسىنا دايىندىق جۇرگىزىلىپ جاتىر. اناباي كەن ورنىندا ءۇش پايدالانۋ, ءبىر باعالاۋ ۇڭعىماسى بۇرعىلاندى.
سونىمەن قاتار امانگەلدى توبىنىڭ قۇرامىندا بارحاننايا كەن ورنى ىسكە قوسىلدى. جوبا جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرۋدى, مەملەكەتتىك بيۋدجەتكە قوسىمشا تۇسىمدەر جاساۋدى كوزدەيدى. كەن ورنىندا گاز ءوندىرۋ 2026 جىلى شامامەن 30 ملن تەكشە مەتردى, 2028 جىلعا قاراي ەڭ جوعارى دەڭگەي رەتىندە 65 ملن تەكشە مەتردى قۇرايدى دەپ كۇتىلىپ وتىر.
بىرنەشە كەلىسىمگە قول قويىلدى:
– قازازوت كومپانياسىمەن سەۆەرنىي-2 ۋچاسكەسى بويىنشا جەر قويناۋىن پايدالانۋ جونىندەگى كەلىسىم;
– سارالجىن ۋچاسكەسى بويىنشا جەر قويناۋىن پايدالانۋ جونىندەگى كەلىسىم;
«CNPC» كومپانياسىمەن «سەۆەرنىي-1» ۋچاسكەسى بويىنشا بىرلەسكەن قىزمەتتى جۇزەگە اسىرۋ, سونداي-اق ازىرلەۋ جوباسى بەكىتىلگەنگە, ونەركاسىپتىك پايدالانۋعا كوشكەنگە دەيىنگى بارلاۋ كەزەڭىن قارجىلاندىرۋ تۋرالى كەلىسىمدەر جاسالدى.
«سەۆەرنىي-1» جوباسى گازدىڭ رەسۋرستىق بازاسىن ۇلعايتۋدا اسا ۇلكەن ءرول اتقارماق. جاڭا كەلىسىمدەرگە قول قويۋ ءراسىمى پەكيندەگى جوعارى دەڭگەيدە وتكەن كەزدەسۋلەر اياسىندا جۇزەگە اسىرىلدى.
2025 جىلى «Chevron» كومپانياسىمەن كت-III (جالىبەك) ۋچاسكەسىن بىرلەسىپ زەرتتەۋ جۇمىستارى اياقتالدى. بىرلەسكەن جوبانى ىسكە اسىرۋ جونىندەگى كەلەسى قادامدار تالقىلانادى. سونىمەن قاتار «ENI» كومپانياسىمەن باتىس قازاقستاندا ورنالاسقان كامەنكوۆسكي بلوگى بويىنشا كەلىسسوزدەر ءجۇرىپ جاتىر.
اۋقىمدى گاز جوبالارى
گازعا ىشكى سۇرانىستىڭ ارتۋى, وڭىرلەردى بەلسەندى گازداندىرۋ, ەكسپورتتىق-ترانزيتتىك الەۋەتتى دامىتۋ جاعدايىندا «QazaqGaz» بىرقاتار ستراتەگيالىق باستامانى ىسكە اسىرۋدا. ولاردىڭ ىشىندە شيكى گازدى وڭدەۋگە قاتىستى اۋقىمدى جوبالار بار.
مىسالى, ۇلتتىق كومپانيا ءۇشىن قۋاتتىلىعى جىلىنا 1 ملرد تەكشە مەتر قاشاعان گاز وڭدەۋ زاۋىتى قۇرىلىسىنىڭ سالماعى زور. جوبا قازىردىڭ وزىندە بەلسەندى جۇرۋدە: جاۋاپتى ىسكە 2 مىڭنان استام جۇمىسشى جۇمىلدىرىلىپ, 340-تان استام تەحنيكا تارتىلعان. بۇدان تىس, قۋاتى 2,5 ملرد تەكشە مەتر جاڭا گاز وڭدەۋ زاۋىتى بويىنشا الدىن الا جوبالاۋ (رre-FEED) كەزەڭى اياقتالدى.
«بەينەۋ – بوزوي – شىمكەنت» گاز قۇبىرىنىڭ ەكىنشى جەلىسىنىڭ جوباسى ەلدى بولاشاق گازبەن جابدىقتاۋدىڭ تۇراقتىلىعى تۇرعىسىندا ەرەكشە مانگە يە بولىپ وتىر. 2025 جىلى جوبا مەملەكەتتىك ساراپتامانىڭ وڭ قورىتىندىسىن الدى, سونداي-اق قۇبىرلار مەن گاز ايداۋ اگرەگاتتارىن جەتكىزۋگە كەلىسىمشارتتار جاسالدى. بۇل ءوز كەزەگىندە قۇرىلىستى ىسكە اسىرۋ كەزەڭىنە وتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
سىعىمدالعان تابيعي گازدى دامىتۋ جونىندە جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلىپ كەلەدى. بۇگىندە ەلىمىزدە كولىككە گاز قۇياتىن 24 كومپرەسسورلىق ستانسا جۇمىس ىستەيدى, ونىڭ 6-ۋى «QazaqGaz Onimderi» جشس-نا تيەسىلى. ستانسالار الماتى مەن اقتوبەدە جۇمىس ىستەيدى. 2026 جىلى «QazaqGaz» برەندىمەن الماتى, اقتوبە, تاراز قالالارىندا, جەتىسۋ وبلىسىندا تاعى بەس بەكەت ىسكە قوسىلادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر.
ادام كاپيتالى
جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى «QazaqGaz» ادامي رەسۋرستاردى دامىتۋعا باسا نازار اۋداردى. ۇلتتىق گاز كومپانياسىنىڭ كادرلىق الەۋەتىن دامىتۋ, بولاشاق كادر قورىن دايىنداۋ جونىندەگى «QazaqGaz» كوشباسشىلار پۋلى» جوباسى ىسكە قوسىلدى. كادر رەزەرۆىنە اكىمشىلىك, ينجەنەرلىك-تەحنيكالىق, وندىرىستىك بلوكتاردان كوپساتىلى ىرىكتەۋدەن ءساتتى وتكەن «QazaqGaz» كومپانيالار توبىنىڭ 27 قىزمەتكەرى كىردى.
سونىمەن قاتار 8 مىڭنان استام مامان جۇمىسشى كاسىپتەرى بويىنشا قايتا دايارلاۋدان, وقىتۋدان ءوتتى. گازشىلار تۇراقتى نەگىزدە «ۇزدىك مامان» كاسىبي شەبەرلىك كونكۋرسىنا قاتىسىپ, بىلىكتىلىگىن راستايدى, جالاقىلارىنا قوسىمشا ۇستەمەاقى الادى.
ەڭبەك جاعدايىن جاقسارتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلىپ, تەمىرتاۋ, جەزقازعان قالالارىندا ۇلتتىق كومپانيانىڭ «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» ەنشىلەس كاسىپورنىنىڭ قولعا الۋىمەن زاماناۋي ۆاحتا كەشەندەرى سالىندى. ولاردىڭ ارقايسىسىندا اكىمشىلىك-تۇرمىستىق بلوك, وقۋ سىنىبى, مەديتسينالىق كابينەتتەر, جاتتىعۋ زالى, كىر جۋاتىن بولمە, دەمالىس بولمەلەرى, زاماناۋي قاۋىپسىزدىك جۇيەسى بار. اتىراۋدا جاتاقحاناعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلدى. 2025 جىلى الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق احۋالدى جاقسارتۋ ماقساتىندا بارلىعى 33 نىسان جوندەلدى.
ۇلتتىق كومپانيانىڭ بيىلعى 25 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي, گاز سالاسىن دامىتۋعا ۇلەس قوسقان ەڭبەك ادامدارىنا سىي-قۇرمەت كورسەتىلدى. ءۇش مىڭنان استام جۇمىسشى مەن ارداگەر ماراپات يەلەنىپ, ەل وڭىرلەرىندە گاز قىزمەتكەرلەرىن, ولاردىڭ كاسىبي جولىن قۇرمەتتەۋگە ارنالعان سالتاناتتى ءىس-شارالار ءوتتى.
گاز سالاسىن دامىتۋ جۇيەلى تۇردە جۇرگىزىلىپ كەلەدى. الدا وڭىرلەردى ودان ءارى گازداندىرۋدان, گازدىڭ رەسۋرستىق بازاسىن دامىتۋدان باستاپ, ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋعا, ىشكى-سىرتقى نارىقتارعا جەتكىزىلىمدەردىڭ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋعا دەيىنگى كوپتەگەن كەلەلى مىندەت تۇر. «QazaqGaz» كەلەسى جىل تابالدىرىعىن باسىمدىقتاردى ناقتى ايقىنداعان, ولاردى ىسكە اسىرۋعا دايەكتى تۇردە كىرىسۋگە دايىن كۇيدە اتتاپ وتىر. ناتيجەسى سول, حالىقتىڭ گاز يگىلىگىنە قول جەتكىزۋى جوعارىلاپ, ەلدىڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىگى نىعايىپ كەلەدى.
