فوتو: اشىق دەرەككوز
ماجىلىسمەن ۇسىنعان مالىمەتكە سايكەس, بۇگىنگى تاڭدا 2336 ايەل باس بوستاندىعىنان ايىرىلعان, ولاردىڭ جارتىسى — انالار, ونىڭ ىشىندە 250-ءى كوپ بالالى انالار. ال, 1500-دەن استام بالا اناسىز قالىپ, 100 گە جۋىق ءسابي بالالار ۇيىنە جىبەرىلگەن.
«سوندىقتان اۋىل پارتياسىنىڭ فراكتسياسى سوتتالعان ايەلدەردىڭ جاساعان قىلمىسى زورلىق-زومبىلىق جاساۋمەن بايلانىستى بولماسا, قوعام ءۇشىن قاۋىپ توندىرمەيتىن بولسا, ونداي ايەلدەرگە امنيستيا جاساۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرىپ كورۋدى ۇسىنادى. مۇنداي شارا الەۋمەتتىك ادىلدىك ورناتۋعا, وتباسى قۇندىلىعىنىڭ نىعايۋىنا جانە ومىردە قيىن جاعدايعا تاپ بولعان ايەلدەردىڭ دۇرىس جولعا تۇسۋىنە جاعداي جاساۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.كوپ جاعدايدا وتباسىداعى بالا تاربيەسى ايەلدەردىڭ موينىندا. انا الاقاننىڭ اياسى- اق شىناردىڭ ساياسى دەگەن ءسوز بار», دەدى قاراقات ابدەن.
وسىعان وراي, دەپۋتات سوتتالعان ايەلدەرگە امنيستيانى قولدانۋعا قاجەت تومەندەگىدەي كريتەريلەر جوباسىن ۇسىندى:
- زورلىق-زومبىلىققا قاتىسى جوق قىلمىسى ءۇشىن سوتتالعان ايەلدەر;
- جۇكتى ايەلدەر مەن كىشكەنتاي بالاسى بار ايەلدەر;
- كوپ بالالى ايەلدەر;
- العاش سوتتالعان ايەلدەر;
- جاسى ۇلعايعان (60-تان اسقان) ايەلدەر.
بۇل رەتتە قاراقات ابدەن اۋىر قىلمىس, اسا اۋىر قىلمىس, زورلىق-زومبىلىققا بايلانىستى قىلمىس جاساپ, سول ءۇشىن سوتتالعان, قوعامعا قاۋىپ توندىرەتىن ايەلدەرگە امنيستيا جاسالمايتىنىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق, حالىقارالىق تاجىريبەدەن جەتكىلىكتى مىسالدار كەلتىردى. ماسەلەن, قىرعىزستاندا ايەلدەرگە 1996 جىلدان بەرى 3 رەت امنيستيا جاسالعان. ال, وزبەكستاندا 2013 جىلى امنيستيا جاسالىپ, ايەلدەر مەن كامەلەتكە تولماعاندار بوساتىلدى. رەسەي پرەزيدەنتى 2023 جىلى ايەلدەرگە امنيستيا جاساۋ تۋرالى يدەيانى قولدادى.
«جالپى, ايەلدەرگە امنيستيا جاسالسا, ەلىمىزدىڭ پەنيتەنتسيارلىق جۇيەسىنە جۇكتەمە ازايادى, بالالار ۇيلەرىنە تۇسەتىن جۇك تومەندەيدى, الەۋمەتتىك شيەلەنىس ازايادى, مەملەكەتىمىزدىڭ ادام قۇقىقتارى مەن وتباسىنى قورعاۋ سالاسىنداعى حالىقارالىق ستاندارتتاردى ۇستاناتىنىن راستاۋعا مۇمكىندىك تۋادى. اتالعان شارا وتباسىلاردىڭ قاۋىشۋىنا, اناسىنان اجىراۋدىڭ بالالارعا تيگىزەتىن سالدارىن ازايتۋعا سەپتىگىن تيگىزىپ قانا قويماي, قىلمىستىق ساياساتتى ىزگىلەندىرۋ جولىنداعى ماڭىزدى قادامعا اينالادى. وتباسى ءۇشىن, قوعام مەن مەملەكەت ءۇشىن بۇل شەشىمنىڭ ۇزاق مەرزىمدى وڭ اسەرى بولماق. سوندىقتان, ايەلدەرگە ءوز وتباسىلارى مەن بالالارىنا ورالۋىنا مۇمكىندىك بەرەيىك», دەدى ق.ابدەن.
