ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس, «EQ»
الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىندا اتاپ وتىلگەندەي, ەكستراكورپورالدىق ۇرىقتاندىرۋ پروتسەدۋراسى جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق قىزمەتتەرگە جاتادى جانە قىمبات بولىپ سانالادى. بۇعان دەيىن بۇل تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمى شەڭبەرىندە جۇرگىزىلگەن بولاتىن. الايدا قارجىلاندىرۋ كولەمى از بولدى, جىلىنا شامامەن 900-1000 كۆوتا ءبولىندى. ال 2021 جىلدان باستاپ پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا قازاقستاندا «اڭساعان ءسابي» باعدارلاماسى جۇزەگە اسىرىلۋدا. بۇل كۆوتا سانىن 7 ەسەگە – جىلىنا 7 مىڭعا دەيىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. پروتسەدۋرا ءمامس قىزمەتتەر تىزبەسىنە كىرەدى, سوندىقتان ساقتاندىرىلعان پاتسيەنتتەر ونى تەگىن وتە الادى.
2022 جىلى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى الدىن الا ەسەپتەلگەن سوماسى 6,68 ملرد تەڭگەگە 7 مىڭ ەكۇ تسيكلىن قارجىلاندىرۋدى كوزدەدى.
ءى توقساننىڭ قورىتىندىسى بويىنشا, 824,6 ملن تەڭگەگە ەكستراكورپورالدىق ۇرىقتاندىرۋدىڭ 835 ءراسىمى ورىندالدى. بۇل الدىڭعى جىلدارعا قاراعاندا الدەقايدا كوپ: 2020 جىلدىڭ ءى توقسانىندا بارلىعى 59 ەكۇ, 2021 جىلدىڭ ءى توقسانىندا 526 تسيكل شىعارىلدى.
قوردا اتاپ وتكەندەي, ەكۇ قىزمەتتەرىن جەتكىزۋشىلەر – ەلىمىزدىڭ 9 وڭىرىنەن 19 مەديتسينالىق ۇيىم, ونىڭ ىشىندە 18-ءى – جەكەمەنشىك ۇيىم. پاتسيەنت ەكستراكورپورالدىق ۇرىقتاندىرۋ ءۇشىن كلينيكانى ءوز بەتىنشە تاڭداۋعا قۇقىلى. ەكۇ قىزمەتتەرىن كورسەتەتىن جەتكىزۋشىلەردىڭ تىزىمىمەن قوردىڭ رەسمي fms.kz سايتىندا «پاتسيەنت ءۇشىن» بولىمىندە, ءارى قاراي «ەمحانانى تاڭداۋ» باتىرماسىن باسۋ ارقىلى تانىسۋعا بولادى.
كىم ەكۇ-عا سەنىم ارتا الادى؟
پروتسەدۋرانىڭ نەگىزگى كورسەتكىشى – تەراپەۆتىك تۇزەتۋ مۇمكىن ەمەس بەدەۋلىك. سونىمەن قاتار ەرلى-زايىپتىلار دا, رەسمي نەكەدە تۇرمايتىن ەرلى-زايىپتىلار دا ەكۇ-عا ءوتىنىش بەرە الادى. بىراق بۇل جاعدايدا ءوزارا ەرىكتى جازباشا كەلىسىم قاجەت.
ەكۇ راسىمىنەن قازاقستان ازاماتتارى وتە الادى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى بەلگىلەگەن مەديتسينالىق پارامەترلەرگە سايكەس كەلۋى قاجەت:
- رەپرودۋكتيۆتى جاس (18-دەن 42 جاسقا دەيىن);
- قالىپتى سوماتيكالىق كۇي;
- قالىپتى ەندوكريندىك كۇي;
- قاناعاتتانارلىق وۆاريالدىق رەزەرۆ.
قانداي جاعدايدا ەكۇ-دان باس تارتۋى مۇمكىن؟
ناۋقاسقا ەكستراكورپورالدىق ۇرىقتاندىرۋدان باس تارتۋ بىرنەشە جاعدايدا بولۋى مۇمكىن:
- جۇكتىلىكتىڭ باستالۋى ناتيجەلىلىگىنىڭ تومەندەۋ فاكتورلارى بولعان كەزدە (يمپلانتاتسياعا جانە جۇكتىلىكتىڭ دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرەتىن ىشكى جىنىس مۇشەلەرىنىڭ دامۋ انومالياسى, گيدرو (ساقتوسالپينگستەر), جاتىر قۋىسىنىڭ سينەحياسى, ەندومەتريوز, انالىق بەزدەردىڭ كيستالارى, وبتۋراتسيالىق ەمەس ازووسپەرميا);
- جاتىردىڭ تۋا بىتكەن نەمەسە جۇرە پايدا بولعان اۋىتقۋلارى كەزىندە;
- سوماتيكالىق جانە پسيحيكالىق بۇزىلۋلار كەزىندە;
- انالىق بەز ىسىكتەرىندە;
- جەدەل قابىنۋ اۋرۋلارىندا;
- كەز كەلگەن لوكاليزاتسيا ونكولوگياسى كەزىندە.
ەكۇ-دان ءوتۋ ءۇشىن پاتسيەنتتىڭ باعىتى
ەكۇ-عا جولداما الۋ ءۇشىن بەكىتىلگەن جەرى بويىنشا ەمحاناعا جۇگىنۋ قاجەت.
پاتسيەنتتى تىركەۋ ورنى بويىنشا دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارى بەدەۋلىكتەن زارداپ شەگەتىن ادامداردى ديسپانسەرلىك ناۋقاستاردىڭ (بۇدان ءارى – دنەت) ەلەكتروندى تىركەلىمىنە ەنگىزەدى. 12 اي ىشىندە بەدەۋلىكتىڭ سەبەپتەرىن زەرتتەپ-قاراعاننان جانە انىقتاعاننان كەيىن بەيىندى ماماننىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە پاتسيەنتتىڭ تىركەلگەن جەرىندەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارى ءمامس جۇيەسىندە قوسالقى رەپرودۋكتيۆتىك ادىستەر مەن تەحنولوگيالار (قرت) جۇرگىزۋ تۋرالى ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن پاتسيەنتتىڭ قۇجاتتارىن وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ جانە استانانىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋدى مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ جەرگىلىكتى ورگاندارىنىڭ جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق قىزمەتتەر جونىندەگى كوميسسياسىنا (جتمق كوميسسياسى) جىبەرەدى.
ءمامس جۇيەسىندە ورىندالعان قرت ەمشارالارى تۋرالى دەرەكتەردى قرت بەدەۋلىكتى ەمدەۋدە قولدانۋعا كومەك كورسەتەتىن مەديتسينالىق ۇيىمدار مەديتسينالىق اقپاراتتىق جۇيەگە ەنگىزەدى.
قرت پايدالانا وتىرىپ, مەديتسينالىق كومەك الۋ ءۇشىن مەديتسينالىق ۇيىمدى تاڭداۋدى پاتسيەنت جۇزەگە اسىرادى. وڭ شەشىم قابىلدانعان جاعدايدا جتمق كوميسسياسى ەمدەۋگە جاتقىزۋعا جولدامانى پاتسيەنتتىڭ قۇجاتتار پاكەتىن قوسا بەرە وتىرىپ, ەمدەۋگە جاتقىزۋ بيۋروسى پورتالىندا تىركەيدى.
ايتا كەتۋ كەرەك, جىلىنا ءبىر رەت ءمامس بويىنشا ەكۇ پروتسەدۋراسىنان تەگىن وتۋگە بولادى. ءمامس جۇيەسىندە ەكۇ جۇرگىزۋ الدىندا ەرلى-زايىپتىلاردى تەكسەرۋ كولەمى كوزدەلگەن تىزبەگە سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى.
ەگەر سىزدە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ساپاسىنا قاتىستى سۇراقتارىڭىز بولسا, ءسىز ولاردى ءوز ەمحاناڭىزداعى پاتسيەنتتەردى قولداۋ قىزمەتىنە قويا الاسىز. ەگەر جاعدايدى سول جەردە شەشۋ مۇمكىن بولماسا, وندا وزىڭىزگە ىڭعايلى بايلانىس ارناسى ارقىلى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنا جۇگىنۋگە بولادى: رەسمي fms.kz سايتى, 1406 بايلانىس ورتالىعى, Qoldau 24/7 ءموبيلدى قوسىمشاسى جانە Telegram-داعى SaqtandyryBot. ءدال وسى قۇرالدار ساقتاندىرىلۋ مارتەبەسىن تەكسەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىندەگى ءوز مارتەبەڭىزدى تەكسەرىپ, جۇرگىزىلگەن تولەمدەر تۋرالى ەلەكتروندى ۇكىمەتتىڭ egov.kz سايتىنداعى «دەنساۋلىق ساقتاۋ» بولىمىندە «مەديتسينالىق قىزمەتتەر تۋرالى جانە ءمامس-كە اۋدارىلعان سومالار تۋرالى اقپارات» مەملەكەتتىك قىزمەتى ارقىلى بىلە الاسىز.
