فوتو: سەنات
وتىرىس بارىسىندا سەنات دەپۋتاتتارى «تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعىنا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ اۋماقتارىن سانيتاريالىق قورعاۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭدى قاراپ, ماقۇلدادى. كەلىسىم تاراپتارعا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى قاۋىپسىزدىكتى قولداۋعا قاتىستى حالىقارالىق مىندەتتەمەلەردى ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ەرەجەلەردى بەكىتۋگە ارنالعان.
زاڭ تمد-عا مۇشە ەلدەردىڭ مەملەكەتتىك سانيتارلىق-ەپيدەمياعا قارسى ءىس-شارالارىن جۇرگىزۋ كەزىندە ىنتىماقتاستىق پەن ءوزارا ءىس-قيمىلدى كەڭەيتۋگە ىقپال ەتۋدى كوزدەيدى. بۇل, ءبىرىنشى كەزەكتە, حالىقارالىق مەديتسينالىق-سانيتارلىق ەرەجەلەرگە سايكەس دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىندە توتەنشە جاعدايلار تۋعىزۋى مۇمكىن جۇقپالى اۋرۋلاردىڭ تارالۋىن بولدىرماۋعا قاتىستى ەكەنىن اتاپ وتكەن ءجون.
سونداي-اق پالاتا وتىرىسىندا «1999 جىلعى 4 ماۋسىمداعى ونەرتابىستاردى قۇقىقتىق قورعاۋ سالاسىندا مەملەكەتارالىق قۇپيالاردىڭ ساقتالۋىن ءوزارا قامتاماسىز ەتۋ تۋرالى كەلىسىمنىڭ قولدانىسىن توقتاتۋ تۋرالى حاتتامانى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭ قارالىپ, ماقۇلداندى. حاتتاماعا سايكەس, ماسەلەنىڭ وزەكتى بولماۋىنا بايلانىستى تمد ەلدەرى كسرو كەزىندەگى ونەرتابىستاردىڭ قۇپيالىلىعىن قامتاماسىز ەتۋدى توقتاتادى.
سونىمەن قاتار دەپۋتاتتار «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى مەن فرانتسۋز رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى اراسىنداعى جاھاندىق جىلىنۋعا قارسى كۇرەس سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ىسكە اسىرۋ تۋرالى ارنايى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭدى دا ماقۇلدادى. اتالعان زاڭنىڭ نورمالارى جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرى سالاسىنداعى ءىرى جوبالاردى ىلگەرىلەتۋ, ازىرلەۋ جانە ىسكە اسىرۋ, ەلىمىزدىڭ اۋماعىندا ورنىقتى دامۋ ارقىلى مەملەكەتتەردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلىن نىعايتۋعا باعىتتالعان. بۇل تاراپتاردىڭ ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىك سالاسىنداعى ماقساتتارىنا, باسىمدىقتارى مەن مىندەتتەمەلەرىنە قول جەتكىزۋگە, ەكولوگيالىق تازا تەحنولوگيالارعا كوشۋگە جانە شىعارىندىلاردى ازايتۋعا ىقپال ەتەتىن جوبالارعا قاتىستى بولماق.
«قازىرگى تاڭدا الەم ەلدەرى جاھاندىق جىلىنۋ ماسەلەسىنە باسا ءمان بەرىپ وتىر. ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دە قورشاعان ورتانى ساقتاۋعا ارنالعان ناقتى شارالار ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقاەۆ تاياۋدا دۋبايدا وتكەن كليمات جونىندەگى سامميتتە قازاقستان مەتان قالدىقتارىن ازايتۋ جونىندەگى جاھاندىق مىندەتتەمەگە قوسىلاتىنىن مالىمدەدى. بۇگىن قارالعان ارنايى كەلىسىم ەلىمىزدە جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا سالاسىنداعى ءىرى جوبانى ىسكە اسىرۋدى كوزدەيدى. جالپى, زاڭدى جۇزەگە اسىرۋ قازاقستاندا «جاسىل» ەنەرگيانىڭ ۇلەسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى دەپ سەنەمىز», دەدى سەنات توراعاسى.
وتىرىس كەزىندە سەناتورلار دەپۋتاتتىق ساۋالدارىن جولدادى.
ولگا بۋلاۆكينا ۇكىمەتتى بەلوۋسوۆ كەن ورنىن جويۋ جوباسىنا ساراپتاما جۇرگىزۋگە شاقىردى. سەبەبى جەرگىلىكتى حالىق مۇنداي قادام ايماقتىڭ ەكولوگياسىنا جانە اۋىل تۇرعىندارىنىڭ دەنساۋلىعىنا كەرى اسەرىن تيگىزەدى دەپ شاعىمدانىپ وتىر.
جانبولات جورگەنباەۆ ءىرى قارا مالدىڭ تەرىسىن وڭدەۋگە قاتىستى پروبلەمالارعا نازار اۋدارىپ, بۇل ماسەلە اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وندىرۋشىلەردى الاڭداتىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان تۇيتكىلدى بىلعارى وندىرىستەرىن جانە جارتىلاي جۇقا ءجۇن وڭدەيتىن ءىرى كاسىپورىندار قۇرۋ ارقىلى جاقسارتۋعا بولادى.
ەرنۇر ايتكەنوۆ ەرتىس وزەنىندەگى سۋدىڭ ازايۋىنا جانە ق.ساتباەۆ اتىنداعى ارنادا بوگەتتىڭ بۇزىلۋىنا بايلانىستى الاڭداۋشىلىق ءبىلدىردى. دەپۋتات ۇكىمەتتى وسىعان وراي جەدەل شارالار قابىلداۋعا شاقىردى.
تالعات ءجۇنىسوۆ ارناۋلى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ, ونىڭ ىشىندە وڭالتۋ ورتالىقتارىنىڭ تاربيەشىلەرىنە قوسىمشا اقى تولەنبەيتىنىن, سودان تۋىندايتىن ماسەلەلەردى تىلگە تيەك ەتتى. سەناتور اتاپ وتكەندەي, وڭىرلەردە پسيحولوگيالىق-مەديتسينالىق-پەداگوگيكالىق كونسۋلتاتسيالار ورتالىقتارى جەتىسپەيدى.
دارحان قىدىرالى شەتەلدىكتەر اسىراپ العان قازاقستاندىق بالالاردىڭ جاعدايىنا مونيتورينگ جۇرگىزۋ ماسەلەسىنە ۇكىمەتتىڭ نازارىن اۋداردى.
ءالي بەكتاەۆ ناۋرىزدى تويلاۋ ءداستۇرىن نىعايتۋ ءۇشىن يدەولوگيالىق نەگىز قالىپتاستىرۋدى جانە ونى دارىپتەۋدى ۇسىندى.
ەۆگەني بولگەرت بيزنەستى ءوزىن-ءوزى رەتتەۋدى جەتىلدىرۋ قاجەت ەكەنىن ايتىپ, بۇل باعىتتا بىرقاتار شارا ۇسىندى.
