«قازاقستان حالقىنا» قورى: ەكى جىلدا اتقارىلعان جۇمىس

«قوردىڭ بارلىق جۇمىسى سەرىكتەس­تەرى­مىزبەن ءوزارا ارەكەتتەسۋگە نەگىزدەلگەن, بىردە-ءبىر قايىرىمدىلىق جوباسى ولارسىز جۇزەگە اسپايدى. وسى ءساتتى پايدالانا وتىرىپ, سەرىكتەستەرىمىزگە بىرلەسكەن جۇمىس ءۇشىن العىس بىلدىرگىم كەلەدى», دەپ باستادى ءسوزىن ب.جامىشەۆ.

«قور قىزمەتىنىڭ باسىم باعىتتارى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ حالقىنا دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە الەۋمەتتىك قولداۋ, ءبىلىم بەرۋ, مادەنيەت جانە سپورت سالالارىندا قايىرىمدىلىق كومەك كورسەتۋ. توتەنشە جاعدايدان زارداپ شەككەن ازاماتتارعا دا كومەك كورسەتىلەدى. قوردىڭ باعدارلامالارى اۋىلدىق ەلدى مەكەندەر مەن شاعىن قالالارعا باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, ەلىمىزدىڭ بارلىق 20 ايماعىندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر.

قور 67 قايىرىمدىلىق باعدارلاما مەن جوبالارعا باستاما جاسادى. ولاردى جالپى سوماسى 177 ملرد تەڭگەگە ىسكە اسىرۋ جوسپارلانعان. «قازاقستان حالقىنا» قورى يەلىك ەتەتىن قارجى رەسۋرستارىنسىز قايىرىمدىلىق جوبالارىنا باستاماشىلىق جاساۋ جانە ىسكە اسىرۋ مۇمكىن بولماس ەدى. قوردىڭ رەسۋرستارى قايى­رىمدىلىق جارنالارى ەسەبىنەن قالىپ­تاستىرىلدى. قازىرگى ۋاقىتتا قورعا 196,6 ملرد تەڭگە ءتۇستى. ونىڭ ىشىندە 2 جىل ىشىندە قور جالپى سوماسى 90,9 ملرد تەڭگە­گە قايىرىمدىلىق كومەك كورسەتتى. بۇگىنگى تاڭدا شىعىندار 90,9 ملرد تەڭگەنى قۇرادى, بىراق ءبىز بەكىتكەن جانە ىسكە اسىرۋمەن اينالىساتىن جوبالاردىڭ بارلىعى 177 ملرد تەڭگەنى قۇرادى», دەدى ب.جامىشەۆ.

كوللاجدى جاساعان –زاۋرەش سماعۇل, «ەQ»

سونداي-اق ول 131 ملرد تەڭ­گەنى 60 قازاقستاندىق كومپانيا, 20 ملرد تەڭگەدەن ءسال استام سومانى «سامۇرىق-قازىنا» قورى اۋدارعانىن, ال 39 ملرد تەڭگە ءىرى دونور-جەكە تۇلعالاردان كەلىپ تۇسكەنىن حابارلادى. بۇدان بولەك, حالىقتان دا اقشا اۋدارىمدارى بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. مىسالى, بىرنەشە كۇن بۇرىن ءۇش قۇرىلىس كومپانياسىنان بالالار مەن جاستارعا پروتەز جاساۋ جوباسىن ىسكە اسىرۋعا 500 ملن تەڭگە ءتۇستى.

«ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى تۋرالى» زاڭعا سايكەس, جىل سا­يىن «سامۇرىق-قازىنا» قورى تازا تابىسىنىڭ كەمىندە 7 پا­يىزىن «قازاقستان حالقىنا» قوعامدىق قورىنا اۋداراتىن بولادى. 2022 جىلعى قارجىلىق ەسەپتىلىكتىڭ قورىتىندىسى بو­يىنشا «سامۇرىق-قازىنا» قورى «قازاقستان حالقىنا» قورىنا 66,6 ملرد تەڭگە كولەمىندە قاراجات ءبولدى. بۇل رەتتە 20,6 ملرد تەڭ­گەسى العاشقى جارنا رەتىندە ءتۇس­تى. قالعان سوما كەلىسىمگە ساي­كەس 2024 جىلعى ناۋرىزعا دەيىن جىبەرىلەدى. بۇل قاراجات قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىندا ونكو­لو­­گيالىق اۋرۋلارمەن كۇرەس جونىن­دەگى 2023-2027 جىلدارعا ارنال­عان كەشەندى جوسپاردا كوزدەلگەن ءىس-شارالاردى ىسكە اسىرۋعا جانە ورفاندىق اۋرۋلارى بار ازاماتتاردى دارىلىك پرەپاراتتارمەن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى بەكىتىلگەن تاسىلدەرگە سايكەس 2024 جىلى ءدارى-دارمەك ساتىپ الۋعا جۇمسالادى», دەدى ب.جامىشەۆ.

سونداي-اق «لوتەرەيا جانە لوتەرەيا قىزمەتى تۋرالى» زاڭنىڭ 14-بابىنا سايكەس, ۇلتتىق لوتەرەيا وپەراتورى ء«ساتتى جۇل­دىز» اق 2023 جىلى قورعا 4,887 ملرد تەڭگە اۋدارعان. بۇدان بولەك, تۇرعىنداردان قا­بىل­دانعان وتىنىشتەر مەن ۇكىمەت­تىك ەمەس ۇيىمداردىڭ ۇسىنىس­تارىن تالداۋ نەگىزىندە قازاقستان­دىقتاردىڭ ماسەلە­لەرىن جۇيەلى شەشۋگە باعىتتال­عان بىرقاتار قايىرىم­دىلىق باعدارلاما مەن جوبا قولعا الىنىپ جاتىر.

«دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا 103,3 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 12 قايىرىمدىلىق باعدارلاما مەن جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. قور سيرەك كەزدەسەتىن (ورفاندىق) اۋىر ومىرگە قاۋىپ توندىرەتىن جانە سوزىلمالى اۋرۋلارى بار 382 پاتسيەنت ءدارى-دارمەكپەن قام­تاماسىز ەتىلگەن. سونىڭ 296-سى – بالا. 39 پرەپارات ساتىپ الىندى. ونىڭ 9-ى العاش رەت قازاقستانعا اكەلىنىپ وتىر. ولار­دىڭ قاتارىندا الەمدەگى ەڭ قىم­بات «زولگەنسما» پرەپاراتى بار. ساتىپ الۋدىڭ جالپى سوماسى 31,6 ملرد تەڭگەنى قۇرا­دى. احوندروپلازيامەن اۋىراتىن 10 بالا سۇيەكتىڭ ءوسۋىن ىق­پال ەتەتىن يننوۆاتسيالىق «ۆوكسسوگو» (ۆوسوريتيد) پرەپارا­تىن قابىل­داۋدى باستادى.

اتاۋلى كومەك كورسەتۋ بو­يىنشا كەڭەيتىلگەن تاسىلدەر مەن الگوريتمدەردى ەنگىزۋ اياسىندا 25 پاتسيەنت شەتەلگە ەمدەلۋگە جىبەرىلدى, وعان 460 ملن تەڭگە جۇمسالدى. شەتەلگە ءبىز باس مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ قان­داي دا ءبىر باعىتتار بويىنشا قورى­تىندىلارى بار ەرەكشە جاع­دايلاردا جىبەرەمىز. بىرىن­شى­دەن, بۇل اۋرۋلار ءبىزدىڭ ەلدە ەم­دەلمەيدى. ەكىنشىدەن, ەم الا الماعان, بيۋدجەتتەن قا­را­جات بولىنبەگەن جاعدايدا جىبە­رى­لەدى. ونكولوگيالىق ناۋقاستاردان شەتەلدە ەمدەۋ بويىنشا وتىنىشتەر وتە كوپ», دەدى ب.جامىشەۆ.

سونداي-اق 13 ايماقتاعى 28 مەديتسينالىق ۇيىمعا وفتال­مولوگيالىق سكرينينگكە, شالا تۋىلعان نارەستەلەردىڭ رەتينوپاتياسىن ەمدەۋگە ارنالعان جابدىقتار جەتكىزىلدى. بۇل دامىماعان كورۋ ورگاندارىن ەرتە انىقتاۋعا جانە ەمدەۋگە, بالالاردىڭ مۇگەدەكتىگىن بولدىرماۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

«اسفەندياروۆ اتىنداعى قازۇمۋ ۋنيۆەرسيتەتتىك كلينيكاسىندا 2023 جىلدىڭ مامىرىنان جەلتوقسانىنا دەيىن ءمۇيىزدى قابىقتى ترانسپلانتاتسيالاۋ بويىنشا 93 وپەراتسيا جاسالدى. دارىگەرلەر قوردىڭ اقشاسى قاجەت ەمەس دەيدى. ءبىزدىڭ ەلدە ءمايىت دونورلىعى قايتادان ىسكە قوسىلۋى ءۇشىن زاڭدى وزگەرتۋ كەرەك. ءبىز ۇكىمەت پەن جۇرتشىلىقتى ترانسپلانتاتسيا, ءمايىت دونورلىعى تۋرالى زاڭنىڭ وزگەرۋىنە جول اشۋ ءۇشىن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىمەن بىرلەسىپ ءتيىستى كونفەرەنتسيا وتكىزدىك. قازىرگى تاڭدا 4 مىڭ ادامعا اعزالاردى شۇعىل ترانسپلانتاتسيالاۋ قاجەت. شۇعىل قاساڭ قابىقتى ترانسپلان­تاتسيالاۋدى قاجەت ەتەتىن 304 پاتسيەنت ترانسپلانتاتسيا ارقىلى كورۋ قابىلەتىن قالپىنا كەلتىرە الدى. قازاقستاندا دونورلىق ماتەريالدىڭ تاپشىلىعىنا بايلانىستى قاساڭ قابىقتاردى تاسىمالداۋ اقش-تان جۇزەگە اسىرىلادى», دەدى ب.جامىشەۆ.

سپيكەردىڭ ايتۋىنشا, قاتەر­لى ىسىككە قارسى كۇرەستىڭ 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان كەشەندى جوس­پارىن ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىن­دە 2023 جىلى ونكولوگيالىق قىزمەتتى جابدىقتاۋ بولىگىندە 19,87 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. سونداي-اق ونكولوگيالىق اۋرۋلارمەن اۋىراتىن ازاماتتاردى ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋدى قارجىلاندىرۋ بويىنشا 17 ملرد تەڭگە بولىنگەن. بەس وبلىسقا جوعارى تەحنولوگيالىق زاماناۋي ونكولوگيالىق قۇرال-جابدىقتاردى ساتىپ الۋ جوس­پار­لانعان. اتاپ ايتقاندا, 6 جەلى­لىك ەلەكتروندى ۇدەتكىش, 5 كوم­پيۋ­تەرلىك توموگراف ساتىپ الىنۋ جوسپارلانعان. قازۇعزي-عا ءبىر ناۆيگاتسيالىق جۇيە اكەلىپ قويىلدى.

«قور وزىق ەمدەۋ تەحنولوگيالارىن ەنگىزەتىن وتاندىق مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ پاتسيەنتتەرگە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ جوبالارىن قارجىلاندىرادى. «بالالار نەيروحيرۋرگيالىق قىزمەتىن دامىتۋ» جوباسى بالالاردىڭ باس ميىنىڭ پاتولوگياسىن ەمدەۋدە نەيروحيرۋرگيانىڭ جوعارى تەحنولوگيالىق ادىستەرىن ەنگىزۋ ماقساتىندا رەسپۋبليكا وڭىرلەرىندەگى مەديتسينالىق ۇيىمدارعا زاماناۋي قۇرال-جابدىقتار اكەلۋ جوسپارلانعان. جىل سوڭىنا دەيىن ەلىمىزدىڭ 19 وڭىرىندەگى 22 مەديتسينالىق ۇيىم جالپى قۇنى 3,4 ملرد تەڭگەگە زاماناۋي قۇرال-جابدىقتار الادى.

حالىققا مەديتسينالىق كو­مەك كورسەتۋ ساپاسىنىڭ نەگىز­گى قۇرام­­داس بولىگىنىڭ ءبىرى – مامان­داردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ. وسى ماقساتتا مەديتسينالىق گەنەتيك پەن ۋلترادىبىستىق دياگنوستيكا سالاسىنىڭ 50 دارىگەرى شەتەلدەردە, سونداي-اق قاراشا ايىندا تۇركيادا 24 ترانسپلانتاتسيالىق ۇيلەستىرۋشى كۋرستان ءوتتى.

سەرىكتەستەرىمىزبەن بىرگە 7 قالادا – اتىراۋ, وسكەمەن, تالدىقورعان, شىمكەنت, تاراز, ورال, سارىاعاش قالالارىندا دامۋىندا اۋىتقۋى بار بالالارعا ەرتە ارالاسۋ ورتالىقتارىن اشتىق. 2024 جىلى بالالاردىڭ ەرتە مۇگەدەكتىگىن انىقتاۋ جانە الدىن الۋ ءۇشىن تاعى 6 ورتالىق اشىلادى», دەدى ب.جامىشەۆ.

قور باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, الەۋمەتتىك قولداۋ جانە وڭال­تۋ سالاسىندا جالپى سوما­سى 15,9 ملرد تەڭگەنى قۇراي­تىن 15 جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. اتىراۋ, وسكەمەن, تالدى­قورعان, شىمكەنت, تاراز, ورال, سارىاعاش قالالارىندا 7 ەرتە ارالاسۋ ورتالىعى اشىلعان. تالدى­قورعان, وسكەمەن, پاۆلو­دار, تاراز جانە شىمكەنت قالا­لارىندا اۋتيزم جانە باسقا دا پسيحيكالىق اۋىتقۋلارى بار بالالارعا ارنالعان 5 ورتالىق جۇمىسىن باستادى. بۇدان بولەك, تاعى 9 ورتالىق اشۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.

«قور بالالار مەن جاستاردى وڭالتۋدىڭ تەحنيكالىق قۇرال­دارى­مەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جوبالاردى قارجىلاندىرادى. اتاپ ايتقاندا, 29 جاسقا دەيىن­گى مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالا­لار مەن جاستاردى يننوۆاتسيا­لىق پروتەزدىك-ورتوپەديالىق بۇ­يىمدارمەن قامتاماسىز ەتەدى. قازىرگى تاڭدا 128 ادامعا, سونىڭ 29-ى  بالا, بيونيكالىق جانە تەڭگە سوماسىنا مودۋلدىك پروتەزدەر الىنعان. جالپى سوماسى 1,073 ملرد تەڭگەنى قۇرايدى. تىرەك-قيمىل اپپاراتى بۇزىلعان بالالاردى روبوتتاندىرىلعان قۇرالدارمەن قامتاماسىز ەتۋ باعدارلاماسى بويىنشا 13 ەكزوسكەلەت دايىندالىپ, بالالار­عا ۇيىندە پايدالانۋعا بەرىلدى. جاقىندا تەحنيكالىق وڭالتۋ قۇرالدارىنىڭ كومەگىمەن ۇيدە بالالاردى وڭالتۋ جوباسى ىسكە قوسىلدى.

وڭالتۋ ورتالىقتارىن قان­شا قۇرساق تا, بالالاردىڭ وسى ورتا­لىقتاردا بولۋ ۋاقىتى شەكتەۋلى بولاتىنى تۇسىنىكتى. سول سەبەپتى ءبىز سەرىكتەستەرىمىزبەن بىرگە وڭال­تۋ ديناميكاسىن جوعالتپاۋ ماق­ساتىندا ارنايى جوبانى جۇ­زەگە اسىرۋ ماسەلەسىن شەشتىك. مۇنداي بالالاردىڭ وتباسىلارىنا ۇيگە تەحنيكالىق وڭالتۋ قۇرالدارى بەرىلەدى. باسىنان باس­تاپ بەلگىلى ءبىر قاراجات بولىنەدى, پروگرەسكە بايلانىستى وڭالتۋ ۋاقىتىن ۇزارتۋعا قول جەتكىزەتىن ادام سانى ەداۋىر ارتادى», دەدى ب.جامىشەۆ.

جاڭا جوبانى سىناقتان وتكىزۋ ءۇشىن 4 قاناتقاقتى ءوڭىر انىق­تالعان. ولار: اباي, قىزىل­ور­دا, پاۆلودار وبلىستارى جانە شىمكەنت قالاسى. جوبا­نىڭ سوماسى – 4,5 ملرد تەڭگە. ول ءساتتى جۇ­زەگە اسسا, مۇن­داي باستاما ەلى­مىزدىڭ باسقا وڭىر­لەرىن­دە دە ەن­گى­زىلەدى. بۇدان بولەك, «تۇساۋ كە­سەر» جوباسى قارجى­لان­دىرى­لا­دى. سونىڭ اياسىندا ەلىمىزدىڭ 5 وب­لى­سىندا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى با­لا­لارعا ارنالعان 5 دەنە شى­نىق­­تىرۋ-ساۋىقتىرۋ ۇيىرمەسى اشىل­عان. بالالار بەيىمدەلگەن سپورتپەن تەگىن اينالىسا الادى.

«الماتىدا 13 مەكتەپتە اربامەن جۇرەتىن بالالاردى كوتەرۋگە ارنالعان ليفتتەر ورناتىلدى. ينكليۋزيا كادىمگى مەكتەپتەردە ەرەكشە بالالاردى وقىتۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرىپ وتىر. كوبىنە باسپالداقتار اربامەن جۇرەتىن بالالاردىڭ مەكتەپكە كىرۋىنە كەدەرگى كەلتىرەدى. بىزدە تاعى بىرنەشە قاناتقاقتى جوبا بار. وسى رەتتە, بۇل بالالاردىڭ مەكتەپتەرگە ەمىن-ەركىن بارۋى ءۇشىن شىمكەنت پەن استاناداعى وقۋ ورىندارىن جابدىقتايمىز», دەدى ب.جامىشەۆ.

سپيكەردىڭ ايتۋىنشا, ء«بىلىم-يننوۆاتسيا» ليتسەيلەرىنىڭ تاجىري­بەسى قاراستىرىلىپ جاتىر. سوعان ساي­كەس, ءتۇرلى سالاداعى مۇعا­لىم­­دەردى دايىنداۋ جۇزەگە اسى­رىل­ماق. بۇدان بولەك, «بولا­شاق ين­جە­نەرلەر» جوباسى اياسىندا اۋىل­دىق جەرلەردە روبوتتىق تەح­ني­كا كابينەتتەرىن جابدىقتاۋ كوزدەلگەن.

«100 بالا سپورت زالى» باع­دار­لاماسى اياسىندا «24 بالالار سپورت زالى» جوباسى جۇزەگە اسىرىل­عان. سوعان سايكەس, ەلىمىز­دىڭ 9 وبلىسىندا سپورتتىق ين­فرا­قۇرى­لىمى تومەن 24 شالعاي قالا مەن اۋىلدا 24 سپورت زالى اشىل­دى. سپيكەردىڭ سوزىنە سۇيەنسەك, «قازاقستان حالقىنا» قورى قازاقشا كۇرەس, بوكس, گيمناستيكا سەكىلدى سپورت تۇرلەرىنە جابدىقتار ساتىپ الۋعا كومەك كورسەتەدى.