Ranking.kz:
بىلىمگە ينۆەستيتسيا 6 ەسە ارتتى, الايدا...
2024 جىلدىڭ العاشقى 4 ايىندا ءبىلىم بەرۋ سالاسىنا سالىنعان ينۆەستيتسيا رەكوردتىق دەڭگەيگە جەتتى. ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, نەگىزگى كاپيتالعا 422,8 ملرد تەڭگە قۇيىلدى. Ranking.kz پايىمداۋىنشا, وسى قۋانىشتى دەرەكتىڭ كولەڭكەسىندە ماڭىزدى ماسەلە جاتىر. ول – وڭىرلەر اراسىنداعى ينۆەستيتسيالىق تەڭسىزدىك. جوعارى ينۆەستيتسيا كولەمى الماتى (75,5 ملرد تگ), استانا (66,8 ملرد تگ), تۇركىستان وبلىسى (50,6 ملرد تگ), شىمكەنت (37,3 ملرد تگ) پەن الماتى وبلىسىنا (34 ملرد تگ) تيەسىلى بولسا, ۇلىتاۋ وبلىسى بار بولعانى 942,2 ملن تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتقان. سولتۇستىك قازاقستان (2 ملرد تگ) مەن جەتىسۋ وبلىسى (4,4 ملرد تگ) دا سوڭعى ساتىدا تۇر.
«ينۆەستيتسيانىڭ 80,8%-ى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن بولىنگەن. ورتالىققا عانا تىكەلەي قولداۋ كورسەتۋ دۇرىس ەمەس. قارجى وڭىرلەر اراسىندا ءادىل ءبولىنۋى كەرەك. ەلدەگى ءبىلىم بەرۋ ساپاسى سوندا تەڭ بولادى», دەپ جازعان زەرتتەۋشىلەر.
مامانداردىڭ پىكىرىنشە, جاي عانا عيمارات سالىپ, قۇرال-جابدىق ساتىپ الۋ جەتكىلىكسىز. مازمۇن مەن ادىستەمە وزگەرمەي, ساپالى كادر دايارلانباي, ينۆەستيتسيا ءتيىمدى بولمايدى. سوندىقتان الداعى ۋاقىتتا تەك ينفراقۇرىلىمدى ەمەس, پەداگوگتەردىڭ كاسىبي دەڭگەيىن كوتەرۋ, وقۋ باعدارلامالارىن جاڭعىرتۋ, ادىستەمەلىك قولداۋدى كۇشەيتۋ نەگىزگى باسىمدىق بولۋعا ءتيىس.
Telegram:
ءتۇيىندى ماسەلە – سەنىمدە
بىزدە دوللارلىق دەپوزيتتەرگە 1%-دىق تابىس شەكتەۋى ەنگىزىلگەلى بەرى ەل ىشىندەگى قارجى تەڭگەگە اۋىسىپ جاتقانداي كورىنۋى مۇمكىن. الايدا ەكونوميست عالىم قۇسايىنوۆ «Galim’s channel» تەلەگرام ارناسىندا بۇل قۇبىلىستىڭ سىرتتاي عانا وڭ اسەرى بار ەكەنىن, شىن مانىندە, بۇل ساياسات ەلدەگى ينۆەستيتسيالىق الەۋەتتى تومەندەتىپ, كاپيتالدىڭ سىرتقا كەتۋىنە جول اشقانىن ايتادى.
«ۇلتتىق بانك تەڭگەلىك اكتيۆتەردى ىنتالاندىرامىز دەپ, ۆاليۋتالىق دەپوزيتتەردى شەكتەدى. ال الەمدە پايىزدىق مولشەرلەمەلەر وسكەن كەزدە ءبىزدىڭ 1%-دىق شەكتەۋ حالىقتى سىرتقا قاراۋعا ءماجبۇر ەتتى. كەيىنگى ءۇش جىلدا جەكە سەكتور شەتەلگە 12,6 ملرد دوللار اپارعان. بۇل شامامەن 6,5 ترلن تەڭگە. سالىستىرۋ ءۇشىن ايتا كەتسەك, ەلدەگى بارلىق ۆاليۋتالىق دەپوزيت كولەمى 8-9 ترلن تەڭگە عانا. ياعني حالىقتىڭ جارتى قارجىسى قازىر ەلدەن تىس جەردە جۇمىس ىستەپ تۇر», دەيدى ول.
ينۆەستورلار بۇل اقشانى اقش, ەۋروپا, تۇركيا نەمەسە ءباا نارىعىنا باعىتتايدى. ويتكەنى وندا تاۋەكەل از, تابىس جوعارى. ءبىز بولساق, ينۆەستيتسيا جەتپەيدى دەپ وتىرمىز. بانكتەر دە بۇل شەكتەۋدىڭ كەمشىلىگىن جاقسى تۇسىنەدى. حالىق بانكى VIP كليەنتتەرىنە جىلدىق 3,5% تابىسى بار ۆاليۋتالىق وبليگاتسيا ۇسىنۋدا. بۇل دەپوزيت ەمەس, بىراق دوللاردى ەلدە ۇستاۋدىڭ ءبىر امالى. دەگەنمەن بۇل دا اقشانىڭ ناقتى ەكونوميكاعا باعىتتالۋىنا كومەكتەسپەيدى.
ء «تۇيىندى ماسەلە – شەكتەۋدە ەمەس, سەنىمدە. تەڭگەگە دەگەن سەنىم ءالسىز بولعان سايىن, حالىق ۆاليۋتالىق اكتيۆتەرگە جۇگىنەدى. بىراق بۇل قاراجات ەل ىشىندە ەمەس, شەتەلدە جۇمىس ىستەيدى. ءبىز دەۆالۆاتسيالىق تاۋەكەلدەردى حالىقتىڭ موينىنا جۇكتەپ وتىرمىز. ال بۇل سەنىم جوعالتۋعا, اقشانىڭ سىرتقا كەتۋىنە جانە ىشكى ينۆەستيتسيا تاپشىلىعىنا الىپ كەلەدى», دەپ تۇيىندەيدى ساراپشى.
YouTube:
سالعان اقشاڭ – سيقىر ەمەس
بۇگىندە ينۆەستيتسياعا دەگەن قىزىعۋشىلىق ارتىپ كەلەدى. «اقشامدى ەسەلەپ وسىرسەم» دەيتىندەر كوپ. بىراق دانا مولداقۇلوۆانىڭ «Narikbi LIVE» پودكاستىنداعى پىكىرى بۇل ءۇمىتتىڭ كوبىنىڭ بوس قيالعا اينالاتىنىن كورسەتىپ وتىر.
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا, ينۆەستيتسيا تاقىرىبىنا كەلەتىندەردىڭ كوبى قارجى قۇرالدارىن مۇلدە تۇسىنبەيدى. ولار ءۇشىن «ينۆەستيتسيا» – جاي عانا اقشانى ءبىر جەرگە سالىپ, تابىس كۇتۋ. قايدا, نەگە, قانداي تاۋەكەلمەن دەگەن سۇراقتار قويىلمايدى. ەسەسىنە, «وسى جوبا جاقسى دەيدى», «پالەنشەگە اقشا سالدىم, ول بىلەدى» دەگەن ويمەن شەشىم قابىلدايدى. ياعني قارجىلىق جاۋاپكەرشىلىكتىڭ ورنىنا سەنىم مەن «قاتاردان قالماۋ» پسيحولوگياسى العا شىعادى.
«ادامدار اقشاسىن سالادى, بىراق نە ساتىپ العانىن دا, قانداي كومپانيا ەكەنىن دە بىلمەيدى. قاراپ تۇرساڭ, وزگەنىڭ اقىلىنا سەنىپ بەرگەن. ارتىنشا الدانىپ, ءوزىن ەمەس, سول ادامدى كىنالايدى. ينۆەستيتسياداعى تاعى ءبىر وتكىر ماسەلە – كەڭەس بەرۋشىلەر ينستيتۋتىنىڭ السىزدىگى. قازىر ءوزىن «كەڭەسشى» اتاپ جۇرگەندەردىڭ كوبى ناقتى ساراپشى ەمەس. ولار كليەنتتىڭ جاعدايىن تولىق زەرتتەمەي-اق, ء«ونىم ساتۋ» ماقساتىن عانا كوزدەيدى. كوبىنە وزدەرىنە كوميسسيا اكەلەتىن قۇرالدى ۇسىنادى. مىسالى, ادامنىڭ نەسيەسى بار. ال وعان «ساعان ينۆەستيتسيا كەرەك» دەپ تاعى ءبىر قارجى قۇرالىن ۇسىنىپ, جاعدايىن قيىنداتىپ جىبەرەدى. بۇل – ينۆەستيتسيا ەمەس, ابايسىز قارجىلىق باتپاققا باتۋدىڭ جولى», دەيدى ساراپشى.
سونداي-اق نارىقتا ءتۇرلى «فەيك» كەڭەسشى, ۆاينەر مەن بلوگەرلەردىڭ دە اسەرى جوعارى. ولار جارنامالاعان جوبالار شىن مانىندە سەنىمسىز, ءتىپتى الاياقتىق سيپاتىندا بولۋى مۇمكىن. بىراق اۋديتوريا سەنەدى, ويتكەنى كورەرمەنگە «ينفليۋەنسەر» تانىمال ادام رەتىندە اسەر ەتەدى, ال ينۆەستيتسيانىڭ شىنايى تابيعاتى كولەڭكەدە قالادى.
ء«سىز ينۆەستيتسيا جاساعان كەزدە, ول اقشا سىزدىكى ەكەنىن ەستەن شىعارماڭىز. ونىڭ تاعدىرىنا تەك ءسىز جاۋاپتىسىز», دەيدى دانا.
