ونەر • 14 قازان, 2022

الەمگە تالپىنعان ءالىم

280 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

بيىل الماتىدا كسرو مەن قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, «حالىق قاھارمانى» روزا تاجىبايقىزى باعلانوۆانىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالعان «الماتىداعى التىن كۇز «قازاقكونتسەرتپەن» بىرگە» ونەر فەستيۆالى تۇڭعىش رەت ءوتىپ جاتىر. روزا باعلانوۆا ۇزاق جىلدار بويى الماتىدا ەڭبەك ەتتى. قازاقتىڭ بۇلب ۇلىنا قانات ءبىتىرىپ, مۋزىكا ونەرىنىڭ بيىگىنە شارىقتاپ شىعۋىنا شابىت بەرگەن الماتى دەسەك, بۇل شىندىقپەن كەلىسپەيتىن جان بولماسى بەلگىلى.

الەمگە تالپىنعان ءالىم

«قازاقكون­تسەرت­تىڭ» شى­عار­ماشى­لىق ۇجىمى روزا تاجىبايقىزى ­ەرەك­­شە جاق­سى كورگەن الماتى قالاسىن­دا­عى بىرقاتار مادەنيەت ۇجىمدارىندا اۋقىمدى مەرەكەلىك شارالار وتكىزۋ­دى باستاپ كەتتى. فەستيۆال شىمىلدى­عى 25 قىركۇيەكتە قۇرمانعازى اتىنداعى قازاق ۇلتتىق كونسەرۆاتورياسىنىڭ ەركە­عالي راحماديەۆ اتىنداعى ۇلكەن كون­تسەرت زالىندا ء«بىزدىڭ جارمەڭكە» اتتى ءداستۇرلى مۋزىكا كونتسەرتىمەن اشىل­عان-تىن. كونتسەرتكە ۇلتتىق ونەر ورتالىعى مەن قۇرمانعازى اتىنداعى ۇلتتىق كونسەرۆاتوريانىڭ سوليستەرى مەن ۇجىمدارى, «استانا سازى» فولكلورلىق ءانسامبلى مەن «گۇلدەر» ءانسامبلىنىڭ جاڭا قۇرامى قاتىستى.

«قازاقكونتسەرت» انشىلەرى مەن ونەر­پازدارى تامىز ايىندا ابايدىڭ تۋعان كۇنىنە ورايلاستىرا سەمەي قالاسىنان ­باستاپ, جاڭادان اشىلعان ۇلىتاۋ, الماتى وبلىستارىنا ساپارلاپ, كۋرچا­توۆ, قاراۋىل, جيدەباي-ءبورىلى, ريد­دەر, التاي, ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ جەزقاز­عان, ۇلىتاۋ, قاراجال, جەتىسۋ وبلىسىنىڭ تەكەلى وڭىرلەرىندە جانە كۇمىس كومەي ءانشىنىڭ تۋعان جەرى قىزىلوردا وبلى­سىن­دا, ارال, قارماقشى, قازالى, بايقوڭىر ولكەسىندە ونەر كورسەتتى. مەكەمە مايتال­ماندارىنىڭ كوشپەلى كونتسەرت جاقىندا كەنتاۋ قالاسىندا, جامبىل وبلىسىندا جالعاسىن تابادى.

سونداي-اق اباي اتىنداعى قازاق ۇلت­تىق وپەرا جانە بالەت تەاترىندا «كلاس­سيكالىق مۋزىكا جاۋھارلارى» اتتى كلاس­سيكالىق مۋزىكا كونتسەرتى ءساتتى ءوتتى. كونتسەرتتە ەڭ تانىمال كامەرا­لىق-اسپاپتىق انسامبلدەردىڭ ءبىرى «Forte Trio» مەملەكەتتىك تريوسى, قازاق­ستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرلەرى ازامات جىلتىرگوزوۆ, بيبىگۇل جان­ۇزاق, مەدەت شوتاباەۆ, سالتانات احمە­توۆا, «دارىن» مەملەكەتتىك جاستار سىي­لى­عى­نىڭ لاۋرەاتى ازات مالىك, حالىقارالىق جانە رەسپۋبليكالىق بايقاۋلاردىڭ لاۋرەاتى ايگەرىم التىنبەك ونەر كورسەتتى.

وسى جوبالاردىڭ جالعاسى ىسپەتتى «اlmaty Theatre» عيماراتىندا پيانيست ءالىم بەيسەمباەۆتىڭ مەملەكەتتىك اكا­دەميالىق سيمفونيالىق وركەسترىمەن بىر­لەسكەن كونتسەرتى بولىپ ءوتتى. كون­تسەرت باستالماس بۇرىن مەملەكەتتىك «قا­زاق­كونتسەرت» ۇجىمىنىڭ ديرەكتورى اق­توتى رايىمقۇلوۆا, ديريجەر قانات و­ما­روۆ جانە كەش قوناعى ءالىم بەي­سەم­­باەۆ ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزىپ, جاس ءپيا­­نيستى جەتە تانىستىرىپ, شىعار­ما­شى­لىعى تۋرالى جان-جاقتى بايانداپ بەردى.

كەيىنگى جاس بۋىن تالانتتاردىڭ كوپ­شىلىگىنە ءتان ءومىربايان دەرەگى: قازاقستان­دا تۋعان, زياتكەرلىك مەكتەپتەردىڭ بى­رىن­دە ءبىلىم العان, شەتەلدە شىڭدالعان. قاعازداعى ومىردەرەك قىسقا ءارى نۇسقا سويلەگەنىمەن, ەڭبەكپەن عانا قول جەتە­تىن جەتىستىكتىڭ وڭاي ورىلمەيتىنى بەلگىلى. الەمگە اتى ءماشھۇر پيانيست ءالىم بەي­سەمباەۆتىڭ دا شىعارماشىلىق جەتىستىگى شامامەن وسىلاي تارقاتىلادى: الماتى­دا تۋعان, 5 جاسىنان كۇيساندىقتان ساز ساۋلاتىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىرۋ ءۇشىن رەسەي­گە اتتانعان, ءارى قاراي لوندونداعى كو­رول­دىك كوللەدجىنىڭ ستۋدەنتى. 2008 جىلى الەمدەگى ەڭ مىقتى مۋزىكالىق مەك­تەپتەردىڭ ءبىرى سانالاتىن ماسكەۋ­دەگى ورتالىق مۋزىكالىق مەكتەپكە قابىل­دانعاندا, ءالىم وڭ-سولىن تانىپ ۇلگەر­مەگەن ون جاستاعى ويىن بالاسى ەدى. وسى جىلى حالىقارالىق «ششەلكۋنچيك» تەلەۆيزيالىق بايقاۋىندا جەڭىمپاز اتانىپ, ون ەكى جاسىندا بەلگىلى سيمفونيا­لىق وركەسترلەرمەن, ايگىلى ديريجەرلەرمەن جۇمىس ىستەۋ تاجىريبەسى قالىپتاسىپ ۇلگەردى. پ.چايكوۆسكي اتىنداعى ماسكەۋ مەملەكەتتىك كونسەرۆاتورياسى جانىنداعى ورتالىق مۋزىكالىق ۋچيليششەسى الىمگە ۇشان تەڭىز ءبىلىم بەرىپ قانا قويماي, مۋزىكالىق مادەنيەت, ەستەتيكالىق جان-جاقتى ءىلىم, رۋحاني تەرەڭدىك ءسىڭىردى. ال 2010 جىلى انگلياعا كوشىپ بارىپ, پەرسەلل جاس مۋزىكانتتار مەكتەبىنىڭ وقىتۋشىسى تەسسا نيكولساننان ءبىلىم الادى. ءالىم 25-كە ەندى عانا اياق باستى. ال ول بولسا ۆان كلايبەرن اتىنداعى جاس پيانيستەرگە ارنالعان ءى حالىقارا­لىق بايقاۋدىڭ جەڭىمپازى, ليست جانە ۆەيمار قالالارىنداعى حالىقارالىق جاسوسپىرىمدەر جانە مانچەستەردەگى پيا­نيستەر بايقاۋىنىڭ لاۋرەاتى اتانعان. ساۋساعىنان ساز تامشىلاعان تالانتتى پيانيست ۇلىبريتانيانىڭ ليدس قالا­سىن­دا وتەتىن اسا بەدەلدى حالىقارالىق پيانيستەر بايقاۋىنىڭ تاريحىنداعى ءبىرىنشى سىيلىقتى جەڭىپ العان تۇڭعىش قازاقستاندىق-لاۋرەات, ۋوتەرمان التىن مەدالىنىڭ يەگەرى, Royal College of Music ماگيسترى.

بەس جاسىنان كۇيساندىقتا ويناپ, جيىرماعا جەتەر-جەتپەس جاسىندا داق­پىرتى جەر جارعان دۋالى اۋىز بىلگىر­لەر تاراپىنان «الەم كلاسسيكالىق مۋزى­كاسىنىڭ قۇبىلىسى» دەپ باعالانعان جاس دارىن ءا.بەيسەمباەۆتىڭ بۇل كۇنى ءار كونتسەرتى جىل بۇرىن جوسپارلانىپ, ءار ساپارى مينۋتىنا دەيىن ەسەپتەلىپ, الدىن-الا كەلىسىلەدى. ءالىم تانىمال مۋزى­كانتتارمەن ىنتىماقتاسا جۇمىس ىستەپ كە­لەدى جانە لوندوننىڭ كامەرالىق انسام­بلدەرىنىڭ قۇرامىندا كونتسەرتتەرگە ءجيى شىعادى. ەرتە تانىلعان ەرەك­شە تالانت يەسى ۋاقىتىنىڭ تىعىزدى­عىنا قاراماستان روزا باعلانوۆا اتىن­داعى قازاقكونتسەرت مەملەكەتتتىك فيلار­مو­نيا­سىنىڭ ۇسىنىسىن قابىل الىپ, وڭتۇس­تىك كورەياداعى كونتسەرتىنەن كە­يىن «الماتىداعى التىن كۇز قازاق­كون­تسەرتپەن بىرگە» اتتى ونەر فەستيۆالىنە تىكە­لەي ۇشىپ كەلگەن ەكەن. اقتوتى راحمە­تول­لاقىزى دۇنيەجۇزىلىك دەڭگەيدە جارق ەتىپ تانىلعان جاڭا ەسىمنىڭ قولداۋعا دايار ءوز تاۋەلسىز ەلى بار ەكەنىن جانە قازاقستانعا كەرەك ەكەنىن ءبىلدىرىپ, ءار شىعارماشىلىق جەتىستىگىن باعالاپ, رۋحاني دەمەۋ بولىپ وتىرۋ ءۇشىن ءالىمدى «قازاقكونتسەرتتىڭ» ءسوليسى بولۋعا شاقىرىپ, ۇسىنىس بىلدىر­گەنىن جەتكىزدى. قوعاممەن قارىم-قاتى­ناسىن اعىلشىن تىلىندە اتقارىپ جۇرگەن ازامات التىن قازىعى, ءتۇپ-تامىرى قا­زاق توپىراعىنا بايلاۋلى ەكەنىن ءبىر ءسات ەسى­نەن شىعارمايتىندىقتان, بۇل ۇسى­نىسقا قۋانا كەلىسىمىن بەرگەن. كىش­كەنتاي كۇنىنەن تۋعان جەرىنەن جى­راق­­تا جۇرگەن جاس پيانيست ءاردايىم الما­تىنى كورگەنشە اسىق. سەبەبى بۇل قا­لادا ونىڭ اجەسى, اتا-اناسى, باۋىرلارى تۇرادى. بۇل – ءا.بەيسەمباەۆتىڭ قازاقستانداعى العاشقى جەكە كونتسەرتى. ءالىمنىڭ كونتسەرتى كسرو حالىق ءارتىسى ەركەعالي راحماديەۆتىڭ «قۇداشا-دۋمان» سيمفونيالىق شىعارماسىمەن باستالدى. قانات وماروۆتىڭ ديريجەرلىگىمەن قازاق مەملەكەتتىك سيمفونيالىق وركەسترىمەن بىرگە ءا.بەيسەمباەۆ بەتحوۆەننىڭ «№3 سيمفونياسىن», س.راحمانينوۆتىڭ «پاگانيني تاقىرىبىنا راپسوديا» اتتى شىعارماسىن ورىندادى.

مۋزىكاعا ماحابباتى بالا كۇنىنەن ءبۇر جارىپ, بۇگىندە شەبەرلىكتىڭ شىڭى­نا شىعىپ, شارتاراپتىڭ الدىندا قازاق­ستاننىڭ اتىن اسقاقتاتىپ جۇرگەن ءالىم بەيسەمباەۆتىڭ كلاسسيكالىق مۋزىكاداعى قادامى ەرتە باستالعانىمەن, قاناتىن كەرىپ, زەڭگىر كوكتە باۋىرىن جازىپ ۇش­قانى وسى كەزەڭ. ءالىم الەمدىك دەڭگەيدەگى وسى زاماننىڭ ەڭ وزىق ون ءپيانيسىنىڭ قاتارىنان نىق ورنىن العان. ماڭداي تەرمەن جەتكەن ايتۋلى جەڭىس پەن جەتىس­تىكتىڭ ءبارى جاس تالانتتى كەمەل جولعا ەندى باستاپ كەلەدى.

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار