وتكەن جەكسەنبى كۇنى وتاندىق فۋتبول جانكۇيەرلەرى ەل تاريحىندا ءجيى قايتالانا بەرمەيتىن تاعى ءبىر سەنساتسيالىق جەڭىستىڭ كۋاسى بولدى. ەۋرو-2024 ءتۋرنيرىنىڭ ىرىكتەۋ كەزەڭى اياسىنداعى ەكىنشى تۋر ويىنىن «استانا ارەنادا» وتكىزگەن قازاقستاننىڭ ۇلتتىق قۇراماسى 1992 جىلعى ەۋروپا چەمپيونى, كارى قۇرلىقتىڭ ەكى دۇركىن قولا جۇلدەگەرى (1984, 2020) داڭقتى دانيا قۇراماسىن 3:2 ەسەبىمەن تىزە بۇكتىرىپ, الەم فۋتبولىنداعى ەڭ ءىرى سەنساتسيانىڭ ءبىرىن جاسادى.
ءبىر قىزىعى, قازاقستان فۋتبولشىلارى تاريحي جەڭىستەرىنىڭ كوبىنە ناۋرىز ايىندا قول جەتكىزىپ ءجۇر. ماسەلەن, وسىدان 16 جىل بۇرىن, ياعني 2007 جىلدىڭ 24 ناۋرىزىندا ەۋرو-2008 ءتۋرنيرى اياسىندا نيدەرلاند وكىلى ارنو پايپەرس جاتتىقتىرعان قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسى الماتىدا سەربيا فۋتبولشىلارىنان 2:1 ەسەبىمەن باسىم تۇسكەن بولسا, 2018 جىلدىڭ 24 ناۋرىزىندا سىرت الاڭدا ماجارستان قۇراماسىن ءدال كەشەگىدەي ەسەپپەن سۇرىندىرگەن ەدى – 3:2. بۇل ماتچ جولداستىق كەزدەسۋ اياسىندا وتكەنىن ايتا كەتەيىك.
ال 2019 جىلدىڭ 21 ناۋرىزىندا ەۋرو-2020 ىرىكتەۋ كەزەڭىندە شوتلانديا قۇراماسىن 3:0 ەسەبىمەن قاپى قالدىرىپ, قازاقتىڭ جاڭا جىلىن جارقىن جەڭىسپەن باستاعان ەدى. ارينە, كۇنى كەشەگە دەيىن قازاق فۋتبولىنداعى ەڭ ايتۋلى جەڭىس رەتىندە 2007 جىلعى سەربيامەن وتكەن ويىن ايتىلاتىن. ويتكەنى قازاقستان قۇراماسى باسىم تۇسكەن وزگە ەلدەردىڭ اتاق-داڭقى سەربيادان جوعارى ەمەس ەدى. 2007 جىلعى فيفا رەيتينگىنە كوز جۇگىرتەر بولساق, سول كەزدە سەربيا قۇراماسى الەمدىك رەيتينگتە 28-ورىندا تۇرعان ەكەن. ەندى قازاق فۋتبولىنداعى تاريحي جەڭىستەر ايتىلعاندا, ءبىرىنشى دانيا قۇراماسى تۇراتىنى ءسوزسىز. ويتكەنى دانيانىڭ اتاق-دارەجەسى دە, دەڭگەيى دە سەربيا, شوتلانديادان الدەقايدا جوعارى. «دات ءديناميتى» ءدال قازىرگى تاڭدا فيفا رەيتينگىندە 12-ورىنعا جايعاسقان.
جالپى, قازاقى ۇعىمدا ناۋرىز ايى – جاڭارۋ مەن جاڭعىرۋدىڭ, بەرەكە مەن بىرلىكتىڭ باستاۋى دەپ جاتادى عوي. قازاق فۋتبولىندا دا ناۋرىز ايى تاريحي جەڭىستەردىڭ, جاڭا بەلەستەردىڭ باستاۋى رەتىندە ەل جادىندا ساقتالماق.
جانكۇيەرلەردىڭ ەسىندە بولسا, قازاقستان مەن دانيا قۇرامالارى بۇگىنگە دەيىن جاسىل الاڭدا ءتورت مارتە كەزدەسىپ, سونىڭ تورتەۋىندە دە ەۋروپالىقتار جەڭىسكە جەتكەن. 1992 جىلعى ەۋروپا چەمپيوندارى قازاقستان قۇراماسىن جاي جەڭىپ قانا قوماي, ءۇش رەت ءىرى ەسەپپەن تىزە بۇكتىرگەن. ءبىر مارتە الماتىدا وتكەن ويىندا 2:1 ەسەبى تىركەلسە, ونىڭ الدىنداعى ويىنداردا سكانديناۆيالىقتار 3:0, 4:1 جانە 3:1 ناتيجەسىمەن باسىم تۇسكەن بولاتىن.
تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى, ەكى ەلدىڭ فۋتبولشىلارى العاش رەت 2005 جىلدىڭ 26 ناۋرىزىندا كەزدەسىپ, دانيالىقتار 3:0 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتكەن-ءدى. ارادا تۇپ-تۋرا 18 جىل وتكەندە قازاقستان قۇراماسى استانادا دانيا قۇراماسىن 3:2 ەسەبىمەن تىزە بۇكتىردى.
ەندى قازاق جانكۇيەرلەرىنىڭ مەرەيىن اسىرىپ, دانيالىقتاردىڭ كوڭىلىن كۇپتى ەتكەن سول تاريحي ماتچقا از-كەم توقتالىپ وتسەك. موگامەد اديەۆ شاكىرتتەرى العاشقى تۋردا سلوۆەنيا قۇراماسىنا جول بەرگەننەن كەيىن دانيامەن بولاتىن ويىندا قازاقستان قۇراماسىنان ەشكىم جەڭىس كۇتكەن جوق. ءتىپتى اۋزى دۋالى دەگەن فۋتبول ماماندارىنىڭ ءوزى بۇل ويىندا قازاقستان قۇراماسى ءۇش ۇپايدان ۇمىتتەنبەي-اق قويسا دا بولادى دەگەن سارىندا پىكىر ايتقان بولاتىن. بىراق ء«ۇمىتسىز – شايتان» دەمەكشى, قازاقستان قۇراماسىنىڭ فۋتبولشىلارى مەن باپكەرلەرىنىڭ جەڭىسكە دەگەن ءۇمىت ءجىبى سوڭعى ساتكە دەيىن ۇزىلگەن جوق.
جەرەبەدەن كەيىن «H» توبىنىڭ ءسوزسىز ءفاۆوريتى دەپ سانالعان دانيا العاشقى ويىندا فينليانديانى 3:1 ەسەبىمەن جەڭگەن سوڭ, قازاقستانعا بۇل قۇرامانى دا «قالپاقپەن ۇرىپ الامىز» دەگەن ويمەن كەلگەنى انىق. «استانا ارەناداعى» ماتچتىڭ العاشقى مينۋتتارىندا دانيالىقتاردىڭ الاڭداعى قيمىلى, دوپتى ۇستاۋى وزدەرىنىڭ جەڭىسىنە دەگەن سەنىمدىلىگىن انىق بايقاتتى. ناتيجەسىندە, ءبىرىنشى تايمدا قوناقتار ەكى گول سوعىپ, ەسەپتە ايقىن باسىمدىقپەن العا شىعىپ الدى. ەكى گولدى دا فينليانديا قاقپاسىنا حەت-تريك جاساعان راسمۋس حويلۋند سوقتى.
ەكىنشى تايم ءدال قازاقستان – سلوۆەنيا ماتچىنىڭ ستسەناريىمەن باستالدى. قوناقتار قازاقستان قۇراماسى سەكىلدى ەكىنشى تايمدى وتە سىلبىر باستاسا, جەرلەستەرىمىز سلوۆەنيا فۋتبولشىلارىنا ۇقساپ بەلسەندى بولدى. ارينە, ءبىزدىڭ جىگىتتەرگە ەكىنشى تايم باستالا سالا گول سوعۋ باقىتى بۇيىرعان جوق. دەگەنمەن 73-مينۋتتا باقتيەر ءزاينۋتدينوۆتىڭ پەنالتيدەن سوققان گولى فۋتبولشىلاردىڭ كەۋدەسىندەگى ءۇمىت وتىن جاعىپ بەردى. ال 86-مينۋتتا اسحات تاعىبەرگەن الىستان قاقىراتا تەۋىپ, كاسپەر شمەيحەلدىڭ قاقپاسىنان ساڭىلاۋ تاپقان سوڭ, ءبىزدىڭ جىگىتتەردە جەڭىسكە دەگەن جىگەر, سەنىم پايدا بولدى. سول سەنىممەن العا قاراي ۇمتىلعان قازاقستان قۇراماسىنىڭ فۋتبولشىلارى 89-مينۋتتا تاعى ءبىر گول سالىپ, وپ-وڭاي ءۇش ۇپايدى ولجالايمىز دەپ كەلگەن قارسىلاستارىنىڭ جىگەرىن قۇم قىلدى. يان ۆوروگوۆسكيدىڭ اۋەلەتە بەرگەن پاسىنان كەيىن ابات ايىمبەتوۆ باسپەن گول سوعىپ, قازاقستان قۇراماسىنا تاريحي جەڭىس سىيلادى. قورىتىندى ەسەپ – 3:2.
قازاقستان قۇراماسى بۇل جەڭىسىنەن كەيىن «H» توبىندا ءۇش ۇپايمەن ءۇشىنشى ورىنعا كوتەرىلىپ الدى. ەكى ويىندا التى ۇپاي جيناعان سلوۆەنيا كوش باستاسا, قازاقستانمەن بىردەي ۇپايى بار دانيا تەك دوپ ايىرماسى بويىنشا ەكىنشى ورىندا تۇر. سونداي-اق ەكى ويىندا ءۇش ۇپايعا قول جەتكىزگەن فينليانديا مەن سولتۇستىك يرلانديا قۇرامالارى ءتورتىنشى جانە بەسىنشى ورىندارعا جايعاسقان. ال سوقىر ۇپايى دا جوق سان-مارينو سوڭعى ورىندا كەلەدى. قازاقستان قۇراماسى كەلەسى تۋر ويىنىن سىرت الاڭدا ءدال وسى سان-مارينومەن وتكىزەدى. ماتچ 16 ماۋسىمعا جوسپارلانعان.