ايگىلى عالىم ۆيلگەلم رەنتگەن 1895 جىلى 22 جەلتوقساندا تۇسكى تاماقتان سوڭ ايەلى بەرتانى ءوزى جاساعان اپپارات جانىنا الىپ كەلەدى. ءسويتىپ, ودان ايتقانىن بۇلجىتپاي ورىنداۋدى وتىنەدى. تۇككە تۇسىنبەگەن بەرتا كۇيەۋىنىڭ ايتقانىن ەكى ەتپەيدى. ءبىرازدان سوڭ كۇيەۋى ونىڭ قولىنا ادامنىڭ كەۋدە تۇسىنداعى ىشكى قۇرىلىسىنىڭ كوشىرمەسىن ۇسىنادى. ءيا, رەنتگەن سۋرەتىن الۋ ءادىسى تۇڭعىش رەت وسىلاي جاسالعان ەدى. 1901 جىلى ۆ.گ. رەنتگەنگە فيزيكا سالاسىنان تۇڭعىش نوبەل سىيلىعى تاپسىرىلدى.