سۋرەتتى تۇسىرگەن – يگور بۋرگاندينوۆ
– اباي باقىت ۇلى, اڭگىمەمىزدى ءوزىڭىز باسقارىپ وتىرعان ەرەكشە ماقساتتاعى بريگادانىڭ تاريحىنان باستاساق.
– بۇل اسكەري ءبولىم بۇرىننان قورعانىس مينيسترلىگىنە قاراستى ء«موبيلدى كۇشتەر» دەگەن اتاۋمەن قىزمەت ەتىپ كەلەدى. 2003 جىلدىڭ 17 قىركۇيەگىندە ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرىن قۇرۋدىڭ مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا 429-ارنايى ماقساتتاعى دەربەس جاساعىنىڭ بازاسىندا اەروموبيلدى كۇشتەردىڭ دەسانتتىق-شابۋىلداۋشى بريگاداسى قۇرىلدى. 2005 جىلى 5 مامىردا وعان ەل پرەزيدەنتى جاۋىنگەرلىك تۋدى تابىستادى. 2013 جىلدىڭ 14 ناۋرىزىنان باستاپ قۇرلىق اسكەرلەرىنىڭ باس قولباسشىسىنا تىكەلەي باعىنادى.
بيىل 9 اقپاندا ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرى قۇرىلىمدارىن جەتىلدىرۋ ماقساتىندا قورعانىس ءمينيسترىنىڭ بۇيرىعىمەن دەسانتتىق-شابۋىلداۋشى بريگاداسى 36-ەرەكشە ماقساتتاعى بريگادا بولىپ قايتا قۇرىلدى. بىراق اتاۋى وزگەرگەنمەن, ءبىزدىڭ الدىمىزعا قويىلعان مىندەتتەمەلەر وزگەرگەن جوق. وسى 20 جىل ىشىندە بريگادا قالىپتاسۋ مەن دامۋ ساتىلارىنان ءوتىپ, ەل ماقتانىشىنا اينالعان كوپتەگەن اسكەري قىزمەتكەردى تاربيەلەپ شىعاردى. قيىن شاقتا بريگادانىڭ جەكە قۇرامى ءوزىنىڭ جاۋىنگەرلىك جانە قىزمەتتىك مىندەتىنە ادال بولىپ, قوعام تىنىشتىعىن ساقتاۋعا جانە مەملەكەتتى قورعاۋعا ۇلەس قوستى.
مەن 2020 جىلدان بەرى وسى جەردە كوماندير رەتىندە قىزمەت ەتىپ كەلەمىن. ماعان دەيىن گەنەرال-مايور داۋلەت وسپانوۆ, گەنەرال-مايور دۋلات ادىربەكوۆ, پولكوۆنيك ەرمەك المۇحامەتوۆ, گەنەرال-مايور الماز جۇماكەەۆ, پولكوۆنيك تۇردالى تۇرعىنباەۆ, پولكوۆنيك نۇرلان كارىباەۆ, پولكوۆنيك ۇلان نۇرعازيەۆ سەكىلدى جوعارى بىلىكتى اسكەري قىزمەتشىلەر باسشىلىق ەتتى.
– سىزدەرگە جۇكتەلگەن نەگىزگى مىندەتتەر قانداي؟
– ەرەكشە ماقساتتاعى بريگادا – ۇنەمى جاۋىنگەرلىك دايىندىقتا تۇراتىن ءبولىم. ويتكەنى ءبىز ەلىمىزدىڭ اسا ماڭىزدى ستراتەگيالىق نىساندارىن قورعايمىز. ءبىزدىڭ وفيتسەرلەرىمىز بەن ساربازدارىمىز كەز كەلگەن ۋاقىتتا سوعىس جاعدايىنا بارىنشا جاقىن نەمەسە ەكسترەمالدى جاعدايلارعا تاپ بولۋى مۇمكىن. ءبولىمنىڭ اسكەري قىزمەتكەرلەرى قانداي جاعدايدا دا الدارىنا قويىلعان تاپسىرمالاردى تولىققاندى ورىنداۋعا ءازىر ەكەندەرىن كورسەتىپ كەلەدى.
قازىرگى كۇنى بۇل – ەلوردامىزداعى ەڭ شوقتىعى بيىك اسكەري ءبولىم. اسكەري قىزمەتتەن بولەك, مۇندا قوعام وكىلدەرى, باق جۋرناليستەرى جانە وقۋشىلارمەن كەزدەسۋلەر ءوتىپ تۇرادى. اسكەري-پاتريوتتىق جانە سپورتتىق كلۋبتاردىڭ تاربيەلەنۋشىلەرىمەن ساباقتار ۇيىمداستىرىلادى. سول كەزدەسۋلەردەن كەيىن اسكەري قىزمەتشى بولۋعا دەگەن قىزىعۋشىلىعى ويانىپ, بولاشاقتا وسى سالاعا كەلەتىنىن ايتقان جاسوسپىرىمدەر كوپ.
– ەلوردامىزداعى قانداي ماڭىزدى ستراتەگيالىق نىسانداردى قورعايسىزدار؟
– ونىڭ بارلىق ءتىزىمىن اشىپ ايتۋعا بولمايدى. بىراق ءبىزدىڭ ەڭ باستى قورعايتىن نىسانىمىز – اقوردا. ودان بولەك, وتكەن جىلعى قاڭتار وقيعاسىندا, سونىمەن بىرگە پاندەميا كەزىندە قالاداعى ءتارتىپتى قاداعالاۋ اسكەري قىزمەتشىلەرىمىزگە جۇكتەلدى.
– ءبولىم قارۋ-جاراقپەن جانە اسكەري تەحنيكامەن قانشالىقتى جابدىقتالعان؟
– ەرەكشە ماقساتتاعى بريگادا بولعاندىقتان, ءبىزدىڭ ءبولىم اسكەري قىزمەتشىلەرمەن جانە زاماناۋي تەحنيكالىق قۇرال-جابدىقتارمەن تولىق قامتاماسىز ەتىلگەن. بريگادا قۇرامىندا دوڭگەلەكتى جاۋىنگەرلىك كولىكتەر, اتاپ ايتقاندا, «كوبرا», «ارلان» كولىكتەرى, تانكتەر بار. قازىرگى كۇنى اسكەري ءبولىمنىڭ 2028 جىلعا دەيىنگى دامۋ جوسپارى قابىلدانىپ جاتىر. وندا الداعى ۋاقىتتا دا ەڭ سوڭعى ۇلگىدەگى زاماناۋي تەحنيكالاردى ساتىپ الۋ جانە جەكە قۇرامدى كوبەيتۋ كوزدەلگەن. ويتكەنى قالانىڭ ۇلكەيۋى, كۇزەتىلەتىن نىسانداردىڭ كوبەيۋىنە بايلانىستى بريگادانىڭ دا كولەمى ۇلعايۋى كەرەك.
جالپى, بۇل بولىمدە مىڭ جارىم ادام بار. مۇنداعى ءۇش باتالوننىڭ بىرەۋى قالادان 60 شاقىرىم جەردەگى ارناسايدا ورنالاسقان بولىمدە قىزمەت ەتەدى. ودان بولەك, وسى جەردە جىل سايىن 300-دەي سارباز مەرزىمدى اسكەري قىزمەتتە وتان الدىنداعى بورىشىن وتەيدى. قازىرگى كۇنى جەكە قۇرامنىڭ دايىندىق جانە جاتتىعۋ دەڭگەيى العا قويىلعان كەز كەلگەن مىندەتتى ورىنداۋعا قاۋقارلى.
– مەرزىمدى اسكەري قىزمەتتەگى ساربازداردىڭ كۇن ءتارتىبى, دايىندىعى قالاي وتەدى, سوعان توقتالساڭىز.
– ولاردىڭ كۇن ءتارتىبى – تاڭەرتەڭ ۇيقىدان تۇرۋ, تاماق ءىشۋ, ودان كەيىن وقۋ, جاتتىعۋ, بىتىراسىز وق-دارىمەن اتۋدان تۇرادى. وقۋ كەشەنىندە ينجەنەرلىك دايىندىق, مينا ىزدەۋ جۇمىستارىنا داعدىلاندىرۋ, اۋە قورعانىسى, ساپتىق دايىندىق, ت.ب. بار. ءبىز اسكەري بولىمدە التى ايلىق باعدارلاماعا كوشتىك. الدىمەن اسكەري قىزمەتكەردىڭ جەكە دايىندىعىنا باسىمدىق بەرىلەدى. كەيىن شتابتىق وقۋ-جاتتىعۋلاردا ونىڭ ۇيرەنگەن داعدىلارىن تەكسەرەمىز.
اسكەري قىزمەتتەن بولەك, ساربازدار دەمالىس كۇندەرى ءوز تۋىستارىنا قوڭىراۋ شالا الادى. اتاپ ايتقاندا, سەنبى كۇنى ۇيلەرىنە حابارلاسۋعا ەكى ساعات ۋاقىت بەرىلسە, جەكسەنبى كۇنى جاقىندارىمەن ۆيدەوبايلانىس ارقىلى سويلەسە الادى. ودان بولەك, ۇنەمى ءارتۇرلى ءىس-شاراعا, مۋزەيگە, سپورتتىق جارىسقا, مىسالى, ستاديونداعى فۋتبول ماتچتارىنا اپارامىز.
ءبىر جىل ىشىندە ولار گراناتا لاقتىرۋشى, پۋلەمەتشى, سنايپەر, دالدەۋشى سەكىلدى جاۋىنگەرلىك ماماندىقتاردى يگەرەدى, قارۋ-جاراق پەن اسكەري تەحنيكالاردىڭ ءتىلىن مەڭگەرەدى. فيزيكالىق جانە مورالدىق تۇرعىدا نىعايىپ شىعادى. ارمياداعى شىنىعۋ ولاردىڭ ەرتەڭگى ومىرلەرىندە دە پايدالى بولارىنا سەنىمىمىز مول.
– ءبىز بۇعان دەيىن مەرزىمدى اسكەري قىزمەتتى جوعارى دەڭگەيدە اياقتاعاندارعا وقۋ ورىندارىنا تۇسۋگە تەگىن گرانت بەرىلەتىنىن جازعان بولاتىنبىز. بۇل جاستاردى قانشالىقتى قىزىقتىرىپ وتىر؟
– ءيا, ءبىلىم الۋ جەڭىلدىكتەرىنىڭ ەنگىزىلۋى, ارميادا ەڭبەك نارىعىندا سۇرانىسقا يە ماماندىقتاردى الىپ شىعۋ مۇمكىندىكتەرى پايدا بولعاننان كەيىن جاستاردىڭ مەرزىمدى اسكەري قىزمەتكە دەگەن قىزىعۋشىلىعى ارتىپ وتىر. ءبىز ونى الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى دا بايقايمىز. ماسەلەن, زامان تالابىنا ساي ەرەكشە ماقساتتاعى بريگادانىڭ TikTok ارناسى بار. وعان 65 مىڭنان اسا ادام جازىلعان, ۆيدەولارىمىزعا 1,2 ملن-نان اسا لايك باسىلعان. كەيبىر ۆيدەولارىمىز ميلليوننان استام قارالىم جيناپ جاتىر. سول جەردە جاستار ءبىزدىڭ قاتارىمىزعا قالاي قوسىلۋعا بولادى دەپ سۇراپ جاتادى. ءبىز TikTok ارقىلى دا ولاردى ىرىكتەپ, قىزمەتكە قابىلدادىق.
مەرزىمدى اسكەري قىزمەتتى وتەگەن ساربازدارىمىز بىرىڭعاي ۇلتتىق تەستىلەۋدى تاپسىرماي-اق جوعارى وقۋ ورنىنا ءتۇسۋ مۇمكىندىكتەرىن پايدالانىپ جاتىر. قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ اسكەري وقۋ ورىندارىنا تۇسكەندەر دە بار. ال قىزمەتتىڭ قىر-سىرىن ۇيرەنىپ, ءوز تاعدىرىن وسى سالامەن بايلانىستىرعىسى كەلگەندەر كەلىسىمشارت بويىنشا اسكەر قاتارىنا قابىلداندى.
اڭگىمەلەسكەن –
ەسكەندىر زۇلقارناي,
«Egemen Qazaqstan»
