فورۋمعا ەكى ەلدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندارى مەن بيزنەس جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتورىنىڭ 250-دەن استام وكىلى قاتىستى. ءىس-شارا قازاقستان مەن تۇركيانىڭ كاسىپكەرلەرى اراسىنداعى ىسكەرلىك بايلانىستاردى نىعايتۋعا, سونداي-اق ەكى مەملەكەتتىڭ ءوزارا ساۋدا جانە ينۆەستيتسيالار سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق پەرسپەكتيۆالارىن تالقىلاۋعا ارنالعان پلاتفورمانى قۇرۋعا باعىتتالعان.
تۇركيا — قازاقستاننىڭ ماڭىزدى ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە ينۆەستيتسيالىق سەرىكتەستەرىنىڭ ءبىرى. وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەلدەر اراسىنداعى تاۋار اينالىمى 33%-عا ءوسىپ, $4,1 ملرد-تان استى. سوڭعى 15 جىلدا تۇركيا ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسىنا $3,5 ملرد-تان استام ينۆەستيتسيا سالدى.
فورۋمدا ءسوز سويلەگەن قر پرەمەر-ءمينيسترى بۇگىنگى تاڭدا تۇرىك ينۆەستورلارىنىڭ قازاقستانعا دەگەن قىزىعۋشىلىعىنىڭ ايتارلىقتاي وسكەنىن اتاپ ءوتتى.
– پاندەمياعا قاراماستان, قازاقستان ءۇشىنشى جىل قاتارىنان تۇركيادان رەكوردتىق كولەمدە ينۆەستيتسيا تارتىپ كەلەدى. وتكەن جىلدىڭ 9 ايىندا تۇركيادان كەلگەن تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيالاردىڭ كولەمى 2 ەسەگە جۋىق ءوسىپ, $535 ملن قۇرادى. بۇل – قازاقستانعا دەگەن ۇلكەن سەنىمنىڭ بەلگىسى جانە ءبىزدىڭ ەلىمىزدەگى وڭتايلى ينۆەستيتسيالىق احۋالدىڭ كورىنىسى, — دەدى ءا. سمايىلوۆ.
قازاقستاندا تۇرىك كاپيتالىنىڭ قاتىسۋىمەن 3700-گە جۋىق كومپانيا جۇمىس ىستەيدى. جالپى, $2 ملرد جۋىق سوماعا 58 ءىرى جوبا بىرلەسىپ ىسكە اسىرىلدى. تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنى, ينفراقۇرىلىم, ازىق-ت ۇلىك ونەركاسىبى جانە فارماتسەۆتيكا سەكىلدى سالالاردا جوبالار تابىستى ىسكە قوسىلدى. جالپى قۇنى $2,5 ملرد جۋىق 27 جوبا ىسكە اسىرىلۋ ساتىسىندا تۇر, سونداي-اق $1 ملرد استام سوماعا 55 پەرسپەكتيۆالى جوبا بىرلەسىپ پىسىقتالىپ جاتىر. قر پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان COVID-19-عا بايلانىستى ورىن العان ەكونوميكالىق قيىنشىلىقتاردى ەڭسەرە الدى. مىسالى, وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ونەركاسىپ ءوسىمى 3,8%-دى, ونىڭ ىشىندە وڭدەۋ ونەركاسىبىندە 5,5%-دى قۇرادى.
– شيكىزاتتىق ەمەس سەكتورلارداعى جوعارى ينۆەستيتسيالىق بەلسەندىلىك ءوسىمنىڭ نەگىزگى فاكتورىنا اينالدى. اتالعان سەكتورداعى ينۆەستيتسيالار 9,5%-عا ءوستى. قازاقستانعا تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيالار 2021 جىلدىڭ 9 ايىندا 50%-عا – $18,8 ملرد-قا دەيىن ۇلعايدى, — دەدى ءا. سمايىلوۆ.
ۇكىمەت ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعىنىڭ دەڭگەيىن ارتتىرۋ ماقساتىندا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىپ كەلەدى. ESG, جاھاندىق ەنەرگەتيكالىق جانە تەحنولوگيالىق كوشۋ تالاپتارىنىڭ كۇشەيۋى جاعدايىندا ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالىق ساياساتىن جاقسارتۋعا باعدارلانعان, قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيالىق ساياساتىنىڭ جاڭا تۇجىرىمداماسىنىڭ جوباسى ازىرلەندى. جاڭاشىلدىقتار ەكونوميكانىڭ باسىم سەكتورلارىنداعى ينۆەستورلار ءۇشىن سالىق رەجيمدەرىن وڭتايلاندىرۋ جانە جەڭىلدەتۋ, سۋبسيديالار جانە باسقا دا ىنتالاندىرۋ شارالارىن قامتيدى. ءا. سمايىلوۆ تۇرىك كومپانيالارىن ينۆەستيتسيالىق بايلانىستاردىڭ اۋقىمىن كەڭەيتۋگە, سونداي-اق جاڭا بىرلەسكەن ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا بەلسەندى قاتىسۋعا شاقىردى.
– مەتاللۋرگيا جانە تاۋ-كەن ءوندىرىسى سالاسى – ەكونوميكامىزدىڭ باستى سەكتورى, وعان ونەركاسىپ پەن ۇلتتىق ەكسپورتتىڭ شامامەن 20%-ى تيەسىلى. سونىمەن قاتار ماشينا جاساۋ ونىمدەرىنىڭ ەكسپورتى كولەمىنىڭ قارقىندى ءوسۋى, يمپورت كولەمىنىڭ بىرتىندەپ تومەندەۋى بايقالادى, — دەپ اتاپ ءوتتى ءا. سمايىلوۆ.
مينيسترلەر كابينەتىنىڭ باسشىسى تۇرىك بيزنەسمەندەرىنىڭ نازارىن قازاقستاننىڭ اگروونەركاسىپتىك كەشەنىندە ىسكە اسىرىلىپ جاتقان جوبالارعا اۋداردى.
– قازاقستانداعى اۋىل شارۋاشىلىعى القاپتارىنىڭ جالپى اۋدانى 200 ملن گەكتاردان اسادى جانە جايىلىمدار اۋماعى 180 ملن گەكتارعا جۋىق. قازاقستاندى بۇۇ-نىڭ ازىق-ت ۇلىك جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ۇيىمى الەمدەگى ەڭ پەرسپەكتيۆالى 5 اۋىل شارۋاشىلىعى ءونىمىن وندىرۋشىلەردىڭ ءبىرى جانە تاياۋ جىلدارداعى جاھاندىق جانە وڭىرلىك ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدەگى ماڭىزدى قاتىسۋشى رەتىندە تانىدى. اگرارلىق سالادا ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق ورناتۋدىڭ الەۋەتى وتە زور, — دەدى قر پرەمەر-ءمينيسترى.
سونداي-اق قازاقستان ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا تاجىريبەسى مول تۇرىك كومپانيالارىنىڭ قاتىسۋىنا مۇددەلى.
فورۋم قورىتىندىسى بويىنشا 10 كوممەرتسيالىق قۇجاتقا قول قويىلدى. كەلىسىمدەردى ىسكە اسىرۋ اياسىندا ينۆەستورلار بقو جانە اقتوبە وبلىستارىندا اۆياكارگومەن كولىك-لوگيستيكالىق ورتالىقتار, الماتى قالاسىندا فارماتسەۆتيكالىق زاۋىت, ەلوردادا مەديتسينالىق بۇيىمدار, بەتپەردەلەر مەن رەسپيراتورلار شىعاراتىن كاسىپورىن, بولات ونىمدەرى, مەتالل بولات كونسترۋكتسيالارىن شىعاراتىن زاۋىت, ساۋدا ويىن-ساۋىق ورتالىعىن جانە ت. ب. سالۋدى جوسپارلاپ وتىر. اتالعان جوبالارعا سالىناتىن ينۆەستيتسيالاردىڭ جالپى سوماسى شامامەن جارتى ميلليارد اقش دوللارىن قۇرايدى.
