بۇگىندە مۇرا مەن ميراس دۇنيەلەرىمىزدىڭ, كوزگە باسار قاستەرلى جادىگەرلەرىمىزدىڭ ساقتالاتىن التىن قورىنداي بولعان مۋزەيلەر جۇمىسى جاندانۋدا. جىل سايىن قازبا جۇمىستارىنان, وزگە دە زەرتتەۋلەردەن تابىلىپ جاتقان جادىگەرلەر سول مۇراجايلاردىڭ قورىنا توعىتىلىپ, كورەرمەنگە مىڭجىلدىقتاردان سىر شەرتۋدە. ال مەملەكەت تاراپىنان دا مۋزەيلەر جۇمىسىنىڭ جاندانۋىنا ءبىراز كوڭىل ءبولىنىپ جاتقانى كوپشىلىككە ءمالىم.
«قازاقستان بويىنشا مۋزەيدىڭ استاناسى – الماتى وبلىسى», دەگەن پىكىر ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە ايتىلاتىن ەڭ ءادىل باعا بولسا كەرەك. ولاي دەيتىن سەبەبىمىز, 47 جىلدىق تاريحى بار م.تىنىشباەۆ اتىنداعى وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىنىڭ, ءتىپتى وزگە دە 20-عا جۋىق مۋزەيدىڭ قورى ەكسپوناتقا باي.
نەگىزىنەن, م.تىنىشباەۆ اتىنداعى تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيى 1974 جىلدىڭ 1 ناۋرىزىندا قۇرىلعان. تاۋەلسىزدىگىمىزدى العاننان كەيىن, ياعني 1993 جىلى مۋزەيگە بەلگىلى قوعام جانە مەملەكەت قايراتكەرى, قازاقتىڭ تۇڭعىش ينجەنەرى مۇحامەتجان تىنىشباەۆتىڭ ەسىمى بەرىلگەن. مۋزەي زالدارى قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا ولكەنىڭ باي ءارى سۇلۋ تابيعاتى مەن وتكەن جانە قازىرگى تاريحى تۋرالى سىر شەرتەدى. نەگىزگى قورىنا وسى جىلدار ارالىعىندا جەتىسۋ ولكەسىنىڭ تابيعي بايلىقتارى, فلوراسى مەن فاۋناسى تۋرالى, ارحەولوگيالىق قۇندىلىقتار, قازاق حالقىنىڭ تۇرمىستىق زاتتارى, قولدانبالى ونەر تۋىندىلارى, حالىق اقىندارى, باتىرلارى, مەملەكەتتىك قايراتكەرلەر, تاريحي وقيعالار جايلى ماتەريالدار جيناقتالىپ كەلەدى. سونىمەن قاتار, ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ ارداگەرلەرى, اۋىلشارۋاشىلىقتىڭ دامۋىنا كۇش سالىپ, تەر توككەن ەڭبەككەرلەر جانە باسقا ارداقتى جەرلەستەرىمىزدىڭ, دارا تۇلعالاردىڭ جەكە زاتتارى, قۇجاتتارى تاپتىرماس مۋزەيلىك قۇندىلىق بولىپ ەسەپتەلەدى. وبلىسىمىزدىڭ بۇگىنگى جاعدايى, ەكونوميكاسى, مادەنيەتى, ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى جەتىستىكتەرگە بايلانىستى زاتتار دا جينالىپ, كەلۋشىلەر نازارىنا ۇسىنىلىپ كەلەدى.
مۋزەيدى ەل ءۇشىن ەرەكشە, وزىندىك باعاسى بار تاريحي وردا دەسەك, بۇگىندە ايماق بويىنشا ءسۇيىنباي ارون ۇلىنىڭ ادەبي-مەموريالدى مۋزەيى, ن.الدابەرگەنوۆ اتىنداعى مەموريالدى مۇراجايى, جامبىل جاباەۆ ادەبي-مەموريالدى مۋزەيى, قاراسازداعى م.ماقاتاەۆ ادەبي مۇراجايى, سارقان اۋدانىنا قاراستى چەركاسسك قورعانىسى تاريحي-مەموريالدى مۇراجايى, تالدىقورعان قالاسىنداعى ءى.جانسۇگىروۆ اتىنداعى ادەبي مۇراجاي سىندى ايماقتاعى مۋزەيلەردىڭ جۇمىسى جاندانىپ, قورى تاريحي ەكسپوناتتارمەن تولىعۋ ۇستىندە. وسى رەتتە وبلىس باسشىلىعى تاراپىنان دا اتالعان رۋحاني ورداعا كوپ كوڭىل ءبولىنىپ, سوڭعى ونجىلدىقتا بىرقاتار مۇراجايدىڭ كۇردەلى جوندەۋدەن وتكەنى بارشاعا ءمالىم. ءوز كەزەگىندە قۇندى جادىگەرلەر, تاريحىمىزدىڭ بولشەكتەرى التىن قورىمىزعا كىرىپ جاتسا, ول ەلىمىزدىڭ گۇلدەنۋىنە, عالىمدارىمىز بەن اقىن-جازۋشىلارىمىزدىڭ شىعارماشىلىعىنا وزىندىك سەپتىگىن تيگىزگەنى دەپ تۇسىنگەن ءجون.
قاشاندا حالىقتى تاريحىنان سىر شەرتىپ, باي مۇرامىزدىڭ كەنىشىنەن كورىنىس بەرىپ تۇراتىن مۋزەيلەر جىل سايىن كەلۋشىلەردى قۋانىشقا بولەيتىن يگى شارالارعا ۇيىتقى بولىپ كەلەدى. اقىن-جازۋشى, تاريحشى, جالپى ايتقاندا, تۇعىرلى تۇلعالاردىڭ مەرەيتويلارىنا بايلانىستى مەملەكەتتىك مەرەكەلەرگە, اتاۋلى جىلدارعا وراي ايماقتاعى ءار مۋزەي رۋحاني شارالاردىڭ جالاۋىن كوتەرىپ ءجۇر. بۇل دەگەنىمىز, ەل رۋحىن كوتەرىپ, تاريحتان تاعىلىم تاراتاتىن يگى باستامالار دەسەك, ءار جىلدارى وتكەن «جەتىسۋدىڭ التىن ادام كەرۋەنى», «رەترو-كورمە», اشىق اسپان استىنداعى كورمەلەر, «مۋزەي ءتۇنى» سىندى شارالار كوپشىلىككە قۋانىش سىيلاپ كەلگەن بىرەگەي باستامالار.
جالپى العاندا, عىلىمي, تاريحي شىعارماشىلىقتىڭ ورداسى بولعان, وتكەن مەن بۇگىندى جالعاپ تۇرعان رۋحاني وردامىز – مۋزەي تاريحتىڭ جادى, ءداۋىردىڭ ءدىلمار شەجىرەشىسى. ەندەشە, بارشا مۋزەي قىزمەتكەرىن اتاۋلى مەرەكەلەرىمەن قۇتتىقتاپ, تاريح پەن بۇگىندى تۇتاستىرعان كيەلى ورداسى قازىناعا, ميراس دۇنيەلەرگە باي بەرسىن دەمەكپىز.