سۋرەتتى تۇسىرگەن – ەرلان ومار, «EQ»
بۇل – «تاۋەكەل» قوعامدىق ۇيىمىنىڭ جەتەكشىسى, بەلسەندى بۋراحان داقانوۆتىڭ ءسوزى. الىپ-قوسارى جوق راس ءسوز. ونىڭ ارمانى-مۇراتى سولتۇستىك ءوڭىردى جانعا, ءورىسىن مالعا تولتىرۋ بولىپ وتىر. سوندىقتان ونى قازىر حالىق تا, بيلىك تە قولداپ قۋاتتاۋعا ءازىر. ماسەلەن, بىلتىر «قۋاتتى وڭىرلەر – ەل دامۋىنىڭ درايۆەرى» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا ەلىمىزدەگى ەڭبەك كۇشى تاپشى وڭىرلەرگە 8 903 ادام ءوز ەركىمەن قونىس اۋداردى. ونىڭ ىشىندە ىشكى قونىس اۋدارۋشىلار – 6 492 ادام, ال الىس-جۋىق شەتەلدەردەن كوشىپ كەلگەن قازاقتار سانى – 2 337 ادام. بارلىق قونىس اۋدارۋشىعا مەملەكەت تاراپىنان بارىنشا الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتىلىپ كەلەدى.
– «9 مىڭ ادام كەلدى» دەگەن – جاقسى. بىراق ەگەر بۇل 10 ەسە بولسا, 90 مىڭ بولار ەدى. بۇل – وڭتۇستىكتەگى ءبىر اۋىلدىڭ حالقى. ال 900 مىڭ بولسا, اڭگىمە – باسقا. مىنە, بىزگە كەرەگى – سول. ءبىزدىڭ سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنا ەڭ كەمى 900 مىڭ ادام كەرەك. قازىر جەرگىلىكتى حالىق تا كەلىپ جاتقان اعايىنعا ريزا. ويتكەنى قاڭىراپ بوس قالعان اۋىلداردىڭ مەكتەپتەرى جابىلۋ الدىنا تۇر. ال جاڭا كوشىپ كەلگەن اعايىن قۋراپ قالعان تامىرعا قان جۇگىرتكەندەي بولدى. قازىردىڭ وزىندە مەن 3-4 تويعا باردىم, ەل ارالاسىپ-قۇرالاسىپ, قۇدالاسىپ-قۇرمالاسىپ جاتىر, – دەيدى ب.داقانوۆ.
ەڭبەك كۇشى تاپشى وڭىرلەرگە قونىس اۋدارۋ مۇمكىندىگىن پايدالانىپ, كوش بۇيداسىن تەرىسكەيگە بۇرعانداردىڭ قاتارىندا ءتىپتى استانالىقتار دا كەزدەسەدى. سولاردىڭ ءبىرى – قۇرالاي ماساتباەۆا حانىم. ول وتباسىمەن 2021 جىلى استانادان سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ تايىنشا اۋدانىنا كوشىپ بارعان.
– كوشكەننەن كەيىن وتباسىمىزعا 612 570 تەڭگە ماتەريالدىق كومەك جانە اۋدان ورتالىعىنان مەملەكەتتىك جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي بەرىلدى, – دەدى قونىس اۋدارۋشى.
ق.ماساتباەۆانىڭ باستاپقى اسكەري دايىندىق ماماندىعى بويىنشا جوعارى ءبىلىمى بار ەكەن. بۇعان قوسا بىلتىر 1 ملن 380 مىڭ تەڭگە مەملەكەتتىك گرانت الىپ, شاعىن كونديتەرلىك دۇكەنىن اشىپتى.
– مەن دەكرەتتىك دەمالىستا ۇيدە جەكە كاسىپ اشىپ, بالالاردىڭ قاسىندا بولۋدى ارماندايتىن ەدىم. تايىنشا اۋدانىنىڭ جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىنا بارىپ, قايتارىمسىز گرانت تۋرالى ماعلۇمات الدىم. قونىس اۋدارۋشى بولعاندىقتان, قايتارىمسىز گرانت بەرىلەتىن ساناتقا كىرەتىنىم تۋرالى ءبىلدىم. ورتالىق بارلىق سۇراعىما جاۋاپ بەردى, كاسىپكەرلىككە قاتىسى قاجەتتى كەڭەسپەن ءبولىستى. ءسويتىپ, ءوزىمنىڭ بيزنەس-جوسپارىمدى قورعاپ, مەملەكەتتەن گرانت ۇتىپ الدىم, – دەيدى كاسىپكەر.
ەڭبەك جانە الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, «قۋاتتى وڭىرلەر – ەل دامۋىنىڭ درايۆەرى» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا قونىس اۋدارۋشىلارعا مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارىن ۇسىنىپ وتىر. ماسەلەن, وعان كوشۋگە ارنالعان سۋبسيديا – وتاعاسىنا جانە وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنە 70 اەك مولشەرىندە بىرجولعى كومەك, وتباسى مۇشەلەرىنىڭ سانى مەن ەلدى مەكەنگە بايلانىستى 15-تەن 30 اەك-كە دەيىنگى مولشەردە 12 اي ىشىندە تۇرعىن ءۇي جالداۋعا جانە كوممۋنالدىق قىزمەتتەرگە اقى تولەۋگە اي سايىنعى سۋبسيديا بەرۋ, قىسقا-مەرزىمدى كاسىپتىك وقىتۋعا جىبەرۋ, جۇمىسقا ورنالاسۋعا نەمەسە كاسىپكەرلىك باستامانى دامىتۋعا جاردەمدەسۋ, ەكونوميكالىق ۇتقىرلىق سەرتيفيكاتتارىن بەرۋ كىرەدى.
بۇعان قوسا وڭىرارالىق قونىس اۋدارۋعا جاردەم كورسەتەتىن جۇمىس بەرۋشىلەرگە تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتىلگەن جانە كەمىندە 2 جىل مەرزىمگە تۇراقتى جۇمىسقا قابىلدانعان ءاربىر قىزمەتكەر ءۇشىن 400 اەك مولشەرىندە جۇمىسقا ورنالاسۋعا بىرجولعى سۋبسيديا بەرىلەدى.
– سولتۇستىككە حالىقتى كوبىرەك شوعىرلاندىرۋعا مەملەكەت تاراپىنان كوپتەگەن باعدارلاما, جوبا قاراستىرىلىپ كەلەدى. بۇل جاقسى. بىراق بۇعان قالتالى كاسىپكەر ازاماتتار دا اتسالىسۋى قاجەت. بۇل جەرگە كاسىپكەرلىك پەن بيزنەستىڭ كوزىن اشسا عانا كەلۋشىلەر كوبەيەدى. سوندىقتان مۇندا كاسىپ اشۋعا جەڭىلدىكتەر قاراستىرىلۋعا ءتيىس, – دەيدى بەلسەندى.
بىلتىر بارلىق سولتۇستىككە قونىس اۋدارعانداردىڭ ىشىندە 4 158 ادام ەڭبەككە جارامدى, ونىڭ 3 079-ى تۇراقتى جۇمىسقا ورنالاستىرىلىپتى, ال 164 ادام كاسىپكەرلىك قىزمەتپەن اينالىسسا, 35 ادام بيزنەس اشۋعا قايتارىمسىز گرانتتار العان.
ال موڭعوليانىڭ بايولكە ايماعىنان كوشىپ كەلگەن تولەپبەرگەن سەكسەنباي ۇلى IT مامانى ەكەن. سولتۇستىك وڭىرگە قونىستانعان جاس وتباسىلاردىڭ ءبىرى.
– ءبىز بىلتىر قازان ايىندا كوشىپ كەلدىك. جولداسىم جانە ەكى بالام بار. سولتۇستىك وڭىرگە جان-جاقتان كوشىپ كەلگەن ادامدار مەن جەرىگىلىكتى حالىق بولىپ جاڭا ءبىر قىزىقتى ورتا قالىپتاسىپ كەلە جاتقانى بايقالادى. كەيبىر جەرگىلىكتى كىسىلەر جاڭا كەلگەن وتباسىلارعا ەرۋلىك, ءتىپتى ءبىر قويىن سىيلايتىن كەڭپەيىلى دە بار ەكەن. سولتۇستىكتە قۇجاتتاندىرۋ ماسەلەسى مەيلىنشە جەڭىلدەتىلگەن. بىراق قاعازباستىلىق پەن ورىسشا قۇجاتتاردىڭ قاتارى ءالى دە بار. ەكىنشى يران ەلىنەن كەلگەن اعايىندارعا ءبىرشاما قيىندىق تۋعىزعان ءتارىزدى. ويتكەنى ولار ومىرىندە اياز تۇگىلى قار كورمەگەن. ال سولتۇستىكتىڭ كوك سۇڭگى مۇزىنا ولاردىڭ ءتوزۋى قيىن. ءتىپتى بىرنەشە وتباسى ماڭعىستاۋعا كوشىپ كەتتى. ال بايولكەدەن كەلگەن بىزگە كليماتتىڭ سالقىندىعى ازىرگە اسەر ەتە قويعان جوق, – دەيدى ول.
