ءتىپتى, قايبىر جىلدارى جاس فۋتبولشىلارىمىزدى پەلەنىڭ وتانىندا وقىتساق, ەل فۋتبولى قارىشتاپ دامىپ كەتەتىندەي كورىپ, جۇزدەگەن بالانى «ولە برازيل» جوباسى ارقىلى دا فۋتبولدىڭ قىر-سىرىنا مەڭگەرتتىك. وكىنىشكە قاراي, بۇل جوبا دا ەل فۋتبولىنىڭ دامۋىنا سەرپىن بەرە العان جوق. برازيليادا ءبىلىم العان جۇزدەن اسا فۋتبولشىنىڭ قازىر قايدا جۇرگەنىن ەشكىم بىلمەيدى. بىرەر جىل بۇرىن ءۇش-ءتورت فۋتبولشىنىڭ پرەمەر-ليگادا دوپ تەۋىپ جۇرگەنىن كورگەنبىز. قازىر جوعارى ليگادا ولاردىڭ بىردە-بىرەۋى قالمادى.
جۋىردا قازاقستان فۋتبول فەدەراتسياسى, قازاقستاننىڭ كاسىپقوي فۋتبول ليگاسى جانە «Freedom Holding Corp» بالالار-جاسوسپىرىمدەر فۋتبولىن دامىتۋ ماقساتىندا تاعى ءبىر جوبانى قولعا الدى. ياعني اتالعان ۇشتىك جاس ويىنشىلار اراسىندا «QJ League» (قازاقستان جاسوسپىرىمدەر ليگاسى) قۇرىلعانىن مالىمدەدى. جوبا اۆتورلارىنىڭ ايتۋىنشا, جاڭا ليگا – ەل فۋتبولىنىڭ دامۋى تاريحىنداعى ماڭىزدى كەزەڭنىڭ ءبىرى بولماق.
قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە فۋتبول چەمپيوناتى بويىنشا ءۇش ليگا ويىندارى بار ەكەنى بەلگىلى. اتاپ ايتقاندا, كوماندالار پرەمەر-ليگا, ءبىرىنشى جانە ەكىنشى ليگالاردا دوپ تەبەدى. بۇل ليگالارعا كاسىبي جانە جەكەلەگەن كوماندالار قاتىسا الادى. ال «QJ League»-سىندا كاسىپقوي فۋتبول كوماندالارىنىڭ فۋتبول ورتالىقتارىندا تاربيەلەنەتىن 18 جاسقا دەيىنگى 12 كوماندا باق سىنايدى.
بۇعان دەيىن ەلىمىزدە جاسوسپىرىمدەر كوماندالارى بىرنەشە ايدا ءبىر رەت باس قوسىپ, ءوزارا كىم مىقتىنى انىقتايتىنى بولماسا, تۇراقتى ويىن تاجىريبەسى بولماعان. ەندى ءجاسوسپىرىم فۋتبولشىلار دا كاسىپقوي فۋتبولشىلار سياقتى اپتا سايىن جاسىل الاڭدا (ۇيدەگى, سىرتتاعى ماتچتار فورماتىندا) وينايدى. ارينە, بۇل – جاس فۋتبولشىلارعا كاسىبي فۋتبول تالاپتارىنا بەيىمدەلە بەرۋىنە ۇلكەن مۇمكىندىك بەرەتىنى ءسوزسىز. جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى جارىستىڭ مۇنداي فورماتى ەۋروپانىڭ بارلىق دامىعان ەلدەرىندە قولدانىلاتىنىن ايتا كەتكەن ءجون.
قازاقستان فۋتبول فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى ادىلەت بارمەنقۇلوۆتىڭ ايتۋىنشا, «QJ League»-نىڭ ماقساتى – وسى ارقىلى ۇلتتىق قۇراماعا ساپالى رەزەرۆ دايارلاۋ. «بۇل – فۋتبولدى دامىتۋ ستراتەگياسىنداعى بالالار فۋتبولىن ىلگەرىلەتۋدەگى نەگىزگى جوبالارىمىزدىڭ ءبىر بولىگى. وسى جوبا ارقىلى ءبىز دارىندى بالالاردى جوعارى ليگالارعا دايارلاۋعا كوپ كومەگىن تيگىزەتىن جارىس جۇيەسىن قۇرامىز. بۇل ءبىزدىڭ جاس جىگىتتەر ءۇشىن ولاردىڭ كاسىبي فۋتبولداعى العاشقى قادامى بولادى», دەيدى قفف باسشىسى.
جاسوسپىرىمدەر ليگاسىنىڭ بيىلعى ماۋسىمىندا «اقسۋ» (پاۆلودار وبلىسى), «اقتوبە», «استانا», «اتىراۋ», «جاس قىران» (الماتى), «قايرات» (الماتى), «قايسار» (قىزىلوردا), «كاسپي» (اقتاۋ), «وڭتۇستىك» (شىمكەنت), «ورداباسى» (شىمكەنت), «تاراز» (جامبىل وبلىسى) جانە «شاحتەر» (قاراعاندى) كوماندالارى ونەر كورسەتەدى. ال 2025 جىلعا قاراي «QJ» ليگاسىنا قاتىساتىن كوماندالار سانى ارتىپ, ۇلدار ءۇشىن التى ليگا ء(ۇش جاس ساناتىنا وراي ەكى ليگا), سونداي-اق قىزدار ءۇشىن ءبىر ليگا بولادى دەپ جوسپارلانۋدا. جالپى, جارىسقا 70-تەن استام كوماندا مەن 3000 سپورتشى قاتىسادى.
تۋرنير بارىسىندا بارلىق ماتچتى ەلىمىزدىڭ كاسىبي بىلىكتى تورەشىلەرى وتكىزەدى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, كلۋبتاردىڭ كوشپەلى ماتچتارى كەزىندە جول ءجۇرۋ, قوناقۇيلەردە تۇرۋ, ءۇش مەزگىل تاماق, ءبىر سوزبەن ايتقاندا, جاسوسپىرىمدەر ليگاسىنىڭ بارلىق شىعىنىن ليگانىڭ باس سەرىكتەسى – «Freedom Holding Corp» ءوز موينىنا الىپ وتىر.
– «QJ League» – بۇل قفف جانە قكفل بىزبەن تىعىز ىنتىماقتاستىقتا جۇزەگە اسىراتىن ۇلكەن الەۋمەتتىك جوبا. ءبىزدىڭ ورتاق ماقساتىمىز – قازاقستان فۋتبولىن جانە جاس فۋتبولشىلاردى دامىتۋ. ءبىز تەك فۋتبولشىلاردى عانا ەمەس, جاتتىقتىرۋشىلار, تورەشىلەر, مەنەدجەرلەر جانە سپورت يندۋسترياسىنداعى باسقا دا سۇرانىسقا يە مامانداردى دا وقىتامىز جانە ولارعا دا قولداۋ كورسەتەمىز. قازاقستاندا, اسىرەسە وڭىرلەردە فۋتبولعا دەگەن الەۋمەتتىك سۇرانىس وتە جوعارى. قازىرشە جاسوسپىرىمدەر ليگاسىن 12 كوماندامەن باستايمىز. كەيىننەن بىرتە-بىرتە بارلىق ايماقتى قامتيمىز. وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر, فۋتبول ءبىر جىلدا جەمىسىن بەرىپ, از عانا ۋاقىتتا ۇلكەن بيىكتەردى باعىندىراتىن سپورت ءتۇرى ەمەس. فۋتبولدا ايتۋلى جەڭىسكە قول جەتكىزۋ ءۇشىن ۇزاقمەرزىمدى جوسپار بولۋ كەرەك. ءبىز سول ءىرى جەڭىستەردىڭ ىرگەتاسىن ەندى قالاپ جاتىرمىز», دەيدى «Freedom Holding Corp»-نىڭ باس اتقارۋشى ديرەكتورى, «QJ League» قامقورشىلار كەڭەسىنىڭ توراعاسى تيمۋر تۋرلوۆ.
قازاقستان كاسىپقوي فۋتبول ليگاسى مەن «QJ» ليگاسىنىڭ پرەزيدەنتى روحۋس شوح ەلىمىزدە دارىندى فۋتبولشىلار وتە كوپ ەكەنىن, بىراق ولاردا ءوزىن كورسەتۋگە تولىق مۇمكىندىك بولا بەرمەيتىنىن ايتادى. «QJ» ليگاسىن قۇرۋ ارقىلى ءبىز جاس فۋتبولشىلارعا ءوز مىقتىلىعىن دالەلدەۋگە جانە ءارى قاراي دامۋىنا مۇمكىندىك بەرەمىز, دەيدى ول.
– بالالار فۋتبولىنىڭ دامۋىنا جۇيەلى تۇردە كوڭىل ءبولىپ وتىرماسا, وڭ ناتيجەگە جەتۋ قيىن. «QJ League» جوباسى قازاقستان فۋتبولىنداعى رەۆوليۋتسيا دەپ ايتساق بولاتىن شىعار. ويتكەنى ەندى ءبىزدىڭ جاس جەتكىنشەكتەر 100% كاسىبي دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلاتىن فۋتبول تۋرنيرىنە قاتىسادى. ءبىز ماتچتاردى تەك ۇيىمداستىرۋمەن عانا شەكتەلمەيمىز. سونىمەن قاتار بارلىق ۇدەرىستى تسيفرلاندىرۋ, جاتتىقتىرۋشىلار مەن مەنەدجەرلەردى وقىتۋمەن دە اينالىسامىز. «QJ League» فۋتبولدىڭ دامۋىنا, ۇلتتىق قۇراماعا ساپالى رەزەرۆ دايىنداۋعا كوپ كومەگىن تيگىزەتىنىنە سەنىمدىمىن, – دەيدى قكفل باسشىسى.
دەگەنمەن, ەلورداداعى «ارلاندار» بالالار فۋتبول كومانداسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى فازىلبەك ءابساتتار ۇلى جاسوسپىرىمدەر ليگاسى الداعى ۋاقىتتا فۋتبولدىڭ كوسەگەسىن كوگەرتەدى دەگەنگە سەنبەيتىنىن كولدەنەڭ تارتادى.
«كەز كەلگەن جوبانى باستاعاندا, ونىڭ دامۋ جوسپارى, الداعى بىرنەشە جىلعا دايىنداعان باعدارلاماسى, باعىتى, ماقساتى دەگەن سياقتى ساراپتامادان وتكەن نۇسقاۋلىعى بولۋى كەرەك. وكىنىشكە قاراي, قازاقستان فۋتبول فەدەراتسياسى مەن قازاقستان كاسىپقوي فۋتبول ليگاسى اتالعان جوبانىڭ ەشقانداي نۇسقاۋلىعىمەن تانىستىرعان جوق. تەك ءباسپاسوز ارقىلى جاڭا ليگانىڭ قۇرىلعانىن عانا جاريالادى. ارينە, ءجاسوسپىرىم فۋتبولشىلارعا بولەك ليگا اشىپ, ولارعا ويناۋ مۇمكىندىگىن بەرگەندەرى قۇپتارلىق ءىس. بىراق بۇل ارقىلى فۋتبولدى دامىتامىز, ۇلتتىق قۇراماعا رەزەرۆ دايىندايمىز دەگەنگە ءوز باسىم سەنبەيمىن. ءبىز بالالار فۋتبولىن دامىتقىمىز كەلسە, الدىمەن ينفراقۇرىلىمدى رەتكە كەلتىرىپ الۋىمىز كەرەك. ەلدە ساپالى ستاديون بولماي, جيىرما جەردەن ليگا اشساڭىز دا فۋتبولدى دامىتا المايسىز», دەيدى فازىلبەك ءابساتتار ۇلى.
وسى ورايدا الەمدىك فۋتبول تاريحىندا ينفراقۇرىلىم مەن بالالار فۋتبولىنا كوڭىل ءبولىپ, 10-15 جىلدا جەتىستىككە جەتكەن قۇرامالار تۋرالى از-كەم ايتىپ وتسەك. بالالار فۋتبولىنا كوڭىل ءبولىپ, ەل فۋتبولىن دامىتقان مەملەكەتتىڭ ءبىرى – بەلگيا. بەلگيا فۋتبولىنىڭ باسىنا باق قۇسىن قوندىرعان قۇرامانىڭ تەحنيكالىق ديرەكتورى ميشەل سابلون جاسوسپىرىمدەر جانە جاستار قۇرامالارىن جاتتىقتىراتىن بوب بروۆايسپەن بىرگە 2000 جىلداردىڭ باسىندا ەلدەگى فۋتبولدى دامىتۋدىڭ ۇزاقمەرزىمدى جوسپارىن جاساپ شىعادى.
ولار الدىمەن كورشىلەس نيدەرلاند پەن يسپانيا فۋتبولىنىڭ جاتتىقتىرۋ تاسىلدەرى مەن فيلوسوفياسىن زەرتتەۋگە كىرىسىپ, «اياكس» جانە «بارسەلونا» كلۋبتارىنىڭ «شەبەرحاناسىنان» وتكەن. زەرتتەۋ جانە تاجىريبە الماسۋ ناتيجەسىنەن كەيىن ولار ءبىرىنشى كەزەكتە ناتيجە ماڭىزدى ەمەس ەكەنىن ۇعىنىپ, بەلگيادا العاشقى رەۆوليۋتسيالىق قادامدار جاسادى. ياعني جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى چەمپيوناتتاردان تۋرنير كەستەسى مەن ويىن ناتيجەسىن الىپ تاستادى. سونداي-اق بالالار الاڭدا وزدەرىن ەركىن سەزىنۋى ءۇشىن 2ح2, 5ح5, 8ح8 فورماتىنداعى كىشى الاڭداردا ويناۋعا مۇمكىندىك بەردى. سول ارقىلى دريبلينگ پەن دوپتى دياگونالدى اسىرۋعا شىڭدادى. بەلگيا ساپىندا جاسىنداي جارقىلداعان تيبو كۋرتۋا, كەۆين دە بريوينە, ازار سەكىلدى داڭقتى فۋتبولشىلاردىڭ بارلىعى وسىنداي مەكتەپتەردە دايىندالعان ەدى.
سونىمەن قاتار الەمدىك دەڭگەيدە ونەر كورسەتىپ جۇرگەن نە كومانداسى, نە قۇراماسى جوق قاتار فۋتبولى دا ناقتى رەفورمانىڭ ارقاسىندا كەيىنگى جىلدارى ازيانىڭ ۇزدىك قۇرامالارىنىڭ بىرىنە اينالدى. مەملەكەتتىڭ فۋتبولعا دەگەن كوزقاراسىنىڭ ارقاسىندا قاتار وسىدان ءبىراز جىل بۇرىن ازيا كۋبوگىن جەڭىپ الىپ, بىلتىرعى الەم چەمپيوناتىن ءوز ەلىندە وتكىزۋگە مۇمكىندىك الدى. بۇل وقيعالار ەلدەگى فۋتبولدىڭ دامۋىنا ودان ءارى سەپتىگىن تيگىزگەنى انىق.
قاتار فۋتبولى قالاي دامىدى؟ وسىدان 15-20 جىل بۇرىن ولار دا بالالار فۋتبولىنا قاتتى كوڭىل بولە باستادى. وسى ماقساتپەن ولار يسپانيالىق باپكەر فەليكس سانچەس باستى شاقىرىپ, 2006 جىلدان باستاپ اسپيرا اكادەمياسىندا قاتارلىق بالالاردى «بارسەلونا» جۇيەسى نەگىزىندە جاتتىقتىردى. بالاقايلار ەرجەتكەن كەزدە سانچەس ولاردى جاسوسپىرىمدەر قۇراماسىنىڭ باپكەرى رەتىندە باۋلۋىن جالعاستىردى. ناتيجەسىندە, يسپان مامانىنىڭ باسشىلىعىمەن 19 جاسقا دەيىنگى قۇراما 2014 جىلى ازيا چەمپيوناتىندا توپ جارسا, اراعا 5 جىل سالىپ سول قۇرام سانچەستىڭ باپتاۋىمەن ءوز تاريحىندا تۇڭعىش رەت ازيا كۋبوگىنىڭ باس جۇلدەسىن ولجالادى.
مىنە, بۇل – نەبارى ەكى مەملەكەتتىك فۋتبولدى دامىتۋدا ۇستانعان باعىتى. بالكىم, بىزگە دە الداعى ۋاقىتتا وسى ەكى مەملەكەت تاڭداعان جولدىڭ بىرەۋىمەن ءجۇرىپ, بالالار فۋتبولىن قولعا الۋ كەرەك شىعار. بىراق بىزگە الدىمەن دوپ تەبۋگە بولاتىن ساپالى ستاديوندار مەن قىسى قاتتى سولتۇستىك وڭىرلەرگە فۋتبول مانەجدەرىن سالىپ, سپورتتىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ كەرەك ەكەنى انىق.
