الەمدە ەڭ كوپ تاراعان كەز كەلگەن سپورت ءتۇرىن الىپ قاراساڭىز, بارلىعىندا دا ارۋلاردى كەزىكتىرەسىز. ايەل زاتىنا ءتان ەمەس دەيتىن شايبالى حوككەي, اۋىر اتلەتيكا, كۇرەس, رەگبي, بوكس, ەرەجەسىز جەكپە-جەك سىندى سپورت تۇرلەرىنە دە قىزدارىمىز «اۋىز سالىپ» ۇلگەردى. دەسە دە قازىرگى تاڭدا قىزداردىڭ قولى جەتپەگەن ءبىر عانا سپورت ءتۇرى بار. ول – گرەك-ريم كۇرەسى. ءيا, ايەلدەر دە بوزكىلەمدە بەلدەسەدى, بىراق «قۋانىشىمىزعا قاراي», قىزداردىڭ ەركىن كۇرەسى «ايەلدەر كۇرەسى» دەپ اتالىپ كەتتى دە, گرەك-ريم كۇرەسى ەسكەرۋسىز قالدى. ايتپەسە, ارۋلارىمىز بۇل جەردەن دە تابىلار ەدى.
سونداي-اق كەيىنگى جىلدارى ايەلدەر دە باپكەرلىككە بەت بۇرا باستادى. بۇرىندارى جاتتىقتىرۋشىلىق جۇمىس تەك ەرلەرگە عانا ءتان ماماندىق دەپ ەسەپتەلىپ, بۇل سالادا ايەلدەردى ەلەستەتۋدىڭ ءوزى مۇمكىن ەمەس ەدى. بىراق «زامانىنا قاراي – ادامى» دەگەندەي, بۇل كۇندەرى ايەلدەردىڭ دە شاكىرت تاربيەلەۋگە الەۋەتى جەتىپ جاتسا, نەگە ءوز بىلگەنىمەن ءبولىسىپ, جاتتىقتىرۋشى بولماسقا؟ راس, الەمدىك سپورتتا ايەل جاتتىقتىرۋشىلار بۇرىننان بولعانىمەن, تەك ساناۋلى سپورت تۇرىندە عانا ەڭبەك ەتەتىن. بۇل الەمدىك ءۇردىس ەلىمىزگە دە جەتىپ, بۇرىمدىلارىمىز ەرلەرمەن قاتار قيىندىعى كوپ فۋتبول, دزيۋدو, بوكس, تەننيس, شايبالى حوككەي سەكىلدى سپورت تۇرلەرىنەن دە جاتتىقتىرا باستادى.
ماسەلەن, ءبىراز جىل بۇرىن فۋتبولدان قازاقستان ايەلدەر قۇراماسىنىڭ تىزگىنىن داڭقتى فۋتبولشىمىز ءرازيا نۇركەنوۆا ۇستاعان ەدى. ەلىمىزدەگى ايەلدەر فۋتبولىن جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋدى ماقسات ەتكەن جاتتىقتىرۋشى ارمانىنا جەتە الماي, 2020 جىلى الەمدى شارپىعان ىندەتتىڭ سالدارىنان دۇنيەدەن ءوتتى.
قاراعاندى قالاسىندا تۋعان ءرازيا تولەۋقىزى كارەراسىن «قاراعاندى-وليمپ» كومانداسىندا باستاپ, ەرەكشە تالانتىمەن مامانداردىڭ كوزىنە ءتۇستى. الدىمەن ول قازاق كسر قۇراماسىنا قابىلدانىپ, كەيىننەن كەڭەس وداعىنىڭ قۇراماسىندا دا ونەر كورسەتتى. كەڭەس وداعى ىدىراعان سوڭ الەكساندر سولوۆەۆ پەن ۆيتالي شاشكوۆ سىندى باپكەرلەرىنىڭ شاقىرۋىمەن رەسەيدىڭ سامارا قالاسىنداعى جەرگىلىكتى تسسك ۆۆس كومانداسىندا دوپ تەپتى. وسى كلۋبتا ءجۇرىپ وتانداسىمىز ءۇش رەت رەسەي چەمپيونى اتانىپ, بىرنەشە مارتە جۇلدەگەرلەر قاتارىنان كورىندى.
2000 جىلدارى كارەراسىن اياقتاعاننان كەيىن باپكەرلىككە بەت بۇردى. شاكىرت تاربيەلەۋدە جولى بولعان وتانداسىمىز جاتتىقتىرۋشىلىق كارەراسىندا رەسەيدىڭ جاسوسپىرىمدەر جانە جاستار قۇراماسىنا 16 ويىنشى دايارلادى. سونىمەن قاتار بۇگىندە ەسىمى رەسەي جانكۇيەرلەرىنە جاقسى تانىس ۆالەنتينا ورلوۆا مەن اناستاسيا پوزدەەۆالارعا رەسەي ۇلتتىق قۇراماسىنىڭ جەيدەسىن كيگىزىپ, ءوزى حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى اتاندى. 2006-2013 جىلدار ارالىعىندا رەسەيدىڭ جاسوسپىرىمدەر قۇراماسىن جاتتىقتىرىپ, تاجىريبەسىن ودان ءارى شىڭداي ءتۇستى.
ءرازيا نۇركەنوۆا باپكەرلىك قىزمەتتە جوعارى تابىسقا قول جەتكىزۋىنە فيفا نۇسقاۋشىسى, نيدەرلاند ايەلدەر قۇراماسىنىڭ باس باپكەرى, 2010-2013 جىلدارى رەسەي فۋتبول وداعىندا ايەلدەر قۇرامالارىنىڭ تەحنيكالىق ديرەكتورى بولعان ۆەرا پاۋۆ ماڭىزدى ءرول ويناعانىن ايتادى. «ونىڭ جەتەكشىلىگىمەن ەۋروپالىق ايەلدەر فۋتبولىنىڭ زامان تالابىنا ساي ادىستەمەلىك جاتتىعۋلارى جونىندە تەرەڭ ءبىلىم الىپ, باپكەرلىك دەڭگەيىمدى كوتەردىم», دەگەن ەدى قازاقستان فۋتبول فەدەراتسياسىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە بەرگەن ءبىر سۇحباتىندا.
سونداي-اق سانالى عۇمىرىن سپورتقا ارناپ, ومىرىندەگى بارلىق جەتىستىكتى سپورتپەن بايلانىستىراتىن تۇلعالار كوپ. سونىڭ ءبىرى – گۇلجان يسانوۆا. كوپشىلىك دزيۋدوشى رەتىندە جاقسى تانيتىن گ.يسانوۆا سپورتتىق مانسابىن اياقتاپ, بۇگىندە قازاقستان ايەلدەر قۇراماسىنىڭ جاتتىقتىرۋشىسى رەتىندە ەڭبەك ەتىپ ءجۇر. جىلدار بويى تاتاميدە جيناعان تاجىريبەسىن جاس بۋىننىڭ بويىنا ءسىڭىرۋدى قولعا العان.
1983 جىلى شىعىس قازاقستان وبلىسى, زايسان اۋدانىندا دۇنيەگە كەلگەن گۇلجاننىڭ دزيۋدو سپورتىندا باعىندىرماعان بەلەسى جوق. اتاپ ايتار بولساق, ازيا ويىندارىنىڭ ەكى دۇركىن (2006, 2010), ازيا چەمپيوناتىنىڭ ءۇش دۇركىن قولا جۇلدەگەرى (2007, 2008, 2011), قازاقستان سپارتاكياداسىنىڭ جەڭىمپازى (2008), ازيا چەمپيونى (2009), ازيا چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى (2012), ەۋروپا كۋبوگىنىڭ جەڭىمپازى (2012, پراگا), الەمدىك گران-پري سەرياسىنىڭ التىن جۇلدەگەرى (الماتى, تاشكەنت). بەيجىڭ (2008) جانە لوندون (2012) وليمپيادالارىنىڭ جانە برازيلياداعى الەم چەمپيوناتىنىڭ قاتىسۋشىسى (2013). قازاقستان بىرىنشىلىگىنىڭ بىرنەشە دۇركىن چەمپيونى.
«سپورتقا 18 جاسىمدا كەلدىم. العاشىندا سامبو كۇرەسىمەن اينالىسا باستادىم. ودان كەيىن كوللەدجدە وقىپ جۇرگەندە مەنەن ءبىر كۋرس جوعارى وقيتىن قۋانىش دەگەن ستۋدەنت «گۇلجان, مەن دزيۋدودان جاقسى جاتتىقتىرۋشىنى بىلەمىن. سول كىسىگە اپارايىن. سەن دزيۋدومەن اينالىس. سول كىسىگە بار» دەپ, ۇگىتتەدى دە, مەنى سەمەي قالاسىنداعى تۇرمىس حالەلوۆ اعايدىڭ ۇيىرمەسىندە دزيۋدونى باستادىم. ءبىرىنشى جاتتىعۋ كۇنىنەن-اق دزيۋدو ماعان وتە قاتتى ۇنادى. جانىما جاقىن بولعاندىقتان بىردەن دزيۋدونى تاڭدادىم», دەيدى ءبىر سۇحباتىندا.
كەيىنگى كەيىپكەرىمىزدىڭ تاڭداعان سپورت ءتۇرى ءتىپتى قىزىق. اننا ياكوۆلەۆا – كەزىندە اعىلشىن اريستوكراتتارى كوشە توبەلەسىنىڭ مادەنيەتتى ءتۇرى رەتىندە ويلاپ تاپقان رەگبي سپورتىنان قازاقستان ۇلتتىق ايەلدەر كومانداسىنىڭ باس باپكەرى. ول 16 جاسىنان باستاپ ۇلتتىق قۇراما ساپىندا ويناپ, ءتورت رەت الەم كۋبوگىنە قاتىسقان. سونداي-اق رەگبي-7 مەن رەگبي-15 تۇرلەرى بويىنشا بىرنەشە دۇركىن ازيا چەمپيونى.
اننا بىرەر جىل بۇرىن ازياداعى ەڭ ۇزدىك توپ-15 رەگبيشىنىڭ قاتارىنان كورىندى. جانە دە ازيا فەدەراتسياسىنىڭ رەگبي ەلشىسى بولىپ, ازياداعى ايەلدەر رەگبيىن دامىتۋ جونىندەگى جۇمىس توبىنىڭ قاتارىنا قوسىلدى.
جاس بولسا دا مۇحيتتىڭ ارعى بەتىندە جەرگىلىكتى قىز-جىگىتتەرگە شايبالى حوككەيدىڭ قىر-سىرىن ۇيرەتىپ جۇرگەن بۇلبۇل قارتانبايدىڭ ەسىمى بۇگىندە كوپشىلىككە جاقسى تانىس. ول ەلىمىزدىڭ تاريحىندا تۇڭعىش رەت ايەلدەر اراسىنداعى ۇلتتىق حوككەي ليگاسىندا («NHL») ونەر كورسەتتى. سونداي-اق اقش-تاعى جاسوسپىرىمدەر حوككەي كلۋبىنىڭ ءبىرىن جاتتىقتىرىپ ءجۇر. اتاپ ايتقاندا, نيۋ-دجەرسي شتاتىنداعى «High School» بازاسىندا جاتتىعاتىن «Princeton Tiger Lilies team 14U AA Black» كومانداسىنا جەتەكشىلىك ەتەدى.
«قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى» جوباسىنىڭ جەڭىمپازى العاشىندا بوكس, كۇرەس تۇرلەرىمەن شۇعىلدانىپ, 12 جاسىندا شايبا مەن تاياقتى جانىنا سەرىك ەتكەن. بۇلبۇل بەس جىل مەكتەپ كومانداسىندا ويناپ ءجۇرىپ 2017 جىلى الماتىدا وتكەن ۋنيۆەرسياداعا قاتىستى. ەرەكشە تالانتىنىڭ ارقاسىندا 18 جاسىندا ۇلتتىق قۇراماعا دا شاقىرتۋ الدى.
بۇلبۇلدىڭ ايتۋىنشا, مۇحيت اسىپ, امەريكاعا بارۋ تۋرالى وي وعان 16 جاسىندا سلوۆاكيادا وتكەن جاستار اراسىنداعى الەم چەمپيوناتىنا جۇرگەندە كەلەدى. سودان باستاپ جاتسا دا, تۇرسا دە شەتەل اسۋعا اڭسارى اۋادى. ءسويتىپ, جۇرگەندە تانىمال جاتتىقتىرۋشى سەمي دجو سمولدىڭ كوزىنە تۇسەدى. بۇلبۇل اعىلشىن ءتىلىن جەتىك مەڭگەرگەندىكتەن, ءبىر-ءبىرىن جاقسى ءتۇسىنىپ, ەمەن-جارقىن تىلدەسەدى. حوككەيشى قىزدىڭ تالانتىن بايقاعان جاتتىقتىرۋشى ونى كاناداعا شاقىرىپتى.
«كانادادا «Calgary Coyote» كومانداسىنا قوسىلدىم. العاشىندا جات ەلدە ويناۋ قورقىنىشتى ەدى. بىراق ارتقا شەگىنبەۋىم قاجەت ەكەنىن ءتۇسىندىم. شەتەل دەپ كەلگەن سوڭ ءوزىڭنىڭ عانا ەمەس, ەلىڭنىڭ نامىسىن قورعاۋىڭ كەرەك. باستى ماقساتىم – «NHL»-گە قوسىلۋ ەدى. كانادا ارقىلى امەريكاعا باردىم. 2019 جىلى جازدى مينەسسوتتادا وتكىزدىم. كەيىننەن نيۋ-يورك, نيۋ-دجەرسي كوماندالارىنىڭ ىرىكتەۋىنەن ءوتتىم. 16 تامىز كۇنى ماعان ەكى كوماندا حابارلاسىپ, كەلىسىمشارت ۇسىندى. قۋانىشىمدا شەك بولمادى», دەيدى بۇلبۇل.
قىسقى سپورت تۇرلەرىنىڭ ىشىندە فريستايل-موگۋلدان ەل قۇراماسىن جاتتىقتىرىپ جۇرگەن ەلەنا كرۋگلىحينا دا اتالعان سپورت تۇرىندە جەرلەستەرىمىزدىڭ جوعارى ناتيجەگە قول جەتكىزۋىنە ءوز ۇلەسىن قوسىپ كەلەدى. سول جەتىستىكتەرىنىڭ ارقاسىندا ول قاتارىنان ەكى مارتە قازاقستاننىڭ ەڭ ۇزدىك جاتتىقتىرۋشىسى اتانىپ ۇلگەردى. وزدەرىڭىزگە ءمالىم, كرۋگلىحينا جاتتىقتىراتىن يۋليا گالىشەۆا 2018 جىلى وليمپيا ويىندارىندا قولا جۇلدە جەڭىپ العان بولسا, 2019 جىلى قازاقستان تاريحىندا تۇڭعىش رەت فريستايل-موگۋلدان الەم چەمپيونى اتانعان ەدى.
مىنە, بۇل باپكەرلىك ونەردە باعى جانعان ساناۋلى عانا جاتتىقتىرۋشىلاردىڭ ءبىر پاراسى. كوپ ادامنىڭ كوزىنە كورىنە بەرمەيتىن تالىمگەرلىك جۇمىستىڭ اۋىر جۇگىن ارقالاپ كەلە جاتقان ەلىمىزدەگى ارۋلاردىڭ سانى مۇنىمەن تۇگەسىلمەيدى.
