پىكىر • 07 قىركۇيەك, 2022

قوعامدىق قاداعالاۋ وتە ماڭىزدى

275 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىز ءۇشىن ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ءالى دە وزەكتى بولىپ وتىر. كولىك-جول ينفراقۇرىلىمى ەكونوميكانى دامىتۋعا سەرپىن بەرسە, الەۋمەتتىك-مادەني نىساندارمەن تولىققاندى قامتاماسىز ەتۋ حالىقتىڭ ءبىلىمى مەن ءومىر ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى. بۇگىندە hard-ينفراقۇرىلىمدى – جول, ينجەنەرلىك جەلىلەر, وندىرىستىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتىپ العان مەملەكەتتەر soft-ينفراقۇرىلىمدى – سەرۆيس, قوعامدىق ورىنداردى كوركەيتۋگە كوشكەلى قاشان.

قوعامدىق قاداعالاۋ وتە ماڭىزدى

ال قازاقستان ءۇشىن ەكەۋى دە ماڭىزدى. اسىرەسە, شالعاي ايماقتار ءۇشىن سۋ, جول, گاز, عالامتور دا كۇن تارتىبىندە تۇر. وسى تۇستا بۇگىنگى ق.توقاەۆتىڭ جولداۋىندا دا بارلىق باعىتتاعى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا نازار اۋدارىلدى. اتاپ ايتساق, گەوساياسي تۇراقسىزدىق جاعدايىن­دا قازاقستان ءوزىنىڭ كولىك دالىزدەرىن بارىنشا دامىتۋى كەرەك, اسىرەسە كاسپي ارقىلى وتەتىن ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك ءدالىزىن دامىتىپ, وسى ايماقتا قازىرگى زامانعا ساي لوگيستيكالىق حاب قۇرۋ ماڭىزدى. بۇل قازىرگى جاعدايدا وسى باعىتتا ەسەلەپ ارتقان جۇك كولەمىن يگەرۋگە ىقپال ەتەدى.

جول سالۋ – بۇل شەنەۋنىك­تەردىڭ «تابىس كوزىنە» اينال­ماۋعا ءتيىس, جول قۇرىلىسىنىڭ ساپاسىنا باقىلاۋدى كۇشەيتۋ كەرەك. «...اۆتوجول قۇرىلى­سى­نا, سونىڭ ىشىندە جەرگىلىكتى جولداردىڭ ساپاسىنا باسا ءمان بەرۋ كەرەك. بيۋدجەتتەن قىرۋار قارجى بولىنسە دە, بۇل ماسەلە ءالى شەشىمىن تاپپاي وتىر» دەدى پرەزيدەنت. الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمنىڭ ىشىندە مەديتسينالىق جانە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىمەن حالىق­تى جەتكىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ ايماقتار, ءتىپتى قالالار ءۇشىن دە وزەكتى. جولداۋدا ايتىلعانداي «...650 ەلدى مەكەندە ەمدەۋ مەكەمەسى جوق. الداعى ەكى جىلدا بۇل اۋىلداردا مەديتسينالىق جانە فەلدشەرلىك-اكۋشەر­لىك بولىمشەلەر سالىنىپ, قا­جەت­تى قۇرال-جابدىقپەن تولىق قام­تاماسىز ەتىلەدى. ۇلتتىق جوبا ايا­سىندا 32 اۋداندىق اۋرۋ­حانا زامانعا ساي جاڭارىپ, ەندى اۋدانارالىق كوپبەيىندى مەكەمەگە اينالادى. وندا ينسۋلتتەن ەمدەۋ ورتالىقتارى, حيرۋرگيا, جانساقتاۋ جانە وڭالتۋ بولىمدەرى اشىلادى».

مەكتەپكە دەيىنگى جانە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگى – بۇل بولاشاق ەڭبەككە قابىلەتتى ەكونوميكالىق بەلسەندى حالىقتىڭ ساپاسىنىڭ تومەن بولۋىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى. جولداۋدا ايتىلعان وسى باعىتتاعى جۇمىستاردى دا كەيىنگە ىسىرۋعا بولمايدى.

سونىمەن قاتار جولداۋ­دا قالا, تۇرعىن ءۇي ينفرا­قۇرى­لىمىن دامىتۋعا دا ناقتى ۇسىنىستار ايتىلعان. وسى تۇستا حالىقتىق ەكسپەرتيزا – الەۋمەتتىك باقىلاۋدى كۇشەيتۋدى ۇسىنامىن. سەبەبى جىل سايىن جولداۋدا كەلەلى ۇسىنىستار ايتىلادى. ال ونىڭ ورىندالۋ بارىسىن جاۋاپتى تۇلعالاردى قىزمەتتەن بوساتۋمەن عانا اقتاۋ ازدىق ەتەدى دەپ ويلايمىن. عىلىمي قاۋىمداستىق, قوعامدىق ۇيىم­دار جانە حالىق بولىپ پرە­زي­دەنتتەن باستاۋ العان يدەيا­لاردىڭ ىسكە اسىرىلۋىن قاداعالاۋىمىز قاجەت.

 

ايسۇلۋ تۇرسىنبايقىزى, 

ەكونوميكا ينستيتۋتى زاماناۋي زەرتتەۋلەر ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى

سوڭعى جاڭالىقتار