عىلىم • 17 قىركۇيەك, 2024

بيدايدىڭ گەنەتيكالىق كودى

156 رەت
كورسەتىلدى
1 مين
وقۋ ءۇشىن

ءىلياس جانسۇگىروۆ اتىنداعى جەتىسۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمى قانات ەرمەك­­باەۆ ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرىندە وسەتىن بيدايدىڭ گەنە­تي­كالىق كودىن انىقتاپ, جىلدام سەلەكتسيا­لاۋ جولدارىن زەرتتەپ جاتىر.

بيدايدىڭ گەنەتيكالىق كودى

ونىڭ «ورتالىق ازيا بيدا­يى­نا تولىق گەنومدى سكانەرلەۋ, اۆتو­مات­تاندىرىلعان فەنوتيپتەۋ جانە ينتەنسيۆتى سەلەكتسيا ادىستەرى ارقىلى قۇندىلىقتار قوسۋ» تاقىرىبىنداعى جوباسى عىلىم جانە جوعا­رى ءبىلىم مينيستر­لىگىنىڭ گرانتىنا يە بولدى. ءۇش جىلعا جوسپارلانعان جۇمىس ناتيجە­سىندە 450-گە تارتا بيداي سۇرىبىنىڭ گەنەتيكاسى ستاندارتتالادى.

«بەلگىلى ءبىر ورتاعا بەيىمدى سۇرىپتى شىعارۋعا 14-12 جىل ۋاقىت كەتەدى. بۇل – وتە ۇزاق ۋاقىت, كوپتەگەن رەسۋرس­تى تالاپ ەتەدى. ال مەن زەرتتەپ جاتقان تەرەڭ گەنەتيكالىق تالداۋ اتالعان ۋاقىتتى التى ەسەگە دەيىن قىسقارتادى. ءبىر داقىلدىڭ گەنەتيكالىق كودى 16 ميل­ليارد ارىپتەن تۇرادى. كومپيۋ­تەر­لىك ولشەممەن العاندا اربىرىنەن 16 گيگابايت اقپارات الىنادى. سونى­مەن قاتار جىلدام سەلەكتسيالاۋ باعى­تى­نىڭ اۋقىمى كەڭەيەدى», دەيدى قانات ەرمەك­باەۆ.

جاس عالىم وسى جوبا اياسىندا ورتا­لىق ازيا بيدايىنىڭ تولىق گەنوم­دىق گەنەتيكالىق (Whole Genome Sequencing) ماع­لۇمات­تارىن الىپ, زەرتتەي باستادى. سونداي-اق ورتا ازيا بويىنشا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ جەتىسۋ ۋنيۆەرسيتەتى بازا­سىندا قۇرىلعان «Speed Breeding» پلاتفورماسى كەڭەيتىلىپ, «ۇشقىش­سىز ۇشۋ اپپاراتى» قولدانىلماق. ەڭ ماڭىزدىسى, «Speed Breeding», ياعني جىلدامداتىلعان سەلەكتسيا­ تەحنو­لو­گياسىنىڭ تولىق الە­ۋەتى عالىم­­دارىمىزعا ءبىر جىلدا التى رەت ءونىم الىپ, ەلىمىزدەگى ءدان­دى-داقىل­داردىڭ سەلەكتسياسىن ايتار­لىق­تاي جىل­دامداتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار