بىرنەشە ءۇيدى بىرىكتىرگەن پيك توراعاسىن ورنىنان تابۋ دا قيىن. سوندىقتان ءبىر ماسەلەمەن كومەككە ءزارۋ بولعان تۇرعىندار ولاردى ىزدەۋمەن سارسىلاتىن. ال اۋلاداعى بالالار الاڭدارىن اباتتاندىرىپ, جاراقتاندىرۋدى كوپتەگەن كووپەراتيۆتەر جەرگىلىكتى اكىمدىكتەردىڭ دە موينىنا ارتىپ قويعان.
سونىمەن قاتار پيك-تەر كووپەراتيۆكە كىرەتىن ۇيلەردىڭ بارلىعىن ۇستاۋعا ءبىر عانا شوت اشتى, ال بۇل پاتەر يەلەرىنىڭ اقشانى ماقساتتى پايدالانۋىن باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرمەدى. پيك-تەردىڭ وسىنداي تولىپ جاتقان كەمىستىكتەرى تۇرعىن ءۇي شارۋاشىلىعىن باسقارۋدىڭ باسقا جولىن ىزدەۋگە ءماجبۇر ەتتى.
2019 جىلعى 26 جەلتوقساندا پرەزيدەنت «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭعا قول قويدى. وسى زاڭعا سايكەس, 2022 جىلدىڭ 1 شىلدەسىنەن باستاپ پاتەر يەلەرى كووپەراتيۆتەرى (پيك) بولمايدى, ال ولاردىڭ ورنىن م ۇلىك يەلەرى بىرلەستىكتەرى مەن جاي سەرىكتەستىكتەر الادى.
م ۇلىك يەلەرىنىڭ بىرلەستىگى (ميب) – بۇل ءبىر كوپپاتەرلى تۇرعىن ءۇيدىڭ پاتەر يەلەرى عانا قۇراتىن كوممەرتسيالىق ەمەس نىسانداعى زاڭدى تۇلعا. جاي سەرىكتەستىك (جس) – ازاماتتىق شارت نەگىزىندە ۇيگە ورتاق م ۇلىكتەردى بارلىق مەنشىك يەلەرىمەن ءۇيدى بىرلەسىپ باسقارۋ جانە كۇتىپ ۇستاۋ. بۇل جۇيە تۇرعىندار قاراجاتىنىڭ اشىق جۇمسالۋىن قامتاماسىز ەتەدى دەگەن ءۇمىت بار. سونداي-اق ولار تۇرعىندارعا باسقارۋ ءتاسىلىن تاڭداۋ قۇقىعىن بەرۋ ءۇشىن ەنگىزىلگەن.
جاڭا ءتارتىپ بويىنشا ميب-تەر «م ۇلىك يەلەرىنىڭ ءبىر بىرلەستىگىندە – ءبىر شوت» قاعيداتى بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن بولادى, بۇل ءبىر ءۇيدىڭ تۇرعىندارىنا جينالعان قاراجاتتىڭ باسقارۋ جانە ۇستاۋ ءۇشىن ماقساتتى پايدالانىلۋىن باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ميب-ءتىڭ پيك-تەن تۇبەگەيلى ايىرماشىلىعى دا سول – اقشا قاراجاتىن دۇرىس ءارى ءادىل ءبولۋ. پيك-ءتىڭ ءبىر شوتى بولعانىمەن, ۇيلەرى كوپ بولدى, ال ميب-تە ءار ءۇيدىڭ ءوز شوتى بولادى. قاراجات تەك ءبىر ءۇيدىڭ قاجەتىنە جۇمسالادى جانە ونى جوعارىدا ايتقانىمىزداي, تۇرعىن ءۇي يەلەرى دە, جەرگىلىكتى بيلىك تە قاداعالاي الادى.
بۇل ماسەلەنى شەشۋ قازىر سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ قالالارىندا قىزۋ قولعا الىندى. جۋىردا پەتروپاۆل قالاسى اكىمدىگىنىڭ تۇرعىن ءۇي ينسپەكتسياسى ءبولىمىنىڭ باسشىسى ەرلان قايىربەكوۆ پەن اكىمنىڭ تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق ماسەلەلەر جونىندەگى كەڭەسشىسى اناتولي ميشين باق ارقىلى تۇرعىندارعا ميب-ءتىڭ پيك-تەن ارتىقشىلىعىن تۇسىندىرۋگە تىرىستى.
سونىمەن قاتار ولار ميب قۇرۋدىڭ جانە وعان مۇشە بولۋدىڭ جولدارىن ايتتى. «بۇل ءۇشىن ءتورت قۇجات قاجەت: الدىمەن تۇرعىنداردىڭ ميب قۇرۋدى قولعا العان جينالىسىنىڭ حاتتاماسى, ءار تۇرعىن ءۇي يەلەرىنىڭ وعان ءوتۋدى قالاعان ءوتىنىشى, توراعانى تاڭداۋ تۋرالى شەشىمى جانە ميب-ءتىڭ ۇلگىلىك جارعىسى مەن تىركەلۋىنە 1 اەك مولشەرىندە اقى تولەنگەنى تۋرالى تۇبىرتەك. وسى قۇجاتتار دايىن بولسا, توراعا ونى ادىلەت ورگاندارىندا تىركەتەدى. وسىدان كەيىن ميب ءوز جۇمىسىنا كىرىسۋگە قۇقىلى», دەدى ە.قايىربەكوۆ.
ميب-ءتىڭ توراعالىعىنا پاتەرلەردىڭ كەز كەلگەن يەسى توراعا بولىپ سايلانا الادى. ونى جالپى جينالىستا مەنشىك يەلەرى 1 جىل مەرزىمگە سايلايدى. ەگەر بۇرىن پيك-ءتىڭ وزىندە اۋلا سىپىرۋشىلار, ەلەكتريكتەر, بۋحگالتەرلەر سياقتى قىزمەتكەرلەر شتاتى بولسا, ەندى ولارمەن ميب توراعاسى تاپسىرىس بەرۋشى رەتىندە كەلىسىمشارت جاسايدى. كەلىسىمشارتتا ورىندالاتىن جۇمىستاردىڭ كولەمى مەن تۇرلەرى جانە ەڭبەكاقىسى انىق كورسەتىلەدى. ال باسقارۋدىڭ جاڭا نىسانى تەك توراعادان عانا تۇراتىن بولادى.
كوندومينيۋم نىسانىنىڭ ورتاق مۇلكىن باسقارۋعا جانە كۇتىپ-ۇستاۋعا ارنالعان شىعىستارىن ەسەپتەۋدىڭ بەكىتىلگەن ادىستەمەسى, ياعني جىل ىشىندە ورىندالۋى قاجەت جۇمىستاردىڭ قاجەتتى تىزبەسى بولادى. وسى جۇمىستار تىزىمىنە سايكەس ءۇيدى باسقارۋ جانە كۇتىپ ۇستاۋ شىعىندارىنىڭ جىلدىق سمەتاسى جاسالادى.
بۇرىن پيك قۇرۋ ءۇشىن جالپى جينالىستى پاتەر يەلەرىنىڭ كەمىندە 10% كىرەتىن باستاماشىل توپ شاقىراتىن. ال ميب قۇرۋ ءۇشىن ءۇي تۇرعىندارىنىڭ 100% كەلىسىمى قاجەت. ولاردىڭ ارقايسىسى سەنىمحات بەرىپ, بىرلەسكەن قىزمەت تۋرالى كەلىسىمگە قول قويادى. سونىمەن بىرگە پيك ادىلەت ورگاندارىندا تىركەۋ جارعىنى دا تالاپ ەتپەيتىن. ال ميب-ءتى تىركەۋگە ول قاجەت بولادى. قازىرگى ۋاقىتتا پەتروپاۆل قالاسىنىڭ اۋماعىندا 1 090 كوپپاتەرلى تۇرعىن ءۇي بار, ونىڭ ىشىندە 624 كوندومينيۋم وبەكتىسىندە باسقارۋ نىسانى ۇيىمداستىرىلعان, 328 ۇيدە تۇرعىنداردىڭ ءوزى سايلاعان باسشىسى بار, ال 138-ءى يەسىز بولىپ تابىلادى.
قالا اكىمدىگى تاراپىنان كوندومينيۋم نىساندارىن باسقارۋعا جانە ونىڭ ورتاق مۇلكىن كۇتىپ-ۇستاۋعا ارنالعان شىعىستار سمەتاسىن ەسەپتەۋ ادىستەمەسى ازىرلەندى. بۇل ادىستەمە «تۇرعىن ءۇي قاتىناستارى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 1997 جىلعى 16 ساۋىردەگى زاڭىنىڭ نورمالارىن نەگىزگە الا وتىرىپ, كوندومينيۋم وبەكتىسىن باسقارۋ جانە كوندومينيۋم وبەكتىسىنىڭ ورتاق مۇلكىن كۇتىپ-ۇستاۋ جونىندەگى شىعىنداردى ەسەپتەۋ كەزىندە قولدانىلادى. سونىمەن بىرگە قالا اكىمىنىڭ وكىمىمەن كوندومينيۋم وبەكتىسىنىڭ ورتاق مۇلكىن باسقارۋعا جانە كۇتىپ-ۇستاۋعا ارنالعان شىعىستار سمەتاسىنىڭ ەڭ از ەسەبى بويىنشا جۇمىس توبى قۇرىلدى. جۇمىس توبى جەرگىلىكتى وكىلدى ورگاندا بەكىتۋ ءۇشىن شىعىستار سمەتاسىنىڭ ەڭ از ەسەبى بويىنشا جوبا ازىرلەيدى.
ءسويتىپ, قىزىلجارلىقتار كوپپاتەرلى ءۇيدى كۇتىپ, باسقارۋدىڭ جاڭا ءادىسىن قولدانۋعا ءجىتى كىرىسىپ وتىر. ارينە, ونىڭ دا جەتىسپەيتىن جاقتارى شىعاتىن شىعار, بىراق بۇرىنعى پيك-تەرگە قاراعاندا دۇرىستاۋ بولۋعا ءتيىستى.
پەتروپاۆل