فۋتبول • 20 قاڭتار، 2022

ءۇشىنشى چەمپيوناتتان ءۇمىتىمىز كوپ

32 رەت كورسەتىلدى

كەشە نيدەرلاندتىڭ باس شاھارى – امستەردام مەن وسى ەلدىڭ سولتۇستىگىندە ورنالاسقان اسا ءىرى قالانىڭ ءبىرى – گرونينگەندە فۋتزالدان 2022 جىلعى ەۋروپا چەمپيوناتىنىڭ جالاۋى جەلبىرەدى. بۇل – نيدەرلاند كورولدىگى قابىلداپ جاتقان العاشقى قارت قۇرلىق دوداسى. بۇعان دەيىن «قىزعالداقتار ەلىنىڭ» 1989 جىلعى الەم چەمپيوناتىن دۇركىرەتىپ ۇيىمداستىرعانى كوپشىلىكتىڭ ەسىندە بولسا كەرەك. بۇدان بولەك، نيدەرلاند كلۋبتار مەن قۇرامالار اراسىنداعى بىرنەشە ماڭىزدى جارىستاردى دا ۇيىمداستىرعانىن جانكۇيەر قاۋىم جاقسى بىلەدى.

چەمپيوناتتاعى وزگەرىستەر

1996 جىلى تۇساۋى كەسىلگەن فۋتزالدان ەۋروپا چەمپيوناتى 2018 جىلعا دەيىن ءار ەكى جىل سايىن ۇيىمداستىرىلىپ كەلگەن بولسا، ەندى بيىلدان باستاپ ۇل­كەن فۋتبول دودالارى سياقتى ءار ءتورت جىل سايىن وتكىزىلەتىن بو­لىپ بەكىتىلدى. سونداي-اق وسى جىلى قارت قۇرلىق بىرىنشىلىگىنە قاتى­ساتىن قۇرامالاردىڭ سانى دا ارتتى. بۇعان دەيىنگى چەمپيوناتتاردا 12 قۇراما باق سىناسا، ەندى ولاردىڭ سانى 16-عا دەيىن كوبەيدى.

ەۋروپا بىرىنشىلىگىنە 2016 جىلدان باستاپ قاتىسقان باستاعان قازاقستان قۇراماسى بيىل قا­تارىنان ءۇشىنشى مارتە ونەر كور­سەتپەك. سەربيا استاناسى – بەل­گرادتاعى قۇرلىق دوداسىندا جەر­لەستەرىمىز س توبىندا رەسەي­دەن كەيىنگى ەكىنشى ورىنعا تابان تى­رەپ، جارتىلاي فينالعا دەيىن القىنباي جەتتى. فينالعا جولداما بەرەتىن شەشۋشى ماتچتا ازۋلى يسپانيا فۋتزالشىلارىنان 5:3 ەسەبىمەن جەڭىلىپ، ءۇشىنشى ورىنعا تالاسۋعا مۇمكىندىك ال­دى. قولا جۇلدە ءۇشىن بولعان ويىندا جارىس قوجايىندارى سەر­بيانى 5:2 ەسەبىمەن تاس-تال­قانىن شىعارىپ، ەۋروپا چەم­پيو­ناتىنىڭ قولا جۇلدەسىن جەڭىپ الدى. جەرلەستەرىمىزدىڭ العاشقى ەۋروسى وسىنداي ۇلكەن جەڭىسپەن اياقتالعان ەدى.

اراعا ەكى جىل سالىپ قازاقستان فۋتزال قۇراماسىنىڭ جولى سلو­ۆەنيادا ۇيىمداستىرىلعان ەۋروپا چەمپيوناتىنا ءتۇستى. بۇل جولى دا وتانداستارىمىز ءتاۋىر ناتيجە كورسەتتى دەپ ايتۋعا بولادى. كاكا باستاعان جىگىتتەر قولا جۇلدەگە سىنىق سۇيەم قال­عاندا ءسۇرىندى. توپتىق كەزەڭدە ءبىر جەڭىس (پولشا – 5:1) جانە ءبىر تەڭ (رەسەي – 1:1) ناتيجەگە قول جەتكىزىپ، ءبىرىنشى ورىنمەن كەلە­سى كەزەڭگە ءوتتى. شيرەك فينالدا سەربيانى 3:1 ەسەبىمەن ۇتقا­نىمەن، وكىنىشكە قاراي، جارتىلاي فينالدا تاعى سول يسپا­نياعا پەنالتيدە جول بەردى – 5:5 (5:3). قولا ءۇشىن بولعان ويىندا رەسەيلىكتەردىڭ باعى جاندى – 1:0. ءسويتىپ، ەكىنشى ەۋروپا چەمپيوناتىندا ءتورتىنشى ورىنعا تابان تىرەدىك.

ەندى، مىنە، ءۇشىنشى ەۋروپا چەمپيوناتىندا دا جۇلدەلى ورىنداردان كورىنۋدى كوزدەيتىن قازاق­ستان فۋتزال قۇ­راماسى دۇي­­سەن­بى كۇنى نيدەر­لاند ەلىن بەت­كە الدى. نۇر-سۇل­تان – ىستانبۇل – امس­تەردام با­عىتىندا ۇشىپ، EURO-2022 دوداسى وتەتىن ەلگە تابان تىرەدى.

برازيليالىق بەستىك

ۇلتتىق قۇرامانىڭ ني­دەرلاندقا ساپارى الدىندا «قايرات» فۋتزال كلۋبىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى كوماندانىڭ برازيليالىق شابۋىلشىسى ەدسوننىڭ قازاقستان ازا­مات­تىعىن العانىن حابارلادى. دەمەك، ول بۇگىن سلوۆەنيامەن بولاتىن ويىندا ەل نامىسىن قورعاۋى ابدەن مۇمكىن. ەدسون – قازاقستان ازاماتتىعىن العان بەسىنشى برازيليالىق فۋتزالشى. يگيتا، دۋگلاس جانە لەو قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسىندا سەگىز جىلدان بەرى دوپ تەۋىپ كە­لەدى. ال تاينان ەدسون سياق­تى 2018 جىلعى ەۋروپا چەمپيو­ناتىنىڭ الدىندا عانا ۇلتتىق قۇراما جەيدەسىن كيگەن ەدى.

ەدسوننىڭ قازاقستان ازامات­تىعىن العانى ينتەرنەت باسىلىمدارىندا حابارلانعاننان كەيىن جانكۇيەرلەردىڭ پىكىرى ەكىگە ءبولىندى. ال فۋتزالدان قازاق­ستان ۇلتتىق قۇراماسىنىڭ بۇرىنعى باس جاتتىقتىرۋشىسى ءامىرجان مۇقانوۆ ەدسوننىڭ ۇلتتىق قۇراماعا الىنۋىن دۇرىس شەشىم دەپ ەسەپتەيدى.

– ۇلتتىق قۇرامانىڭ ىشىندە جەرگىلىكتى ويىنشىلار مەن لەگيونەرلەر اراسىندا تەپە-تەڭدىك ساقتالۋى كەرەك. كاكا ازىرشە بۇل ءىستى ءمىنسىز اتقارىپ كەلەدى. دۋگ­لاس، لەو، يگيتا سەكىلدى جىگىتتەر ۇلتتىق قۇرامادا 2013 جىلدان بەرى ويناپ كەلەدى. ال ەدسوننىڭ ولارعا قاراعاندا الدەقايدا جاس ەكە­نىن ەسكەرسەك، بۇل باس باپكەر­دىڭ الداعى چەمپيوناتتارعا جاساعان قادامى بولۋى مۇمكىن. جىگىت­تەرى­مىز بىلتىر الەم چەمپيوناتىندا قالاي ويناعانىن، جۇلدەگە ءبىر قادام جەتپەي قالعانىن ءبارى جاقسى بىلەدى. سوندىقتان كاكا سول ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرىپ، وسى قۇراممەن بىرگە بيىل ەۋروپا چەمپيوناتىندا توپ جارۋدى كوزدەپ وتىر. ەدسون ءوز كەزەگىندە ۇلتتىق قۇراماعا كومەگىن تيگىزەدى دەپ ويلايمىن، – دەدى ول.

سونداي-اق فۋتزالدان قازاق­ستان قۇراماسىنىڭ كاپيتانى، الەمنىڭ بەس دۇركىن ۇزدىك قاقپاشىسى يگيتا دا بەسىنشى لەگيونەر تۋرالى ءوز ويىن ورتاعا سالدى.

– بىرىنشىدەن، بۇل اۆتوماتتى پروتسەسس ەكەنىن ايتقىم كەلەدى. ويتكەنى وسى چەمپيوناتتان كەيىن قازاقستان قۇراماسىندا بۋىن الماسىپ، جاڭا تسيكلعا دا­يىندىق باستالادى. مەن، لەو جانە دۋگلاس كەلەسى الەم، ەۋروپا چەمپيوناتتارىندا وينايمىز با، جوق پا ونى بىلمەيمىن. سەبەبى ءبىز جاس ەمەسپىز. ءالى دە 3-4 جىل دوپ تەبۋگە كۇشىمىز جەتەتىن شىعار، بىراق ۋاقىت وزعان سايىن جاس­تارمەن يىق تىرەستىرە ويناۋ بىزگە قيىنداي تۇسەدى. سوندىقتان بولاشاق تۋرالى ويلانۋ كەرەك. ازاماتتىقتى كەز كەلگەن ويىنشى الا المايدى. ول ءوزىنىڭ مىقتى ءارى سول ورىنعا لايىقتى ەكەنىن دالەلدەۋى كەرەك. ال ەدسوندى قازاقستان جانكۇيەرلەرىنە ءوزىن دالەلدەپ ۇلگەرگەن ويىنشى دەپ ەسەپتەيمىن. ول وسى چەمپيو­ناتتا بىز­گە زور كو­­مە­گىن تيگىزە­تى­نىنە سە­نىم­دىمىن، – دەدى يگيتا.

كەيىن­گى 6-7 جىلدى الىپ قارا­سا­ڭىز، قازاق­­­ستان فۋتزالى قاي دەڭ­گەيگە دەيىن جوعا­رى­لاعانىن بايقايسىز. لەگيو­نەرلەر بولسا الاڭدا قازاقستان قۇراماسى ءۇشىن بار ىنتا-جىگەرىمەن، شىن جۇرەگىمەن ويناپ ءجۇر.

توپتاعى قارسىلاستار

قارت قۇرلىقتىڭ بىرىن­شىلىگىندە قازاقستان قۇرا­ماسى ۆ توبىندا ونەر كورسەتەتىن بولادى. وندا ەۋروپانىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى يتاليا، سلوۆەنيا جانە فينليانديا قۇرامالارى بار. توپتاعى ءبىرىن­شى ورىنعا قازاقستان قۇ­را­ماسى ءدال وسى يتاليا كومان­داسىمەن بىرگە تالاساتىن سەكىلدى. ءبىزدىڭ توپ­تىق ماتچتار گرونينگەن قالا­سىندا وينالادى. توپتىق كەزەڭ­نىڭ ماتچتارى 20-28 قاڭ­تار كۇندەرى وتەدى. شيرەك في­نالعا ءار توپتان ءبىرىنشى جانە ەكىنشى ورىن العان كوماندالار عانا شىعادى.

جەرەبەدەن كەيىن باس باپكەر كاكا قارسىلاستاردىڭ مۇم­كىندىگىن بىلاي باعامداعان ەدى: «ەۋرو-2022 تۋرنيرىندەگى بارلىق توپ مىقتى دەپ ويلايمىن. مۇنداي تۋرنيردە جەڭىل توپتار بولمايدى. ءبىرىنشى ماتچ­تى سلوۆەنيامەن وتكىزەمىز. ولارمەن الەم چەمپيوناتىنىڭ ىرىكتەۋ كەزەڭىندە وينادىق. بۇل تەحنيكالىق جاعىنان مىقتى جانە قۋاتتى كوماندا. سونىمەن قاتار دۋگلاس بۇل كەزدەسۋگە قا­تىسا المايدى، ويتكەنى ول وتكەن ەۋروپا چەمپيوناتىنىڭ سوڭعى ماتچىندا قىزىل قاعاز الىپ، الاڭنان قۋىلعان بولاتىن. فين­ليانديا قۇراماسى فيزيكالىق تۇرعىدان مىقتى كوماندا سانالادى. يتاليا قۇراماسىندا بۋىن الماسۋ پروتسەسى ءجۇرىپ جاتىر. ەگەر بۇرىن يتاليادا ونعا جۋىق برازيليالىقتار ويناعان بولسا، قازىر ولاردىڭ قۇرامىندا يتاليالىقتار كوپ».

EURO-2022 دوداسى كەشە نيدەرلاند – پورتۋگاليا ماتچىمەن باستالدى. ال بۇگىن قازاق­ستان سلوۆەنيامەن كۇش سىناسىپ، دوداداعى العاشقى ماتچىن وتكىزەدى. اراعا 4 كۇن سالىپ، ياعني 24 قاڭتاردا فينليانديامەن كەزدە­سەدى. 28 قاڭتاردا ريكاردو كاكا شاكىرتتەرى يتاليالىقتارمەن وينايدى. وسى ماتچ كوپ ساۋالدىڭ ءتۇيىنىن تارقاتادى.

ماتچتار 2012 جىلدان باس­تاپ پايدالانۋعا بەرىلگەن Ziggo Dome جانە 1989 جىلى قۇرىلعان MartiniPlaza سپورت كەشەندەرىندە وتەدى. Ziggo Dome ارەناعا 11 مىڭعا جۋىق، MartiniPlaza-عا 4 مىڭنان اسا جانكۇيەر سىيادى.

ەۋروعا قاتىساتىن قا­زاق­ستان قۇراماسىنىڭ مۇشە­لەرى:

قاقپاشىلار: يگيتا، راۋان اتانتاەۆ.

الاڭداعى ويىنشىلار: تاينان، نۇربەك قاراعۇلوۆ، ەدسون، لەو، ازات ۆاليۋللين، البەرت اقبالىقوۆ، شىڭعىس ەسەنامانوۆ، ارنولد كناۋب، داۋرەن تۇرساعۇلوۆ، جومارت توقاەۆ، دۋگلاس جانە ءبىرجان ورازوۆ.

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار