ميراس • 15 قازان, 2025

ۇلتتىق اسپاپتار تورگە وزدى

30 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

ۇلتتىق اسپاپتار – حالقىمىزدىڭ رۋحى مەن جانىنىڭ ايناسىنداي. كيەلى قوبىز كونە جۇرتتىڭ ارمان-تىلەگىن بوزداتسا, قارا دومبىرا قازاقتىڭ وزىنە اينالىپ كەتكەلى قاشان؟ جىل وتكەن سايىن ۇلتتىق اسپاپتارىمىزعا دەگەن قۇرمەت ارتىپ وتىر.

ۇلتتىق اسپاپتار تورگە وزدى

قوسشى قالاسىنىڭ قو­عامدىق مادەني-سپورت كەشەنىندە «ساز اسپاپتارى شەبەرلەرىنىڭ وداعى» رەسپۋب­ليكالىق قوعامدىق بىر­لەس­تىگىنىڭ قۇرىلۋىنا وراي ءى رەس­پۋب­ليكالىق قۇرىلتاي ءوتتى. تاعى­لىمدى ءىس-شاراعا سەنات دەپۋتاتى دارحان قىدىرالى, ءماجىلىس دەپۋتاتى اسحات ايما­عامبەتوۆ, قوسشى قالاسى اكى­مى­نىڭ ورىنباسارى بەرگەن جۇم­­كەي ۇلى, كۇيشى جانعالي ءجۇزباي مەن قايرات ايتباەۆ, اقىن داۋلەتكەرەي كاپ ۇلى, كۇلاش بايسەيىتوۆا اتىنداعى قازۇوۋ پرورەكتورى راۋشان نۇرتازا, اتالعان وقۋ ورنىنىڭ پروفەسسورلىق-وقىتۋ­شىلار قۇرامى قاتىستى.

جيىندا اسحات ايما­عام­­بەتوۆ بىرنەشە ماڭىزدى ماسە­لەنىڭ ءتۇيىنىن اعىتتى. ولار­دىڭ ىشىندە ۇلتتىق اسپاپتاردى مەكتەپتەر مەن كوللەدجدەرگە ساتىپ الۋ جۇيە­­سىن جەتىلدىرۋ, شەبەرلەردىڭ تاجىريبەسىن كە­لەسى ۇرپاققا ۇيرەتۋ – ءداستۇر ساباقتاستىعىن ۇزبەۋ, ۇلتتىق مۇراگەرلەردىڭ ءتىزىمىن جاساپ, سەرتيفيكاتتاۋ ارقىلى رەسمي قولداۋ كورسەتۋ, «شەبەر», «ۇستا» سەكىلدى مارتە­بەلەردى رەسمي مويىنداۋ جانە قورعاۋ قاجەتتىگى سىندى ەلەۋلى تار­ماق­تار بار.

– بۇل – ماتەريالدىق ەمەس مادەني مۇرامىزدى ساق­تاۋ­دىڭ ماڭىزدى جولى. ويت­كەنى ءاربىر شەبەردىڭ قولىنان شىققان دومبىرا, قوبىز, سازسىرناي – جاي عانا اسپاپتار ەمەس, حالىقتىڭ ءۇنى, ۇلت­تىڭ جانى. سوندىقتان شەبەرلەرگە تەك مادەنيەت قىزمەتكەرى ەمەس, ۇلت مۇراسىنىڭ ساقشىسى رەتىن­دە دە قاراۋىمىز كەرەك, – دەدى اسحات ايماعامبەتوۆ.

جاڭا قۇرىلعان ۇيىمنىڭ توراعاسى بولىپ ايتىسكەر اقىن ەركەبۇلان قاينازاروۆ سايلاندى. القالى جيىندا قولعا الىپ وتىرعان جۇمىس تۋرالى ايتقان سەنات دەپۋتاتى دارحان قىدىرالى بىرلەستىك جۇمىسىنا ءسات ساپار تىلەدى.

ءىس-شاراعا ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇك­پىرىنەن جينالعان جولاۋشى تۇردىعۇلوۆ, ناربەك وحانوۆ, سۇلتان مۇساەۆ, باقىتجان ءدىل­مانوۆ, بابىر ارعىنوۆ سىندى شەبەرلەر سالاعا قاتىس­تى جۇيەلى ماسەلە كوتەرىپ, قۋا­نىشىن ءبىلدىردى.

– قازاق حالقىنىڭ رۋحاني مۇراسى مەن مۋزىكالىق مادەنيەتى عاسىرلار بويى ساز اسپاپتارىنىڭ ۇنىمەن ۇشتاسىپ كەلەدى. قوبىز, دومبىرا, سازسىرناي, شەرتەر, جەتىگەن سياقتى اسپاپتار تەك مۋزىكالىق قۇرال ەمەس, ۇلتتىڭ رۋحاني جادىن ساقتاۋشى ءرامىز رەتىندە تانىل­عان. قۇداي قالاسا, بۇكىل قازاق شەبەرلەرىنىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن ايتاتىن, شەبەرلىكتىڭ جولىن ءارى قاراي جالعاستىراتىن, سوعان بايلانىستى ۇلكەن ماسەلە­لەردى شەشە الاتىن ايتۋلى وداق بولادى دەپ سەنەمىز, – دەدى جولاۋشى تۇردىعۇلوۆ.

ءسوز العان ساراپشىلاردىڭ پىكى­رىنشە, ەلىمىزدە 300-500 ارا­سىندا مۋ­زىكالىق اسپاپ شەبەرى بار. قۇ­رىل­تايدا «ساز اسپاپتارى شەبەرلەرىنىڭ وداعى» بىرلەستىگى كاسىبي شەبەرلەردىڭ باسىن بىرىكتىرىپ, ۇلتتىق اسپاپ ءوندىرىسىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ تۋرالى ءسوز بولدى. سونىمەن بىرگە ءداستۇرلى تەحنولوگيالاردى جاڭعىرتۋدى جانە جاس مامانداردى تاربيەلەۋدى باستى نازاردا ۇستاپ, وسى جولدا شاكىرت تاربيەلەيتىن ۇستازدار كەرەگى ايتىلدى. ۇيىم الداعى ۋاقىتتا شەبەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ كۋرستا­رىن, كورمەلەر مەن فەستي­ۆال­دار وتكىزۋ ار­قىلى مادەنيەت­تى ناسيحاتتاۋ ءىس-شارالارىن جوسپارلاپ وتىرعانىن العا تارتتى.

ايتا كەتسەك, قوسشى قالا­سىنىڭ اكىمدىگى بيىل ناۋرىز ­ايىندا قولونەر شەبەرلەرى­نىڭ باسىن قوسىپ, قوعامدىق مادەني-سپورت كەشەنىنىڭ ىشى­نەن شەبەرلەر زالىن اشقان. ول زال­دا ەلىمىزگە جانە الەمگە تانىمال شەبەرلەر بەكتاس كارىم­ ۇلى, اسحات بو­زىم­باي, نۇر­جان ءدىلمانوۆ, ءاليا قالياس­قا­رو­ۆالاردىڭ بۇيىم­دارى بار. ەندى مۇندا «ساز اس­پاپ­تارى شەبەرلەرىنىڭ وداعى» رەس­پۋب­لي­كالىق قوعامدىق بىرلەس­تىگى­نىڭ جۇمىسى جالعاسادى.

سوڭعى جاڭالىقتار