فوتو: kaz.orda.kz
جوبا پرەزيدەنت ق.توقاەۆتىڭ ەلىمىزدىڭ كولىك-ترانزيتتىك الەۋەتىن دامىتۋ جونىندەگى تاپسىرماسىن ورىنداۋ اياسىندا جۇزەگە اسىرىلۋدا. جاڭا جەلىنى سالۋ بارىسىندا قىتايمەن باقتى – شاۋەشەك ءۇشىنشى شەكارا وتكەلىن اشۋ جوسپارلانىپ وتىر.
جالپى, باقتى–اياگوز تەمىرجول جەلىسى قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى وتكىزۋ قابىلەتىن 28 ملن-نان 48 ملن تونناعا دەيىن ۇلعايتۋعا, وڭتۇستىكتەگى وتكىزۋ بەكەتتەرىندەگى كەپتەلىستەردى جويۋعا جانە قوسىمشا ترانزيت كولەمىن تارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. تەمىرجول 2027 جىلى پايدالانۋعا بەرىلەدى دەپ جوسپارلانعان.
اۋقىمدى جوبا جەكە ينۆەستوردىڭ قاتىسۋىمەن ءمجا قاعيداتى بويىنشا جۇزەگە اسىرىلادى. قۇرىلىس بارىسىندا 11 ستانسا, 47 كوپىر, 23 تەمىرجول جانە 8 اۆتوموبيل وتكەلى, 5 جاياۋ جۇرگىنشىلەر كوپىرى, 16 باقىلاۋ قۇرىلىسى سالىنادى. وسى ماقساتتا وتاندىق وندىرۋشىلەردەن 500 مىڭ بىرلىكتەن استام شپال جانە 36 توننا رەلس ساتىپ الۋ جوسپارلانۋدا. جەرگىلىكتى قامتۋ كەم دەگەندە 85%-دى قۇرايدى دەپ كۇتىلىپ وتىر.
پرەمەر-مينيستر بىلتىر تەمىرجولدارمەن تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ 30 جىلىنداعى ەڭ جوعارى جۇك كولەمى تاسىمالدانىپ, 245 ملرد توننا-كيلومەتردى قۇراعانىن اتاپ ءوتتى. مۇنداي جوعارى قارقىن گەوساياسي جاعدايلارعا جانە ينفراقۇرىلىمدىق شەكتەۋلەرگە قاراماستان بيىل دا ساقتالىپ وتىر.
«كەيىنگى بەس جىلدا كونتەينەرلىك ترانزيتتىك تاسىمال كولەمى 3,2 ەسە ءوستى. قولدانىستاعى ترانزيتتىك دالىزدەر كەڭەيىپ, جاڭالارى اشىلۋدا. ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعىتى, سولتۇستىك-وڭتۇستىك جانە وڭتۇستىك دالىزدەرى ايرىقشا ماڭىزعا يە بولىپ وتىر», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
قازىرگى تاڭدا وتكىزۋ مۇمكىندىگى مەن ينفراقۇرىلىمدىق قۋات ءوز شەگىنە جەتتى. وسى ستراتەگيالىق ماڭىزدى ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن تەمىرجول سالاسىندا بىرقاتار ينفراقۇرىلىمدىق جوبا بار.
ولاردىڭ قاتارىندا دوستىق – مويىنتى, داربازا – ماقتاارال جانە الماتى قالاسىن اينالىپ وتەتىن تەمىرجول جەلىلەرىنىڭ قۇرىلىسى مەن باسقا دا جوبالار ىسكە اسىرىلۋدا. الداعى ءۇش جىلدا رەسپۋبليكادا بارلىعى 1300 شاقىرىمنان استام تەمىرجول سالىنادى.
پرەمەر-مينيستر ماگيسترال قۇرىلىسى 1700-دەن استام ادامدى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى. كەنىشتەردى يگەرۋ جانە جۇكتەردى ءتۇسىرىپ-تيەۋ بەكەتتەرىن اشۋ دا جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
«مۇنىڭ بارلىعى اباي وبلىسىنىڭ عانا ەمەس, بۇكىل ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسىنا وڭ اسەرىن تيگىزەدى. باقتى – اياگوز جوباسى قازاقستان تەمىرجول جەلىسىنىڭ الەمدىك كولىك جۇيەسىنە ىقپالداسۋىن كەڭەيتەدى», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
«قتج» ۇك» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى قانات الماعامبەتوۆ اتاپ وتكەندەي, جاڭا جەلى ەل ەكسپورتىنىڭ كولەمىن, سونداي-اق رەسەيدەن قىتايعا جانە كەرى باعىتتاعى جۇك ءترانزيتىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
«بۇل جەلى ارقىلى اباي, پاۆلودار, شىعىس قازاقستان وبلىستارىنان جانە باسقا وڭىرلەردەن كەلەتىن تاۋارلار وتەدى. ەكى جولدى جەلى قۇرىلىسى بىردەن جەتكىلىكتى قۋاتتىلىققا يە بولۋعا كەپىل بولىپ تابىلادى. جالپى, بۇل ترانزيتتىك جۇكتەردىڭ قوسىمشا اعىنىن اشىپ, جاقىن ماڭداعى ايماقتاردى دامىتۋعا سەرپىن بولماق», دەدى ول.
ءىس-شاراعا اباي وبلىسى اكىمدىگىنىڭ, كولىك مينيسترلىگى, «سامۇرىق-قازىنا» اق, «قتج» ۇك» اق باسشىلارى, تەمىرجول سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى مەن ارداگەرلەرى قاتىستى.