ناۋرىزكوجەنى جەتى ءتۇرلى تاعامنان جاساۋ ىرىسىمىز تاسىسىن, مولشىلىق كەلسىن, شەكسىز بايلىق اكەلسىن دەگەن شىنايى پەيىلدەن تۋعان. وسىنىڭ ءوزى – ناۋرىزدىڭ دىننەن بۇرىن پايدا بولعانىنىڭ ءبىر بەلگىسى. ويتكەنى مۇسىلمانداردا اللاعا سەرىك قوسۋعا بولمايدى. ال ىرىمشىل ادامدار جاقسىلىقتى ىرىمنان تىلەپ, مولشىلىقتى, بارلىقتى كوپ تاعامنان بولادى دەپ ويلاعان. قۇراننىڭ «نيسا» سۇرەسىنىڭ 48-اياتىندا اللاعا سەرىك قوسقان كەشىرىلمەس كۇنا دەلىنگەن. شىنىندا جاقسىلىقتى, مولشىلىقتى, بايلىقتى, بارلىقتى – ءبارى-ءبارىن مۇسىلمان ءۇشىن اللادان عانا تىلەگەن دۇرىس قوي...
قالاي دەسەك تە ناۋرىزكوجە جاساۋ ناۋان ناۋرىزدى قارسى الۋدىڭ ءبىر اتريبۋتى بولىپ حالىق اراسىندا قالىپتاسىپ كەتكەن. ونى ەلىمىزدىڭ ءار ءوڭىرى وزدەرىنە ءتان داعدىسىمەن ءارتۇرلى جاسايدى. ناۋرىزدى تويلاۋعا بارعان ءاربىر ادام الدىمەن ناۋرىزكوجەدەن ءدام تاتۋدى ماقسات تۇتادى.
قىزىلجار ءوڭىرىنىڭ ناۋرىزكوجەسى كوبىنەسە ءسۇر ەت, كۇرىش, تارى, قاتىق, قۇرت, تۇز, ءسۇت سياقتى تاعامداردان جاسالادى. ارينە, بارىنىكى بىردەي ەمەس, كەيبىر ۇيلەر ءسۇر ەتتىڭ ورنىنا قىستان شىققان ەتتى پايدالانادى. ءسۇتتىڭ ورنىنا سۋ قوسادى. كۇرىشتىڭ ورنىنا بيداي, ارپا نەمەسە باسقا ءداندى داقىلدار سالىپ جاتاتىن اسپازدار دا كەزدەسەدى. ەتتىڭ ورنىنا شۇجىق تۋراپ سالاتىندار دا بولادى. ءبىر قىزىعى ناۋرىزكوجە قاي كۇندە بارلىق ۇيدە دە ءدامدى بولىپ شىعادى. بۇل ادامداردىڭ جارقىن پەيىلدەرىنەن بولسا كەرەك.
ەگەر ءبىزدىڭ سولتۇستىكتە ءتورت-بەس ادامنان تۇراتىن ءبىر وتباسى 1 كگ ءسۇر ەتتەن (3-3,5 مىڭ تەڭگە), 200 گرامم كۇرىشتەن (120 تەڭگە), 200 گرامم بيدايدان (25-30 تەڭگە), 0,5 ليتر قاتىقتان (250 تەڭگە), 0,2 گرامم قۇرتتان (200 تەڭگە), 2 اس قاسىق تۇزدان (30 تەڭگە), 1 ليتر سۇتتەن (باعاسى 300 تەڭگە) ءبىر قازان ناۋرىزكوجە قايناتسا, 4 200-4 300 تەڭگە قاراجاتىن جۇمسايتىن بولادى. ەسەسىنە ناۋرىزكوجەنى ءبىر كۇن تويا ءىشىپ, كوڭىلدەنىپ قالادى.
ءبىر قىزىعى ءبىزدىڭ جاقتا ناۋرىزكوجەگە ەكىنشى نان اتانعان كارتوپتى سالمايدى, سونداي-اق سارىمساق, جۋا دەگەندەردى دە قوسپايدى. ونىڭ دا وزىندىك ءبىر سىرى بار سياقتى. الايدا بىلتىر «ەسىل» مەيرامحاناسىنىڭ ناۋرىزكوجەسىن ىشكەندە ىشىندە سارىمساق بولدى. بىراق كوجەنىڭ ءوزى اسا ءدامدى بولدى.
قازىر بۇل كوجە ناۋرىزدى مەرەكەلەۋگە شىققان بارلىق جۇرتقا بەرىلىپ جاتادى. قىزىلجاردىڭ كوشەسىنە ناۋرىز كۇنى شىعا قالساڭىز بۋى بۇرقىراعان كوجەگە تاپ بولاسىز. حالىق تا ءتىزىلىپ, ناۋرىزكوجە الۋدىڭ كەزەگىنە تۇرا قالادى. بىراق تەگىن بەرەتىندەر وقتا-تەكتە عانا كەزدەسەدى. كوپتەگەن مەيرامحانا, ءدامحانالار اقىسى كوپ بولماسا دا ساتىپ جاتادى. مىسالى, جوعارىدا ايتقان «ەسىل» مەيرامحاناسىنىڭ ءبىر توستاق ناۋرىز كوجەسى بىلتىر 200 تەڭگەدەن بولدى.
سولتۇستىكتىڭ ناۋرىز كوجەسىنىڭ جانىندا كۇمپيگەن كۇرەڭ باۋىرساقتار دا جۇرەدى. كەز كەلگەن قۋقىل داستارقاننىڭ ءوڭىن جايناتىپ جىبەرەتىن قىزىل-كۇرەڭ باۋىرساقتاردىڭ جاسالۋ جولدارى دا ءارتۇرلى. اشىتقى سالىپ, سۇتكە يلەپ جانە قامىردى بىرنەشە ساعات قويىپ, كوتەرىلگەن سوڭ پىسىرگەن باۋىرساقتاردىڭ ءدامى اۋىزدان كەتپەيدى. ءدامدى باۋىرساق بەرگەن ۇيلەردەن قوناقتارى ەت تە دامەتپەي, اشىعان باۋىرساق پەن قويۋ شايعا كادىمگىدەي تويىپ شىعادى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
